Jakość Powietrza w Wolbromiu i Normy Zanieczyszczeń

Jakość powietrza w naszym kraju podczas sezonu grzewczego jest wciąż dramatyczna. Niestety, taka sytuacja jest powszechna nie tylko w dziesiątkach polskich miast i miasteczek, w których mierzona jest jakość powietrza, ale również w tysiącach tych, gdzie nie ma stacji pomiarowej.

Informacje o jakości powietrza w polskich miastach odnoszą się tylko do tych miejscowości, w których znajdują się stacje pomiarowe GIOŚ. Polski Alarm Smogowy podsumował wyniki pomiarów jakości powietrza Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska za ostatni rok.

Warto na bieżąco śledzić poziom smogu w swojej okolicy, aby przygotować się do ochrony przed zanieczyszczeniami. Jakość powietrza w małopolskim jest dobra. Możesz spędzić na zewnątrz długie godziny, nie martwiąc się o swoje zdrowie.

Aktualny Stan Powietrza w Małopolsce

Ostatni raz sprawdzałam jakość powietrza w woj. małopolskim dzisiaj (1.03.2026) o godz. 19:08. Wtedy uśrednione stany powietrza dla w woj. małopolskim wynosiły:

  • skażenie PM2.5: 40% normy (10 µg/m³). Zanieczyszczenie nie zmieniło się.
  • skażenie PM10: 45% normy (18 µg/m³). Zanieczyszczenie nie zmieniło się.

W ostatnich dniach średnie dobowe odczyty zanieczyszczeń wyglądały następująco:

Przeczytaj także: Rola Inspekcji w ochronie powietrza

  • 1.03.2026:
    • PM2.5: 15 µg/m³
    • PM10: 27 µg/m³
  • 28.02.2026:
    • PM2.5: 17 µg/m³
    • PM10: 31 µg/m³
  • 27.02.2026:
    • PM2.5: 16 µg/m³
    • PM10: 31 µg/m³

A jak to wygląda w poszczególnych miastach? Oto stan powietrza w niektórych z nich:

  • Krynica-Zdrój: PM2.5: 32% normy. PM10: 37% normy.
  • Kraków: PM2.5: 36% normy. PM10: 42% normy.
  • Skawina: PM2.5: 48% normy. PM10: 57% normy.
  • Bochnia: PM2.5: 104% normy. PM10: 80% normy.

Normy Zanieczyszczeń Powietrza

Normy określone zostały w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu. Zgodnie z nimi:

  • Skażenie PM10: dobowy poziom stężeń pyłu PM10 wynosi 50µg/m³ i nie może być przekroczony częściej niż 35 dni w roku. Dodatkowo średnia roczna nie może przekraczać 40 µg/m³.
  • Skażenie PM2.5: dla pyłu PM2.5 rozporządzenie zawiera tylko normę roczną, która wynosi 25µg/m³. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) przyjęła normę dobową, która wynosi 25µg/m³. Należy pamiętać, że każdy poziom stężenia pyłu PM2.5 niekorzystnie wpływa na nasze zdrowie.

PM2.5 to pył, którego cząsteczki są nie większe od 2,5μm. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) opisała go jako najbardziej szkodliwy dla zdrowia człowieka w grupie zanieczyszczeń atmosferycznych. Jego szkodliwość wynika między innymi z tego, że jego cząsteczki są na tyle małe, że mogą przenikać przez pęcherzyki płucne do krwiobiegu. Udowodniono, że ciągłe oddychanie zanieczyszczonym pyłem PM2.5 powietrzem skraca średnią długość życia. Nawet krótkotrwała ekspozycja może być szkodliwa, zwiększając ryzyko chorób układu oddechowego i krwionośnego. Dodatkowo znane są dokuczliwe objawy występujące bezpośrednio w wyniku kontaktu ze skażonym powietrzem, jak: kaszel, nasilenie astmy, uczucie duszności. Oddychanie powietrzem skażonym pyłem PM2.5 zwiększa też ryzyko zawału i arytmii.

