Radziecka gwiazda: Symbolika i kontrowersje w Polsce
- Szczegóły
W związku z trwającą wojną na Ukrainie i działaniami Rosji, symbole radzieckie budzą coraz większe kontrowersje w Polsce. Czerwona gwiazda, obok sierpa i młota, jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli komunizmu, który dziś kojarzy się z agresją i zbrodniami wojennymi.
Symbol zniewolenia i przemocy
W Polsce czerwona gwiazda kojarzy się ze zniewoleniem i brutalnym traktowaniem ludności. Jak wynika z dokumentów historycznych, czerwonoarmiści na początku 1945 r. dopuścili się na terenie wokół Opola oraz w samym mieście wielu aktów przemocy wobec ludności cywilnej, rabunków, dewastacji i gwałtów. Podpalili ogromną część miasta, mordowali starców, kobiety i dzieci - wyjaśnia radna Kurek.
Prezes Instytutu Pamięci Narodowej zrównał radziecką czerwoną gwiazdę z hitlerowską swastyką. Za tym symbolem kryją się zbrodnie systemu komunistycznego.
Symbol czerwonej gwiazdy, tak samo jak niemiecka swastyka, odpowiada za wybuch II wojny światowej. W tym symbolu widzimy zbrodniarzy z Katynia. I to właśnie ten symbol po 1945 r.
Niestety do dnia dzisiejszego postacie związane z ideologią symbolizowaną przez czerwoną gwiazdę - Marks, Engels, Lenin i Stalin - dominują w mózgach i sercach włodarzy Federacji Rosyjskiej, którzy barbarzyńsko starają się zdemolować niepodległą Ukrainę.
Przeczytaj także: Nawilżacze powietrza: co wybrać?
Dekomunizacja w Polsce
Idea dekomunizacji w Polsce powraca regularnie. Wiele osób uważa, że symbole radzieckie nie powinny znajdować się w przestrzeni publicznej. W różnych miastach Polski podejmowane są inicjatywy mające na celu usunięcie pomników i zmianę nazw ulic związanych z komunizmem.
W Chrzowicach pod Opolem usunięto pomnik, na którym znajdował się ten symbol. Nie ma miejsca w przestrzeni publicznej wolnej, niepodległej i demokratycznej Polski na pomniki z czerwoną gwiazdą.
W Kędzierzynie-Koźlu do lat 90. czerwone gwiazdy na pomnikach poświęconych Armii Czerwonej zobaczyć można było w kilku miejscach. Mieszkańcy w szczególności pamiętają obelisk w dzisiejszym Parku Pojednania (teraz poświęcony ofiarom II wojny światowej) i gwiazdę na obecnym placu Rady Europy - ten strzelisty pomnik został całkowicie usunięty.
Pod Jasną Górą znów powróciła dyskusja o dekomunizacji. Kością niezgody jest tym razem pomnik żołnierzy radzieckich. Nie podważamy poświęcenia i przelanej krwi radzieckich żołnierzy, ale na pomniku są symbole ustroju totalitarnego, które są zakazane.
W Katowicach nadal stoi Pomnik Wdzięcznośći Armii Radzieckiej (podobno wkrótce ma zniknąć), w Sosnowcu w peryferyjnej dzielnicy Ostrowy Górnicze zdobrze się mają pomnik i mogiła żołnierzy radzieckich.
Przeczytaj także: Historia i Kontrowersje Gwiazdy Pięcioramiennej
W 1990 roku mieliśmy dużą akcję dekomunizacyjną w Częstochowie, usunięto dwa pomniki Armii Czerwonej i zmieniono nazwy wielu ulic. Aleja Wyzwolenia była na liście ulic, których nazwy miały być zmienione, ale nie wiadomo, czemu tego nie dokonano. Warto to zrobić, bo "wyzwolenie Częstochowy" w 1945 r. dla wielu często- chowian było początkiem nowego zniewolenia.
Reakcje społeczne
W obliczu rosyjskiej inwazji na Ukrainę, symbole związane z agresorem budzą wiele kontrowersji. W Gnieźnie ktoś pomalował w ukraińskie barwy gwiazdę symbolizująca Armię Radziecką. Sprawa została zgłoszona w miniony weekend. Jak tłumaczyła, metalowa gwiazda, która została pomalowana, jest umieszczona na pomniku znajdującym się na terenie cmentarza przy ul. Witkowskiej w Gnieźnie.
Na początku marca przewodniczący Rady Miasta Poznania Grzegorz Ganowicz złożył do wojewody wielkopolskiego wniosek o usunięcie pięcioramiennej gwiazdy z obelisku na cmentarzu żołnierzy radzieckich na poznańskiej Cytadeli.
Matki kontra Putin. - Zwracam się o przeprowadzenie konsultacji społecznych dotyczących ewentualnego usunięcia z kościańskiego cmentarza, górującego nad nekropolą symbolu „gwiazdy” Armii Czerwonej.
Mieszkańcy dopytywali nas, czy wiemy, jakie plany wobec pomnika przy ul. Sikorskiego mają władze Malborka. To hołd oddany przed laty żołnierzom radzieckim, który od lat jest wyrzutem sumienia dla malborczyków. Po inwazji Rosji na Ukrainę ktoś wziął sprawy w swoje ręce i pomazał sprayem i tablicę, i sam monument.
Przeczytaj także: Gwiazda: Symbol nadziei w Tarocie
Czy mogą Państwo się dowiedzieć, czy włodarze miasta mają zamiar zrobić coś z pamiątką sprzed lat z ulicy Sikorskiego? Rozmawialiśmy w ubiegłym tygodniu o tym w magistracie: nikt nie ma zamiaru go usuwać, choć często w takich przypadkach nie jest to twarde i jednoznaczne stanowisko.
W odpowiedzi na prośby mieszkańców dwóch kościańskich radnych złożyło do burmistrza miasta prośbę o przeprowadzenie konsultacji w sprawie usunięcia sowieckiej, czerwonej gwiazdy, która znajduje się na kwaterze żołnierzy radzieckich na cmentarzu w Kościanie.
Symbolika radzieckiej gwiazdy
Na swoich mundurach nosili go czerwonoarmiści, malowano ją także na sowieckim sprzęcie wojskowym. W okresie ZSRR była również szeroko stosowana na flagach i herbach sowieckich krajów satelickich. Jednym z nielicznych krajów bez takiej symboliki była Polska Rzeczpospolita Ludowa.
Sierp i młot, podobnie jak czerwona gwiazda, po rewolucji październikowej stały się jednym z symboli komunizmu. W 1917 r. Włodzimierz Lenin i Anatolij Łunaczarski zorganizowali konkurs na projekt radzieckiego znaku. Zwycięski okazał się znak przedstawiający sierp i młot umieszczony na globusie, w promieniach słońca, otoczony wieńcem zboża, z górującą nad całością czerwoną gwiazdą.
tags: #radziecka #gwiazda #symbolika
