Jakość Powietrza w Chinach: Statystyki i Analiza
- Szczegóły
Zanieczyszczenie powietrza w Chinach to poważny problem, który ma wpływ na zdrowie publiczne i środowisko. Według naukowców z Berkeley Earth, zanieczyszczenie powietrza w Chinach zabija średnio 4 tys. osób dziennie. Przyczyną tak wysokiego wskaźnika umieralności jest pył zawieszony PM 2,5, który jest główną przyczyną chorób układu oddechowego, w tym astmy, raka oraz ataków serca.
Źródła Zanieczyszczeń
Źródłami emitowania cząstek stałych są przede wszystkim elektrociepłownie, zakłady przemysłowe, spaliny samochodów osobowych, a także spalanie paliw kopalnych stosowanych w domach i fabrykach do ogrzewania. Według naukowców większość zanieczyszczeń pochodzi ze spalania węgla.
Monitoring Jakości Powietrza
W 2012 r. Chiny przyjęły program badań jakości powietrza atmosferycznego i rozmieściły w 190 miejscowościach aż 945 zautomatyzowanych stacji pomiarowych. Dostarczają one cogodzinny raport za pośrednictwem Internetu, a skupiają się na sześciu zanieczyszczeniach: pyle <2.5 mikronów (PM 2,5), cząstkach stałych <10 mikrometrów (PM 10), dwutlenku siarki (SO2), dwutlenku azotu (NO2), ozonie (O3) i tlenku węgla (CO). Naukowcy z Berkeley Earth badali jakość powietrza co godzinę przez cztery miesiące od 5 kwietnia do 5 sierpnia 2014 r. Dodatkowo korzystano z danych przekazanych przez portale PM25.in i AQICN.org. PM25.in przekazuje dane z 945 stacji z sieci krajowej, podczas gdy AQICN.org dane dotyczące jakości powietrza w czasie rzeczywistym.
Rozmieszczenie Zanieczyszczeń
Z raportu wynika także, że największe zanieczyszczenie występuje na wschodzie kraju, ale znaczące poziomy utrzymują się w północnej i centralnej części i nie ograniczają się tylko do dużych miast. Raport pokazuje miejsca najbardziej zanieczyszczone, ale naukowcy zwracają uwagę, że pył PM 2,5 dryfuje na znaczną odległość. W samym Pekinie poziom pyłu jest na poziomie umiarkowanym, ale nad miasto napływają zanieczyszczenia z fabryk oddalonych nawet o 300 km.
Badania dowodzą, że zimą i wczesną wiosną w Chinach odnotowano nieco wyższe stężenia PM z powodu zwiększonego wykorzystania paliw kopalnych. Powietrze jest zazwyczaj najczystsze od późnego lata do wczesnej jesieni. Pekin ma stosunkowo niski poziom emisji z wyjątkiem NO2.
Przeczytaj także: Rola Inspekcji w ochronie powietrza
Aktualna Jakość Powietrza
Od 26 lutego 2026 r. jakość powietrza w Chinach pozostaje niska, a główne miasta doświadczają jakości powietrza w zakresie "niezdrowym" i wysokich stężeń PM2,5, co stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia mieszkańców, zwłaszcza dzieci i osób starszych. Do godziny 22:00 (czasu pacyficznego) w kilku ośrodkach miejskich odnotowano odczyty AQI powyżej 150, co wywołało ostrzeżenia zdrowotne.
Mieszkańcom zaleca się ograniczenie aktywności na świeżym powietrzu, zamykanie okien, noszenie masek na zewnątrz i używanie oczyszczaczy powietrza w pomieszczeniach. Podczas gdy warunki pozostają złe, średnie stężenie PM2,5 w Chinach w 2024 r. wyniosło 31 µg/m3, co odpowiada wskaźnikowi AQI wynoszącemu 90, sklasyfikowanemu jako "umiarkowany". Poziom ten jest prawie 6,2 razy wyższy niż roczna wytyczna WHO wynosząca 5 µg/m3, co plasuje Chiny wśród 25 najbardziej zanieczyszczonych krajów na świecie w 2024 roku.
