Filtracja w akwarium: Zasada działania filtrów otwartych
- Szczegóły
Filtracja w akwarium to kluczowy proces utrzymania czystości wody i zdrowia ekosystemu. Wśród różnych typów filtrów, filtry otwarte zasługują na szczególną uwagę ze względu na swoją specyfikę i skuteczność w długotrwałym działaniu.
Zasada działania filtrów otwartych
Filtry otwarte opierają się na gąbkach poliuretanowych, które dzięki swojej budowie posiadają bardzo dużą powierzchnię filtracyjną, stanowiąc doskonałe siedlisko dla biofilmu. Tak więc zadaniem gąbki w tych filtrach nie jest filtrowanie mechaniczne, jak zazwyczaj się przypuszcza, a osadzenie się na niej mikroorganizmów, do których należą bakterie, archeony, rzęski, wiciowce i wiele innych.
Biofilm - serce filtracji biologicznej
Te mikroorganizmy żyją w gromadzie, tworząc biofilm dzięki bakteriom, które wydzielają pozakomórkową substancję polimerową, potocznie zwaną szlamem. Gromada tych mikroorganizmów formuje bioreaktor, który przetwarza odpady na pokarm i zasoby energii wykorzystywane dla własnych potrzeb, a ostatecznie do organicznych i nieorganicznych produktów (m.in. NO3). Produkty te wykorzystywane są przez rośliny, wyparowują, lub są usuwane poprzez podmiany wody.
Potrzebna jest znaczna ilość czasu na wytworzenie tej gromady mikroorganizmów i bardzo ważne jest, aby tego środowiska nie naruszać, jeśli nie zachodzi taka konieczność. Zatem ten brązowy szlam (osad) w tego rodzaju filtrach jest w przeważającej części żywy i zwyczajnie nie jest zanieczyszczeniem. Usuwanie tego osadu przynosi więcej szkody niż pożytku.
Długotrwała skuteczność filtrów otwartych
Filtry tego typu posiadają dużą powierzchnię filtracyjną, a specyficzna budowa gąbek poliuretanowych nadaje się idealnie do pielęgnacji mikroorganizmów na długi czas. Z tego względu filtry te są w stanie funkcjonować latami. Ich pracę można porównać do warstw ziemi, piachu i żwiru wzdłuż brzegów rzek i potoków.
Przeczytaj także: Definicja i pomiar filtracji kłębuszkowej
Obszary te zwane są strefami nadbrzeżnymi, w których osad gromadzi się, oczyszcza wodę, sprawiając, że staje się krystalicznie czysta, a znajdujące się w nim mikroorganizmy usuwają rozpuszczone w wodzie zanieczyszczenia. Filtracja ta tworzy nam taką właśnie strefę przybrzeżną w akwariach i spełnia swoją funkcję najlepiej, gdy nie jest naruszana.
Kiedy czyścić filtr otwarty?
Filtry te nie powinny być czyszczone, jeśli nie zmusza nas do tego opadający poziom wody za tłem, w module, czy za gąbką w Hamburgu. Są one w stanie funkcjonować nawet 10 lat! Czym większa powierzchnia filtracyjna, tym dłużej są w stanie funkcjonować bez ingerencji.
Denitryfikacja w filtrach otwartych
Mówi się o zjawisku denitryfikacji, która zachodzi w grubych warstwach substratu, w strefach beztlenowych, lub w żywych skałach, czy skałach wulkanicznych. Nie jest to jednak kompletna historia. Osad powstający w tych filtrach zasiedlają również bakterie beztlenowe. Im bardziej dojrzały i nienaruszany biofilm, tym więcej jest w stanie usunąć azotanów w zbiorniku.
Jak wspomniałem wcześniej, to NO3 może być również wykorzystywane przez rośliny, a przestrzeń za tłem, czy modułem, oraz pocięte w kostkę gąbki mogą pełnić funkcję doniczki z substratem dla roślin.
Dobór gąbki do filtra otwartego
Do naszego biotopu najodpowiedniejsza będzie gąbka o gradacji 10-30 PPI. W modułach, czy za tłem nie ma potrzeby stosować drobniejszej gąbki niż 10 PPI ze względu na dużą powierzchnię filtracyjną. Można jednak przy zasysie pompy zastosować PPI 20-30 dla uzyskania lepszego efektu filtracji mechanicznej na samym początku, gdy gąbki pozbawione są jeszcze szlamu.
Przeczytaj także: Webber AP8400 - wymiana filtrów
Nie ma potrzeby użycia jakiejkolwiek ceramiki lub innych rodzajów złoża biologicznego. Filtracja ta sama w sobie ma ogromny potencjał. Wielkość zbiornika nie ma znaczenia. Zanotowano nawet pięciodniowy brak prądu, który nie spowodował w żaden sposób zachwiania równowagi biologicznej w akwariach, a tym bardziej nie był zagrożeniem dla ryb.
Przeczytaj także: Optymalne rozcieńczenie bimbru
tags: #filtracja #filtr #otwarty #zasada #działania
