Filtr Powietrza HEPA: Budowa i Działanie
- Szczegóły
Filtry powietrza odgrywają ważną rolę w funkcjonowaniu systemów wentylacyjnych, zarówno nawiewnych, jak i wywiewnych. W systemach nawiewnych oczyszczają powietrze z zanieczyszczeń, chroniąc komponenty takie jak wymienniki ciepła i wentylatory przed uszkodzeniami - jest to szczególnie istotne w instalacjach wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła, gdzie zabrudzony wymiennik bezpośrednio obniża sprawność energetyczną całego systemu. Filtry powietrza to niezbędny element każdego systemu wentylacyjnego - zapewniają czyste powietrze, chronią instalacje i wpływają na komfort użytkowników.
Co to jest Filtr HEPA?
Filtry HEPA (High Efficiency Particulate Air Filter) są najważniejszą częścią systemu filtracji w oczyszczaczach powietrza. Filtr HEPA, zwany także absolutnym, to filtr powietrza charakteryzujący się bardzo wysoką skutecznością usuwania zanieczyszczeń. W dosłownym tłumaczeniu HEPA znaczy właśnie: „wysokoskuteczny” filtr powietrza.
Budowa Filtra HEPA
Filtr zbudowany jest z wielu warstw włókna polimerowego - polipropylenu, złożonych w kształt harmonijki. Filtry HEPA wykonuje się z cienkiego jak papier materiału filtracyjnego wykonanego z włókna szklanego lub innego tworzywa sztucznego, o charakterystycznej wielkości włókien oraz odpowiednim ich rozłożeniu. Materiał składany jest w filtr do postaci „harmonijki”, zapewniającej dużą powierzchnię filtracji przy jednoczesnych niskich oporach przepływu powietrza.
Jak Działa Filtr HEPA?
Technologia HEPA wykorzystuje cztery mechanizmy, które działają na cząsteczki o różnej wielkości. Każdy z tych mechanizmów oddziałuje na cząsteczki o innej wielkości, masie i poruszające się z inną prędkością. Filtr powietrza sprawia, że do silnika nie dostają się żadne drobinki - dzięki temu może on „oddychać” powietrzem pozbawionym zanieczyszczeń. Wpływa to również na zmniejszenie spalania paliwa oraz na cichą pracę silnika, a także na wydłużenie jego żywotności.
Klasyfikacja Filtrów HEPA
Ze względu na używanie filtrów HEPA w przemyśle są one poddawane procesom normalizacji. W 2010 r. wprowadzono nową klasyfikację filtrów według europejskiej normy EN1822: 2009, zgodnie z którą klasy HEPA H10, HEPA H11 oraz HEPA H12 określane są teraz jako EPA E10, EPA E11 i EPA E12. Pomimo tej zmiany nadal można spotkać się z dawnymi oznaczeniami. ULPA - to w dosłownym tłumaczeniu filtry powietrza o bardzo niskiej penetracji, czyli takie o najwyższej skuteczności ze wszystkich filtrów HEPA. Oznacza się je literą U. Wewnątrz każdej z grup wyróżnia się klasy oznaczane liczbą. W grupie EPA: E10, E11, E12; w grupie HEPA: H13 i H14; a w grupie ULPA: U15, U16 i U17. Minimalna skuteczność jest w poszczególnych klasach określana dla cząstek o wielkości 0,3 µm. Są to zanieczyszczenia, z którymi filtry radzą sobie najgorzej.
