Oczyszczacze powietrza a problemy z pamięcią – najnowsze badania
- Szczegóły
Smog, czyli zjawisko atmosferyczne powstające w efekcie zmieszania pyłów, dymu, mgły i spalin towarzyszy nam od wielu lat w miastach i metropoliach - szczególnie w okresach grzewczych i w bezwietrzne dni, a także w momentach wzmożonego ruchu na ulicach. Oznacza to, że na negatywne skutki zetknięcia się ze smogiem narażeni jesteśmy przez cały rok, z okresowym wzmożeniem.
W skład smogu wchodzą cząsteczki o średnicy mniejszej niż 10 mikrometrów, które narażają ludzki układ oddechowy (pył tego rodzaju określa się symbolem PM10) lub przenikające do krwi cząsteczki o średnicy 2,5 mikrometra (określane symbolem PM2.5). W smogu mogą znajdować się szkodliwe dla zdrowia substancje, takie jak dwutlenek siarki, ozon, sadza z drobin węgla, metale ciężkie takie jak nikiel i arsen, toksyczne dioksyny, dwutlenek azotu czy benzopiren o działaniu rakotwórczym.
Każdego roku przeprowadzane są coraz to dokładniejsze badania, które oceniają negatywne skutki zetknięcia się organizmu ludzkiego ze smogiem. WHO (Światowa Organizacja Zdrowia) ogłosiła, że smog odpowiada za powstawanie nowotworów aż w 30 procentach. Z kolei Health and Environmental Alliance oszacowało, że zanieczyszczenia obecne w powietrzu odpowiedzialne są za co najmniej 3500 przedwczesnych zgonów rocznie, przypadków przewlekłego zapalenia oskrzeli i hospitailzacji.
Jak podkreślają badacze, wpływ na zdrowie ma nie tylko stałe przebywanie na zewnątrz i wdychanie zanieczyszczeń. W zależności od ogólnego stanu naszego zdrowia, negatywny wpływ smogu na nasz organizm może być bardzo rozległy. W grupie największego ryzyka znajdują się osoby z dolegliwościami układu krążenia, niemniej jednak smog oddziałuje również na osoby zdrowe.
Ekspozycja na smog wpływa negatywnie również na rozwój płodów i właściwy rozwój noworodków oraz dzieci. Narażeni jesteśmy wszyscy. W grupie największego ryzyka znajdują się osoby chore, zmagające się z cukrzycą lub chorobami krążenia, osoby starsze i niedołężne, jednak liczne badania pokazują, że równie mocno narażone są osoby młode, zdrowe, a nawet aktywne fizycznie i prowadzące zdrowy lub nawet ekologiczny tryb życia. Smog atakuje organizmy bez względu na wiek, płeć czy styl życia.
Przeczytaj także: Oczyszczacz Powietrza - Czy Warto?
Ze smogiem walczyć możemy na różne sposoby. Od stałego monitorowania stanu powietrza, poprzez doraźne środki, takie jak noszenie masek z filtrami ochronnymi, aż po zabezpieczenie przestrzeni, w których przebywamy poprzez działanie oczyszczaczy powietrza. Jednym z najskuteczniejszych sposobów wyeliminowania szkodliwych dla zdrowia substancji z powietrza, którym oddychamy w pomieszczeniach jest stosowanie profesjonalnych uzdatniaczy powietrza, takich jak inteligentne oczyszczacze, nawilżacze czy jonizatory Plasmacluster.
Zanieczyszczenia powietrza to jedne z wielu czynników niekorzystnie wpływających na nasze zdrowie i samopoczucie. Wszechobecny smog to problem niemal całego kraju. Stale przekraczane normy jakości powietrza stanowią sygnał, że może ono być rzeczywistym zagrożeniem dla zdrowia i życia. Unoszące się w atmosferze niebezpieczne cząstki, choć niewidoczne gołym okiem, są wysoce szkodliwe i wpływają niekorzystnie na funkcjonowanie organizmu. Niestety, toksyczne substancje przedostają się w różny sposób także do naszych domów i miejsc pracy.
