Oczyszczacze Powietrza: Rodzaje Filtrów i Ich Zastosowanie
- Szczegóły
Smog, kurz, pyłki - to problemy, z którymi boryka się wiele polskich domów. Oczyszczacz powietrza może być skutecznym rozwiązaniem. Jakie filtry stosuje się w oczyszczaczach i jak działają?
Jak działa oczyszczacz powietrza?
Oczyszczacz powietrza wymusza przepływ powietrza przez układ filtrów w sposób ciągły. Im dłużej urządzenie pracuje, tym czystsze staje się powietrze w pomieszczeniu.
Nowoczesne oczyszczacze powietrza wykorzystują wielostopniową filtrację, gdzie każda bariera ochronna zatrzymuje określone zanieczyszczenia.
Rodzaje Filtrów Powietrza
Filtry powietrza do oczyszczaczy występują w wielu rodzajach. Przyjrzyjmy się najpopularniejszym z nich:
Filtr Wstępny
Filtr wstępny znajduje się bezpośrednio pod pokrywą oczyszczacza powietrza i jest zbudowany z siatki osadzonej na aluminiowej lub plastikowej ramce. Jest pierwszym filtrem, z którym zassane powietrze ma styczność. Jego zadaniem jest zatrzymywanie większych cząstek, takich jak kurz, sierść zwierząt i włosy, co pomaga chronić główne filtry przed zapychaniem się i zbyt szybkim zużyciem. Filtry wstępne można czyścić wielokrotnie i dlatego nie wymagają częstej wymiany. Tego typu filtry wymagają częstego czyszczenia, najlepiej co tydzień. Wiele modeli pozwala na mycie pre-filtra pod bieżącą wodą.
Przeczytaj także: Venta LW45 i AeroStyle Compact: Jak używać?
Filtr Węglowy
Filtry węglowe sprawdzą się tam, gdzie nie radzą sobie innego rodzaju filtry, gdyż specjalizują się w usuwaniu lotnych związków organicznych (LZO), zapachów oraz gazów. Podstawą ich działania jest węgiel aktywny, który posiada ogromną powierzchnię adsorpcyjną, co pozwala mu skutecznie wiązać i neutralizować niepożądane substancje. Im więcej jest go w oczyszczaczu, tym skuteczniej będzie pracował. Wielu producentów dopuszcza możliwość mycia pod wodą tego typu filtra, choć nie jest to regułą. Filtr węglowy odpowiada za eliminację gazów i zapachów.
Aktywny węgiel jako fundamentalny składnik filtra tworzy powierzchnię o dużej porowatości. Oczyszczacz powietrza z filtrem węglowym staje się liderem w kategorii niwelowania nieprzyjemnych zapachów (również dymu tytoniowego) czy pochłaniania zanieczyszczeń gazowych. Filtr węglowy doskonale radzi sobie z eliminowaniem lotnych związków organicznych, które wdychane do płuc wykazują bardzo negatywny wpływ na zdrowie i życie ludzi.
Filtry węglowe wymienia się przeważnie co 3-6 miesięcy, chyba że są to filtry zmywalne - te można wymieniać z tą samą częstotliwością co filtry HEPA. Należy jednak pamiętać, że filtry węglowe, które szczególnie intensywnie absorbują zapachy i lotne związki organiczne (LZO), mogą szybciej tracić swoją zdolność do neutralizacji zanieczyszczeń.
W pomieszczeniach, gdzie palenie papierosów jest dozwolone, filtry węglowe pomagają w znacznym stopniu redukować dym tytoniowy oraz jego zapach.
Filtr HEPA, EPA i ULPA
Najważniejszym filtrem w oczyszczaczu, który w największym stopniu odpowiada za wychwytywanie zanieczyszczeń powietrza, jest filtr EPA, HEPA lub ULPA. W domowych oczyszczaczach powietrza najczęściej stosuje się filtry EPA i HEPA, przy czym te drugie są preferowane ze względu na niezwykle wysoką skuteczność. Filtr HEPA (High-Efficiency Particulate Air) to najważniejszy element systemu filtracji. Składa się z gęstej matrycy włókien, przez którą powietrze musi przejść. Filtr HEPA H13 skutecznie zatrzymuje pyłki roślin, roztocza, zarodniki pleśni, bakterie, a nawet niektóre wirusy.
