Komfort cieplny w pomieszczeniach: czynniki wpływające i ocena termowizyjna

Szczegóły: Opublikowano: 24. March 2026

Artykuł ten ma na celu zwrócenie uwagi na pojęcie komfortu cieplnego dla człowieka, omówienie temperatur optymalnych gwarantujących jego osiągnięcie oraz zagadnienia komfortu cieplnego w pomieszczeniach. Zostaną wskazane czynniki wpływające na komfort cieplny, przedstawione możliwości wykorzystywania badań termowizyjnych w jego ocenie oraz omówione aspekty, które mogą wpływać na jego pogorszenie.

Wprowadzenie

Komfort cieplny to stan, w którym człowiek odczuwa, że jego organizm znajduje się w stanie zrównoważonego bilansu cieplnego, co oznacza brak odczuwania ciepła lub zimna. Określenie uczucia komfortu w pomieszczeniach jest problematyczne, ponieważ jest ono odczuwane indywidualnie i subiektywnie. Idealnym rozwiązaniem byłoby stworzenie systemu gwarantującego jak najmniejszy odsetek osób niezadowolonych z panujących warunków. Wyniki badań w tym zakresie stały się podstawą do opracowania międzynarodowych norm, w tym Polskiej Normy PN-EN ISO 7730:2006 Ergonomia środowiska termicznego.

Zakres temperatur gwarantujący komfort cieplny i dobre samopoczucie

Zakres temperatury powietrza, w którym człowiek czuje się dobrze, jest bardzo zróżnicowany i zależy od preferencji osobistych, ubrania, odżywienia, pory roku, wieku i płci. Ponadto, w wyższych temperaturach człowiek czuje się lepiej latem niż zimą. Duże różnice pomiędzy temperaturą powietrza a temperaturą promieniowania są odczuwane jako dyskomfort, nawet przy wystarczająco wysokich temperaturach powietrza. Szczególnie nieprzyjemne są duże, zimne powierzchnie ścian lub okien.

Jeżeli badaną osobę umieści się w komorze klimatycznej i podda działaniu różnych temperatur, można ustalić zakres, w którym zachowana zostaje równowaga cieplna organizmu. Ten zakres temperatur określany jest jako strefa zapewniająca dobre samopoczucie. Zimą, dla osoby ubranej, powinna mieścić się ona przeważnie między 20°C a 23°C. Latem, ze względu na „lżejsze” ubranie, temperatura komfortu jest wyższa i wynosi ok. Przy podniesieniu temperatury powyżej tego zakresu powstaje najpierw niewielki dodatni bilans cieplny i występuje ogrzanie się ciała. Ten zakres temperatury nazywa się strefą regulacji cieplnej przez wyparowanie wody. Zakres temperatury leżącej poniżej strefy regulacji naczyniowo-ruchowej charakteryzuje się ujemnym bilansem cieplnym organizmu, gdyż w obrębie tego zakresu cały ubytek ciepła przewyższa jego wytwarzanie we wnętrzu ciała. Ten zakres nazywa się strefą fizycznego oziębienia.

Utrata ciepła dotyczy przy tym znowu najpierw obwodowych części ciała, które przez pewien czas mogą wytrzymać deficyt ciepła. W warunkach komfortu cieplnego bilans cieplny organizmu jest zrównoważony, a oddawanie ciepła odbywa się przez promieniowanie, konwekcję i pocenie niewyczuwalne oraz przez parowanie z dróg oddechowych.

Przeczytaj także: Wpływ niskiego ciśnienia na pracę nerek

Organizm człowieka oddaje ciepło:

na drodze biernej poprzez:
- promieniowanie ok. 60%
- przewodzenie (styczność) ok. 3%
- konwekcję (unoszenie) ok.
odparowanie wody z potu wydzielonego na powierzchnię skóry ok.

Utrata ciepła z organizmu człowieka zachodzi głównie przez skórę. W normalnych warunkach pracy człowiek traci około 50-70% ciepła swego ciała drogą wypromieniowania ciepła do otaczających powierzchni i przedmiotów.

Komfort cieplny pomieszczeń

Przy określaniu warunków panujących w pomieszczeniu używa się zwykle dwóch pojęć: „mikroklimat” i „komfort cieplny”. Przez pojęcie mikroklimatu wnętrz rozumie się zespół wszystkich parametrów fizycznych i chemicznych danego pomieszczenia, wywierający wpływ na organizm człowieka. Zespół czynników pozatermicznych to: zanieczyszczenie powietrza, jonizacja powietrza, poziom hałasów, oświetlenie itp., których wpływ jest mniejszy i mniej poznany.

