Studnia Woda Pitna: Przepisy, Budowa i Konserwacja
- Szczegóły
Doprowadzenie odpowiedniej ilości wody dla celów bytowo-gospodarczych, jak również nawadniania zieleni to jedna z podstawowych instalacji każdego nowo powstającego domu. Zagospodarowanie działki z dala od zwartej zabudowy niesie ze sobą wiele korzyści, ale także wyzwań dla inwestora. Jednym z nich są możliwości zapewnienia ujęcia wody.
Korzyści z Posiadania Własnej Studni
Własna studnia kopana lub głębinowa pozwala uniezależnić się od drogiej wody użytkowej, ale daje też zabezpieczenie w stosunku do ograniczonych zasobów wody opadowej. Przede wszystkim zyskujemy czystą i zdrową wodę, która rurami nie biegnie przez całe miasto, a jest pozyskiwana na miejscu, i która przeszła naturalny proces filtracji. Dodatkowo mamy pełną niezależność od zewnętrznego dostawcy wody. Równie ważny jest fakt, że inwestor może się cieszyć niezwykle ekonomicznym rozwiązaniem, szczególnie pod kątem kosztów eksploatacyjnych. To wygoda, oszczędność i niezależność - a wszystko zaczyna się od jednego kroku: budowy własnej studni.
Formalności Związane z Budową Studni
Wykonanie własnej studni wymaga spełnienia określonych formalności wynikających z przepisów Prawa wodnego oraz Prawa geologicznego i górniczego, a także z warunków określonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, ze szczególną uwagą dotyczącą ochrony środowiska, dostępnym w urzędzie gminy adekwatnym do miejsca inwestycji. Zgłoszenia budowy wymaga się, gdy planujemy wykonanie studni tylko i wyłącznie na własne cele użytkowe (niezależnie czy na nawadnianie, czy jako wodę pitną). Dodatkowo należy przedłożyć szkic usytuowania studni na działce oraz oświadczenie o jej własności.
Według obecnych przepisów budowa studni nie wymaga pozwolenia dla studni o głębokości do 30 metrów i średniej rocznej dziennej wydajności mniejszej niż 5 m3. Jedyne sytuacje, w których wymagane jest pozwolenie wodnoprawne (wynikające z Prawa Wodnego) to:
- planowane wykonanie studni o głębokości powyżej 30 m
- zużycie wody będzie wynosić ponad 5 m3 w ciągu doby
- wydajność pomp czerpiących wodę będzie większa niż 0,5 m3/h.
Jeśli z kolei studnia ma być przeznaczona do szczególnego korzystania z wód, a więc nie tylko na potrzeby gospodarstwa domowego, wymagane jest opracowanie projektu robót geologicznych i zatwierdzenie go w starostwie - co wynika z Prawa Geologicznego i Górniczego.
Przeczytaj także: Niezależność dzięki własnej studni
Studnia głębinowa pozwala korzystać z zasobów wód podziemnych. Dowiedz się, kiedy warto rozważyć budowę studni głębinowej. Sprawdź, jakie są prawne aspekty wykonania studni głębinowej. Poznaj korzyści takiej inwestycji oraz jej koszty.
Pamiętajmy, że prawo wodne przewiduje wysoką karę za pobieranie wód podziemnych i powierzchniowych bez pozwolenia wodnoprawnego - do 500% opłaty zmiennej za pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych. Tak więc warto dopilnować formalności w tym zakresie.
Dokument ten wydają Wody Polskie, które również nadzorują jego przestrzeganie. Brak wymaganego pozwolenia może skutkować sankcjami finansowymi.
Wybór Odpowiedniego Miejsca i Głębokości Studni
Głębokość studni głębinowej zależy od wielu czynników, takich jak m.in. warunki geologiczne w miejscu jej budowy, cel w jakim ma być wykorzystywana studnia, dostępność wody w danym regionie oraz wielkość i potrzeby gospodarstwa domowego, dla którego ma być ona budowana. Zazwyczaj głębokość studni głębinowej wynosi od 20 do 100 metrów, chociaż w niektórych przypadkach może być ona znacznie głębsza. Im głębsza studnia, tym większa jest ilość dostępnej wody oraz jej jakość. Ponadto, głęboka studnia może być bardziej odporna na zanieczyszczenia oraz wahania poziomu wód gruntowych niż studnia o mniejszej głębokości. Z drugiej strony, budowa głębokiej studni wiąże się z większymi kosztami oraz trudnościami technicznymi, dlatego nie zawsze jest to rozwiązanie optymalne.