Miasta Dotknięte Złą Jakością Powietrza
Od 26 lutego 2026 r. kilka dużych miast w Chinach zgłasza niską jakość powietrza. Niektóre z dotkniętych miast obejmują:
- Aksu
- Datong
- Heze
- Jinan
- Jining
- Kaszgar
- Lanzhou
- Qingdao
- Shangqiu
- Shihezi
- Taiyuan
- Urumczi
- Weifang
- Wuhan
- Zhoukou
Warunki jakości powietrza mogą się szybko zmieniać w ciągu dnia. Według IQAir, Wuhan w Chinach znalazł się wśród najbardziej zanieczyszczonych dużych miast na świecie, według stanu na godzinę 22:00 (PST) 26 lutego 2026 roku.
Kiedy Nastąpi Poprawa?
Krótkoterminowa poprawa jakości powietrza zależy od sprzyjającej pogody, ponieważ wiatry i opady deszczu mogą rozproszyć zanieczyszczenia w ciągu kilku dni. Jednak stagnacja i zimowe inwersje temperatury często zatrzymują smog od października do lutego, przedłużając niską jakość powietrza. Długoterminowa ulga będzie wymagać bardziej rygorystycznych kontroli emisji, przyjęcia czystszej energii i skutecznej polityki sezonowej, aby zapobiec nawracającym epizodom zanieczyszczenia zimą.
Przeczytaj także: Analiza jakości powietrza w Serocku
Przyczyny Niskiej Jakości Powietrza
Zanieczyszczenie powietrza zimą w Chinach wynika głównie ze zwiększonych emisji podczas sezonu grzewczego i niekorzystne warunki pogodowe. Ogrzewanie domów węglem i biomasą w regionach północnych uwalnia duże ilości pyłu zawieszonego i dwutlenku siarki (SO₂). Sektory przemysłowe, takie jak elektrownie, huty stali, cementownie i zakłady chemiczne, przyczyniają się do powstawania dodatkowych zanieczyszczeń, podczas gdy otwarte spalanie biomasy i słomy na obszarach wiejskich dodatkowo pogarsza jakość powietrza.
Zimą inwersje temperatury, płytkie warstwy graniczne, słabe wiatry i wysoka wilgotność zatrzymują zanieczyszczenia blisko ziemi i zwiększają tworzenie się wtórnego aerozolu z SO₂, NOₓ, NH₃ i LZO. Pomimo postępów w zakresie polityki czystego powietrza, niespójne egzekwowanie przepisów i relokacja przemysłu nadal stanowią wyzwanie. W związku z tym zimowe zamglenie wynika z połączenia emisji, chemii atmosfery i transportu regionalnego.
Jak Chronić Się Przed Złą Jakością Powietrza?
- Pobierz bezpłatną aplikację jakości powietrza, aby otrzymywać alerty i prognozy jakości powietrza w czasie rzeczywistym.
- Zamknij drzwi i okna i ustaw HVAC na tryb recyrkulacji.
- Pozostań w domu, gdy jakość powietrza jest niska; jeśli musisz wyjść na zewnątrz, załóż maskę KN95/FFP2.
- Korzystaj z wysokowydajnego oczyszczacza powietrza, aby filtrować cząsteczki, gazy i inne zanieczyszczenia.
Raport IQAir 2021
IQAir opublikowało raport, który przedstawia przegląd stanu jakości powietrza w 2021 r. Analiza opiera się na danych pochodzących z 6475 miast w 117 krajach na całym świecie. Okazuje się, że żaden kraj nie spełnił najnowszych wytycznych Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) dotyczących jakości powietrza i dopuszczalnej ilości pyłów zawieszonych PM2,5. Biorąc pod uwagę zestawienie globalne - żaden kraj nie spełnił najnowszych wytycznych WHO dotyczących jakości powietrza dla PM2,5.