Komfortem cieplnym określa się warunki dobrego samopoczucia, tj. Odczuwanie ciepła lub zimna przez człowieka, czyli stopień obciążenia układu termoregulacyjnego organizmu, zależy od wymienionych głównych parametrów mikroklimatu. System regulacji termicznej człowieka, którego zadaniem jest utrzymywanie stałej temperatury ciała, wynoszącej ok. 37°C, oddziałuje na ilość ciepła oddawanego przez organizm przez promieniowanie, konwekcję, przewodzenie i odparowanie wilgoci. Ponadto ilość oddawanego ciepła związana jest z wydatkiem energetycznym organizmu, a więc zależy od rodzaju wykonywanych czynności. Organizm człowieka może samoczynnie przystosować się tylko w pewnych niewielkich granicach do zmian warunków otoczenia.

Strumień cieplny produkowany przez organizm w wyniku przemiany materii M zależy od rodzaju wykonywanego zajęcia i jest proporcjonalny do intensywności oddychania. Przykładowo, dla człowieka odpoczywającego w bezruchu (w pozycji siedzącej) strumień ciepła produkowanego przez organizm M jest w przybliżeniu stały i wynosi ok. 58 W na 1 m2 powierzchni ciała w ciągu 1 godziny. Przy ciężkiej pracy fizycznej strumień ciepła wzrasta do wielkości ok. 1000 W/(m2h). Przy maksymalnym chwilowym wysiłku strumień ciepła może przekroczyć wielkość nawet kilku tysięcy W/(m2h).

Przeczytaj także: Nysa: Sprawdź aktualne ciśnienie i wilgotność

Dodatnie wartości E, R, C we wzorze (1) odpowiadają wzrostowi temperatury, a ujemne jej spadkowi. W okresie zimowym w pomieszczeniach mieszkalnych oraz przeznaczonych na pracę umysłową i odpoczynek za najwłaściwszy poziom temperatury odczuwalnej przyjmuje się 20°C. Natomiast w pomieszczeniach, w których wykonuje się pracę fizyczną, temperatura ta jest zróżnicowana, w granicach 12-16°C, w zależności od intensywności pracy.

Zróżnicowanie wilgotności powietrza w granicach 30-60%, które występuje najczęściej w pomieszczeniach ogrzewanych, nie jest odczuwalne przez ludzi w sposób istotny. W okresie letnim, oprócz temperatury powietrza i temperatury przegród otaczających, również i wilgotność powietrza oraz prędkość jego ruchu wpływają w istotny sposób na odczucie komfortu cieplnego. Wzrost wilgotności powietrza w temperaturze ponad 23°C powoduje utrudnione odparowanie potu i jest odczuwalny jak wzrost temperatury. W Polsce nie normuje się temperatury w pomieszczeniach w okresie letnim, mimo że przy dużych przeszkleniach elewacji zysk ciepła od nasłonecznienia może podnieść temperaturę w pomieszczeniach znacznie ponad odczucie komfortu cieplnego.

Badania termowizyjne w ocenie komfortu cieplnego pomieszczeń

Izolacyjność przegród budowlanych ma ogromne znaczenie na utrzymywanie odpowiedniego komfortu cieplnego w pomieszczeniach. Szczególnym rodzajem przegród budowlanych są okna i fasady szklane. Pomiary temperatury powietrza wewnątrz pomieszczenia nie zawsze obrazują komfort cieplny, istotne są również rozkłady temperatur na wszystkich otaczających powierzchniach. Metoda ta jest bardzo skuteczna w porównaniu z innymi metodami, gdyż termowizja praktycznie nie pozwala na przeoczenie jakichkolwiek anomalii temperaturowych (np.

Termowizyjne metody można wykorzystywać zarówno w zimie jak i latem. Poniżej przedstawiono kilka obrazów termalnych zarejestrowanych wewnątrz pomieszczeń, które obrazują temperatury panujące w pomieszczeniach i na elementach przeszklonych ścian osłonowych zimą (rys. 1-4 ) oraz latem (rys. Przestawione powyżej przykłady obrazują zjawiska pogorszenia komfortu cieplnego w pomieszczeniach pochodzące z obszarów przeszklonych (znacznie chłodniejszych) w warunkach zimowych.

