Przydomowe Oczyszczalnie Ścieków: Technologie, Opinie i Przepisy Prawne

Szczegóły: Opublikowano: 06. March 2026

Budowa przydomowej oczyszczalni ścieków to inwestycja, która wymaga odpowiedniego przygotowania i wiedzy. Wybór odpowiedniej technologii zależy od wielu czynników, takich jak warunki gruntowo-wodne na działce, ilość produkowanych ścieków oraz indywidualne preferencje inwestora.

Rodzaje Przydomowych Oczyszczalni Ścieków

Dla budowy oczyszczalni najlepsze są działki o gruncie przepuszczalnym, gdzie wody gruntowe znajdują się poniżej 2 m od poziomu terenu. Są to najlepsze warunki do budowy taniej i wygodnej w użytkowaniu oczyszczalni z dodatkowym drenażem rozsączającym. W przypadku domu dla 4 osobowej rodziny, taka oczyszczalnia będzie zajmowała powierzchnię około 60 m2.

Oczyszczalnie Drenażowe

Nowszym rozwiązaniem oczyszczalni drenażowej są oczyszczalnie tunelowe czy pakietowe pozwalające na ograniczenie wielkości zabudowy na działce. Niestety wobec wszechobecnej szczególnie wśród handlowców lub drobnych instalatorów opinii nie są cudownym rozwiązaniem. W przypadku pakietów rozsączających możemy je stosować tylko w gruntach żwirowych b. dobrze przepuszczalnych a oczyszczalnie tunelowe muszą mieć określoną długość np.

Oczyszczalnie Biologiczne i Sekwencyjne

W przypadku małych działek, na których warunki gruntowo-wodne są niekorzystne, odpowiednim rozwiązaniem będą oczyszczalnie ze złożem biologicznym lub sekwencyjne.

Oczyszczalnie Roślinne

Kolejnym sposobem na przydomową oczyszczalnie, są oczyszczalnie roślinne. W nich główną role odgrywa złoże biologiczne w postaci systemów korzeniowych odpowiednio dobranych roślin. Jednak ich zastosowanie może być sprawne tylko przy regularnym dopływie ścieków, inaczej system jest zaburzony. Poza tym pełna sprawność takich oczyszczalni jest po ok.

Przeczytaj także: Kamper i mini oczyszczalnia: czy to dobre połączenie?

Dobór Osadnika Gnilnego

Dobór osadnika gnilnego przy oczyszczalniach drenażowych przyjmujemy 500 l na osobę ( 4 osoby - zbiornik 2000l) a wynika to ze wzoru 160l/osobę/doba i konieczność przetrzymania w osadniku 3 doby V= 3 doba x 160l/osoba/doba =480 l/osobę co w zaokrągleniu ~ 500l na osobę. Minimalna pojemność osadnika powinna być 2000l nawet dla 2 , 3 osób a standardowo dla 4. Przy większej ilości osób zasady są identyczne np. dla 10 osób potrzebujemy osadnika o minimalnej pojemności 4,8 -5 m3 ale można już zestawiać zbiorniki szeregowo np.

Oczyszczalnie Biologiczne - Wybór i Technologia

Natomiast przy wyborze oczyszczalni biologicznej należy się kierować (oczywiście poza standardowymi informacjami typu przepustowość - ilość osób) dodatkowymi cechami urządzeń i rodzajem użytej technologii oczyszczania. Nowoczesne oczyszczalnie często są już hybrydami różnych technologii (złoża zraszanego i osadu czynnego lub osadu czynnego i złoża fluidalnego) i w chwili obecnej są najbardziej efektywne pod względem stabilności procesu oczyszczania. Oczywiście nie należy zapominać o starej technologii SBR, która pozwala w bardzo wysokim stopniu oczyszczać ścieki i jest najbardziej popularna w krajach zachodnich np. Niemcy - system Klaro EP lub Francja Actibloc. Dobór tego typu urządzeń należy bardzo starannie przeanalizować i najlepiej szukać urządzeń sprawdzonych i b.dobrej jakości (niekoniecznie drogich).

Przy wyborze oczyszczalni należy uwzględnić:

przeznaczenie wybranej oczyszczalni
rodzaj ścieków

W każdej chwili można się skontaktować ze specjalistami, którzy dobiorą najbardziej właściwą oczyszczalnię, rodzaj technologii oczyszczania lub koncepcję utylizacji ścieków.