Wraz ze wzrostem świadomości społecznej dotyczącej destrukcyjnego wpływu zanieczyszczeń na ludzki organizm, Polacy coraz częściej decydują się na mechaniczne sposoby filtracji powietrza. Sprzęty temu służące, czyli oczyszczacze są w stanie zatrzymać nawet ultramałe cząsteczki wielkości 0,003 µm - o wiele mniejsze od najczęściej występujących w smogu pyłów zawieszonych PM2.5 i PM10.
Wpływ zanieczyszczonego powietrza na zdrowie
Smog a choroby układu oddechowego
Osoby zmagające się z chorobami górnych dróg oddechowych szczególnie dotkliwie mogą odczuwać wpływ zanieczyszczonego powietrza. Unoszące się w naszym otoczeniu czynniki uczulające, to udręka każdego alergika. Do najważniejszych i najczęściej towarzyszących nam alergenów zaliczają się roztocza kurzu domowego, pyłki roślin, pleśń, sierść i alergeny pochodzenia zwierzęcego.
Chcąc chronić się przed nieprzyjemnymi dolegliwościami ze strony układu oddechowego, warto oczyszczać powietrze mechanicznie. Alergikom zaleca się stosowanie urządzeń z filtrami HEPA, które szybko i skutecznie przechwytują alergeny wziewne, ale także zarodniki pleśni. Niektóre modele rekomendowane są przez niezależne instytucje jako te skuteczne w walce z alergenami. Decydując się na zakup oczyszczacza dla alergika - warto zwrócić uwagę na właściwe atesty i certyfikaty.
Przeczytaj także: Oczyszczacz powietrza idealny do wiejskiego domu
Ochrona przed wirusami i bakteriami
Przed wirusami i bakteriami nie sposób jest ochronić się całkowicie. Można jednak ilość chorobotwórczych czynników eliminować z otoczenia właśnie poprzez stosowanie oczyszczaczy powietrza. Urządzenia wyposażone w wysokocząsteczkowe filtry HEPA, mogą zatrzymać nawet 99.99% patogennych cząsteczek.
W związku z tym, że zanieczyszczenia powietrza mają ogromny wpływ na funkcjonowanie układu oddechowego, amerykańscy naukowcy zbadali korelację pomiędzy wdychaniem brudnego powietrza a skutkami zarażenia się koronawirusem SARS-CoV-2, wywołującym chorobę COVID-19. Z analiz badaczy wynika, że siejący spustoszenie w płucach wirus, może zwiększać prawdopodobieństwo śmierci wśród osób, które zmagają się z chorobami współistniejącymi, wywołanymi funkcjonowaniem w rejonach o podwyższonym stężeniu pyłów PM2.5.
Skuteczną ochronę przed zanieczyszczeniami powietrza, w tym bakteriami i wirusami zapewnią filtry klasy EPA12, a także filtry HEPA wyższej klasy H13 i H14. Wysokowydajne filtry mogą być z powodzeniem stosowane pomieszczeniach o wysokich wymaganiach higienicznych.
Wpływ na dzieci
Na niekorzystny wpływ zanieczyszczonego powietrza szczególnie narażone są dzieci. Posiadające niewykształcony w pełni układ odpornościowy, bardziej podatne są na toksyczne działanie cząsteczek wywołujących infekcje, zapalenia i choroby. Zanieczyszczone powietrze wpływa nie tylko na ich rozwój fizyczny, ale i psychiczny. Jak wynika z badań przeprowadzonych przez Zakład Psychologii Rozwoju i Zdrowia, Instytut Psychologii Stosowanej przy Uniwersytecie Jagiellońskim, istnieje ścisła korelacja pomiędzy występowaniem pyłów PM10 a tendencją do zaburzeń w sferze motoryki, pamięci i manipulacji u dzieci. Dodatkowo stwierdzono, że na terenach, gdzie występują długotrwałe przekroczenia normy jakości powietrza i związane z nimi cząsteczki ołowiu, związków azotu i benzenu, neurodynamika dziecięca może być znacznie zachwiana.