PM10 to pył, złożony z cząstek o średnicy mniejszej lub równej 10μm. Jego występowanie jest związane przede wszystkim z procesem spalania paliw stałych i ciekłych. Pył może zawierać substancje toksyczne, szkodliwe dla ludzi. Dym, sadza, azbest, cząsteczki metali (arsen, nikiel, kadm, ołów), dioksyny, furany i benzpopiren i inne wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne - to wszystko nie tylko brzmi strasznie, ale ma też negatywny wpływ na nasze zdrowie.

Źródła Zanieczyszczeń Powietrza

Największym problemem w walce o świeże powietrze są w dalszym ciągu stare piece na paliwo stałe. Kolejnym powodem, który sprawia, że z zanieczyszczeniami powietrza walczymy cały rok jest wciąż rosnąca liczba samochodów oraz zbyt częste ich eksploatowanie. Szacuje się, że w Polsce 52% smogu bierze się z tak zwanej niskiej emisji, czyli spalania w domowych kotłach i piecach o złych parametrach emisji.

Przeczytaj także: Analiza jakości powietrza w Serocku

Dramatyczna sytuacja w małych i średnich miejscowościach wynika ze spalania węgla i drewna w „kopciuchach”, które są podstawowym źródłem ciepła w ponad czterech milionach polskich domów. To właśnie emisja z ogrzewania gospodarstw domowych odpowiada za około połowę emitowanych w Polsce pyłów PM10 i aż 84% rakotwórczego benzo[a]pirenu.

Polski Alarm Smogowy przeliczył stężenia wdychanego benzo(a)pirenu na ekwiwalent palonych papierosów. I tak mieszkańcy Nowego Targu „wypalają” w ten sposób aż 22 „papierosy” dziennie! Mieszkańcy Zakopanego i odwiedzający miasto turyści - 10 „papierosów” na dobę.

Ranking Miast z Najwyższym Stężeniem Benzo(a)pirenu (ekwiwalent papierosów/dzień):

  1. Nowy Targ 18 (22 papierosy/dzień)
  2. Sucha Beskidzka 13 (16 papierosów/dzień)
  3. Rybnik 13 (16 papierosów/dzień)
  4. Nowa Ruda 11 (13 papierosów/dzień)
  5. Nowy Sącz 10 (12 papierosów/dzień)
  6. Tuchów 10 (12 papierosów/dzień
  7. Wschowa 10 (12 papierosów/dzień)
  8. Zdzieszowice 10 (12 papierosów/dzień)
  9. Godów 9 (11 papierosów/dzień)
  10. Pszczyna 9 (11 papierosów/dzień)
  11. Sulęcin 9 (11 papierosów/dzień)
  12. Zakopane 8 (10 papierosów/dzień)
  13. Oświęcim 8 (10 papierosów/dzień)
  14. Żywiec 8 (10 papierosów/dzień)

Ranking Miast z Największą Liczbą Dni z Przekroczonymi Normami PM10 (2026):

  1. Pszczyna 125
  2. Rybnik 110
  3. Wodzisław Śląski 110
  4. Nowa Ruda 107
  5. Nowy Targ 106
  6. Myszków 105
  7. Zabrze 103
  8. Sucha Beskidzka 101
  9. Kraków 96 (średnia ze stacji)
  10. Żory 94
  11. Godów 94
  12. Katowice 93 (średnia ze stacji)
  13. Gliwice 92
  14. Lubań 92
  15. Oświęcim 91

Działania Podejmowane w Celu Poprawy Jakości Powietrza

W dużej mierze to od nas samych zależy, jaki jest poziom zanieczyszczeń powietrza zarówno w całym kraju, jak i w naszej najbliższej okolicy. Codziennie podejmujemy szereg decyzji o tym, w jaki sposób ogrzewamy nasz dom, czy wybieramy publiczne środki transportu, czy w końcu dbamy o to, aby nasze samochody były jak najmniej emisyjne.

Wspierają nas w tym rozmaite programy finansowane przez rząd i samorządy. Jednym z nich jest program Czyste Powietrze.

