Jakość Powietrza: Statystyki Historyczne i Dostęp do Danych
- Szczegóły
Od samego początku zespołowi projektowemu Światowego Indeksu Jakości Powietrza (WAQI) zależało na dostarczaniu obywatelom świata przejrzystych informacji o jakości powietrza. Projekt WAQI zawsze chciał także dostarczać historyczne dane o jakości powietrza odpowiednim instytucjom i organizacjom działającym w obszarze świadomości ekologicznej, monitorowania jakości powietrza, a także badań zdrowotnych i epidemiologicznych.
Zjednoczone Ramy Danych o Jakości Powietrza
Aby jeszcze bardziej zwiększyć przydatność rozpowszechniania historycznych danych o jakości powietrza, zespół Światowego Indeksu Jakości Powietrza wraz z najważniejszymi instytucjami międzynarodowymi badał możliwość stworzenia ram otwartych danych. Celem „Open Data Framework” jest zapewnienie nieograniczonego i bezpłatnego dostępu do światowych danych historycznych i danych dotyczących jakości powietrza w czasie rzeczywistym z ponad 100 krajów dostępnych na aqicn.org i waqi.info.
Ostatecznie rozwój platformy danych wymaga wsparcia finansowego.
Instytucje Współpracujące
Oto kilka instytucji, z którymi współpracuje projekt WAQI:
- WHO - Światowa Organizacja Zdrowia
- UNEP - Program Narodów Zjednoczonych ds. Ochrony Środowiska
- UNIDO - Organizacja Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju Przemysłu
- WMO - Światowa Organizacja Meteorologiczna
- GEO - Grupa ds. Obserwacji Ziemi
- WRI - Światowy Instytut Zasobów
- CCAC - Koalicja na rzecz Klimatu i Czystego Powietrza
- UNFCCC - Ramowa konwencja Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatycznych
Dostęp do Danych i Obliczanie AQI
Dzięki współpracy z Organizacją Narodów Zjednoczonych ds. Ochrony Środowiska, WHO i CCAC, średnie dzienne dane dotyczące jakości powietrza ze wszystkich stacji monitorowania jakości powietrza są teraz dostępne do bezpłatnego pobrania.
Przeczytaj także: Rola Inspekcji w ochronie powietrza
Wszystkie wartości z powyższej bazy danych zostały już przeliczone z surowego stężenia (w mg/m3, ppm lub ppb) na „indywidualny współczynnik AQI substancji zanieczyszczającej”, zgodnie ze standardem amerykańskiej Agencji Ochrony Środowiska. Na przykład, dane dla PM 2,5 odpowiadają indywidualnemu AQI PM 2,5 (oznaczonemu jako AQI PM 2,5 ).
Jeśli chcesz obliczyć ogólny AQI, czyli złożony AQI, musisz wziąć maksimum wszystkich indywidualnych AQI:
AQI = max( AQIPM2.5, AQIPM10, AQIO3, ...)
Dane dotyczące jakości powietrza są obecnie dostępne dopiero od ~2012 r. Jeśli potrzebujesz danych przed tym okresem, zalecamy skontaktowanie się z EPA, z której pochodzisz, lub rozważenie wykorzystania szacowanych danych teledetekcyjnych, takich jak te wykorzystywane przez WHO.
Wsparcie Projektu WAQI
Projekt World Air Quality, pomimo swojego globalnego zasięgu, jest realizowany przez mały zespół i nie otrzymuje wsparcia finansowego od organizacji pozarządowych ani rządów. Dochody pochodzą z reklam w Internecie i stacji monitorowania jakości powietrza GAIA. Jeśli chcesz pomóc, dołączając do zespołu, zapewniając wsparcie finansowe, skontaktuj się z nami za pośrednictwem strony aqicn.org/contribute.
Przeczytaj także: Analiza jakości powietrza w Serocku
Jakość Powietrza w Krakowie i Małopolsce
W Krakowie obecnie funkcjonuje 9 referencyjnych stacji monitoringu jakości powietrza. Prezydent Miasta Krakowa, chcąc zapewnić mieszkańcom dostęp do dokładniejszych informacji, wzmocnił sieć monitoringu i zakupił 5 spośród ww. 9 stacji ze środków z budżetu miasta.
