Rośliny doniczkowe a jakość powietrza: Argumenty za żywą zielenią
- Szczegóły
Przebywanie wśród zieleni to nie tylko estetyczny wybór, ale również sposób na poprawę jakości życia. Rośliny w przestrzeni, zarówno prywatnej, jak i publicznej, wpływają na samopoczucie, zdrowie i atmosferę wnętrz. Wybór między roślinami żywymi a sztucznymi może wydawać się jedynie kwestią wygody, ale w rzeczywistości niesie ze sobą znacznie większe konsekwencje - zarówno dla nas, jak i dla środowiska.
Żywa zieleń - estetyka i funkcjonalność
Rośliny żywe to coś więcej niż dekoracja. To organizmy, które rosną i adaptują się do warunków, nadając wnętrzom niepowtarzalny charakter. Ich obecność w przestrzeni sprawia, że czujemy się lepiej - naturalna zieleń ma pozytywny wpływ na psychikę, pomaga się odprężyć i poprawia koncentrację.
Nie da się tego samego powiedzieć o roślinach sztucznych. Choć na pierwszy rzut oka mogą wyglądać atrakcyjnie, szybko stają się monotonne i przewidywalne. Nie zmieniają się, nie rosną, nie reagują na otoczenie.
Korzyści ekologiczne i zdrowotne
Lepsza jakość powietrza
Żywe rośliny to naturalne filtry powietrza. Absorbują dwutlenek węgla i produkują tlen, regulują poziom wilgotności i pomagają usuwać zanieczyszczenia. Badania dowodzą, że niektóre gatunki roślin domowych są w stanie pochłaniać toksyny zawarte w powietrzu, co znacząco poprawia komfort oddychania.
Sztuczne rośliny nie mają żadnych właściwości oczyszczających. Są jedynie estetycznym dodatkiem, który nie wnosi realnej wartości do wnętrza. Co więcej, z czasem gromadzą kurz i alergeny, co może negatywnie wpływać na zdrowie domowników czy pracowników biurowych.
Przeczytaj także: Rośliny wodne w służbie środowiska
Naturalna regulacja wilgotności
Rośliny doniczkowe wpływają na mikroklimat wnętrz, nawilżając powietrze i tworząc zdrowsze warunki do życia i pracy. Jest to szczególnie ważne w pomieszczeniach klimatyzowanych, w których powietrze bywa przesuszone, co prowadzi do podrażnień dróg oddechowych i problemów skórnych.
Redukcja stresu i poprawa koncentracji
Badania wykazują, że kontakt z roślinami ma działanie terapeutyczne - obniża poziom stresu, zwiększa produktywność i poprawia koncentrację. Przestrzenie z naturalną zielenią są postrzegane jako bardziej przyjazne i sprzyjające kreatywnemu myśleniu.
Rośliny a akustyka wnętrz
Zieleń żywa nie tylko upiększa wnętrza i poprawia jakość powietrza, ale także wpływa na akustykę pomieszczeń.
Zrównoważony rozwój - wybór, który ma znaczenie
Biodegradowalność i wpływ na środowisko
Rośliny żywe są w pełni biodegradowalne. Po zakończeniu swojego cyklu życia mogą być kompostowane, wracając do naturalnego obiegu przyrody.
Sztuczne rośliny są produkowane z plastiku i innych syntetycznych materiałów, które nie poddają się łatwej utylizacji. Po wyrzuceniu stają się kolejnym odpadem, który może rozkładać się setki lat. To obciążenie dla środowiska, którego można uniknąć, wybierając naturalne rozwiązania.
Przeczytaj także: Definicje dyfuzji, przepływu objętościowego i osmozy w roślinach
Rośliny doniczkowe a warunki w pomieszczeniu
Każdy, kto hoduje w domu rośliny, wie dobrze, jak trudno jest stworzyć im odpowiednie warunki. Rośliny doniczkowe nie powinno się narażać na zbytnie stresy związane z nagłymi zmianami temperatury. Ustawianie ich w miejscach, gdzie są silne przeciągi z pewnością im się nie przysłuży. Optymalną temperaturą w okresie letnim będzie dla nich 20-25°C, zaś zimą powinniśmy zapewnić im temperaturę około 18°C. Oczywiście minimalne odchylenia nie wpłyną zbytnio na kondycję rośliny, ale jeżeli pragniemy, by rozwijała się ona prawidłowo, powinniśmy jednak zadbać o właściwą temperaturę. W tym celu jest najlepiej zakupić specjalny termometr do wnętrza. Pamiętajmy także, że niektóre rośliny doniczkowe wymagają zmiany temperatury na jakiś czas.
