Przetarg na Oczyszczalnię Ścieków w Sumach, Ukraina: Analiza i Kontekst
- Szczegóły
Przystąpienie Polski do Unii Europejskiej oznaczało zarówno konieczność wdrożenia unijnych przepisów i standardów, jak i dostęp do źródeł finansowania. Dla gospodarki wodnej oznaczało to dużą zmianę zarówno w podejściu do gospodarowania wodami, jak i instytucji odpowiedzialnych za realizację na wodach polityki wspólnotowej.
Z momentem przystąpienia do UE rozpoczęło się w Polsce wdrażanie zapisów Ramowej Dyrektywy Wodnej oraz jej dyrektyw „córek”. Przystąpienie oznaczało również dostęp do środków unijnych na finansowanie inwestycji zarówno rządowych, jak i samorządowych. Możliwość realizacji inwestycji jest jednak obwarowana szeregiem wymogów zarówno proceduralnych, jak i prawnych - w tym zakresie ich wdrażanie wymagało również wdrożenia prawa z innych obszarów kompetencji UE (np. dyrektywy środowiskowej).
Dziś Polska realizując inwestycje opiera się na prawie UE oraz krajowym, a inwestycje przez nią realizowane są nie tylko zgodne z tym prawem, ale również wybrane w ramach wielowariantowych analiz, w których kwestie ochrony środowiska są jednym z kluczowych aspektów.
Inwestycje w Oczyszczanie Ścieków Komunalnych
Na początku wdrażania największy nacisk został położony na wdrażanie zapisów dyrektywy w sprawie oczyszczania ścieków komunalnych - już w samym Traktacie zinwentaryzowano potrzeby w tym zakresie wraz ze wskazaniem aglomeracji zobowiązanych do uporządkowania swojej gospodarki ściekowej. Zobowiązanie to wynikało także z członkostwa naszego kraju w Komisji Ochrony Środowiska Morskiego Bałtyku (HELCOM), kiedy to w 1992 roku powstała mapa wskazująca na 52 oczyszczalnie ścieków w Polsce niespełniające norm i zanieczyszczające Bałtyk.
Na realizację Krajowego Programu Oczyszczania Ścieków Komunalnych do czerwca 2016 roku wydano ponad 60 mld złotych, w tym ok. 30 proc. tej sumy pochodziło ze środków UE, pozostałe zaś ze środków samorządów, dotacji z krajowego systemu funduszy ochrony środowiska. Obecnie przepustowość wszystkich oczyszczalni ścieków w Polsce jest równa ilości ścieków wytwarzanych w naszym kraju.
Przeczytaj także: Sieci kanalizacyjne w Gminie Sierpc
Nadal jednak są realizowane inwestycje w sieć oraz modernizację oczyszczalni - do roku 2021 pochłonie to dodatkowe 29 mld zł. To wielki skok cywilizacyjny - zmodernizowane oczyszczalnie są najczęściej jednymi z najnowocześniejszych w Europie, a dzięki inwestycjom w stacje uzdatniania wody ma ona w kranach lepszy smak, zapach i jakość.
Wsparcie Polski dla Projektów Oczyszczalni Ścieków za Granicą
Obecnie Polska wspiera także projekty dotyczące oczyszczalni ścieków poza granicami naszego kraju, na rzekach będących dopływem Bugu. Dotychczas Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej wspierał Brześć nad Bugiem, a od 2017 roku jest także zaangażowany w prace nad budową oczyszczalni ścieków we Lwowie.
W 2018 roku został również uruchomiony program - linia kredytowa dla inwestycji w gospodarce ściekowej poza granicami kraju, którego celem jest poprawa lub ochrona stanu wód powierzchniowych, podziemnych oraz przejściowych i przybrzeżnych na terenie Polski poprzez inwestycje wodno-ściekowe poza granicami kraju.
Warto podkreślić również, że od 2018 roku rozpoczęła się współpraca Wód Polskich przy realizacji projektu UNESCO dotyczącego wzmacniania współpracy wielosektorowej na wodach w transgranicznych zlewniach rzeki Bug i Niemen. W przedsięwzięciu uczestniczyć będą cztery państwa: Polska, Ukraina, Białoruś i Litwa.
Inne Projekty Inwestycyjne w Polsce Finansowane ze Środków UE
Jedną z kolejnych, najistotniejszych spraw było rozpoczęcie realizacji inwestycji przeciwdziałających negatywnym skutkom powodzi. Inwestycje te są realizowane przez regionalne zarządy gospodarki wodnej (RZGW) oraz istniejące do końca 2017 roku wojewódzkie zarządy melioracji i urządzeń wodnych.
