Jakość Powietrza a Jakość Życia: Badania i Wpływ na Zdrowie
- Szczegóły
Jakość powietrza ma istotny wpływ na wiele aspektów ludzkiego życia, w tym na zdrowie. Jakość życia, samopoczucie, predyspozycje do zachorowań, intensyfikacja objawów chorobowych, a nawet śmierć mogą być związane z jakością powietrza i zanieczyszczeniami w nim zawartymi. Wpływ ten jest nieraz trudny do oceny, a związki przyczynowo-skutkowe mało uchwytne.
Celem badania jest próba oceny stanu wiedzy na temat jakości powietrza oraz jego wpływu na stan zdrowia. W analizie wykorzystano dane pochodzące z badania przeprowadzonego w Legionowie w 2017 roku, na grupie blisko 250 osób. Do wnioskowania wykorzystano metody statystyczne, zarówno parametryczne jak i nieparametryczne. Wykorzystano testy ANOVA, U Manna-Whitneya, mediany, niezależności chi-kwadrat oraz analizę skupień.
Wyniki badań i świadomość społeczna
Badani interesują się jakością powietrza w swoim otoczeniu i są przekonani, że ma ono wpływ na ich życie. Są przekonani, że negatywnie na nią wpływają samochody osobowe i ciężarowe poruszające się w okolicy oraz dymy z kominów centralnego ogrzewania.
Warto zaznaczyć, że zanieczyszczenie powietrza generuje zewnętrzne koszty zdrowotne w Polsce na poziomie 13% PKB rocznie.
Związek z COVID-19 i innymi chorobami
Naukowcy zauważyli też już związek między skażeniem powietrza a ryzykiem zakażenia koronawirusem SARS-CoV-2. Szacuje się, że liczba zachorowań na COVID-19 wzrasta o 100 proc., gdy stężenie zanieczyszczeń pyłowych zwiększa się o 20 proc. Wzrost wilgotności powietrza także sprzyja dłuższemu przeżywaniu wirusów w kroplach wody z wydzieliny z nosa lub ust, unoszonych przez prądy powietrza podczas kichania i kaszlu.
Przeczytaj także: Rola Inspekcji w ochronie powietrza
Oddychanie zanieczyszczonym powietrzem zwiększa ryzyko chorób układu sercowo-naczyniowego oraz układu oddechowego, a także nowotworów i wielu innych. Badania naukowe wskazują, że rzucenie palenia i poprawa jakości wdychanego powietrza mogą wydłużyć życie średnio o 8 lat.
Zanieczyszczenia w pomieszczeniach zamkniętych
W pomieszczeniach zamkniętych spędzamy znaczną część naszego życia. Często nie możemy (lub nie chcemy) ich wietrzyć. Nie zawsze można zainstalować oczyszczacze powietrza, nawet systemy klimatyzacji nie są w stanie oczyścić tego powietrza.
Powietrze wewnętrzne (w budynkach) zawiera większość tych samych składników, co powietrze zewnętrzne (atmosferyczne), czyli 78 proc. azotu i 21 proc. tlenu. Jednak w składzie pozostałego 1 proc. mogą istnieć spore różnice. Ponadto mogą w nim występować opary farb, klejów, rozpuszczalników, pestycydów stosowanych do zabezpieczania dywanów i tapicerek przed szkodnikami, a w starych budynkach krusząca się farba zawiera ołów. W pomieszczeniach gromadzi się też kurz domowy, zawierający sierść zwierząt, łuszczące się naskórki ludzi i zwierząt domowych, pyły z ubrań, pościeli, okruchy farby ściennej, roztocza i zarodniki grzybów.
Wszędzie, gdzie odbywa się spalanie: w kuchenkach gazowych, piecykach do ogrzewania wody, kominkach, kuchniach i piecach na paliwo stałe przy niedostatecznej wentylacji może powstawać tlenek węgla (tlenek węgla II). Jest to bardzo toksyczny gaz. Przy stężeniu 1 proc. w powietrzu kilka oddechów może spowodować zgon. Narażenie nawet na śladowe jego ilości może powodować bóle głowy, zaburzenia pamięci oraz objawy sugerujące chorobę serca. Dlatego warto zainwestować w wykrywacz tlenku węgla, który skutecznie ostrzega głośnym sygnałem dźwiękowym w razie wykrycia tego gazu w pomieszczeniu.
Niekiedy rozpoznaje się syndrom chorego budynku, który polega na złym samopoczuciu, bólach głowy, infekcjach dróg oddechowych. Jest to związane z tym, że w wielu miejscach nie ma możliwości otwarcia okien i oddycha się suchym powietrzem, cyrkulującym w zamkniętych pomieszczeniach.
Przeczytaj także: Analiza jakości powietrza w Serocku
Jak poprawić jakość powietrza w domu?
- Otwieraj okna, o ile powietrze na zewnątrz budynku jest czyste.
- Zadbaj o prawidłowe funkcjonowanie systemów wentylacyjnych.
- Regularnie wymieniaj pościel i używaj syntetycznych wypełnień do poduszek i kołder.
- Wywieszaj pościel na zewnątrz w słoneczne i mroźne dni.
- Hoduj w mieszkaniach rośliny, które usuwają zanieczyszczenia powietrza.
Warto hodować w mieszkaniach rośliny, które usuwają zanieczyszczenia powietrza. Według naukowców na dziesięć metrów kwadratowych mieszkania powinna przypadać przynajmniej jedna roślina. Sporządzono listę roślin, które mają korzystny wpływ na jakość powietrza w pomieszczeniach, m.in.: anturium, aglaonema, bluszcz, chryzantema wielokwiatowa, dieffenbachia, daktylowiec niski, dracena odwrócona, epipremnum, figowiec, gerbera, kroton, liriope, nephrolepis, skrzydłokwiat, sansevieria, phoenix, zielistka, rapis wyniosły i sensewiria gwinejska.
Wpływ na zdrowie publiczne i działania profilaktyczne
Zanieczyszczenie powietrza nie jest abstrakcyjnym problemem ekologów - jest jednym z głównych czynników pogarszających zdrowie w Polsce. Jak szacuje Zespół Roboczy ds. Wpływu Zanieczyszczenia Powietrza na Zdrowie co roku zanieczyszczenie powietrza przyczynia się do około 46 tysięcy przedwczesnych zgonów. Smog i spaliny uderzają przede wszystkim w dzieci do 5. roku życia, seniorów, kobiety w ciąży i osoby z chorobami przewlekłymi i to dokładnie w tych obszarach, które dominują w statystykach leczenia finansowanego przez NFZ. Najmocniej dotyczy to chorób płuc, serca, nowotworów i zaburzeń metabolicznych oraz neurologicznych.
Zdrowie człowieka jest ściśle związane ze stanem środowiska naturalnego. Jeśli powietrze jest czyste, miasta są zielone i ciche, a woda bezpieczna, spada liczba zawałów, zaostrzeń astmy, nowotworów, infekcji i hospitalizacji, a także problemów psychicznych. Dlatego działania na rzecz czystego powietrza, cichszego transportu, większej ilości zieleni i lepszego gospodarowania wodą są dziś traktowane jako kluczowy element profilaktyki zdrowia publicznego i inwestycja w budowę społecznej odporności na kryzysy.
Przeczytaj także: Pomiary zanieczyszczeń w Stacji Czernica
tags: #jakość #powietrza #a #jakość #życia #badania