Rośliny, by mogły się prawidłowo rozwijać, potrzebują odpowiednio nawilżonego powietrza, dzięki któremu zostaje zachowana równowaga transpiracji. Zbyt suche powietrze powoduje nadmierną utratę wody, co ostatecznie prowadzi do żółknięcia liści, a w konsekwencji do obumarcia rośliny. Wiosną i latem powietrze w pomieszczeniach zamkniętych, w mieszkaniu czy domu, jest zwykle odpowiednio nawilżone, jednak jesienią i zimą warunki te ulegają nagłemu pogorszeniu. Winę za wszystko ponosi oczywiście centralne ogrzewanie. Wpływa ono niekorzystnie nie tylko na zdrowie i samopoczucie człowieka, ale także i roślin.
Jak rośliny doniczkowe oczyszczają powietrze?
Około 30 lat temu w szczegółowych badaniach wykonanych przez NASA wykazano, że rośliny pokojowe, którym towarzyszą mikroorganizmy glebowe, mają zdolność obniżania poziomu zanieczyszczeń, zwłaszcza gazowych, w powietrzu - wyniki te zostały potwierdzone współcześnie. Wykazano, że dzięki uprawie w sali klasowej 6 szt. roślin doniczkowych, w okresie 9 tygodni nastąpiło obniżenie w powietrzu poziomu pyłu zawieszonego PM10 o ok. 30%, stężenia CO2 o połowę oraz stężenia tlenku azotu o 1/3.
Rozwiązaniem niosącym za sobą poprawę jakości powietrza, jest zastosowanie nasadzeń roślin, które w celu usprawnienia procesu fotosyntezy wykształciły mechanizmy filtrujące. Liście i igły to główne organy, które gromadzą zanieczyszczenia z powietrza, ale swój udział mają również młode pędy i wysycona woskiem kora. Wszystkie rośliny zatrzymują pyły zawieszone, gazowe zanieczyszczenia powietrza oraz związki organiczne na swojej powierzchni, jednak każda roślina inaczej reaguje na dane zanieczyszczenie. Jej zdolności zależą zależą przede wszystkim od rodzaju rośliny i mikroorganizmów glebowych. Filtr biologiczny jaki stanowią rośliny, ma duże znaczenie w przypadku zanieczyszczenia pochodzącego ze źródeł komunikacyjnych.
Współcześni mieszkańcy miast spędzają większość swojego czasu (80-90%) wewnątrz pomieszczeń. Wykazano, że ludzie narażeni są w wymienionych pomieszczeniach na wdychanie różnych toksycznych substancji. Do najpopularniejszych zanieczyszczeń powietrza, które występują wewnątrz pomieszczeń zalicza się radon, czyli gaz promieniotwórczy powstającym w glebie, gazy i cząstki powstające jako produkt spalania paliw, chemikalia oraz alergeny. Związki takie jak tlenek węgla, dwutlenki azotu, cząstki oraz lotne związki organiczne występują zarówno w pomieszczeniach, jak i na zewnątrz.
Przeczytaj także: Filtracja a rośliny w akwarium
Rośliny nie generują dodatkowego zanieczyszczenia środowiska - oczyszczacze powietrza już tak: generują odpady w formie zużytych filtrów i nie są zeroemisyjne - wymagają zasilania w energię elektryczną. Rośliny oczyszczające wnętrza too przykładowo jest to bluszcz (hedera helix), zamiokulkas zamiolistny, skrzydłokwiat, sansewieria gwinejska czy ficus beniamina.
Rośliny nie zatruwają się zanieczyszczeniami, które pochłaniają i potrafią przystosować się do określonych warunków, są nawet w stanie wykazywać rosnącą aktywność w trakcie procesu fitoremediacji, w miarę wzrostu stężenia zanieczyszczeń w powietrzu (np. palmy). Większość zanieczyszczeń (70-80%) wnika do roślin przez aparaty szparkowe, a pozostałe przez skórkę. Dlatego tak ważna jest staranna pielęgnacja roślin doniczkowych, systematyczne usuwanie kurzu i pyłu z liści oraz właściwe nawodnienie i odżywienie. W oczyszczaniu z zanieczyszczeń pomagają drobnoustroje glebowe, żyjące w podłożu, w strefie korzeniowej roślin.
