Wilgotność Powietrza w Rybniku: Normy, Wpływ i Walka ze Smogiem
- Szczegóły
Wilgotność powietrza w domu ma duży wpływ na odczuwanie temperatury w pomieszczeniach i na ogólny komfort przebywających tam osób. Od niej też zależy trwałość wielu sprzętów i konstrukcji. To, jakie parametry powinno spełniać powietrze w domach mieszkalnych, określa norma PN 78/B-03421. Znajduje się wśród nich wartość wilgotności powietrza. Warto wiedzieć, że norma określa zarówno prawidłową wilgotność powietrza, jak i optymalną wilgotność powietrza w domu z podziałem na pory roku - lato i zimę.
Normy Wilgotności Powietrza w Domach
Norma określa dwie skrajne wartości: 30% to minimalna zawartość wilgoci w powietrzu w sezonie zimowym, natomiast 70% to maksimum, do którego może dochodzić w okresie letnim. W praktyce obie wartości są przekraczane. Gdy za oknami jest spory mróz, w pomieszczeniach z pełną mocą pracują kaloryfery i unika się otwierania okien, by nie wychładzać domu, wilgotność powietrza może spaść do kilkunastu procent. Norma określa optymalną wilgotność w domu na 40-60% w okresie zimowym i letnim (powyżej temperatury 23℃ górna wartość spada do 55%).
Jak Sprawdzić Wilgotność Powietrza?
Najprostszą metodą, aby sprawdzić poziom wilgotności powietrza w domu, jest posłużenie się termometrem wyposażonym w higrometr. Miernik wilgotności powietrza jest częstym elementem wyposażenia elektronicznych stacji pogodowych. Zakup higrometru nie jest zbyt kosztowny - ceny zaczynają się od kilkudziesięciu złotych. Niestety, pomiary takiego urządzenia nie są bardzo precyzyjne, ponieważ wilgotność powietrza w domu stale się zmienia - w zależności od pomieszczenia (w kuchni, łazience czy pralni jest większa niż w pokojach), pory dnia, obecności mieszkańców (ludzie „produkują” parę wodną, oddychając czy pocąc się) itp. Dlatego pomiar wilgotności powietrza w domu powinien być wykonywany o różnych porach, w różnych pomieszczeniach, a następnie uśredniony. Do wykonania takiego pomiaru potrzebny jest przenośny miernik wilgotności powietrza. Może to być urządzenie włosowe (mierzące zmianę długości włosia syntetycznego lub bawełnianego pod wpływem wilgotności powietrza), kondensacyjne (wykorzystujące do pomiaru parę wodną) lub, najczęściej stosowane, elektrolityczne (mierzące zmiany napięcia między czujnikami).
Wpływ Wilgotności na Zdrowie i Budynek
Czynników wpływających na zawartość pary wodnej w powietrzu jest wiele, a zarówno jej nadmiar, jak i zbyt mała ilość są niekorzystne dla mieszkańców. W zbyt wilgotnym domu odczuwa się chłód, mimo że temperatura wcale nie jest niska (stąd tendencja do przegrzewania pomieszczeń, co powoduje wzrost kosztów ogrzewania). Do tego dochodzi uczucie zmęczenia, duszności, bóle głowy. Długotrwały nadmiar pary wodnej w powietrzu jest zagrożeniem dla budynku, bo w wilgotnych pomieszczeniach tworzą się warunki sprzyjające rozwojowi pleśni, grzyba domowego i innych mikroorganizmów. O tym, że powietrze jest zbyt wilgotne, świadczy nie tylko wilgoć skraplająca się na chłodnych powierzchniach (kafelki, szyby), ale też banalne zjawiska.
Regulacja Wilgotności Powietrza
Jak zmniejszyć wilgotność powietrza w domu? To zależy od tego, skąd się ona bierze. Bardzo często jest skutkiem niesprawnej wentylacji, ale może też oznaczać poważniejsze problemy, np. błędy wykonawcze w izolacji przeciwwodnej budynku (szczególnie dotyczy to tych podpiwniczonych) lub podniesienie się wód gruntowych. Na wilgotność powietrza w budynku ma też wpływ bliskość lasu czy zbiorników wodnych. Jeśli problem jest w izolacjach, trzeba je najpierw poprawić, a dopiero potem osuszać mury.
Przeczytaj także: PE a bezpieczeństwo wód mineralnych
Także zbyt niska wilgotność powietrza w domu nie jest korzystna dla mieszkańców. Łatwo ją wykryć, bo w takich warunkach wysychają błony śluzowe nosa i oczu, a skóra staje się sucha i podatna na wysypki. Jak zwiększyć wilgotność w domu? Jest to łatwiejsze niż usuwanie nadmiaru wilgoci, bo najczęściej dotyczy tylko sezonu grzewczego. Wystarczy wówczas zawiesić na kaloryferach nawilżacze z wodą albo zainwestować w nawilżające urządzenie elektryczne (np.