Badania termowizyjne są bardzo przydatnymi metodami w ocenie komfortu cieplnego pomieszczeń, gdyż pozwalają rejestrować jednocześnie rozkłady temperatury na wszystkich istotnych powierzchniach, również na przeszklonych obszarach ścian osłonowych. Podczas kontroli od wewnątrz budynku mieszkalnego, biurowego czy produkcyjnego, poza stwierdzeniem problemów jednostkowych (np. punktowego czy powierzchniowego wychłodzenia lub rozgrzania części ściany), istotne jest także określenie wpływu na tzw. Z tego powodu wspomniana anomalia temperaturowa ściany może mieć znaczący (negatywny) wpływ na komfort cieplny.

Przeczytaj także: Definicja ciśnienia hydrostatycznego

Określanie warunków komfortu termicznego w pomieszczeniach za pomocą wskaźników PMV i PPD

Komfort termiczny jest obok min. jakości powietrza wewnętrznego, poziomu hałasu, czy np. wystroju wnętrza, istotnym elementem pozytywnego odbioru otaczającego środowiska, Z uwagi na stale wydłużający się czas spędzany, zarówno w życiu zawodowym, jak i pozazawodowym w pomieszczeniach, w których warunki środowiska są sztucznie kształtowane przez urządzenia klimatyzacyjne, niezbędne jest zaprojektowanie parametrów powietrza wewnętrznego w taki sposób, aby przebywanie w nich nie prowadziło do zaburzeń zdrowotnych (np. zespół chorego budynku; Sick Building Syndrome).

W artykule przedstawiono metodę oceny pomieszczeń pod względem komfortu cieplnego, na podstawie normy PN-EN ISO 7730:2006: Ergonomia środowiska termicznego Analityczne wyznaczanie i interpretacji komfortu termicznego z zastosowaniem obliczania wskaźników PMV i PPD oraz kryteriów lokalnego komfortu termicznego. W sposób praktyczny zilustrowano prowadzenie takiej oceny na przykładzie pomieszczenia biurowego.

Wymiana ciepła pomiędzy organizmem człowieka a otoczeniem

Podstawę projektowania mikroklimatu w pomieszczeniach stanowi wiedza z zakresu procesów wymiany ciepła między organizmem a otoczeniem. Wymiana ciepła w układzie człowiek-otoczenie wynika ze współdziałania szeregu czynników biorących udział w kształtowaniu bilansu cieplnego ciała człowieka, którego celem jest zachowanie temperatury wewnętrznej organizmu na stałym poziomie.

gdzie:

S- akumulacja ciepła
M- metaboliczna produkcja ciepła
η- sprawność ruchowa
E0 - straty ciepła poprzez oddychanie
P,C, R- ilość ciepła wymienianego z otoczeniem na drodze przewodzenia, konwekcji i promieniowania
E - ilość ciepła wymienianego na drodze odparowania potu

W warunkach komfortu cieplnego równanie bilansu cieplnego przyjmuje wartość „zerową" (S=0), co oznacza, że ilość ciepła wytwarzana w organizmie jest w całości oddawana do otoczenia. Zachwianie stanu równowagi termicznej (S ≠ 0) prowadzi do wielu niekorzystnych reakcji, m.in. ze strony układu krążenia, ośrodkowego układu nerwowego, czy zaburzeń gospodarki wodno-elektrolitowej.

Dodatnią wartość równanie komfortu cieplnego przyjmie np. w przypadku zwiększenia wydatku energetycznego (ciężkości wykonywanej pracy), stosowania odzieży termoizolacyjnej o zbyt wysokiej wartości izolacyjności czy wzrostu temperatury środowiska. Ujemną wartość równanie będzie miało m.in. w przypadku zmniejszenia wydatku energetycznego czy niedostosowania, pod względem izolacyjności, odzieży roboczej do warunków termicznych środowiska pracy.

Czynniki kształtujące poczucie komfortu cieplnego

W warunkach komfortu termicznego (równowagi cieplnej organizmu), temperatura wewnętrzna (w stanie spoczynku) utrzymuje się na stałym poziomie 37 ± 0,3 °C, średnia ważona temperatura powierzchni skóry wynosi 32-34 °C, a przepływ skórny krwi pozostaje na umiarkowanym poziomie.