Przeczytaj także: Wsparcie mieszkańców Borzęcina
Jednymi z pierwszych projektów finansowanych ze środków UE (polityka spójności) były projekty związane z zabezpieczeniem przed powodzią Wrocławia, od 2004 roku realizowany jest projekt, współfinansowany również ze środków pożyczkowych Banku Światowego oraz Banku Rozwoju Rady Europy, na który składają się m.in. budowa i modernizacja wałów przeciwpowodziowych, budowa zbiorników retencyjnych.
Od roku 2015 realizowany jest kolejny, również współfinansowany ze środków UE oraz pożyczkowych Banku Światowego, projekt Ochrony Przeciwpowodziowej Dorzecza Odry i Wisły. W oparciu o środki UE zostało również zrealizowane wiele innych, mniejszych projektów (modernizacja, budowa).
Poza projektami infrastrukturalnymi bardzo ważnym projektem był Informatyczny System Osłony Kraju przed nadzwyczajnymi zagrożeniami - ISOK. Projekt ten, o wartości 300 mln zł, był realizowany od roku 2010. Głównym celem projektu było stworzenie platformy informatycznej (Systemu ISOK) wraz z niezbędnymi rejestrami referencyjnymi, która będzie stanowiła narzędzie wsparcia zarządzania kryzysowego w Polsce.
Najważniejszym dokumentem wdrażającym Ramową Dyrektywę Wodną, oprócz ustawy Prawo wodne, są plany gospodarowania wodami na obszarach dorzeczy. Na podstawie tych planów są realizowane projekty mające na celu poprawę stanu wód. projekt Biała Tarnowska polegający na przywróceniu takiego stanu rzece, aby możliwa była migracja ryb wędrownych oraz innych organizmów wodnych, a także zwiększenie ochrony przeciwpowodziowej.
„Budowa niebieskiego korytarza ekologicznego wzdłuż doliny rzeki Regi i jej dopływów” to projekt realizowany we współpracy z Regionalną Dyrekcją Ochrony Środowiska w Szczecinie. Projekt przewiduje budowę 23 przepławek na Redze i jej bezpośrednich dopływach. Ich zadaniem jest minimalizacja negatywnego wpływu budowli hydrotechnicznych na migrację ryb dwuśrodowiskowych.
Przeczytaj także: Kunów: Nowoczesna oczyszczalnia ścieków - przetarg
Kolejnym dokumentem związanym z wdrażaniem dyrektywy powodziowej są m.in. plany zarządzania ryzykiem powodziowym, które analizują i proponują rozwiązania, często o charakterze technicznym, dotyczące ograniczenia negatywnego wpływu powodzi na życie i zdrowie ludzkie.
W grudniu 2018 roku Rada Unii Europejskiej przyjęła dokument polityczny pod nazwą Konkluzje Rady dotyczące transportu śródlądowego, a następnie Parlament Europejski przyjął rezolucję w tej sprawie, w lutym 2019 roku. podkreślono również, że wciąż istnieje możliwość rozwoju zdolności transportowych na drogach wodnych, a dalszy ich rozwój wiąże się z relatywnie niskimi kosztami nakładów inwestycyjnych na infrastrukturę.
Warto pamiętać również, że od 2013 roku obowiązuje rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1315/2013 z dnia 11 grudnia 2013 roku w sprawie unijnych wytycznych dotyczących rozwoju transeuropejskiej sieci transportowej.
Warto dodać, że Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie intensyfikuje swoje działania związane z poprawą warunków żeglugowych, m.in. na Odrze. W ubiegłym roku został uruchomiony Stopień Wodny Malczyce.
Zgodnie z bieżącymi danymi INE (ang. Inland Navigation Europe - inicjatywa Komisji Europejskiej oraz sektora), gospodarka wodna jest istotną częścią gospodarki UE, tworząc 5,4 mln miejsc pracy (około 2,25 proc. wszystkich miejsc pracy w Europie) i generując obecnie 500 mld euro czyli 3,4 proc. PKB UE rocznie). Ponadto transport wodny umożliwia prawie 90 proc. handlu międzynarodowego, 80 proc. zewnętrznego handlu UE i 40 proc. wewnętrznego handlu UE.
tags: #przetarg #oczyszczalnia #ścieków #Sumy #Ukraina