Chcąc zapewnić swoim dzieciom najlepsze warunki rozwoju, warto stosować w ich otoczeniu oczyszczacz powietrza. Dzieciom polecane są oczyszczacze z wysokiej klasy filtrami HEPA i węglowymi, które nie tylko usuną niepożądane substancje, ale także zneutralizują nieprzyjemne zapachy. Spokojny sen z odpowiednio nawilżonym powietrzem zapewni oczyszczacz z funkcją nawilżania, a najlepsze warunki do nauki i zabawy stworzą bezpieczne formy jonizacji.
Przeczytaj także: Jak dobrać oczyszczacz powietrza do potrzeb?
Układ krwionośny a zanieczyszczenia
Smog oraz inne mechaniczne zanieczyszczenia powietrza to jedne z coraz częściej wymienianych przyczyn nieprawidłowego funkcjonowania układu krwionośnego. Badacze z Uniwersytetu Jagiellońskiego wykazali zależność między występowaniem zanieczyszczeń pyłowych (w tym pyłów PM2.5 i PM10) oraz gazów a funkcjonowaniem naczyń krwionośnych u kobiet w różnym wieku. Z dokładnych analiz wynika, że smog ma na nie bardzo niekorzystny wpływ, nawet u osób młodych i niezmagających się z przewlekłymi chorobami. Za występowanie stanów zapalnych w układzie krwionośnym odpowiedzialny jest najprawdopodobniej tzw. stres oksydacyjny, który wywołuje m.in. pogorszenie czynności śródbłonka naczyń krwionośnych.
Substancje kancerogenne
Sprzęt filtrujący powietrze, może skutecznie powstrzymywać różnego rodzaju zanieczyszczenia mechaniczne, w tym także substancje wykazujące działanie kancerogenne. Silnie trująca substancja występująca także w dymie papierosowym, należy do grupy składników rakotwórczych. Ryzyko zachorowania na nowotwory zwiększają także niektóre cząsteczki gazowe, znajdujące się w środkach czystości, czy kosmetykach.
Dym papierosowy
O negatywnym działaniu dymu papierosowego wie niemal każdy. Nie wszyscy jednak zdają sobie sprawę, że zarówno dym wdychany, jak i wydychany przez palacza wykazuje bardzo niekorzystny wpływ na funkcjonowanie organizmu. Światowa Organizacja Zdrowia podaje, że rokrocznie z powodu biernego palenia umiera aż 1,2 mln ludzi, w tym 650 000 zgonów (wskutek pojawienia się chorób związanych z biernym paleniem) odnotowuje się u dzieci. W Polsce co roku umiera aż 1000 osób narażonych na działanie tzw. Co najmniej 60 z ok. 4000 zidentyfikowanych substancji chemicznych znajdujących się w dymie papierosowym, należy do grupy składników rakotwórczych.
Oczyszczacz powietrza dla palaczy (również tych biernych) powinien zawierać przede wszystkim warstwy węglowe.
Jak dbać o oczyszczacz powietrza?
Bezpieczeństwo stosowania tego typu sprzętów uzależnione jest od samego sposobu użytkowania. By oczyszczacz mógł pełnić swoją podstawową funkcję, jaką jest filtrowanie powietrza, należy o niego odpowiednio zadbać. Niewymieniane na czas filtry, zalegająca w zbiorniku woda (w przypadku oczyszczaczy z funkcją nawilżania), czy zbyt głośne urządzenia, mogą negatywnie wpływać na nasze zdrowie.
Filtry w oczyszczaczach powietrza stanowią jedne z najważniejszych elementów w tego typu sprzęcie. Warstwy o określonej pojemności są w stanie zatrzymać w swych strukturach lub na powierzchniach wyłącznie daną ilość zanieczyszczonych cząsteczek. Kiedy zabrudzeń zgromadzi się zbyt wiele, filtr zapycha się i nie będzie w stanie wychwycić kolejnych toksycznych drobinek. A w takiej sytuacji nie będzie on w stanie wydajnie oczyszczać powietrza. Dlatego tak ważne jest stosowanie się do zaleceń producenta w tym zakresie.