Walka ze smogiem za pomocą roślin
Zanieczyszczenie powietrza to jeden z najpoważniejszych problemów współczesnego świata. Stanowi zagrożenie dla każdego z nas - z każdym oddechem wpuszczamy do dróg oddechowych trujące gazy i pyły.
Podstawowym orężem w wojnie ze smogiem są rośliny! Dzięki zdolności do fotosyntezy aktywnie usuwają zanieczyszczenia powietrza. W procesie wymiany gazowej pochłaniają dwutlenek węgla (CO2), który wbudowują w swoją biomasę, w zamian produkując życiodajny tlen (O2). Niejako przy okazji absorbują tlenki azotu, siarki oraz gazowe związki innych pierwiastków. Co więcej, odgrywają niebagatelną rolę w usuwaniu zanieczyszczeń pyłowych.
W zwalczaniu smogu szczególnie cenne są rośliny zimozielone, takie jak bluszcz pospolity, laurowiśnia oraz większość roślin iglastych. Zachowują liście zimą, więc prowadzą fotosyntezę przez okrągły rok, oczyszczając i natleniając powietrze również w okresie grzewczym. Tymczasem gatunki zrzucające liście są do tego zdolne wyłącznie w okresie wegetacji, czyli przez ok.
Specjalistami od pochłaniania i akumulowania dwutlenku węgla maja bambusy, możliwe do uprawy zarówno w domu i na tarasie, jak i w ogrodzie.
Rośliny w sypialni
Rośliny wprowadzają wiele naturalnego uroku i przytulności do sypialni. Zieleń liści może stworzyć relaksującą atmosferę, sprzyjającą wypoczynkowi i relaksowi. Niektóre gatunki , takie jak np. paprotki, draceny czy mieczyki, mają zdolność do oczyszczania powietrza z toksyn i zanieczyszczeń, co może poprawić jakość snu i ogólnie wpłynąć korzystnie na zdrowie. Regulują też w naturalny sposób poziom wilgotności powietrza. Warto pamiętać, że obecność zieleni zmniejsza stres i jest w stanie ogólnie poprawiać samopoczucie. Maksymalne korzyści gwarantuje jednoczesne umieszczenie w pokoju ulubionych roślin i dobrego materaca.
Chcąc chociaż w trakcie snu dostarczać czyste powietrze, powinieneś umieścić w sypialni specjalne gatunki roślin, które wyeliminują niepożądane substancje. Odmiany takie jak sansewieria i skrzydłokwiat działają niczym filtr, który wyłapuje i neutralizuje cząsteczki formaldehydu i benzenu.
Chcąc zapewnić sobie ulgę w tym trudnym czasie postaw na aloes. Nocą produkuje tlen, oczyszcza powietrze i dodatkowo nawilża je. Znany jest ponadto z pozytywnego działania swojego soku. W przemyśle kosmetycznym wykorzystuje się go do produkcji szamponów, odżywek czy maseł do ciała. Aloes jest niezwykle wytrzymały, straszne są mu jedynie temperatury poniżej zera.
Drugim gatunkiem polecanym jako nawilżacz powietrza jest Dracena Wonna „Janet Craig". Roślina ta została przywieziona z obszarów puszczy tropikalnej w Amazonii, dlatego do jej uprawy konieczne jest częste podlewanie i zraszanie.
W sypialni warto unikać roślin, które mogą być szkodliwe dla zdrowia lub nieodpowiednie ze względu na warunki panujące w tym pomieszczeniu.
- trujące - rośliny, które zawierają toksyczne substancje mogą być niebezpieczne, szczególnie gdy znajdują się w zasięgu dzieci lub zwierząt domowych.
- o intensywnym zapachu - może być uciążliwy podczas snu.
- wymagające dużo światła - mogą mieć trudności w przetrwaniu w sypialni, szczególnie jeśli pomieszczenie jest słabo nasłonecznione.
- wytwarzające dużo pyłków - np. niektóre gatunki traw ozdobnych czy rośliny kwitnące.
Rośliny w biurze
Biuro to nie tylko biurka, krzesła i komputery. To także otoczenie, na które składają się m.in. dekoracje. Jedną z nich są kwiaty, które oprócz oczywistej funkcji ozdobnej okazują się być bardzo praktyczne. Dlaczego? Ponieważ świetnie filtrują powietrze, usuwając z niego m.in. zarodniki grzybów czy formaldehydy. W przyjemnym mikroklimacie wydajniej się pracuje!