Przepisy Prawne

Budowa przydomowej oczyszczalni ścieków, zgodnie z art. 29, ust. 1, pkt 3 Prawa budowlanego, nie wymaga pozwolenia na budowę, w przypadku gdy dobowa przepustowość nie przekracza 7,5 m3/d. Ponadto w myśl Ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, inwestycja ta nie wymaga otrzymania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.

Przeczytaj także: Oczyszczalnie Ścieków: Przegląd

Mimo, że w myśl Prawa wodnego w warunkach zwykłego korzystania z wód przydomowe oczyszczalnie nie wymagają pozwolenia na budowę, jednak z uwagi na fakt, że zaliczane są do urządzeń mogących negatywnie oddziaływać na środowisko, w związku z czym wymagają zgłoszenia właściwemu organowi ochrony środowiska. Zgłoszenia należy dokonać przynajmniej 30 dni przed planowanym rozpoczęciem użytkowania oczyszczalni.

Do zgłoszenia należy dołączyć:

certyfikat spełnienia norm jakości odprowadzanych ścieków otrzymywany od producenta oczyszczalni ścieków.

W ciągu 21 dni organ przyjmujący zgłoszenie może w formie decyzji wnieść wymagania dotyczące eksploatacji oczyszczalni. Naruszenie warunków decyzji określające wymagania odnośnie eksploatacji danej oczyszczalni wójt, burmistrz lub prezydent miasta może w drodze decyzji wstrzymać jej użytkowanie.

Dodatkowe dokumenty:

Mapkę należy wybrać z Wydziału Geodezji w Starostwie (za odpowiednią opłatą). Następnie należy własnoręcznie, poprawnie technicznie nakreślić podłączenie rury od domu do oczyszczalni oraz dalej do studni chłonnej bądź miejsca zrzutu oczyszczanych ścieków poza granicę działki.
Granice i odległości:
- granicy działki, wymagana min.
- okien pomieszczeń użytkowych budynku, powinna wynosić min.
Dokumentacja techniczna oczyszczalni- otrzymują ją Państwo od naszej firmy lub można pobrać ze strony wybranego producenta np.

Po złożeniu dokumentów Starostwo po terminie 21 dni (czasami wcześniej) może wydać zaświadczenie o braku sprzeciwu lub nie wystawiać żadnych dokumentów i wówczas po tym terminie traktowane jest jako zgoda do wykonania oczyszczalni.

Przeczytaj także: Mini oczyszczalnia na działce: co warto wiedzieć?

Oczyszczacze Powietrza UV-C i Ozon - Skuteczność w Walce z Wirusami

Bieżące badanie przeprowadzone przez Instytut Fraunhofera pokazuje, jak skuteczny jest oczyszczacz powietrza w pomieszczeniu oparty na UV-C i ozonie przeciwko wirusom koronowym: „Po mniej niż dwóch godzinach pracy urządzenia stężenie wirusa w pomieszczeniu spadło o ponad 99%”, więc w dolnej linii. Urządzenie wykorzystuje dezynfekujące działanie ozonu i światła UV-C. Wewnątrz zasysane powietrze przepływa w określony sposób przez specjalną lampę UV-C. Wirusy, bakterie, drożdże, grzyby i zarodniki są w ten sposób unieszkodliwiane.

Lampa UV-C w „Freshair” generuje promieniowanie o długości fali 254 nanometrów. Właśnie przy tej długości fali światło UV-C ma najsilniejszy efekt dezynfekujący. „Promieniowanie UV-C może dezaktywować wirusy SARS-CoV-2”, potwierdza Federalna Agencja Środowiska w oświadczeniu w sprawie mobilnych oczyszczaczy powietrza z 16 listopada 2020 r.

Specjalna tuba ze szkła kwarcowego potrafi jeszcze więcej: w małej przedniej części emituje promieniowanie UV-C w zakresie 185 nanometrów. Kiedy powietrze przepływa przez tę część rurki, tworzy się ozon, który zwiększa skuteczność sterylizacji. W ten sposób wzbogacone powietrze rozchodzi się przez powietrze w pomieszczeniu do każdej wnęki, a także dezynfekuje powierzchnie.