W niektórych modelach - posiadających wskaźnik zużycia filtra, użytkownik otrzymuje stosowną informację o zbliżającej się konieczności wymiany. Z kolei w przypadku oczyszczaczy z funkcją nawilżania, długo zalegająca w zbiorniku woda to także często popełniany przez użytkowników błąd. Gromadzące się na powierzchni wody bakterie, mogą powodować wydobywanie się brzydkiego zapachu z urządzenia. Osad i drobnoustroje zalegające na filtrze skracają jego żywotność i efektywność działania.
Aby chronić system nawilżający przed namnażaniem się drobnoustrojów, należy stosować wodę destylowaną lub demineralizowaną, która nie dopuszcza do powstawania mineralnego pyłu PM2.5, odpowiedzialnego za występowanie białego nalotu na meblach i podłodze. Tego typu urządzenia nieposiadające higrostatu, stwarzają ryzyko zbyt wilgotnego powietrza, co z kolei wpływa między innymi na pojawienie się pleśni.
Zbyt głośne urządzenia, niedostosowane do specyfikacji pomieszczeń, mogą skutecznie utrudniać codzienne funkcjonowanie i pracę. Zbyt wysoki poziom hałasu w otoczeniu powoduje między innymi trudności w zasypianiu, obniżoną koncentrację i swoisty niepokój zakłócający wykonywanie niektórych czynności - na przykład związanych z pracą zawodową, czytaniem, czy odrabianiem prac domowych. Najcichsze sprzęty generują bardzo niski poziom dźwięku.
Oczyszczacze powietrza - standard w walce o zdrowie
Oczyszczanie powietrza w miejscach zamieszkania i pracy staje się powoli standardem. Chcąc uchronić się przed negatywnym wpływem zanieczyszczeń, warto postawić na sprzęt wykorzystujący najlepsze formy filtracji. Bezpieczne działanie oczyszczaczy powietrza, zapewnia przede wszystkim stosowanie się do zaleceń producenta. Wymiana i konserwacja filtrów czy regularna kontrola wody w zbiorniku nawilżacza to kwestie priorytetowe podczas używania tego typu sprzętu. Poprawnie działające oczyszczacze powietrza zapewniają dobre samopoczucie oraz zmniejszają ryzyko pojawienia się wielu chorób i dolegliwości.
Zanieczyszczenia powietrza a problemy z pamięcią
Według naukowców niektóre formy zanieczyszczenia powietrza mogą prowadzić do problemów z uczeniem się i pamięcią wśród dziewięcio - i dziesięciolatków. Naukowcy z University of Southern California wykazali związek między zanieczyszczeniem powietrza a pogorszeniem pamięci. Swoimi ustaleniami podzielili się na łamach czasopisma "Environmental Health Perspectives".
Pył zawieszony może być szkodliwy dla mózgu. Badaniami objęto 8500 dzieci w wieku 9 i 10 lat. Naukowcy wzięli pod lupę 15 składników chemicznych PM2,5 i ich źródła. Udało im się odkryć, że niektóre związki są bardziej szkodliwe dla mózgu niż inne. Wskazali przede wszystkim na azotan amonu - substancję związaną m.in. z rolnictwem. "Bez względu na to, czy badaliśmy go osobno, czy w powiązaniu z innymi zanieczyszczeniami, zawsze wiązał się z gorszymi wynikami w nauce i gorszą pamięcią" - mówi główna autorka publikacji dr Megan Herting.
Badania pokazują, że zanieczyszczenie powietrza w pomieszczeniach może przekraczać poziom na zewnątrz od dwóch do pięciu razy, zwłaszcza w nocy, gdy wentylacja jest ograniczona. Poprawa snu dzięki czystszemu powietrzu nie polega na perfekcji - chodzi o ograniczenie narażenia tam, gdzie jest to najbardziej potrzebne, czyli w godzinach, w których organizm najciężej pracuje nad regeneracją.