Dla lekko ubranego, pozostającego w spoczynku człowieka, temperatura odczuwana jako komfortowa wynosi 23-26 °C, przy wilgotności powietrza 50%, i jednakowej temperaturze ścian oraz powietrza. W przypadku osoby rozebranej, temperatura komfortowa sięga 28 °C, zaś w czasie wykonywania wysiłku fizycznego, stosowania odzieży roboczej, szczególnie barierowej, przebywania w pobliżu promienników ciepła, jak również w sytuacjach stresowych, ulega ona obniżeniu w stosunku do temperatury komfortowej.

Poczucie komfortu bądź dyskomfortu jest uzależnione od oddziaływania wielu czynników, które można podzielić na:

czynniki środowiskowe:
- temperatura powietrza
- prędkość powietrza
- wilgotność względna powietrza
- temperatura promieniowania powierzchni
- asymetria rozkładu temperatury w pomieszczeniu
czynniki indywidualne:
- metabolizm
- aklimatyzacja
- izolacyjność cieplna odzieży

Temperatura powietrza

Jest ona podstawowym parametrem powietrza wpływającym na odczucie komfortu cieplnego. Zbyt wysoka, może powodować wiele istotnych zaburzeń psychofizjologicznych. Wykazano, m.in. [5], że ekspozycja na temperaturę wyższą niż 21 °C powoduje spadek sprawność psychofizycznej o ok. 6% w stosunku do temperatury neutralnej (tj. 18-21 °C). W temperaturze przekraczającej 26 °C obserwuje się obniżenie poziomu uwagi, spostrzegawczości i refleksu, zwłaszcza podczas krótkiego, tj. poniżej 120-minutowego czasu ekspozycji. W przypadku temperatur niższych od komfortowych, dochodzi do zwężenia naczyń krwionośnych, zwłaszcza kończyn, co może powodować obniżenie temperatury skóry nawet o 10 °C.

Prędkość powietrza

Prędkość powietrza w pomieszczeniu wpływa na odczuwalną temperaturę oraz na rozkład ciśnienia w budynku [1,7], Z kolei na odczuwalny ruch powietrza ma wpływ różnica między temperaturą skóry i powietrza, która wraz ze wzrostem potęguje to nieprzyjemne odczucie. Negatywny wpływ na poczucie komfortu mogą mieć również lokalne wzrosty prędkości powietrza, które są odczuwane jako przeciągi.

Odczucie przeciągu zależy od stopnia turbulencji, również od stopnia temperatury powietrza oraz powierzchni ciała wystawionej na działanie przeciągu. Osoba oceniająca otoczenie jako ciepłe może przeciąg definiować jako przyjemny wietrzyk, podczas gdy ta sama prędkość powietrza może być odczuwana jako nieprzyjemny przeciąg przez osobę, dla której środowisko termiczne w pomieszczeniu jest zimne.

Wilgotność względna powietrza

Wpływ wilgotności powietrza na odczucia cieplne jest większy w warunkach wysokiej temperatury powietrza, tj. gdy człowiek jest eksponowany na temperaturę wyższą od komfortowej, wyzwalającej intensywny proces pocenia [1,7], Wysoka wilgotność (ok. 70%) nie tylko utrudnia odparowywanie potu z powierzchni ciała, ale także sprzyja rozwojowi bakterii i pleśni w pomieszczeniu. Z kolei niska wilgotność w ogrzewanych pomieszczeniach może prowadzić do wysuszenia śluzówki nosa i skóry, oraz powodować bóle gardła i głowy. Przyczynia się także do wzrostu stężenia zanieczyszczeń powierza. Ze względów zdrowotnych wilgotność względna powinna zawierać się w granicach 40-70%.

Asymetria rozkładu temperatury w pomieszczeniu

Różnica temperatury w pomieszczeniu (tzw. pionowy gradient temperatury wyrażający zmianę wartości temperatury wraz z wysokością lub szerokością pomieszczenia, °C/m) może być przyczyną odczuwanego zimna na poziomie stóp lub głowy, podczas gdy dla pozostałych części ciała warunki w pomieszczeniu będą komfortowe. Z tego powodu, stopień asymetrii promieniowania cieplnego nie powinien przekraczać 10°C, a temperatura podłogi 24 °C (przegrzanie stóp może prowadzić do lokalnego rozszerzenia naczyń krwionośnych i w konsekwencji do obrzęków stóp, a nawet zaburzenia systemu termoregulacji organizmu, charakteryzującego się naprzemiennymi dreszczami i poceniem) [7].

Izolacyjność odzieży

Istotny wpływ na komfort cieplny ma izolacyjność odzieży roboczej oraz ochronnej stosowanej na stanowiskach pracy, zwłaszcza tzw. barierowej, ograniczającej w zasadniczy sposób wymianę ciepła człowiek/środowisko [6]. Ilość ciepła przekazywanego na drodze przewodzenia przez odzież zależy od wielkości powierzchni tej odzieży, gradientu temperatury pomiędzy skórą a zewnętrzną powierzchnią materiału oraz od wartości współczynnika przewodzenia cieplnego zastosowanych materiałów.

W miejsce jednostki m2K/W (stosowanej do określenia oporu termicznego wszelkich rodzajów materiałów) stosuje się jednostkę clo, przeznaczoną specyficznie do opisu oporności cieplnej odzieży. 1 clo określa izolację cieplną odzieży wymaganą do zapewnienia tzw. standardowej osobie komfortu termicznego w pomieszczeniu, w którym temperatura powietrza wynosi 21 °C, wilgotność 50%, a prędkość przepływu powietrza 0,01 m/s. W układzie SI, 1 clo odpowiada oporowi przewodzenia wynoszącemu 0,155 m2K/W. Przykładowo, najwyższą izolacyjnością charakteryzuje się odzież Eskimosów (4 clo), wartość letniej odzieży wynosi ok. 0,6 clo, a odzieży zimowej - 1 clo.

Aklimatyzacja

Aklimatyzacja zwiększa zdolność adaptacyjną organizmu do określonych warunków termicznych środowiska, przez co zmniejsza ryzyko wystąpienia szkodliwych skutków zdrowotnych wynikających z pracy lub przebywania w niesprzyjających warunkach temperaturowych otoczenia. Zmiany aklimatyzacyjne w środowisku gorącym dotyczą, m.in. skórnego przepływu krwi oraz wydzielania i składu potu, w środowisku zimnym zaś tempa przemian metabolicznych, grubości tkanki podskórnej, czy przepływu w naczyniach obwodowych [5,8].

Ocena komfortu termicznego za pomocą wskaźników PMV i PPD

Podstawowymi i powszechnie stosowanymi wskaźnikami oceny środowiska umiarkowanego są: PMV (Predictive Mean Vote) - przewidywana średnia ocena komfortu cieplnego oraz PPD (Predicted Percentage of Dissatisfied) - przewidywany odsetek niezadowolonych. Wskaźniki te zostały zaproponowane przez Fangera [2] i stanowią prostą i szybką metodę do oceny komfortu cieplnego.

PMV jest wskaźnikiem służącym do wyznaczania tzw. przewidywanej średniej oceny środowiska termicznego w danym pomieszczeniu i ma zastosowanie w przypadku spełnienia następujących warunków:

temperatura powietrza w analizowanym pomieszczeniu: 10-30 °C
średnia temperatura promieniowania przegród (np. ściany zewnętrzne, stropy, okna) w pomieszczeniu: 10 - 40 °C
prędkość powietrza w pomieszczeniu: 0-1 m/s
ciśnienie cząstkowe pary wodnej w pomieszczeniu: 0-2700 Pa
wydatek energetyczny osób przebywających w tym pomieszczeniu: 0,8 - 4,0 met (46,6-232,8 W/m2)
izolacyjność termiczna odzieży osób prze bywających w pomieszczeniu: 0-2 clo.

Wyznaczenie wskaźnika PMV wymaga obliczenia wymienionych powyżej parametrów fizycznych analizowanego pomieszczenia, przy uwzględnieniu wydatku energetycznego oraz odzieży pracujących w nim osób. Uzyskaną wartość PMV porównuje się następnie z 7-stopniową psychofizyczną skalą wrażeń cieplnych, opracowaną przez Fangera:

+3 gorąco
+2 ciepło
+1 lekko ciepło
0 neutralnie (komfortowo)
-1 lekko chłodno
- 2 chłodno
- 3 zimno

Środowisko komfortowe pod względem mikroklimatu (tzw. umiarkowane) zawiera się w przedziale - 0,5<PMV<+0,5. Dla danej wartości PMV można ponadto określić wskaźnik PPD, tj. przewidywany odsetek osób niezadowolonych, a więc oceniających zdecydowanie negatywnie badane środowisko termiczne [1, 2, 3).