Lokalizacja stacji monitoringu jakości powietrza w Krakowie nie jest przypadkowa, jest zależna od charakteru danej stacji. STACJE TŁA MIEJSKIEGO odzwierciedlają stan jakości powietrza, charakterystyczny dla obszaru miasta. Na takich stacjach mierzone są stężenia zanieczyszczeń powietrza ale poza bezpośrednim wpływem konkretnych źródeł emisji.
Informacja o stanie jakości powietrza jest również szeroko rozpowszechniana na platformach miejskich, m.in. na stronie www.krakow.pl lub za pośrednictwem aplikacji mobilnej „Powietrze Kraków”. Dodatkowo informacje o stanie jakości powietrza umieszczane są z dużą częstotliwością na wyświetlaczach zlokalizowanych na przystankach komunikacji miejskiej przez Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne S.A.
Analiza Zmian Jakości Powietrza
Prof. Piotr Kleczkowski i mgr inż. Katarzyna Kotarba z Akademii Górniczo-Hutniczej sprawdzili, czy krakowska uchwała antysmogowa wpłynęła na poprawę jakości powietrza w mieście. Wnioski, do których doszli są jednoznaczne: uchwała wpłynęła pozytywnie i w Krakowie jakość powietrza poprawia się szybciej niż w reszcie województwa małopolskiego.
Krakowska uchwała była podejmowana dwukrotnie (z powodów prawnych) w 2013 i 2016 r. Na jej podstawie wprowadzono w mieście zakaz ogrzewania paliwami stałymi, który obowiązuje od 1 września 2019 roku. Jednak już wcześniej, między innymi za sprawą programów pomocowych oraz dotacji do wymiany źródeł ciepła, zmniejszała się liczba używanych w mieście kotłów na węgiel oraz drewno.
Przeczytaj także: Pomiary zanieczyszczeń w Stacji Czernica
Wyniki Analizy
Najprostszą, a jednocześnie najbardziej wiarygodną metodą weryfikacji wpływu uchwały antysmogowej, jest porównanie tempa spadku stężenia substancji zanieczyszczających w Krakowie oraz w całym województwie małopolskim, z wyłączeniem Krakowa.
| Zanieczyszczenie | Zmiana w Krakowie (sezony grzewcze 2012/13 - 2019/20) | Zmiana w Małopolsce (sezony grzewcze 2012/13 - 2019/20) |
|---|---|---|
| Pył PM10 | -45,42% | -28,73% |
| Pył PM2,5 | -43,76% | -32,15% |
| Benzo(a)piren (sezony grzewcze 2014/2015 - 2019/2020) | -42,82% | +14,41% |
Z analizy wynika, że zmiana średniego stężenia pyłu PM10 jest wyższa w Krakowie niż w całym województwie z wyłączeniem Krakowa. Podobna tendencja występuje w przypadku pyłu PM2,5. W przypadku benzo(a)pirenu sytuacja jest bardzo ciekawa, gdyż o ile w Krakowie obserwujemy spadek średniego stężenia, tak w całym województwie na przestrzeni badanych lat stężenia benzo(a)pirenu wzrosły.
Liczba dni w trakcie sezonu grzewczego, kiedy stężenie dobowe PM10 przekracza poziom alarmowy (150 µg/m3) spadła z 11 do zera, a w przypadku poziomu informowania (100 µg/m3) z 35 do 2.
Poziomy Jakości Powietrza - Wartości Indeksu Jakości Powietrza (AQI)
| Poziom zagrożenia zdrowia | Wartość AQI | Opis |
|---|---|---|
| Dobra | 0 - 50 | Jakość powietrza jest uznawana za zadowalającą, a zanieczyszczenie powietrza stanowi niewielkie ryzyko lub jego brak. |
| Średnia | 51 - 100 | Jakość powietrza jest dopuszczalna; jednak niektóre zanieczyszczenia mogą być umiarkowanie szkodliwe dla bardzo małej liczby osób, które są niezwykle wrażliwe na zanieczyszczenie powietrza. |
| Niezdrowa dla osób wrażliwych | 101-150 | U osób wrażliwych mogą wystąpić negatywne skutki dla zdrowia. Większość populacji może nie odczuwać negatywnych objawów. |
| Niezdrowa | 151-200 | Każdy może zacząć doświadczać negatywnych skutków zdrowotnych; U osób wrażliwych mogą wystąpić poważniejsze skutki zdrowotne. |
| Bardzo niezdrowa | 201-300 | Ostrzeżenie zdrowotne, poziom alarmowy. Bardzo prawdopodobny negatywny wpływ na całą populację. |
| Zagrożenie dla życia | 300+ | Alarm Zdrowotny: każdy może doświadczyć poważniejszych skutków zdrowotnych. |
Aby dowiedzieć się więcej na temat jakości powietrza i zanieczyszczenia, sprawdź w wikipedii temat "jakość powietrza" lub nasz poradnik o jakości powietrza i jego wpływie na Twoje zdrowie.
