Jakość Powietrza: Geoportal GIOŚ – Dane, Pomiary i Monitoring
- Szczegóły
Społeczna świadomość dotycząca jakości powietrza, którym oddychamy, jest coraz większa. W tym artykule przedstawimy kilka sprawdzonych źródeł i narzędzi, które pomogą monitorować stan powietrza w Twojej okolicy.
Państwowy Monitoring Środowiska (PMŚ)
Najważniejszym ośrodkiem zajmującym się kwestiami zanieczyszczeń powietrza w Polsce jest Główny Inspektorat Ochrony Środowiska (GIOŚ). Prowadzi on Państwowy Monitoring Środowiska (PMŚ), dużą sieć pomiarową gromadzącą informacje o stanie środowiska. W ramach PMŚ prowadzony jest monitoring związków takich jak pył zawieszony (PM10, PM2.5), dwutlenek siarki (SO2), tlenek węgla (CO), dwutlenek azotu (NO2), ozon (O3) czy benzen.
Dostępność Danych
Dane dostępne są z rozdzielczością godzinową, a niektóre stacje mierzą zanieczyszczenia uśrednione do 24 godzin. Dane udostępniane są na internetowej stronie pomiarowej. Istnieje także możliwość przeglądania danych archiwalnych dla pomiarów z poprzednich lat.
Geoportal Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska (GIOŚ)
W ramach monitoringu jakości powietrza realizowane są zadania związane z badaniem i oceną stanu zanieczyszczenia powietrza zgodnie z ustawą z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska transponującą wymagania dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/50/WE z dnia 21 maja 2008 roku w sprawie jakości powietrza i czystszego powietrza dla Europy, dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2004/107/WE z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie arsenu, kadmu, niklu, rtęci i wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych w otaczającym powietrzu, oraz dyrektywy Komisji (UE) 2015/1480 z dnia 28 sierpnia 2015 r.
Informacje wytwarzane w ramach realizacji tych zadań Główny Inspektor Ochrony Środowiska udostępnia poprzez dedykowany portal Jakość Powietrza, dostępny pod adresem powietrze.gios.gov.pl. Portal GIOŚ dysponuje wersją mobilną aplikacji „Jakość Powietrza w Polsce”, która prezentuje dane o jakości powietrza (bieżące i prognozy) pobrane z głównego portalu. Dodatkowo uwzględnia bieżące i archiwalne ostrzeżenia o przekroczeniach poziomów informowania i alarmowych substancji w powietrzu.
Przeczytaj także: Rola Inspekcji w ochronie powietrza
Strona GIOŚ oferuje także bardzo przydatną zakładkę z prognozami na trzy kolejne dni dla pyłu zawieszonego (PM10), dwutlenku siarki (SO2), dwutlenku azotu (NO2) i ozonu (O3).
Aplikacja Mobilna GIOŚ
Bezpłatna aplikacja mobilna „Jakość powietrza w Polsce” to szybki i łatwy dostęp do informacji dotyczących stanu jakości powietrza w Polsce. Dodaj wybrane stacje do ulubionych i śledź bieżące zmiany zachodzące w powietrzu w twojej okolicy, a będąc w ruchu włącz lokalizację smartfona - aplikacja automatycznie wyszuka i zaprezentuje dane z najbliższej stacji pomiarowej. Przydatne i intuicyjne funkcje oraz udogodnienia pozwalają na proste posługiwanie się aplikacją.
Aplikacja opiera się na automatycznych pomiarach prowadzonych w ramach Państwowego Monitoringu Środowiska. Prezentuje wyniki bieżących, 1-godzinnych pomiarów stężeń poszczególnych zanieczyszczeń bezpośrednio z krajowej bazy danych jakości powietrza JPOAT 3,0. Dane dotyczą aktualnych stężeń pyłu PM10, pyłu PM2,5, dwutlenku siarki (SO2), dwutlenku azotu (NO2), tlenku węgla (CO), benzenu (C6H6) i ozonu (O3). Wyniki pomiarów podawane są w postaci indeksu odnoszącego się do potencjalnego wpływu zanieczyszczeń na zdrowie.