W swoim aktualnym oświadczeniu Federalna Agencja Środowiska zaleca: W przypadku urządzeń jonizujących powietrze producent powinien być w stanie udowodnić, że nie szkodzą one zdrowiu. Dowodem na to jest „Freshair”. W badaniu Fraunhofera zmierzono stężenie ozonu w powietrzu maksymalnie 12 mikrogramów na metr sześcienny. Nawet gdyby wirus koronowy zmutował, „Freshair” działa niezmiennie skutecznie, ponieważ mikroorganizmy nie mogą rozwinąć żadnej odporności na promieniowanie UV-C.

Kompaktowe urządzenie, które można podłączyć do dowolnego gniazda, znajduje zastosowanie w wielu dziedzinach. Rodzina koronawirusów jest znana od dawna, nawet jeśli nie w tej konkretnej postaci. Istnieje również znacznie więcej rodzajów wirusów, które mogą być niebezpieczne dla ludzi. Najbardziej znane są prawdopodobnie wirusy grypy.

Pewne jest jednak to, że nowy typ COVID-19 jest bardzo podobny do wirusa SARS, który pojawił się w 2002 roku. Nawet wtedy ozon był skutecznie stosowany przeciwko wirusom.

W zewnętrznej skórze drobnoustrojów, bakterii lub grzybów (błona komórkowa), wirusów (kapsyd), zarodników (sporoderma), ale także na powierzchni wielu alergenów (odchody roztoczy kurzu domowego, sierść zwierząt) wbudowane jest wiele białek. Ozon lubi reagować z tymi białkami, przez co je niszczy. W przypadku organizmów żywych, takich jak bakterie, wirusy czy grzyby, tworzy to dziurę w zewnętrznej powłoce.

Niemniej jednak chcielibyśmy pilnie zwrócić uwagę, że produkty wytwarzające ozon usuwają głównie wirusy z powietrza i są przeznaczone do czyszczenia powierzchni.

Badania Skuteczności Oczyszczaczy Powietrza

Raport Fraunhofer Institut IBP-Bericht Nr. Według literatury [2] naturalny okres półtrwania wirusów w powietrzu wynosi ok. 2 godziny. Dlatego badania dotyczyły wyłącznie aerozoli w powietrzu. Obliczając sprawność urządzenia, należy wziąć pod uwagę naturalny okres półtrwania. Struktura została oparta na normie DIN ISO 16000-36 [6] do badania bakterii przenoszonych drogą powietrzną, realistycznie dostosowana do specyficznych wymagań wirusów.

Wirusy pobrano z powietrza w pomieszczeniu analogicznie wg DIN-ISO 16000-16 [7], filtry poddano obróbce zgodnie z DIN ISO 16000-17 [8]. Liczbę aktywnych wirusów („zjadliwość”) określono w laboratorium metodą łysinkową ([9], [10]).

Badania odbyły się w Instytucie badawczym z kontrolowaną temperaturą i wilgotnością (wielkość pomieszczenia: 45 m3) bez dodatkowej wymiany powietrza. Oczyszczacz powietrza umieszczono po środku pomieszczenia na wysokości 2 m. (pic 1). Wirusy zostały wprowadzone do pomieszczenia w odległości 45 centymetrów od wlotu urządzenia. Dozowanie zostało początkowo przeprowadzone bez włączania urządzenia w celu uzyskania wysokiego obciążenia wirusem w pomieszczeniu.

Następnie wyłączono dozowanie i urządzenie do oczyszczania powietrza pracowało łącznie przez 24 godziny. Urządzenie do oczyszczania powietrza wciągało zanieczyszczone wirusami powietrze przez kanał filtrujący. Wirusy w urządzeniu zostały zdezaktywowane przez działanie promieniowania UV-C i ozonu cząstkowego. Maksymalne stężenie ozonu w samym pomieszczeniu pozostawało niskie (max.6ppb).

Dwie krzywe odzwierciedlają zakresy pomiarowe urządzeń do pomiaru cząstek (p-Trak / TSI i Fidas Frog / Pallas). P-Trak obejmuje zakres nanoskali od 20 do 1000 nm, a zatem obejmuje głównie zakres poszczególnych wirusów (wielkość wirusa (ok. 100 nm) w powietrzu. Fidas Frog obejmuje większy zakres od 0,2 do 20 pm i tym samym rejestruje wirusy związane z aerozolami (ok.