Smog w Rybniku: Walka o Czyste Powietrze
Rybnik nadal zmaga się z problemem smogu. Tej nocy w większości punktów w naszym mieście normy jakości powietrza były przekroczone o kilkaset procent jak np. Rybnik znów fioletowym punktem na polskiej mapie Airly. Od wczorajszego popołudnia jakość powietrza uległo znacznemu pogorszeniu. Służby wojewody alarmują przed złą jakością powietrza. Z kolei o 20.00 „fioletowo” zrobiło się w Niedobczycach (PM10 - 355%, PM2,5 - 554%), czy Boguszowicach Starych (PM10 - 272%, PM2,5 - 450%). Ekstremalnie duże zanieczyszczenie powietrza wystąpiło ponownie w Niedobczycach. O godzinie 21.00 odnotowano przekroczenie normy PM10 o 456%, a PM2,5 o 681%. Smog towarzyszył nam też rankiem.
Rybnik stał się na początku tego roku symbolem skutecznej walki ze smogiem. Kluczowe okazały się determinacja władz miasta, edukacja mieszkańców oraz wymiana przestarzałych pieców węglowych. Wyniki badań wskazują, że aż 71% redukcji smogu w Rybniku można przypisać efektywności wdrożonych działań antysmogowych, niezależnie od wpływu warunków pogodowych. W Rybniku nastąpiła poprawa jakości powietrza o 39,7%. Średnioroczne stężenie pyłu PM10 zmniejszyło się z 48,6 µg/m³ w 2015 roku do 29,3 µg/m³ w 2022 roku. Ten znaczący spadek jest wynikiem intensywnych działań na rzecz ochrony środowiska.
Aktywna Rola Samorządu i Uchwała Antysmogowa
Samorząd Rybnika odgrywał aktywną rolę w promowaniu działań antysmogowych. Lokalne władze, na czele z prezydentem miasta, zaangażowały się w inicjatywy wykraczające poza jego granice. W 2017 roku, po licznych apelach z Rybnika, województwo śląskie przyjęło uchwałę antysmogową, co stanowiło istotny krok w walce ze smogiem. Jej efektem jest zakaz spalania od 1 września 2017 r. węgla brunatnego, mułu i flotu oraz ich mieszanek, węgla o udziale ziarna 0-3mm powyżej 15%, biomasy o wilgotności powyżej 20%.
Drastyczne Przekroczenia Norm PM10 w Przeszłości
W przeszłości Rybnik borykał się z ekstremalnym zanieczyszczeniem powietrza. W 2017 roku odnotowano rekordowe stężenia pyłu PM10, które wyniosły nawet 1563 µg/m³, a średnia dobowa osiągnęła 860 µg/m³. Dla porównania, zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) z 2021 roku określają, że dobowe stężenie PM10 nie powinno przekraczać 45 µg/m³.
Przeczytaj także: Optymalna wilgotność powietrza
Kampania Edukacyjna "Ni ma gańby, jest luft"
W 2023 roku miasto zainicjowało kampanię edukacyjną pod hasłem „Ni ma gańby, jest luft”, której celem jest podniesienie świadomości mieszkańców na temat smogu oraz zachęcanie do wymiany starych pieców na bardziej ekologiczne źródła ciepła.
Kluczowa Wymiana Kopciuchów
Jednym z najważniejszych elementów działań antysmogowych w Rybniku była wymiana przestarzałych pieców węglowych, tzw. kopciuchów, na nowoczesne rozwiązania. Mimo że krok ten okazał się kluczowy w redukcji zanieczyszczeń powietrza, trudno jest ustalić, czy za poprawę jakości powietrza odpowiada głównie gaz ziemny, czy odnawialne źródła energii (OZE)?
Miasto przoduje jednak ostatnio w realizacji inwestycji mieszkańców dotowanych z rządowego programu Czyste Powietrze. W rankingu pokazującym aktywność gmin w Czystym Powietrzu, przygotowanym przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) wraz z Polskim Alarmem Smogowym (PAS), Rybnik w I kw. br. zajął 15. miejsce w Polsce pod względem liczby wymienionych kotłów na 1 tys. mieszkańców oraz 1. W II kw. br. mieszkańcy Rybnika również złożyli najwięcej wniosków do Czystego Powietrza w skali kraju - 712. Podobnie było w III kw. br.
Obecnie rybnicki samorząd szacuje, że tamtejsi mieszkańcy wymieniają około 1 tys. kotłów rocznie. Zgodnie jednak z zapisami regionalnej uchwały antysmogowej w najbliższych latach, tj. do końca 2027 r., wymiana źródeł ciepła będzie musiała nastąpić w ok. 10 tys.
Również poza granicami miasta komentował jesienią br. działania lokalnej społeczności lider Polskiego Alarmu Smogowego Andrzej Guła. - Nasz ranking pokazuje, że wymiana kotłów idzie szybciej w tych miejscowościach, gdzie gminy aktywnie zachęcają mieszkańców do skorzystania z programu Czyste Powietrze. Przykładem jest Rybnik. Od początku funkcjonowania programu złożono tam ponad 3 tys.
Przeczytaj także: Mierniki wilgotności owsa – przegląd i zastosowanie
Rybnicy samorządowcy oceniają, że przyczynił się do tego w dużej mierze punkt konsultacyjny Czystego Powietrza, prowadzony przez gminę na podstawie porozumienia z Wojewódzkim Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach.
tags: #wilgotnosc #powietrza #rybnik #norma