Jak poprawić jakość powietrza w pomieszczeniach?
- Monitoruj jakość powietrza wewnątrz i na zewnątrz: Śledzenie warunków z monitor jakości powietrza Pomaga identyfikować wzorce - takie jak podwyższony poziom PM2,5 lub CO₂ w nocy - i informuje, kiedy wentylacja lub filtracja są najbardziej korzystne.
- Wentyluj strategicznie: Gdy jakość powietrza na zewnątrz jest dobra, otwieranie okien lub używanie wentylatorów wyciągowych podczas gotowania i sprzątania pomaga zapobiegać gromadzeniu się zanieczyszczeń w pomieszczeniach.
- Stosuj filtry o wysokiej wydajności w miejscu, w którym śpisz: Ponieważ najmniejsze cząsteczki mają największe prawdopodobieństwo wniknięcia głęboko do płuc i zakłócenia snu, w sypialniach szczególnie ważne jest stosowanie filtracji wychwytującej ultradrobne cząsteczki.
Elektrosmog to promieniowanie elektromagnetyczne (PEM) o różnej częstotliwości, niejonizujące i pochodzące ze źródeł sztucznych, a więc związanych z działalnością człowieka. Lista potencjalnych skutków zdrowotnych ekspozycji na elektrosmog jest dość długa. Z drugiej strony twierdzenie, że urządzenia wytwarzające pole elektromagnetyczne stanowią zagrożenie, bywa uznawane za niesłuszne i wprowadzające niepotrzebną panikę.
Badania dotyczące wpływu PPM na ludzkie zdrowie nie pozwalają jednoznacznie stwierdzić jego szkodliwości, chociaż niektóre wyniki mogą wzbudzać wątpliwości odnośnie bezpieczeństwa tzw. elektrosmogu. Osoby obawiające się negatywnego działania smogu elektromagnetycznego mogą wyłączać na noc urządzenia takie jak telewizor, ruter czy radio.
Jakość powietrza a proces uczenia się
Jakość powietrza, zarówno na zewnątrz, jak i w pomieszczeniach, ma bezpośredni wpływ na proces uczenia się. Zanieczyszczenia mogą nie tylko obniżać zdolności poznawcze, ale także wpływać na zdrowie psychiczne i ogólne samopoczucie uczniów. Świadomość tego związku oraz wprowadzenie odpowiednich środków zaradczych może poprawić wyniki edukacyjne i wspierać zdrowy rozwój uczniów.
Coraz więcej badań wskazuje, że zanieczyszczenie powietrza jest powiązane z przyspieszonym starzeniem się mózgu. Badanie zaprezentowane na dorocznym spotkaniu Gerontological Society of America wykazało, że narażenie na wysoki poziom zanieczyszczenia powietrza rzeczywiście powoduje przedwczesne starzenie się mózgu. Badacze przeanalizowali wyniki testów poznawczych ponad 15 000 dorosłych w wieku powyżej 50 lat i zmapowali ich wyniki z mapami stężenia zanieczyszczenia powietrza.
W badaniu nie uwzględniono ultradrobnych cząstek (UFP) - najbardziej rozpowszechnionych i najbardziej niebezpiecznych cząstek. Niewielki rozmiar ultradrobnych cząstek umożliwia ich łatwe wdychanie, osadzanie się w płucach i wchłanianie bezpośrednio do krwiobiegu. Stamtąd przemieszczają się wraz z krwią do wszystkich ważnych narządów, w tym mózgu.
Oczyszczacz powietrza HEPA może usuwać cząsteczki zanieczyszczeń z powietrza i zapewniać ochronę w pomieszczeniach. Jednak nie udowodniono, że filtry HEPA wyłapują najbardziej niebezpieczne i najliczniejsze cząsteczki - ultradrobiny.
Nie daj się przytłoczyć pozornie niemożliwemu do rozwiązania problemowi zanieczyszczenia powietrza.
tags: #oczyszczacz #powietrza #a #problemy #z #pamięcią