Geoportal "Nasze Powietrze" Uniwersytetu Wrocławskiego
Na geoportal „Nasze Powietrze” składa się sieć pomiarowa złożona z niskokosztowych czujników jakości powietrza, zamontowanych w ramach projektu. Sieć obejmuje Wrocław, Bydgoszcz oraz wybrane miejscowości w ich otoczeniu. Na samym geoportalu prezentowane są aktualne i archiwalne dane o stężeniu pyłu zawieszonego (PM2.5, PM10). Ostatnio dla wybranych lokalizacji zaczęto udostępniać informacje o stężeniach ozonu (O3). Znajdziemy tam również dane o temperaturze i wilgotności powietrza.
W ramach sieci pomiarowej można przeglądać na mapach dane z konkretnego czujnika. Dla poszczególnych punktów można również pobierać dane pomiarowe, zagregowane do różnych kroków czasowych. Portal oferuje również bardzo rozbudowany system prognoz na kilka kolejnych dni dla:
Przeczytaj także: Analiza jakości powietrza w Serocku
- zanieczyszczeń powietrza (pyłu zawieszonego PM2.5 lub PM10, tlenku węgla CO, tlenku azotu NO, dwutlenku azotu NO2, ozonu O3, dwutlenku siarki SO2, oraz amoniaku NH3),
- wskaźników biometeorologicznych (UTCI),
- parametrów meteorologicznych (temperatura, wilgotność, prędkość i kierunek wiatru, ciśnienie atmosferyczne, suma opadów).
Co ważne, na portalu „Nasze powietrze” dostępne są także niektóre dane czujnikowe z wcześniej wspomnianej sieci GIOŚ (stacje oferują dane o stężeniach ozonu!), dane z sieci Airly (tylko dla 8 czujników finansowanych przez miasto Bydgoszcz) oraz wybrane stacje Bydgoskiego Włącznika Antysmogowego. Dwie ostatnie sieci pomiarowe uwzględnione na portalu obejmują wyłącznie czujniki, których lokalizacja była zweryfikowana przez specjalistów projektu LIFE-MAPPINGAIR/PL, ponadto prezentowane w portalu czujniki sieci Bydgoskiego Włącznika Antysmogowego kalibrowane były w ZKiOA.
European Air Quality Index (EEA)
Na stronach Europejskiej Agencji Środowiska (EEA) znajdują się mapy z wynikami pomiarów z ponad 2000 stacji monitoringu jakości powietrza w całej Europie. Prezentowane są stężenia pięciu rodzajów zanieczyszczeń, w tym pyłu zawieszonego (PM2.5 i PM10), dwutlenku azotu (NO2), ozonu (O3), dwutlenku siarki (SO2).
Wyświetlona jest ogólna ocena jakości powietrza dla każdej stacji pomiarowej, odpowiadająca najwyższemu stężeniu dowolnej z pięciu wskaźnikowych substancji zanieczyszczających (oznaczona kolorową kropką na mapie). Informacja o jakości powietrza prezentowana jest zgodnie z Europejskim Indeksem Jakości Powietrza.
Gdzie Znaleźć Informacje o Jakości Powietrza Podczas Wakacyjnych Wojaży?
W czasie wakacyjnych podróży, informacje o jakości powietrza można znaleźć na różnych krajowych serwisach monitorujących, które śledzą takie zanieczyszczenia jak pyły zawieszone (PM10, PM2.5), dwutlenek azotu (NO2), ozon (O3), dwutlenek siarki (SO2), tlenek węgla (CO) oraz inne substancje.
| Kraj | Serwis |
|---|---|
| Czechy | Český hydrometeorologický ústav (Link do serwisu CHMI) |
| Słowacja | Slovenský hydrometeorologický ústav (Link do serwisu SHMÚ) |
| Niemcy | Federalny Urząd Ochrony Środowiska (Link do serwisu Umweltbundesamt) |
| Hiszpania | Agencia Estatal de Meteorología (AEMET) (Link do serwisu AEMET) |
| Włochy | Agenzia Regionale per la Protezione Ambientale (Link do serwisu ARPA) |
| Chorwacja | Hrvatski zavod za javno zdravstvo (Link do serwisu HZJZ) |
Inne Portale i Aplikacje
Oprócz platform internetowych i aplikacji mobilnych istnieją również inne źródła informacji, które można wykorzystać do monitorowania jakości powietrza. Informacje takie prezentują nie tylko agendy rządowe czy uczelnie, ale również firmy komercyjne, a nawet lokalne społeczności czy grupy inicjatywne.