Obecnie najczęściej stosowaną metodą wskazywania złóż wody na działce jest tomografia elektrooporowa. Polega na rozwinięciu przewodu na odcinku 200, 300 lub 400 m, na którym co 5 m montuje się specjalne elektrody. Wygenerowane w ten sposób pole elektryczne daje pomiar o bardzo dobrej rozdzielczości, na podstawie którego uzyskujemy cały obraz nierównomiernie rozmieszczonych warstw ziemi do głębokości nawet 75 m. Na podstawie takiego badania można z dużą dokładnością wskazać optymalne miejsce wykonania studni, jej głębokość oraz wybór odpowiedniej technologii, która poradzi sobie z zadaniem.
Przeczytaj także: Jak działa studzienka rozdzielcza?
Budowa Studni Głębinowej
Budowa studni głębinowej to proces, który wymaga precyzji, odpowiednich zezwoleń i profesjonalnego sprzętu. Studnie wiercone wykonywane są za pomocą specjalnej wiertnicy, która jest zainstalowana na samochodzie ciężarowym. Należy zatem zadbać o odpowiednią przestrzeń, w celu zapewnienia możliwości dojazdu na miejsce przeznaczone na studnię na działce. W pierwszej kolejności prace rozpoczyna się od wiercenia otworu pod rurę osłonową o średnicy od 14 do 17 cm. Celem jest zabezpieczenie jakości wody, jaka będzie czerpana ze studni. Ochrona polega na uniknięciu ewentualności przedostania się do wody zanieczyszczeń znajdujących się w wodach gruntowych, ściekach, odpadach, piasku, żwirze i glebie. W zwiększeniu poziomu izolacji rur osłonowych zapuszcza się środek uszczelniający.
Otwór jest wiercony do momentu, aż świder dotrze do odpowiedniej warstwy wodonośnej, tu znacząca jest przede wszystkim jakość i wydajność uzyskanej na danym poziomie wody. Brudna i zanieczyszczona woda oraz piasek i żwirek podczas odwiertu, odprowadzane są przez pompy płuczki. Do przygotowanego sztucznego otworu w ziemi, wprowadzamy odpowiednią kolumnę rur PCV oraz filtrujących. W takiej kolumnie umieszczamy pompę głębinową.
Wybór Pompy Głębinowej
Zważając na wszystkie aspekty techniczne, należy dobrać odpowiednią pompę do naszej studni. Musi ona uwzględniać głębokość, na jakiej jest dostępna woda oraz być dopuszczona do kontaktu z wodą pitną, czyli mieć atest Państwowego Zakładu Higieny. Wydajność (Q) i wysokość podnoszenia (H), to pierwszorzędne parametry przy doborze pompy. W przypadku standardowego domu jednorodzinnego możemy przyjąć, że wydajność studni i pompy w zakresie 1-3 m³/h, które to w zupełności pokryje maksymalne zapotrzebowanie na wodę. To oznacza, że dla 4-5-osobowej rodziny możemy przyjąć zapotrzebowanie na wodę 1,5 - 2,0 m³/h. Przyjmuje się, że wydajność w małym domu jednorodzinnym, czyli maksymalny chwilowy pobór wody wynosi 2,48 m³/h.
Warto w tym przypadku zwracać uwagę na charakterystykę pomp, w postaci wykresu przedstawiającego zależność podnoszenia od wydajnośći - wraz ze wzrostem wysokości maleje wydajność. Parametry te są wyznacznikiem mocy silnika każdej pompy. Odpowiednia pompa dla naszej studni powinna mieć parametry znajdujące się na wykresie w tak zwanym punkcie pracy lub tuż nad nim. Jeśli parametry te będą poniżej punktu pracy, nasza pompa będzie za słaba i nie da rady pompować dostatecznej wody niezbędnej do użycia.
Elementy Składowe Systemu Pomp
Warto, aby system pompy i akcesoria był kompletny i pochodził od jednego producenta. Wybór odpowiedniego modelu możemy zlecić firmie studniarskiej, która będzie wykonywać odwiert. Pamiętajmy przy tym, że jest to urządzenie na stałe zanurzone w studni i od jego sprawności zależy dostawa wody do naszego domu. Pełen zestaw powinien składać się z dobrej jakości pompy głębinowej, odpowiedniej długości przewodu elektrycznego, linki zabezpieczającej oraz głowicy studni, do której podwieszona zostanie linka.
Przeczytaj także: Przepisy dotyczące przydomowych oczyszczalni
- Dobra jakość pompy głębinowej
- Odpowiednia długość przewodu elektrycznego
- Linka zabezpieczająca
- Głowica studni
Do poprawnego podłączenia pompy oraz rozprowadzenia domowej instalacji wodnej potrzebne będą dodatkowo naczynie przeponowe, elektrozawór, manometr, zawór zwrotny odcinający oraz licznik.
Kontrola Ciśnienia
W celu określenia, z jakim ciśnieniem ma pracować pompa (z jakim ciśnieniem woda będzie wypływa z baterii), należy ustalić kilka parametrów, tj. odległość studni od domu, wysokość budynku (wysokość od przyłącza do najwyższego punktu czerpalnego w budynku), głębokość lustra wody, średnicę rurociągu, rodzaj armatury. Standardowo zaleca się przyjmowanie ciśnienia 1 bara dla punktu czerpalnego, tj.