Przeczytaj także: Sędziszów Filtr Powietrza do Astry H - Testy i Opinie
Skuteczność działania systemu zwiększa filtracja wielostopniowa, obejmująca filtry wstępne do zatrzymywania większych zanieczyszczeń, filtry dokładne dla pyłów i mikroorganizmów oraz filtry absolutne, które zapewniają najwyższą czystość powietrza. Filtry powietrza stosowane w systemach wentylacyjnych można podzielić na trzy podstawowe grupy: wstępne, dokładne i absolutne. Filtry wstępne są pierwszym etapem filtracji, usuwając z powietrza największe zanieczyszczenia, takie jak kurz czy pył. Chronią elementy systemów wentylacyjnych - wentylatory i wymienniki ciepła - przed uszkodzeniem. Filtry dokładne stanowią drugi stopień filtracji, zatrzymując mniejsze cząsteczki, takie jak drobny pył czy mikroorganizmy. Filtry absolutne to trzeci stopień filtracji, stosowany w miejscach o najwyższych wymaganiach higienicznych, takich jak szpitale czy laboratoria. Charakteryzują się bardzo wysoką skutecznością zatrzymywania nawet submikronowych cząstek.
Zastosowanie Filtrów HEPA
Historia technologii HEPA sięga czasów II wojny światowej. Od momentu swojego powstania filtry ewoluowały i dziś wykorzystywane są wszechstronnie również do bardzo wymagających zastosowań. Filtry HEPA stosuje się do oczyszczania powietrza w miejscach, gdzie czystość, czy wręcz jałowość, są gwarancją bezpieczeństwa. Są to m.in. szpitale i obiekty służby zdrowia, elektrownie jądrowe, zakłady przemysłowe produkujące żywność, leki, a także nowe technologie. Filtr HEPA jest bardzo przydatny zarówno w oczyszczaczu powietrza na smog, jak i na alergię. Jego możliwości są bowiem szerokie. Niemal każdy oczyszczacz powietrza ma filtr HEPA.
Wymiana i Konserwacja Filtrów HEPA
Producenci oczyszczaczy powietrza zawsze podają sugerowaną żywotność swoich filtrów. W zależności od marki i modelu czas taki waha się od 3 miesięcy do nawet 10 lat (np. w przypadku oczyszczaczy powietrza Sharp). Zawsze należy wziąć pod uwagę fakt, iż nie w każdych warunkach filtry wytrzymają tyle samo. O tym, że nadszedł czas na wymianę filtra HEPA, świadczą przede wszystkim: zmiana koloru filtra - jeśli z białego stał się ciemnoszary lub czarny, to jest zużyty, spadek wydajności oczyszczania - gdy obniżenie poziomu zanieczyszczeń zaczęło zajmować więcej czasu niż wcześniej, to warto ocenić wzrokowo zużycie filtra HEPA. Niemniej jednak wzrastają jednocześnie opory przepływu powietrza.
Regularna wymiana i konserwacja filtrów to kluczowe działania zapewniające sprawność systemów wentylacyjnych, optymalną jakość powietrza oraz długą żywotność instalacji. Warto wiedzieć, że sprawność czystego filtra zaraz po zainstalowaniu jest niższa niż znamionowa i wzrasta w miarę osadzania się zanieczyszczeń na powierzchni filtracyjnej - osadzona warstwa pyłu tworzy tzw. wtórną warstwę filtracyjną. Procedury konserwacji obejmują kontrolę stanu filtrów, czyszczenie instalacji i regularne sprawdzanie szczelności systemu. Zaniedbanie wymiany filtrów może prowadzić do zwiększenia kosztów eksploatacyjnych, obniżenia jakości powietrza oraz uszkodzenia elementów systemu takich jak wymienniki ciepła czy wentylatory. Regularna kontrola i konserwacja to najlepszy sposób na utrzymanie sprawnego działania systemów wentylacyjnych.
Zazwyczaj filtra HEPA nie trzeba, a nawet nie można czyścić. Czyszczenie jest zalecane w przypadku filtra wstępnego. Należy unikać przede wszystkim czyszczenia na mokro. Istnieje spore ryzyko, że woda odkształci włókna, co otworzy przestrzeń dla przepływających zanieczyszczeń. Zarówno skuteczność, jak i żywotność takiego filtra spadnie.
Przeczytaj także: Jak wymienić filtr w Vespa LX 50?
Przeczytaj także: Oczyszczacz Duux: konserwacja filtra
tags: #filtr #powietrza #chart #budowa #i #działanie
