Rynek wody gazowanej w Polsce: Konkurencja i trendy
- Szczegóły
Woda gazowana jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych i dynamicznie rozwijających się segmentów rynku napojów bezalkoholowych. Jej rosnąca popularność wynika z połączenia prozdrowotnego wizerunku, zmiany preferencji konsumentów oraz innowacji produktowych.
Skala i struktura rynku
Segment wód gazowanych obejmuje zarówno naturalne wody mineralne i źródlane z dodatnim nasyceniem dwutlenkiem węgla, jak i wody sztucznie nasycane CO2. W obrębie rynku występują różne podkategorie: wody gazowane klasyczne, wody smakowe gazowane, wody funkcjonalne (wzbogacane witaminami, elektrolitami), a także produkty premium i niskobudżetowe marki własne sieci handlowych.
W skali globalnej rynek napojów bezalkoholowych sukcesywnie przesuwa się od słodzonych napojów gazowanych w stronę alternatyw takich jak wody gazowane i niesłodzone napoje funkcjonalne. Dostępne raporty branżowe wskazują na umiarkowane do wysokiego tempo wzrostu (CAGR) segmentu wód gazowanych w perspektywie kilku lat - w zależności od regionu wyniki te mieszczą się zwykle w przedziale około 5-8% rocznie.
Znaczenie gospodarcze i ekonomiczne
Rynek wody gazowanej ma istotne znaczenie z punktu widzenia przemysłu, handlu detalicznego oraz sektora usług (gastronomia). Produkcja i dystrybucja wód gazowanych generuje znaczące przychody dla przedsiębiorstw butelkujących i marek własnych. Przemysł butelkowy zatrudnia tysiące pracowników w zakładach produkcyjnych, centrach dystrybucji, w handlu i logistyce. Inwestycje w linie do nasycania CO2, automatyzację pakowania i rozwój nowych opakowań (np. lekkie PET, szkło, opakowania wielokrotnego użytku) stanowią ważny element CAPEX firm z branży.
Eksport i import wód butelkowanych, w tym gazowanych, ma znaczenie regionalne: kraje o bogatych zasobach naturalnych (źródeł mineralnych) często są eksporterami produktów premium. Polska, Węgry, Włochy, Francja i Niemcy mają rozwinięty przemysł wód mineralnych.
Przeczytaj także: Gdzie kupić wodę destylowaną?
Rola w przemyśle spożywczym
Woda gazowana pełni w branży spożywczej funkcje zarówno praktyczne, jak i marketingowe. W gastronomii jest symbolem jakości i stylu serwowania, często oferowana jako element menu w ramach strategii podkreślającej dbałość o szczegóły serwisu. W przemyśle spożywczym obserwuje się trend łączenia wód gazowanych z elementami funkcjonalności: elektrolity, probiotyki w formie rozpuszczalnej, witaminy.
Proces produkcyjny wód gazowanych obejmuje pobór surowca (woda źródlana lub uzdatniona woda wodociągowa), ewentualne procesy uzdatniania i mineralizacji, nasycanie dwutlenkiem węgla oraz pakowanie. Źródło CO2 - kluczowy surowiec w produkcji. Wybór opakowania jest jednym z kluczowych elementów strategii rynkowej. Najczęściej stosowane są butelki PET, butelki szklane oraz coraz częściej opakowania wielorazowe lub o obniżonym śladzie węglowym.
Regulacje prawne
Wódę gazowaną regulują przepisy dotyczące jakości wód pitnych, etykietowania oraz bezpieczeństwa żywności. Woda mineralna naturalna: musi pochodzić z określonego źródła, mieć stały skład chemiczny i spełniać wymogi zdrowotne. Dodatkowo obowiązują przepisy dotyczące etykietowania (skład, zawartość minerałów, opis źródła, informacje o CO2) oraz restrykcje dotyczące oświadczeń zdrowotnych na opakowaniach.
Kwestie środowiskowe
Produkcja i dystrybucja wód gazowanych wiążą się ze znaczącym wpływem środowiskowym: zużycie wody surowej, emisje CO2 (nie tylko związane z nasyceniem produktu, ale też z transportem i przetwarzaniem opakowań), a także problem odpadów opakowaniowych.
Trendy i innowacje
Zmiana preferencji konsumentów jest głównym motorem innowacji w segmencie wód gazowanych. Marketing do segmentów lifestyle: łączenie wody z doświadczeniem (np. Również rosnąca rola kanałów e‑commerce i subskrypcji zmienia modele dystrybucji.
Przeczytaj także: Inwestycje w Jakość Wody w Proszówkach
Konkurencja na rynku
Konkurencja w sektorze wód gazowanych ma kilka wymiarów: rywalizacja marek masowych, walkę o udział sieci detalicznych (marki własne) oraz bitwę o segment premium. Ważnym elementem konkurencji jest również cena - woda gazowana bywa zarówno produktem niskomarżowym (masowe butelki PET), jak i wysokomarżowym (limitowane edycje, szkło, opakowania designerskie).