W tym celu wykorzystywany jest wzór lub wykres opracowany na podstawie badań 1300 osób [2,7], a następnie przeniesiony do normy [9], Z uwagi na indywidualne różnice w odczuwaniu mikroklimatu, nie jest możliwe, aby wszystkie osoby przebywające w danym środowisku, w którym stworzono warunki komfortowe (tj. - 0,5<PMV<+0,5), zgodnie oceniały je jako satysfakcjonujące. Analityczny związek między udziałem niezadowolonych PPD i PMV przedstawiono na wykresie (rys.2.). Wynika z niego, że 90% osób przebywających w pomieszczeniu, ocenia jego środowisko jako komfortowe, dla pozostałych 10% jest ono zimne (5%) lub gorące (5%) [2,9].

Dyskomfort lokalny

Wskaźniki PMV i PPD wyrażają komfort bądź dyskomfort (PPD) dla całego ciała, a przecież może on dotyczyć tylko części ciała (tzw. dyskomfort lokalny). Dyskomfort lokalny odczuwają głównie osoby wykonujące pracę o małej aktywności oraz ze skłonnością do ziębnięcia określonych części ciała.

różnice temperatury powietrza (np. asymetria promieniowania - ma miejsce w przypadku występowania w pomieszczeniu przegród o temperaturze różnej od temperatury powietrza. W tym przypadku użytkownicy wykazują większą wrażliwość na asymetrię promieniowania wywołaną przez cieplejsze stropy lub zimne ściany (np. okna i ściany zewnętrzne zimą). W normie zamieszczono wykres oraz równania uwzględniające wartość PD wywołaną przez te czynniki.

Pomiary i obliczenie wskaźnika PMV

Podstawą oceny środowiska w pomieszczeniach pod kątem komfortu termicznego jest norma PN-EN ISO 7730:2006 (U) [9], Na prawidłowe przeprowadzenie badań oraz oceny komfortu termicznego w pomieszczeniach składają się trzy etapy.

Pomiar parametrów mikroklimatu środowiska na analizowanym stanowisku (stanowiskach) pracy, tj.: temperatury powietrza ta, prędkości powietrza va, ciśnienia cząstkowego pary wodnej pa, wilgotności względnej powietrza RH, temperatury promieniowania przegród oraz wyposażenia pomieszczenia tr, temperatury poczernionej kuli tg Zestawy czujników do pomiarów parametrów powietrza w środowisku jednorodnym przedstawiono na rys. 3., natomiast w odniesieniu do środowiska niejednorodnego - 3 zestawy tych czujników przestawiono na rys. 4.
Określenie (tabela B.1. Określenie (tabela C.1. normy [9]), ewentualnie pomiar izolacyjności cieplnej odzieży ochronnej tego pracownika.
Obliczenie (na podstawie zmierzonych parametrów powietrza oraz danych uzyskanych w pkt. 1. i 2.) wskaźników komfortu: PMV za pomocą zamieszczonego w normie [9] równania lub programu, PPD na podstawie wykresu lub z równania (w przypadku dyskomfortu lokalnego obliczane są również wskaźniki DR oraz PD, zgodnie z wytycznymi przedstawionymi w punkcie 6. normy [9]).
Porównanie obliczonego wskaźnika PMV z wartościami skali odczuć termicznych w celu orientacyjnej oceny subiektywnych odczuć warunków komfortu termicznego (tab. 1.
Przedstawienie wyniku przeprowadzonej oceny środowiska termicznego wraz z ewentualnymi wskazówkami dotyczącymi koniecznych modyfikacji, w celu zapewnienia komfortu termicznego.

Obliczanie wskaźników PMV i PPD na przykładzie pomieszczenia biurowego

Ocenę środowiska pracy pod kątem komfortu termicznego przeprowadzono w okresie zimowym, w czterech pomieszczeniach biurowych. Etap l Na podstawie wywiadu przeprowadzonego z przedstawicielem służby bhp i pracownikami ustalono, że cztery badane pomieszczenia mieszczą się w centralnej części budynku (nie występuje ryzyko zmiany temperatury ścian, jakie pojawia się w p...

tags: #aktualne #ciśnienie #pary #wodnej #przy #temperaturze