Średnica Odwiertu
Średnica odwiertu - średnica większości pomp 3" wynosi od 74-81 mm, pomp 4" już ok. 98 mm. Tym samym na wstępnym etapie należy określić odpowiednią średnicę studni, aby nie doszło do niechcianych niespodzianek przy montażu. Największa i zasadnicza różnica miedzy pompą 3 a 4" to jej wydajność, czyli parametr bardzo nam potrzebny dla utrzymania komfortu dostawy wody.
Redukcja Armatury
Rozwiązaniem pozwalającym na zredukowanie liczby armatury, sterownia oraz wielkości zbiornika magazynującego jest zastosowanie pomp sterowanych zewnętrznym przetwornikiem częstotliwości. Dzięki tzw. falownikowi otrzymujemy bardzo stabilną pracę pompy, która niezależnie od ilości otwartych punktów czerpalnych będzie utrzymywała stałe ciśnienie tłoczenia. Tym samym nie dojdzie do wahań i uderzeń ciśnienia podczas załączania i wyłączania pomp z klasycznym sterowaniem bez regulacji obrotów.
Koszty Budowy Studni
Opłacalność inwestycji równa się z kosztem realizacji projektu i jest to czynnik priorytetowy dla każdego inwestora. Koszt budowy studni zaczyna się od kwoty 3500 do 4000 złotych. Przyjmuje się średni koszt 200-300 zł za metr odwiertu. Szacuje się, że cena wykopania studni głębinowej zaczyna się od 4000 zł. Studnia wykopana na głębokości poniżej 23 metrów z wystarczającą ilością wody wynosi około 7000 zł. Koszt wykonania studni głębinowej zależeć będzie przede wszystkim od tego, jak daleko pod powierzchnią ziemi znajduje się woda oraz na jakie warunki gruntowe napotkają wykonawcy studni. Niekiedy potrzebne będą dodatkowe projekty i formalności, generujące dodatkowe koszty. Na cenę wpływ będzie mieć wybór metody wiercenia.
Poniżej przedstawiono orientacyjne koszty związane z budową studni głębinowej:
| Element | Koszt |
|---|---|
| Wiercenie (cena za metr) | 200-300 zł |
| Całkowity koszt wykopania | od 4000 zł |
| Studnia do 23 metrów | około 7000 zł |
Jak już wspominaliśmy wcześniej, pobierana woda jest całkowicie darmowa. Podlega jedynie opłacie stałej przez Wody Polskie, za pobór wód podziemnych na podstawie wybudowanych studni z pozwoleniem wodnoprawnym. Kwota opłaty wyznaczana jest, uwzględniając maksymalną ilość możliwych do pobrania wód.
Badania i Uzdatnianie Wody
Badania jakości wody - jest szczególnie ważne w sytuacji, gdy chcemy wykorzystywać wodę z odwiertu do celów pitnych, kąpieli, do urządzeń, tj. zmywarki czy pralki. Należy wodę poddać badaniom fizyko-chemicznym, celem określenia składu. Po wykopaniu studni głębinowej konieczne jest przeprowadzenie analizy wody w celu zweryfikowania, czy jest ona zdatna do picia. Może się zdarzyć, że jest ona skażona mikroorganizmami, azotanami, azotynami czy siarkowodorem. Weryfikuje się też zawartość żelaza i manganu, które w większym stężeniu źle wpływają na zdrowie, a dodatkowo powodują powstawanie rdzawych osadów na naczyniach i urządzeniach AGD. Próbkę ze studni głębinowej oddaje się do specjalistycznego laboratorium lub lokalnej stacji sanitarno-epidemiologicznej. Warto badania powtarzać regularnie, aby mieć pewność co do jakości wody.
Jeżeli woda będzie dostarczana do instalacji wewnątrz budynku, a szczególnie na cele bytowe, przy dużej zawartości minerałów w wodzie, takich jak żelazo, magnez, związku siarki, zaleca się zastosowanie stacji uzdatniania wody. Można też zastosować niechemiczne metody jej uzdatniania. Odżelaziacze są urządzeniami zaprojektowanymi do usuwania z wody nadmiaru żelaza oraz manganu. Można również zastosować filtr UV do wody.
Studnia po wykonaniu odwiertu powinna charakteryzować się klarowną wodą, pozbawioną frakcji ściernych w postaci piasków. Należy wypłukać studnię z piasków i drobin montażowych.
Podsumowanie
Własna studnia głębinowa to rozwiązanie, które może zapewnić niezależność, oszczędności i stały dostęp do czystej wody. Chociaż budowa wiąże się z kosztami i formalnościami, korzyści płynące z jej posiadania są ogromne.
tags: #studnia #woda #pitna #przepisy #budowa #konserwacja