Źródła Zanieczyszczenia Powietrza
Zanieczyszczenie powietrza może być spowodowane zarówno przez człowieka, jak i przez źródła naturalne. Źródła naturalne obejmują kurz nawiewany lub wzbijany przez wiatr, brud i piasek, dym wulkaniczny i palące się materiały. Źródła spowodowane przez człowieka, co oznacza, że zanieczyszczenie jest spowodowane działaniami ludzi, są zazwyczaj głównym czynnikiem przyczyniającym się do zanieczyszczenia powietrza w miastach i z natury są bardziej podatne na wpływ przepisów.
Źródła spowodowane przez człowieka obejmują przede wszystkim różne formy spalania, takie jak transport napędzany gazem (samoloty, pociągi i samochody) oraz przedsiębiorstwa przemysłowe (elektrownie, rafinerie i fabryki), spalanie biomasy (spalanie materii roślinnej lub węgla w celu ogrzewania, gotowania i pozyskiwania energii) i rolnictwo.
Wpływ Zanieczyszczenia Powietrza na Zdrowie
Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) uznała zanieczyszczenie powietrza za największe zagrożenie dla zdrowia środowiskowego w 2019 r., które według szacunków przyczynia się do 7 milionów przedwczesnych zgonów rocznie. Wśród dzieci poniżej 15 roku życia jest to główna przyczyna śmierci, zabijając 600 000 osób rocznie.
Wysoki poziom zanieczyszczenia powietrza może powodować problemy zdrowotne, w tym: trudności w oddychaniu, ból w klatce piersiowej, świszczący oddech, kaszel, ogólny dyskomfort w oddychaniu oraz podrażnienie oczu, nosa i gardła.
Do grup najbardziej podatnych na poważne negatywne skutki zdrowotne spowodowane zanieczyszczeniem powietrza zalicza się osoby:
- Choroba serca, taka jak choroba tętnic wieńcowych (CAD) lub zastoinowa niewydolność serca
- Choroby płuc, takie jak astma, rozedma płuc lub przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP)
- Osoby starsze i seniorzy
- Dzieci poniżej 14 roku życia
- Kobiety w ciąży
- Pracownicy na zewnątrz
- Sportowcy, którzy intensywnie ćwiczą na świeżym powietrzu
Jak Poprawić Jakość Powietrza w Domu?
Metody ograniczania zanieczyszczenia powietrza w pomieszczeniach obejmują:
- Sprawdź aktualne i prognozowane poziomy jakości powietrza w swojej okolicy. Postępuj zgodnie z zaleceniami zdrowotnymi dotyczącymi aktualnych warunków.
- Trzymaj okna i drzwi zamknięte. Uszczelnij szczeliny w drzwiach i oknach, aby zminimalizować przeciekanie.
- Gdy powietrze na zewnątrz jest silnie zanieczyszczone, należy przełączyć systemy klimatyzacji (HVAC) z dopływem świeżego powietrza na tryb recyrkulacji.
- Stosuj oczyszczacze powietrza lub filtry HVAC o wysokiej wydajności (np. filtry HEPA lub HyperHEPA), aby usuwać z powietrza drobne cząsteczki.
Oświadczenie o Korzystaniu z Danych
Oświadczenie o korzystaniu z danych w ramach projektu Światowego Indeksu Jakości Powietrza ma zastosowanie do danych dostępnych na platformie danych. Dane obserwacyjne platformy danych nie są w pełni zweryfikowane ani zatwierdzone; dane te mogą podlegać zmianom, błędom i korektom. Dane i informacje nie są w żaden sposób oficjalne. Oficjalne i potwierdzone dane należy uzyskać bezpośrednio od Agencji Ochrony Środowiska, z której pochodzą.
tags: #jakość #powietrza #statystyki #historyczne