Przeczytaj także: Venta LW 31: Co sądzą użytkownicy?
Oczyszczacz powietrza z filtrem HEPA to jedno z popularniejszych i najczęściej wybieranych rozwiązań. Filtr HEPA zbudowany jest z włókna szklanego lub innego tworzywa sztucznego. Co ważne - materiał złożony jest w harmonijkę, która zapewnia optymalną powierzchnię filtracji i niskie opory przepływu powietrza. Całość osadzona jest w plastikowej ramce. Dodatkowo na ramce umieszcza się specjalistyczną gąbkę, która zapewnia szczelność całej konstrukcji.
Filtry HEPA wykorzystują zjawisko dyfuzji molekularnej, która opisuje ruch termiczny cząsteczek w temperaturze powyżej zera. Poszczególne cząstki wpadają wówczas w strukturę filtra, osadzając się na włóknach.
Wśród wysoko skutecznych filtrów wymienić należy filtry z grupy ULPA (z ang. Ultra Low Penetration Air) - czyli tzw. filtry absolutne. Wykorzystuje się je w miejscach, które z założenia muszą spełniać niezwykle restrykcyjne wymogi w zakresie czystości powietrza.
W ramach systemu filtracyjnego HEPA możemy wyróżnić trzy gradacje filtrów: EPA, HEPA i ULPA, zgodnie z klasyfikacją wyrażoną w normie EN1822-1: 2009.
- System EPA obejmuje trzy klasy filtra: E10, E11, E12. Im wyższa klasa, tym wyższe parametry i skuteczność oczyszczania.
- Dla filtrów HEPA przyjęto oznakowania H13 i H14. W praktyce oczyszczacz powietrza z filtrem HEPA daje gwarancję wyłapania 99,995% zanieczyszczeń.
Tego typu filtrów nie można czyścić pod bieżącą wodą, dlatego konieczna jest ich regularna wymiana, przeważnie co 6-12 miesięcy. Warto pamiętać, że jeśli oczyszczacz jest używany intensywnie lub w środowisku o wysokim poziomie zanieczyszczeń.
Przeczytaj także: Instrukcja czyszczenia Venty krok po kroku
Typowy filtr HEPA 13 odznacza się skutecznością w pochłanianiu zanieczyszczeń o wielkości 0,3 mikrona na poziomie 99,95%, podczas gdy filtr ULPA ma średnią skuteczność w pochłanianiu cząstek o wielkości 0,12 mikrona na poziomie 99,999%.
Filtr Wodny
Filtr wodny to mata ewaporacyjna. Powoduje parowanie wody, która nawilża powietrze w pomieszczeniu.
Jonizator Kationowo-Anionowy
Dzięki zaawansowanej technice uwalniania jonów ujemnych do otoczenia jest w stanie wybijać mikroskopijne cząsteczki zawarte w powietrzu o średnicy do 0,01 mikrona. Są zupełnie nieskuteczne względem lotnych związków organicznych. Nie pozbywają się zanieczyszczeń, ale zwiększają ciężar pyłków i powodują ich opadanie na ziemię, dzięki czemu z łatwością możemy się ich pozbyć.
Filtr Hybrydowy
Połączenie węgla aktywnego i filtru HEPA. Czyści powietrze z drobnych pyłków i usuwa bakterie, wirusy, brzydkie zapachy.
Jak dobrać filtr do potrzeb?
Wybierając oczyszczacz powietrza, należy zwrócić uwagę na zastosowane w nim filtry. Można podzielić je na najlepsze dla danego mieszkania według takich kategorii jak użytkownicy, którzy w nim zamieszkują czy pożądane skutki oczyszczacza przez klienta:
- Dla palaczy: polecane są filtry węglowe lub filtry tkaninowe z włóknami węglowymi, które zapewnią skuteczne wyłapywanie drobnych cząsteczek dymu papierosowego oraz niwelują nieprzyjemny zapach papierosów. Idealnie nada się także filtr hybrydowy o wysokiej skuteczności wyłapywania nawet mikroskopijnych cząsteczek alergenów, wirusów.