Pięć najbardziej zanieczyszczonych państw świata w 2021 r. to: Bangladesz, Czad, Pakistan, Tadżykistan i Indie, przy czym New Delhi już czwarty rok z rzędu zdobyło niechlubny tytuł najbardziej zanieczyszczonej stolicy świata. Co ciekawe, sukcesywnie poprawia się jakość powietrza w Chinach. Ponad połowa chińskich miast uwzględnionych w raporcie odnotowała niższy poziom zanieczyszczeń w porównaniu z poprzednim rokiem. Zalicza się do tego także stolica.
Jakość Powietrza w Europie
Jeśli chodzi o europejskie miasta, spośród 1588, które znalazły się w rankingu, tylko 55 (czyli jedynie 3%) spełnia wytyczne WHO dotyczące PM2,5. Natomiast ranking krajów na naszym kontynencie otwiera Czarnogóra, zaraz za nią jest Bośnia i Hercegowina, dalej Liban, Serbia i Północna Macedonia. Z kolei najlepszą jakością powietrza mogą poszczycić się Finlandia, Estonia, Islandia, Szwecja i Portugalia.
Przeczytaj także: Pomiary zanieczyszczeń w Stacji Czernica
Działania Rządu Chińskiego
Według zapowiedzi ministerstwa ekologii i środowiska w tym roku władze Chin będą się starały utrzymać przeciętne wskaźniki PM2,5 - miarę zanieczyszczenia powietrza groźnymi dla zdrowia drobnymi cząsteczkami - poniżej 34,5 mikrogramów na metr sześcienny. Liu przyznał, że w najbliższych pięciu latach Chiny czeka wiele pracy, by zastąpić węgiel czystszymi źródłami energii.
W ostatnich latach znacznie poprawiła się jakość powietrza na szczególnie dotkniętych smogiem uprzemysłowionych obszarach północnych Chin. Chiny odnotowały znaczną poprawę jakości powietrza w ciągu ostatniej dekady, dzięki czemu średnia długość życia w tym kraju wydłużyła się o ponad dwa lata - wynika z nowego raportu o poziomie zanieczyszczeń na świecie.
W raporcie wskazano, że po tym, jak w 2013 roku poziomy zanieczyszczenia w Chinach osiągnęły rekordową wysokość, rozpoczęto "wojnę z zanieczyszczeniem". Jak wymieniają naukowcy, ograniczono wówczas liczbę samochodów poruszających się po dużych miastach, wstrzymano budowę nowych elektrowni węglowych w najbardziej zanieczyszczonych obszarach oraz ograniczono wysokoemisyjną działalność przemysłową. W konsekwencji uzyskany postęp w zakresie zwalczania zanieczyszczeń przełożył się na wydłużenie średniej długości życia Chińczyków średnio o 2,2 roku - podkreślono w raporcie.
Autorzy dokumentu zauważają jednak, że zanieczyszczenia w Chinach są wciąż sześciokrotnie wyższe niż wytyczne Światowej Organizacji Zdrowia oraz że Chiny pozostają 13. najbardziej zanieczyszczonym państwem świata.
Mapa Zanieczyszczeń NASA
NASA oraz kanadyjscy naukowcy, Aaron van Donkelaar i Randall Martin z Dalhousie University, w Halifax, prowincja Nova Scotia, przygotowali mapę zanieczyszczenia powietrza opartą na danych dotyczących drobnych cząsteczek pyłu zawieszonego (fine particulate matter =PM). Według wyników badań, najgorsze powietrze, z największą koncentracją przekraczającą 80 mikrogramów na metr sześc., znajduje się we Wschodnich Chinach.
Polska znajduje się w obszarze podwyższonych stężeń PM2.5 na metr sześc. powietrza, z wartościami od 15 do 20 mikrogramów na metr sześc. Obszary o niższym stężeniu PM2.5 (10-15 mikrogramów na metr sześc.) to Polska północno-wschodnia (Warmia, Mazury, część Podlasia) oraz Pomorze.
tags: #jakość #powietrza #w #Chinach #statystyki