Program Czyste Powietrze

Program Czyste Powietrze został stworzony, ponieważ wg badań aż 45 tyś osób umiera w Polsce z powodu zanieczyszczeń powietrza. SMOG, który odpowiedzialny jest za wiele chorób w dużej mierze spowodowany jest przez przestarzałe i nieekologicznie sposoby ogrzewania domów jednorodzinnych, ale też kamienic starego typu. To właśnie główny powód powstania programu Czyste powietrze, dzięki któremu można otrzymać dotację na:

Przeczytaj także: Pomiary zanieczyszczeń w Stacji Czernica

  • wymianę, zakup oraz montaż źródeł ciepła (takich które spełniają wymagania programu),
  • mikroinstalację fotowoltaiczną,
  • wymianę okien, drzwi zewnętrznych i bram garażowych,
  • montaż i modernizację instalacji ciepłej wody użytkowej i instalacji centralnego ogrzewania,
  • docieplenie domu,
  • instalację wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła.

Jak otrzymać wsparcie w ramach programu Czyste Powietrze?

  1. Zapoznaj się z regulaminem i dokumentacją, która będzie Ci niezbędna do całej procedury.
  2. Sprawdź potrzeby energetyczne swojego budynku. Najlepszym rozwiązaniem będzie audyt energetyczny budynku.
  3. Wypełnij właściwy wniosek i prześlij go lub dostarcz do odpowiednich organów.
  4. Podpisz umowę o dofinansowanie
  5. Wypełnij i złóż wnioski o wypłaty dofinansowania
  6. Zakończ inwestycje i zaproś wizytatora, który potwierdzi poprawność wykorzystania dofinansowania
  7. Utrzymaj inwestycję przez 5 lat od jej zakończenia.

W zależności od osiąganego dochodu właściciele domów jednorodzinnych w ramach programu mogą otrzymać nawet 30 tys. złotych, a przy podwyższonym poziomie dofinansowania nawet 37 tys.

Dokładne informacje na temat poszczególnych kwot, które można przeznaczyć na termomodernizację lub zmianę sposobu ogrzewania budynku w ramach programu Czyste Powietrze, można znaleźć na stronie programu czystepowietrze.gov.pl.

Beneficjentami programu mogą zostać nie tylko właściciele lub współwłaściciele jednorodzinnych budynków mieszkalnych, ale też właściciele osobnych, wydzielonych mieszkań w budynkach jednorodzinnych. Warunkiem jest posiadanie osobnej księgi wieczystej.

Wnioski o dofinansowanie w ramach projektu Czyste Powietrze należy składać do Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej obejmującego swoim działaniem teren województwa, w którym zlokalizowany jest budynek mieszkalny należący do przyszłego beneficjenta.

Działania Gminy Wolbrom

Staraniem Burmistrza Wolbromia Adama Zielnika i Ekodoradcy Gminy Wolbrom Katarzyny Barczyk-Łyczak w naszym mieście został zamontowany pyłomierz służący do pomiaru pyłu zawieszonego w powietrzu. Został on wypożyczony bezpłatnie na okres próbny przez Krakowski Alarm Smogowy. Pyłomierz pozwoli monitorować stan zanieczyszczenia powietrza w Wolbromiu, w czasie rzeczywistym. Wkrótce wyniki z pomiarów zostaną przekazywane na bieżąco na stronie www.wolbrom.pl

Odpowiednie kroki w walce o czyste powietrze Gmina Wolbrom podjęła jeszcze w ubiegłym roku, dotując wymianę kotłów ze środków krajowych z WFOŚiGW w Krakowie - PONE. Dzięki temu wymieniane są stare, niesprawne piece węglowe, na nowoczesne piece węglowe, gazowe i biomasę zgodnie z Ekoprojektem.

Obok akcji wymiany pieców, do 2020 roku prowadziliśmy nabór ankiet na montaż paneli fotowoltaicznych, solarnych czy pomp ciepła. Przyjmujemy już ankiety na wymianę niskosprawnych kotłów z funduszy UE. Ważną rzeczą jest edukacja najmłodszego pokolenia, stąd też odwiedzamy szkoły. Edukując młodzież, przedstawiamy stosowne prezentacje, filmiki szkoleniowe, o tym jak dbać o zdrowe powietrze, czym i jak palić w piecach, aby najbliższe nam osoby żyły w jak najzdrowszym powietrzu - dodała Katarzyna Barczyk-Łyczak.

tags: #jakość #powietrza #Wolbrom #normy

Popularne posty: