Zastosowanie filtrów HEPA w sprężonym powietrzu
- Szczegóły
Współczesne systemy oczyszczania powietrza coraz częściej wykorzystują zaawansowane filtry EPA i HEPA, które skutecznie usuwają zanieczyszczenia. Ich wybór ma kluczowe znaczenie zarówno dla zdrowia użytkowników, jak i efektywności filtracji w urządzeniach takich jak oczyszczacze powietrza, systemy wentylacyjne czy odkurzacze.
Czym są filtry HEPA i EPA?
Filtr HEPA (High Efficiency Particulate Air) jest jednym z najważniejszych filtrów stosowanych w oczyszczaczach powietrza. Filtry te słyną z dużej dokładności w pochłanianiu zanieczyszczeń powietrza. HEPA to akronim angielskiej nazwy High Efficiency Particulate Air, co w tłumaczeniu oznacza wysokoskuteczny filtr cząsteczkowy powietrza.
Filtry EPA, HEPA i ULPA to wysokowydajne filtry powietrza stosowane do eliminacji drobnych cząstek zanieczyszczeń, alergenów i mikroorganizmów. Filtr EPA to podstawowa kategoria filtrów o wysokiej skuteczności. Filtry HEPA charakteryzują się znacznie wyższą skutecznością niż filtry EPA.
Przez lata filtry HEPA wykonywane były wyłącznie ze szkła spiekanego, jednak współcześnie częściej stosuje się do tego celu polipropylen. Produkuje się je z cienkich arkuszy wykonanych z mikroskopijnych włókien. Zaprojektowanie filtrów HEPA było odpowiedzią na konieczność zagwarantowania czystego powietrza w nowo budowanych elektrowniach atomowych.
Od 2010 r. filtry klasy ≤ 12 oznaczane są jako EPA (Efficiency Particulate Air). Filtry od klasy 13 określane są mianem HEPA. Litera H w akronimie HEPA odnosi się do słowa HIGH.
Przeczytaj także: Sędziszów Filtr Powietrza do Astry H - Testy i Opinie
Zasada działania filtrów HEPA
Filtr HEPA pochłania pyły zawieszone (m.in. PM10, PM2.5), wirusy, pyłki i zarodniki grzybów. Wszystkie filtry EPA i HEPA są zgodne z normą PN-EN 1822- 1:2009, która określa warunki, jakie musi spełniać filtr powietrza. Dzięki swojej wysokiej skuteczności i potwierdzonej efektywności filtry HEPA wyznaczają standardy w zakresie oczyszczania powietrza.
Klasyfikacja filtrów HEPA i EPA
Poszczególne modele filtrów różnią się między sobą skutecznością filtracji powietrza i redukcji zanieczyszczeń. Poniżej przedstawiono klasy filtrów EPA i HEPA wraz z ich skutecznością:
| Klasa Filtra | Skuteczność |
|---|---|
| EPA E10 | Usuwa min. 85% zanieczyszczeń |
| EPA E11 | Usuwa min. 95% zanieczyszczeń |
| EPA E12 | Usuwa min. 99.5% zanieczyszczeń |
| HEPA H13 | Usuwa min. 99.95% zanieczyszczeń |
| HEPA H14 | Usuwa min. 99.995% zanieczyszczeń |
Filtr ULPA
Na rynku dostępne są też filtry klasy ULPA (Ultra Low Penetration Air) nazywane filtrami absolutnymi. Akronim ULPA pochodzi od nazwy Ultra Low Penetration Air. W języku polskim filtry określane są często jako filtry absolutne.
Cechują się jeszcze większą dokładnością usuwania zanieczyszczeń, ale ich używanie w domowych oczyszczaczach powietrza nie jest uzasadnione. Typowy filtr HEPA 13 odznacza się skutecznością w pochłanianiu zanieczyszczeń o wielkości 0,3 mikrona na poziomie 99,95%, podczas gdy filtr ULPA ma średnią skuteczność w pochłanianiu cząstek o wielkości 0,12 mikrona na poziomie 99,999%.
Filtry ULPA produkowane są z myślą o bardzo restrykcyjnych wymaganiach związanych z jakością powietrza. Przykładowo w procesach produkcji komponentów (nanokomponentów) elektronicznych o bardzo małych rozmiarach ogromne znaczenie odgrywa czystość powietrza. Dlatego doskonale filtry sprawdzają się w mikroelektronice oraz nanoelektronice. Znajdują one także zastosowanie w przemyśle farmaceutycznym, nuklearnym, spożywczym, petrochemicznym, energetycznym.
Przeczytaj także: Jak wymienić filtr w Vespa LX 50?
Ponadto filtry ULPA są droższe niż E12 / H13 / H14. Wykorzystanie tych filtrów w oczyszczaczach przełoży się bezpośrednio na wyższy koszt eksploatacji urządzenia. Filtry ULPA pomimo iż są określane jako 'lepsze' lub 'skuteczniejsze' od filtrów HEPA, nie są dedykowane do zastosowania domowego.
Zastosowanie filtrów HEPA w sprężonym powietrzu
Przygotowanie sprężonego powietrza to dość rozległy temat. Wszyscy użytkownicy sprężarek mają jakieś mgliste pojęcie o tym, że potrzebują jakiegoś rodzaju filtracji ale ciężko jest dobrać odpowiedni filtr do konkretnego zastosowania.
Filtracja przemysłowa powietrza polega na usuwaniu cząstek stałych, zanieczyszczeń i innych niepożądanych składników z powietrza w środowisku przemysłowym. Jest to kluczowy proces w wielu branżach, aby zapewnić jakość powietrza oraz bezpieczeństwo pracowników. W odróżnieniu od filtracji tzw. procesowej ten dział filtracji dotyczy sytuacji, gdy filtrowane medium (np. sprężone powietrze) nie ma bezpośredniego kontaktu z produktem, natomiast tutaj to filtrowane medium jest przeznaczone jedynie do zasilania elementów wykonawczych, zaworów i np. napędów w instalacji.
Praktycznie wszędzie tam, gdzie nośnikiem energii jest sprężone powietrze, ten typ filtrów (w połączeniu z osuszaniem) jest powszechnie stosowany jako podstawowa metoda zapewnienia właściwej jakości w instalacji.
Klasy czystości sprężonego powietrza
Jeżeli jednak chcesz wiedzieć więcej na ten temat musisz zacząć od odpowiedzi na jedno bardzo, bardzo ważne pytanie: jakiej klasy czystości sprężonego powietrza potrzebujesz?
Przeczytaj także: Oczyszczacz Duux: konserwacja filtra
Norma ISO 8573, oznaczająca daną klasę czystości w formie 3 cyfr (np. 2.4.2) i zawierająca wytyczne dotyczące klasyfikacji / jakości sprężonego powietrza, określa czystość gazu odnoszącą się do kolejno : zawartości resztkowej cząstek stałych, wody i oleju.
Zasady doboru i kolejność filtrów
Zasada doboru filtrów jest dość prosta, należy dokładać filtry od największych oczek do najmniejszych. Znaczy to, że nie ma sensu montować samego filtra HF, o ile przed nim nie zamontujemy filtrów PF i QF.
Należy pamiętać o kolejności elementów: separator cyklonowy, filtr wstępny, filtr końcowy, osuszacz, filtr dokładny, filtr węglowy. W zależności od zapotrzebowania za sprężarką należy zamontować stosowną konfigurację elementów przygotowania sprężonego powietrza. Niezależnie od zastosowania w takiej konfiguracji powinien znajdować się separator cyklonowy i filtr wstępny (PF).
Typowe zanieczyszczenia w sprężonym powietrzu
W procesie sprężania powietrza stosunkowo normalnym skutkiem ubocznym są zanieczyszczenia, które przedostają się do wnętrza sprężarki z zewnątrz lub są odprowadzane jako zawiesina powstała z oparów, olejów czy pary wodnej. Sprężone powietrze jest narażone na zanieczyszczenia niezależnie od środowiska pracy czy technologii użytej do uzdatniania powietrza. Proces ten wiąże się z ciągłym obcowaniem z następującymi substancjami:
- woda - występuje w formie pary wodnej. Ilość wody w sprężonym powietrzu jest uzależniona od jego wilgotności, ciśnienia i temperatury, ale - tak czy inaczej - zawsze jest dostrzegalna;
- cząstki stałe - zasysane powietrze z atmosfery nie jest wolne od cząstek, które przedostają się do układów pneumatycznych wskutek kolejnych procesów eksploatacyjnych. Im starsze urządzenie, tym większe prawdopodobieństwo obecności cząsteczek stałych. Dodatkowo na ilość zanieczyszczeń może wpłynąć również tworzywo, z którego kompresory są wykonane, a także proces tarcia elementów w zaworach, sprężarce itp.;
- olej - znajdujący się w powietrzu olej zasysany przez wirnik może bez problemu przedostać się do finalnego produktu, czyli sprężonego powietrza.
Filtry do sprężarek
W procesie dostarczania sprężonego powietrza najważniejszym parametrem jest jego jakość, która warunkuje jego zastosowanie, bezpieczeństwo oraz dalsze procesy obróbki. Właściwie dobrane filtry powietrza i oleju nie tylko wpływają na jakość gazu, ale też znacznie przedłużają żywotność kompresorów.
Żeby sprężone powietrze powstające w sprężarce miało wysoką jakość, system pneumatyczny - niezależnie od jego wielkości i poziomu skomplikowania - musi mieć odpowiednio działające komponenty. W procesie eksploatacji istotna jest stała kontrola jakości poszczególnych podzespołów, stąd tak ogromny nacisk technologiczny na monitorowanie systemów pneumatycznych oraz regularnie wykonywane konserwacje sprzętu. Dotyczy to również filtrów do sprężarek.
Przedsiębiorca, inwestując w sprężarkę powietrza, zakłada, że zakupiony model posłuży przez kilkanaście lat. Z pewnością przy doborze właściwego sprzętu, odpowiednim zabezpieczeniu, filtracji i użytkowaniu zgodnie z zaleceniami producenta taka inwestycja będzie opłacalna dla biznesu. Filtry do kompresorów mają duże znaczenie w procesach produkcji i obniżaniu kosztów działalności. Gwarantują utrzymanie czystego sprężonego powietrza, a nawet sterylnego np. w branży medycznej.
Rodzaje filtrów do sprężarek
Zazwyczaj sprężarki zawierają filtr powietrza i oleju oraz separator oleju.
- Filtry powietrza - regularna wymiana filtra chroni sprężarkę przed zużyciem. Bardzo ważna jest regularna wymiana filtra, chroni przed zanieczyszczeniami, które przedostają się przez stare filtry powietrza. W dodatku bez dopilnowania tego będziemy musieli częściej wymieniać separator, olej oraz łożyska. W konsekwencji wydajność sprężarki będzie spadać, a koszty rosnąć. Filtr powietrza należy wymieniać co 2-2,5 tys. godzin pracy urządzenia.
- Filtry oleju do kompresorów - służą do oczyszczania oleju oraz sprawiają, że sprężarka powietrza działa o wiele dłużej, dzięki czemu uda nam się zaoszczędzić na naprawach. Filtr pozwala na usunięcie zanieczyszczeń z oleju, które mogłyby dostać się do wnętrza sprężarki. Bardzo łatwo wtedy o uszkodzenie całego sprzętu. Filtr oleju powinniśmy wymienić podczas każdej wymiany oleju. W większości sprężarek wyświetli nam się wtedy odpowiednia kontrolka. Okres między wymianami może więc być różny i zależy przede wszystkim od tego, jak często używamy sprężarki oraz jaki olej do niej wlewamy. Zwykle wymiana odbędzie się po około 2 tys. godzin pracy.
- Filtracja sprężonego powietrza - separatory oleju - głównym zadaniem separatora oleju jest oczyszczenie sprężonego powietrza z mgły olejowej, czyli produktu, który pochodzi z mieszaniny oleju i wody. Mgła olejowa jest niebezpieczna dla pracowników zakładu, bo wywołuje zagrożenie pożarowe. Źle wpływa również na sam kompresor, bo osadza się na jego elementach i obwodach elektronicznych - a to grozi awarią.
Na co zwrócić uwagę, wybierając filtry do sprężarek?
Istnieje kilka czynników, na które powinniśmy zwrócić uwagę, wybierając filtr do sprężarki. Na samym początku należy dokładnie określić zastosowania kompresora. Inaczej będzie to wyglądać w branży spożywczej czy farmaceutycznej, gdzie wyjątkowo bardzo dokładnie należy zadbać o bezpieczeństwo, a inaczej w przemyśle.
Przy zakupie każdego rodzaju filtra należy więc zwrócić uwagę na:
- typ oraz średnicę gwintu filtra - dzięki temu będzie pasował do kompresora,
- spust pomiędzy trybem automatycznym i ręcznym,
- zakres filtrowanych cząsteczek oraz funkcje filtracji - szczególnie ważne w takich branżach jak medyczna czy spożywcza, gdzie filtry muszą bardzo dokładnie usuwać każdy rodzaj zanieczyszczeń.
Filtry HEPA do odkurzaczy kominkowych
Filtr HEPA z metalowym oplotem, do odkurzacza kominkowego DEDRA, to wysokiej klasy wkład filtracyjny zaprojektowany specjalnie do pracy w ciężkich, zapylonych warunkach powstających przy czyszczeniu kominków, pieców i kotłów na paliwa stałe. Filtr przeznaczony jest do odkurzacza kominkowego DEDRA DED6595. Montuje się go wewnątrz zbiornika odkurzacza, na króćcu ssącym, jako główny element odpowiedzialny za wychwytywanie drobnych cząstek popiołu, sadzy i kurzu.
Zastosowanie filtra HEPA z metalowym oplotem to idealne rozwiązanie wszędzie tam, gdzie regularnie czyści się kominek, kozę, piec kaflowy, piec na ekogroszek, pellet lub drewno. W przypadku odkurzaczy kominkowych ma to kluczowe znaczenie, ponieważ powstający przy spalaniu drewna, węgla czy pelletu popiół jest lekki, pylący i łatwo unoszący się w powietrzu.
Funkcje metalowego oplotu
Metalowy oplot otaczający wkład HEPA pełni dwie ważne funkcje. Po pierwsze wzmacnia całą konstrukcję filtra, dzięki czemu jest ona odporna na przypadkowe uderzenia, zarysowania czy miejscowe zaginanie podczas montażu lub czyszczenia. Tak zamontowany filtr gwarantuje, że cały zassany popiół i pył pozostaną w zbiorniku, a silnik odkurzacza nie będzie narażony na ścierające działanie zanieczyszczeń.
Zalecenia dotyczące eksploatacji
Aby maksymalnie wydłużyć żywotność filtra HEPA z metalowym oplotem, warto stosować kilka prostych zasad eksploatacji. Nie odkurzaj gorącego popiołu - zawsze odczekaj, aż palenisko całkowicie wystygnie. Przy takim podejściu filtr zachowuje wysoką skuteczność przez długi czas.
- Filtr został zaprojektowany specjalnie do odkurzacza kominkowego DEDRA DED6595 i do tego modelu jest rekomendowany.
- Częstotliwość wymiany zależy od intensywności użytkowania odkurzacza i ilości odkurzanego popiołu. Przy regularnym, domowym użytkowaniu zazwyczaj wystarcza wymiana raz w sezonie grzewczym.
- Filtr można okresowo delikatnie oczyścić, np. poprzez ostrożne opukanie nad pojemnikiem na śmieci lub przeczyszczenie miękką szczotką. Nie zaleca się jednak intensywnego mycia wodą ani stosowania agresywnych narzędzi, które mogłyby uszkodzić warstwę HEPA.
- Ani filtr HEPA, ani odkurzacz kominkowy nie są przeznaczone do odkurzania gorącego popiołu. Przed rozpoczęciem odkurzania popiół musi być całkowicie wystudzony.
- Jeśli mimo oczyszczonego zbiornika i drożnego węża odkurzacz wyraźnie traci moc ssania, a filtr wygląda na silnie zabrudzony i „zatkany”, jest to sygnał do jego wymiany.
- Podczas odkurzania zimnego popiołu metalowy oplot nie nagrzewa się w sposób odczuwalny dla użytkownika. Jest on elementem konstrukcyjnym mającym wzmocnić filtr i chronić go mechanicznie, a nie częścią układu grzewczego.
- Sprawny, czysty filtr HEPA z metalowym oplotem nie powoduje zwiększenia hałasu. Wręcz przeciwnie - zapchany filtr może prowadzić do głośniejszej pracy silnika, który jest przeciążony.
Podsumowanie
Wybór odpowiedniego systemu filtracji powietrza zależy od indywidualnych potrzeb i wymagań. Należy uwzględnić rodzaj zanieczyszczeń, które chcemy usunąć, oraz specyfikę pomieszczenia, w którym system będzie używany.
tags: #filtr #HEPA #do #sprężonego #powietrza #zastosowanie