Liczba wirusów w powietrzu zmniejszała się wzdłuż krzywej (przebieg w czasie) w wyniku sedymentacji („depozycji”). Ponieważ oczyszczacz powietrza w pomieszczeniu działa na zasadzie inaktywacji wirusów, określono poziom inaktywacji lub czas trwania inaktywacji.

Okresy pobierania próbek wirusów w powietrzu zaznaczono na wykresie. Ich aktywność mierzona w laboratorium, tj. stopień, w jakim wirusy mogą potencjalnie się rozmnażać, obliczono w tabeli 2. W obliczeniach uwzględniono sedymentację i wyznaczony naturalny okres półtrwania wirusów w powietrzu [1-3]. Jako wartość odniesienia do obliczenia redukcji wykorzystano ubytek aktywności zawiesiny w funkcji czasu (znany z naszych własnych pomiarów) oraz krzywą zaniku cząstek stałych (P-Trak).

* Stopień redukcji R = 1 -Ct/Ci (Ci bez uruchamiania oczyszczacza powietrza i Ct przy pracującym oczyszczaczu powietrza).** biorąc pod uwagę naturalny okres półtrwania wirusów w powietrzu w pomieszczeniu (zgodnie z literaturą [2]), współczynnik sedymentacji obliczono z krzywej zaniku Pic 3.*** Zerowa wartość P1 przed dawką wirusa, brak wyników w pomieszczeniu.**** poniżej stat. Granica wykrywalności 12%.

Wyniki Badań

Podsumowanie badań skuteczności kompaktowego oczyszczacza powietrza firmy Oxytec (Freshair) w zakresie redukcji i inaktywacji wirusów przenoszonych drogą powietrzną. Instytut Fraunhofera przeprowadził badanie w pomieszczeniu badawczym o kubaturze 45 m3, gdzie wystawiono na działanie wirusów zastępczych (otoczkowego bakteriofaga Phi6 o strukturze, wielkości cząstek i stabilności środowiskowej porównywalnej z SARS-CoV-2) przez 1 godzinę. Następnie włączono urządzenie do oczyszczania powietrza FreshAir (system oczyszczania powietrza Oxytec). Po niespełna 2 godzinach pracy urządzenia stężenie wirusa w pomieszczeniu spadło o ponad 99%. W trakcie badań zmierzono stężenie ozonu w powietrzu maksymalnie 12 pg/m3, to tylko 1/10 prawnie określonego limitu. Federalna ustawa o kontroli imisji określa do 120 pg/m3 jako nieszkodliwy górny limit (max wartość docelowa).

Oczyszczacze Powietrza w Szkołach - Zalecenia

Po zaleceniu Komisji Higieny Powietrza w pomieszczeniach (IRK) w sprawie prawidłowej wentylacji i stosowania technologii wentylacji w szkołach w czasie pandemii SARS-CoV-2 w dniu 12 sierpnia 2020 r. (IRK 2020-1), doszło do dyskusji, czy w okresie zimowym mobilne oczyszczacze powietrza powinny być stosowane jako uzupełnienie lub zamiennik aktywnej wentylacji przez okna w salach lekcyjnych. Federalna Agencja Środowiska (UBA) rekomenduje w ulotce z 15 października 2020 r., sporządzonej na podstawie decyzji Konferencji Ministrów Edukacji (KMK) z 23 września 2020 r., stosowanie mobilnych oczyszczaczy powietrza tylko w wyjątkowych przypadkach i jako środek towarzyszący (UBA 2020-1).

W oświadczeniu uzupełniającym UBA dotyczącym stosowania mobilnych oczyszczaczy powietrza z 22 października 2020 r. powtórzono to stanowisko (UBA 2020-2). IRK przy Federalnej Agencji Środowiska obszernie poruszył temat stosowania oczyszczaczy powietrza na posiedzeniu 27 października 2020 r. i niniejszym uzupełnia oświadczenie UBA z 22 października 2020 r. o dalsze szczegółowe informacje. Zastosowanie mobilnych oczyszczaczy powietrza może być wtedy przydatne, gdy odpowiednia wentylacja nie jest możliwa.

Jeżeli systemy wentylacyjne są dostępne centralnie do zasilania całego budynku lub poszczególnych pięter lub zdecentralizowane stacjonarnie w poszczególnych pomieszczeniach (np. wbudowane w ściany zewnętrzne lub okna - proste systemy nawiewu i wywiewu), to w czasie pandemii SARS-CoV-2 do tych pomieszczeń powinno być dostarczane tylko powietrze zewnętrzne bez cyrkulacji powietrza. W ten sposób systemy wentylacyjne zasadniczo przyczyniają się do zmniejszenia ryzyka zakażenia wnętrz przez aerozole.

Większość szkół używa okien tylko do wentylacji. Niezależnie od pandemii powietrze jest niezbędne do usuwania dwutlenku węgla, substancji chemicznych i cząstek unoszących się w powietrzu. W ten sposób trzeba również usuwać parę wodną (z ryzykiem powstania pleśni) z sal lekcyjnych.

Celem jest osiągnięcie średniej wartości CO2 powyżej jednostki wynoszącej 1000 ppm (IRK 2008, UBA 2017). Jeśli wentylacja odbywa się zgodnie z wytycznymi UBA z 15 października 2020 r., Można osiągnąć wymianę powietrza 3 na godzinę lub więcej. Ryzyko zakażenia przez aerozole skażone wirusami w powietrzu w pomieszczeniu ocenia się wówczas ogólnie jako niskie.

Uwaga: podczas korzystania z mobilnych oczyszczaczy powietrza z filtrem aby skutecznie zmniejszyć ilość aerozolu w pomieszczeniu, wymagana jest sześciokrotność przepływu powietrza w pomieszczeniu na godzinę (Kähler et al.2020). Przepustowość powietrza w sensie zdolności transportowej urządzenia oznacza coś innego niż wymiana powietrza (wymiana powietrza) między powietrzem w pomieszczeniu a otoczeniem.

Technologie Filtrów w Oczyszczaczach Powietrza

Wysokowydajne filtry cząstek stałych są w stanie skutecznie zatrzymywać nawet bardzo małe cząsteczki, do których mogą przylegać wirusy SARS CoV-2 (rozmiar ok. 0,1 μm). Klasy filtrów H 13 i H 14 to w większości typowe filtry tkaninowe, których działanie opiera się na mechanicznej separacji cząstek. Ponadto efekt filtrujący filtrów tkaninowych można dodatkowo sfunkcjonalizować poprzez adsorpcję materiałów lub właściwości elektrostatyczne. Można zatem założyć, że oczyszczacze powietrza z takimi filtrami są w zasadzie skuteczne.

Małe cząsteczki aerozolu mogą gromadzić się w pewnych warunkach środowiskowych, np. silnie podwyższona wilgotność względna, silniej kumulują się na sobie. W takich przypadkach filtry dokładne klasy filtrów ISO ePM1 70% lub ISO ePM1 80% są w stanie zatrzymać cząstki zanieczyszczone wirusami. Nie jest to jednak normalna sytuacja.

Niektórzy producenci od czasu do czasu zalecają łączenie filtrów z promieniowaniem UV-C (patrz sekcja Promieniowanie UV-C) w celu wykorzystania promieniowania UV do zabijania lub inaktywacji wirusów i innych patogenów zatrzymywanych przez wysokowydajne filtry cząstek stałych filtry można później wymienić i bezpiecznie zutylizować. Alternatywnie, zanieczyszczone filtry można również poddać obróbce termicznej w celu zabicia patogenów. Tak potraktowane filtry pozostają jednak pokryte osadzonymi cząstkami.

Promieniowanie UV-C

UV-C może inaktywować wirusy SARS-CoV-2. Jakie dawki promieniowania są wystarczające przy stosowaniu UV-C w mobilnych oczyszczaczach powietrza, wymaga to dalszego wyjaśnienia. IRK zaleca, aby przed zakupem i użyciem przenośnych oczyszczaczy powietrza z UV-C, producenci przedstawili weryfikowalne dowody skuteczności, nawet gdy są używane w rzeczywistych warunkach pokojowych, takich jak sale lekcyjne, dotyczy to w szczególności wymaganej intensywności promieniowania i czasu przebywania cząstek obciążonych wirusami w napromieniowanej strefie. Promieniowanie UV-C może mieć negatywne skutki zdrowotne, dlatego Federalny Urząd Ochrony Przed Promieniowaniem (BfS) pilnie wymaga, aby przy korzystaniu z urządzeń mobilnych z technologią UV...

tags: #oczyszczalnia #mini #klaro #opinie