Produktywność pracowników przebywających w biurach wypełnionych roślinami jest wyższa nawet o 10-15% niż pozostałych, a także popełniają oni o 12% mniej błędów*! W biurze, tak samo jak w domu, priorytetem jest wykreowanie przyjemnego mikroklimatu. Klimatyzacja, wentylacja, rekuperacja… nawet najnowocześniejsze systemy regulujące jakość oraz parametry powietrza nie sprawdzą się tak dobrze, jak kojące ciało i zmysły rośliny.
Wybierając kwiaty doniczkowe do biura, należy wziąć pod uwagę warunki, jakie panują w przestrzeni biurowej.
- Łatwość pielęgnacji - rośliny doniczkowe wymagają regularnego doglądania. Należy je podlewać, nawozić i przecierać z kurzu. Jeśli w biurze nie ma osoby, która mogłaby w pełni poświęcić się roślinom, lepiej nie wybierać gatunków o dużych wymaganiach.
- Rozproszone światło - niekorzystne warunki oświetleniowe są wrogiem większości roślin. Zbyt duża dostępność światła również może być nieodpowiednia dla niektórych gatunków. Musisz dobrać rośliny doniczkowe dopasowane do intensywności światła występującego w danej przestrzeni biurowej.
- Rozmiar i kształt roślin - duże kwiaty doniczkowe w niewielkiej przestrzeni będą zawadzać, zagradzać ciągi komunikacyjne. Stale będą trącane i przestawiane, co niekorzystnie wpłynie na ich zdrowie.
- Wpływ na zdrowie - zainwestuj w kwiaty doniczkowe, które mają zdolność oczyszczania powietrza. Takie gatunki są skutecznym filtrem do zanieczyszczeń powietrza, usuwają drobiny kurzu, alergenów, dwutlenek węgla, a także formaldehydy. Takie okazy wpływają pozytywnie na samopoczucie pracowników.
Rośliny doniczkowe umieszczane są już nie tylko na parapetach czy regałach. Dużą popularnością cieszą się tzw. zielone ściany, czyli ogrody wertykalne. Wprowadzenie roślin w takiej postaci zajmuje niewiele miejsca. Coraz większym zainteresowaniem cieszą się kwiaty biurowe doniczkowe zintegrowane z meblami.
Najlepiej ulokować rośliny w miejscach w zasięgu wzroku pracowników. Doskonale sprawdzą się na biurkach. Najlepsze miejsce dla rośliny doniczkowej to róg biurka lub przestrzeń obok monitora. Ustawiona przy klawiaturze może przeszkadzać w codziennej pracy.
Jeżeli promienie słoneczne nie docierają do stanowisk, a sztuczne oświetlenie jest niewystarczające dla rozwoju roślin, ustaw je na regałach lub półkach ulokowanych przy oknie. Żywe rośliny pięknie dopełnią kąty pomieszczeń.
Przykłady roślin doniczkowych do biura:
- Zamiokulcas zamiolistny
- Wężownica (sanseweria)
- Palma chamedora
- Paproć
- Epipremnum złociste
Rośliny do biura oczyszczające powietrze dbają również o odpowiednią wilgotność powietrza. Zieleń działa relaksująco, zmniejsza poziom stresu, uczucie zmęczenia i napięcia emocjonalnego. Piękna roślina z dekoracyjnym ulistnieniem działa kojąco na wzrok. Co ciekawe, niektóre rośliny, zwłaszcza te o dużych liściach, działają jak pochłaniacze dźwięku.
| Cecha | Rośliny Żywe | Sztuczne Rośliny |
|---|---|---|
| Oczyszczanie powietrza | Poprawiają jakość powietrza | Nie oczyszczają powietrza |
| Wilgotność | Regulują wilgotność | Nie wpływają na mikroklimat |
| Hałas | Wpływają na akustykę wnętrz | Nie redukują hałasu |
| Trwałość | Mogą towarzyszyć przez lata | Wymagają wymiany po kilku latach |
| Ekologia | Biodegradowalne i ekologiczne | Produkowane z plastiku i nie poddają się łatwej utylizacji |
| Estetyka | Tworzą unikalny, zmieniający się charakter przestrzeni | Monotonne i przewidywalne |
tags: #rośliny #doniczkowe #a #jakość #powietrza #argumenty