Wpływ ekspozycji na sprzedaż
Latem woda butelkowana jest jednym z produktów kupowanych najbardziej impulsywnie - często w drodze, bez wcześniejszego planowania. Konsumenci sięgają po nią w podróży, na spacerze, przed wejściem do pociągu czy w przerwie między zakupami. W takich sytuacjach wybierają to, co jest najlepiej widoczne i łatwo dostępne. Obecność marki na półce, jej ułożenie, liczba wariantów oraz sposób ekspozycji mają więc bezpośredni wpływ na decyzje zakupowe, a tym samym na finalną sprzedaż.
Dominacja marek w różnych formatach sklepów
Żywiec Zdrój zdecydowanie dominuje w dyskontach, takich jak Biedronka, Lidl, Aldi, Netto czy Dino, posiadając średnio 52,2 proc. udziału w ogólnej liczbie unikalnych SKU dostępnych na półce. Drugą najbardziej widoczną marką w tym formacie sprzedaży pozostaje Muszynianka z udziałem na poziomie 10,4 proc., a kolejne miejsca zajmują Muszyna Skarb Życia (9,9 proc.), Cisowianka (9,2 proc.) i Nałęczowianka (6,4 proc).
W hipermarketach, takich jak Auchan, Leclerc, Kaufland czy Carrefour, sytuacja wygląda nieco inaczej - jednak również tutaj na prowadzenie wysuwa się Żywiec Zdrój, który jako jedyny z TOP 5 marek zwiększył swój udział rok do roku i w maju br. jego udział w ogólnej liczbie unikalnych SKU obecnych na półce wynosił około 20,4 proc. Kolejne miejsca zajmują Cisowianka (10,6 proc.), Nałęczowianka (7,2 proc.), Primavera (6,6 proc.) oraz Kinga Pienińska (6,2 proc.).
Zmiany w udziałach rynkowych
Warto zauważyć, że jeszcze rok temu Muszyna Skarb Życia notowała udziały na poziomie 13,5 proc., a Cisowianka - 11,2 proc. Obie marki straciły udziały na rzecz lidera - udziały Żywca Zdrój wzrosły w ciągu roku aż o 7,8 p.p.
Przeczytaj także: Woda mineralna Józef: Zalety
Badanie wykazało również istotne zmiany w zakresie różnorodności oferty producentów. Liczba SKU, czyli unikalnych wariantów produktów łączących m.in. markę, pojemność, rodzaj wody (gazowana, niegazowana, lekko gazowana) oraz typ opakowania (np. butelka PET lub szkło), w ciągu roku znacząco wzrosła. W hipermarketach liczba SKU wśród TOP 5 producentów zwiększyła się o 12,5 p.p., a w dyskontach - o 9,9 p.p.
Podsumowanie ekspozycji w zależności od formatu sklepu
Z przeprowadzonego przez eLeader badania sklepowej ekspozycji wody, wyraźnie wynika, że jej struktura różni się w zależności od formatu sklepu. W dyskontach rynek jest bardziej skoncentrowany - jedna marka potrafi odpowiadać za ponad połowę dostępnych unikalnych SKU, co ogranicza widoczność mniejszych brandów. Hipermarkety oferują większą różnorodność i bardziej równomierny podział ekspozycji.
Udziały producentów w ekspozycji
W przypadku podziału ekspozycji na producentów ranking wygląda nieco inaczej, choć na prowadzeniu nadal pozostaje Żywiec Zdrój. W dyskontach odpowiada on średnio za 52,3 proc. unikalnych SKU na półce z wodą, a w hipermarketach za 20,8 proc. Na drugim miejscu w hipermarketach znalazł się Nałęczów Zdrój z wynikiem 10,6 proc., a kolejne pozycje zajęły Nestlé, Polska Woda i Oshee Polska.
Poniższa tabela przedstawia przykładowe udziały rynkowe wiodących producentów wód butelkowanych w Polsce w 2024 roku, bazując na danych z różnych raportów i analiz rynkowych:
| Producent | Udział w rynku (szacunkowy) | Uwagi |
|---|---|---|
| Żywiec Zdrój | 20-25% | Lider rynku, silna pozycja w dyskontach i hipermarketach. |
| Nałęczów Zdrój (Cisowianka, Nałęczowianka) | 10-15% | Silna pozycja w hipermarketach, popularne marki. |
| Nestlé (wody butelkowane) | 5-10% | Znany międzynarodowy producent. |
| Muszynianka | 5-10% | Silna pozycja w dyskontach. |
| Inni producenci | 40-50% | Rozdrobniony rynek, wielu mniejszych producentów i marek własnych. |
Przyszłość rynku
Przyszłość rynku wód gazowanych będzie kształtowana przez kilka czynników: regulacje środowiskowe, ceny surowców (CO2, tworzywa opakowaniowe), zmiany preferencji konsumentów oraz innowacje technologiczne. Główne wyzwania to: rosnące wymagania środowiskowe, presja cenowa ze strony marek własnych, fluktuacje kosztów surowców i opakowań oraz konieczność szybkiego reagowania na zmieniające się preferencje konsumentów.
Woda gazowana to segment o istotnym znaczeniu gospodarczym i rosnącym potencjale rozwojowym. Stanowi ważny element oferty napojów bezalkoholowych, odpowiadając na preferencje konsumentów szukających alternatywy dla słodzonych napojów oraz aktywnie uczestniczy w transformacji rynku w kierunku produktów zdrowszych i bardziej zrównoważonych.
tags: #woda #gazowana #rynek #konkurencja