- Dla alergików: polecamy filtr HEPA, który skutecznie wyłapuje alergeny, takie jak drobinki kurzu, bakterie, wirusy, grzyby czy roztocza. W połączeniu z jonzatorem kationowo-anionowym osiągnie skuteczność oczyszczania powietrza ze szkodliwych dla alergika pyłów i cząsteczek bliską 100%.
- Dla astmatyków: groźne dla tej grupy osób są cząsteczki smogu, pyłków kwiatów, alergenów, bakterii czy frakcji PM 2.5 oraz PM 10. Skuteczny będzie filtr HEPA H13 lub H14, który będzie w stanie pozbyć się nawet najmniejszych zanieczyszczeń. Jeszcze lepszą opcją będzie filtr hybrydowy z jonizatorem, który dodatkowo usuwa z powietrza lotne związki organiczne.
- Do walki ze smogiem: dobrze sprawdzi się filtr HEPA oraz filtr węglowy. Pierwszy z nich skutecznie eliminuje mikroskopijne cząsteczki, a drugi niweluje nieprzyjemny zapach oraz pozbywa się lotnych związków organicznych. Im wyższa klasa filtrów HEPA, tym czystsze powietrze. Filtry HEPA H13 pochłaniają minimum 99,97% najtrudniejszych do wychwycenia drobin 0,3μm, czyli niemal 100% pyłów PM2.5.
CADR - kluczowy parametr oczyszczacza
Przy wyborze zwróć uwagę na urządzenia, które posiadają wskaźnik efektywności oczyszczacza Clean Air Delivery Rate (CADR), mierzący ilość oczyszczonego powietrza w ciągu jednej minuty (CFM) podczas pracy urządzenia na maksymalnej prędkości. Im wyższy CADR, tym większa powierzchnia, którą urządzenie może skutecznie oczyścić. Dla skutecznego oczyszczania CADR powinien wynosić co najmniej dwie trzecie powierzchni pomieszczenia w stopach kwadratowych.
CADR to współczynnik mówiący nam o tym, ile metrów sześciennych na godzinę powietrza jest doskonale oczyszczonych przez urządzenie.
Jeśli przez zastosowanie filtra, który ma o 0.45% mniejszą skuteczność ale pozwala przez siebie przepuszczać np. 5% więcej powietrza w tym samym czasie, współczynnik CADR będzie o około 4,5% większy przy 'słabszym' filtrze!
Przykład: dla pokoju 20 m² o wysokości 2,6 m potrzebujesz urządzenia z CADR minimum 156 m³/h.
Klasy filtrów HEPA - tabela porównawcza
Poniższa tabela przedstawia skuteczność filtracji dla różnych klas filtrów HEPA:
| Klasa Filtra | Skuteczność Filtracji | Wielkość Wyłapywanych Cząstek |
|---|---|---|
| EPA E10 | 85% | Powyżej 0,4 µm |
| EPA E11 | 95% | Powyżej 0,4 µm |
| EPA E12 | 99,5% | Nawet 0,1 µm (ale nie 0,3 µm) |
| HEPA H13 | 99,95% | 0,3 µm |
| HEPA H14 | 99,995% | 0,3 µm |
Żywotność i Wymiana Filtrów
Częstotliwość wymiany filtrów w oczyszczaczu powietrza zależy od kilku czynników, takich jak rodzaj filtra, intensywność użytkowania urządzenia oraz jakość powietrza w pomieszczeniu. Należy jednak pamiętać, że filtry węglowe, które szczególnie intensywnie absorbują zapachy i lotne związki organiczne (LZO), mogą szybciej tracić swoją zdolność do neutralizacji zanieczyszczeń.
Kluczowe znaczenie dla skuteczności filtracji ma regularna wymiana filtrów. Jeżeli filtry nie są regularnie wymieniane, wówczas znacząco zwiększa się spadek ciśnienia za filtrem, tj. ilość powietrza, które przez filtr przechodzi.
Podsumowanie
Wybór odpowiedniego filtra do oczyszczacza powietrza jest kluczowy dla zapewnienia czystego i zdrowego powietrza w domu. Zrozumienie różnic między poszczególnymi rodzajami filtrów oraz ich zastosowań pomoże w podjęciu świadomej decyzji.
tags: #oczyszczacz #powietrza #rodzaje #filtry