Przeczytaj także: Pomiary zanieczyszczeń w Stacji Czernica
Aplikacja Mobilna "Kanarek"
Aplikacja pozwala monitorować poziom zanieczyszczenia powietrza na terenie całej Polski, zarówno ten rzeczywisty - pochodzący ze stacji pomiarowych, jak i prognozowany. Dane pobierane są ze stacji GIOŚ oraz od innych dostawców. Rodzaj danych, jakie mogą być wyświetlane, można zmienić w ustawieniach aplikacji. Informacja o jakości powietrza prezentowana jest zgodnie z Polskim Indeksem Jakości Powietrza i Europejskim Indeksem Jakości Powietrza.
Platforma Internetowa "MyAirly" Airly
Przykładem firmy komercyjnej, zajmującej się dostarczaniem informacji o jakości powietrza jest Airly. Na stronach jej portalu znajdują się mapy z wynikami pomiarów z ponad 4000 stacji monitoringu jakości powietrza na całym świecie. Dane pobierane są z niskokosztowych czujników Airly oraz stacji pomiarowych z innych sprawdzonych źródeł (np. PMŚ). Prezentowane są stężenia pyłu zawieszonego (PM1, PM2.5, PM10), dwutlenku azotu (NO2), ozonu (O3), dwutlenku siarki (SO2) oraz tlenku węgla (CO). Informacje o jakości powietrza są prezentowane zgodnie z Amerykańskim Indeksem Jakości Powietrza i Airly CAQI (skala o 7 poziomach). Platforma oferuje również prognozy zanieczyszczeń powietrza obliczane na podstawie algorytmów uczenia maszynowego na następne 24 godziny.
Platforma Internetowa i Mobilna "Urban Air Action" UNEP
Na stronach Programu Środowiskowego Organizacji Narodów Zjednoczonych (UNEP) znajdują się mapy z wynikami pomiarów z ponad 4000 stacji monitoringu jakości powietrza na całym świecie. Platforma dostępna jest pod nazwą IQAir UNEP. Prezentowane są stężenia pyłu zawieszonego (PM2.5, PM10), dwutlenku azotu (NO2), ozonu (O3), dwutlenku siarki (SO2) oraz dwutlenku węgla (CO2). Informacje o jakości powietrza są prezentowane zgodnie z Amerykańskim Indeksem Jakości Powietrza. Interaktywna mapa pokazuje również dane w czasie rzeczywistym. Dostępna jest także aplikacja „AirVisual Air Quality Forecost”, która korzysta z danych z agencji rządowych, monitorów jakości powietrza AirVisual Pro i zdjęć satelitarnych. Dane są identyczne z tymi umieszczonymi na platformie „Urban Air Action” UNEP. Informacje o jakości powietrza prezentowane są zgodnie z Amerykańskim Indeksem Jakości Powietrza (domyślny) i Chińskim Indeksem Jakości Powietrza.
Inne Źródła Informacji
Oprócz platform internetowych i aplikacji mobilnych istnieją również inne źródła informacji, które można wykorzystać do monitorowania jakości powietrza.
- Tablice prognozujące jakość powietrza projektu LIFE-APIS/PL: Informują o stężeniach zanieczyszczeń oraz warunkach bioklimatycznych.
- Informacje dostępne na tablicach świetlnych komunikacji miejskiej: W niektórych miastach na przystankach komunikacji są instalowane panele informacyjne, które mogą również zawierać informacje o jakości powietrza.
- Zegarki smartwatch: Niektóre zegarki sportowe lub liczniki rowerowe oferują funkcje związane z monitorowaniem jakości powietrza czy parametrów związanych z odczuciami cieplnymi.
- Pogoda i serwisy informacyjne: Telewizyjne serwisy pogodowe oraz ogólne serwisy informacyjne bardzo często przedstawiają wiadomości, które prezentują dodatkowo dane dotyczące jakości powietrza.
tags: #jakosc #powietrza #geoportal #dane #pomiary
