Filtry Sprężonego Powietrza: Typy, Wymiary i Zastosowanie

Szczegóły: Opublikowano: 08. March 2026

Filtry sprężonego powietrza odgrywają kluczową rolę w systemach pneumatycznych, zapewniając czystość powietrza i chroniąc urządzenia przed uszkodzeniami. W zależności od potrzeb i zastosowań, dostępne są różne typy filtrów, które różnią się budową, zasadą działania oraz stopniem filtracji.

Spis treści:

Definicja filtra wstępnego
Budowa i zasada działania
Dobór filtra wstępnego
Zastosowania filtrów wstępnych
Rodzaje filtrów wstępnych
Montaż filtra wstępnego
Wymiana filtra wstępnego
Zalety filtrów wstępnych z oferty Pneumat
Polecane produkty
Najczęściej zadawane pytania

Definicja filtra wstępnego

Filtr wstępny jest to element przygotowania sprężonego powietrza, którego zadaniem jest podstawowa filtracja powietrza w zakresie od 5 do 40 mikronów. Filtruje przede wszystkim zanieczyszczenia stałe i drobiny kondensatu, czyli cząsteczki oleju oraz znaczną część wody.

Budowa i zasada działania

Filtr wstępny zbudowany jest z korpusu, który jest obustronnie nagwintowany. Po jednej stronie jest gwint wlotowy, a po drugiej wylotowy. Kolejnym elementem jest zbiornik na kondensat, w którym gromadzą się przefiltrowane zanieczyszczenia w formie kondensatu. Filtr posiada także kierownicę separującą. Jest to element, na który powietrze trafia zaraz po przejściu przez gwint wlotowy.

Następuje tam odśrodkowe zawirowanie powietrza, które ma na celu wytrącenie poprzez rozbicie o ścianki zbiornika wszystkich cięższych cząstek - wody w znacznej części, oleju i zanieczyszczeń stałych. Lżejsze cząsteczki powietrza wstępnie oczyszczone, aby wydostać się ze zbiornika muszą przejść przez wkład filtracyjny. Następuje wówczas etap filtracji właściwej po separacji cyklonowej. Powietrze kieruje się do gwintu wylotowego. Kolejnym komponentem zamontowanym w zbiorniku kondensatu jest spust kondensatu. Wyróżnić można spusty ręczne, półautomatyczne oraz automatyczne (przeważnie występują wersje automatyczne pływakowe).

Dobór filtra wstępnego

Dobór filtra podobnie jak innych elementów przygotowania powietrza należy oprzeć o:

Przeczytaj także: Sędziszów Filtr Powietrza do Astry H - Testy i Opinie

rodzaj medium, które będzie filtrowane. Zazwyczaj jest to powietrze, natomiast filtry wstępne często stosowane są także w przypadku innych mediów takich jak gazy techniczne (tlen, argon, dwutlenek węgla)
ciśnienie maksymalne - w przypadku gazów technicznych będzie ono znacznie wyższe (może wynosić nawet ponad 200 barów). W przypadku instalacji sprężonego powietrza zazwyczaj jest to 8-10 barów
temperatura - należy wziąć pod uwagę ten parametr, jeśli warunki zewnętrzne są nietypowe (bardzo wysoka temperatura albo niska). Należy jednak pamiętać, że nawet w przypadku przystosowanego do pracy w niskich temperaturach filtra nie można doprowadzić do zamarznięcia kondensatu. W przeciwnym razie może dojść do uszkodzenia zbiornika i całego filtra
rozmiar gwintu lub wartość przepływu - zazwyczaj określa się rozmiar gwintu, natomiast jeśli występują nietypowe warunki np. bardzo duży przepływ, wtedy bazuje się właśnie na tym parametrze
stopień filtracji - w przypadku filtrów wstępnych będzie to wartość pomiędzy 5 a 40 mikronów
rodzaj spustu kondensatu - spust ręczny, półautomatyczny lub automatyczny. Spust półautomatyczny jest najrzadziej spotykany. Łączy w sobie zasadę działania spustu ręcznego i automatycznego - gdy praca przebiega pod ciśnieniem kondensat należy upuszczać ręcznie poprzez odkręcenie lub wciśnięcie zaworku. Natomiast przy ciśnieniu odłączonym od instalacji, gdy spadnie ono poniżej wartości 1,5 bara, zrzut kondensatu następuje automatycznie. W spuście automatycznym z kolei samoczynnie pływak unosi się i zrzuca kondensat.

Zastosowania filtrów wstępnych

Filtry wstępne stosowane są przede wszystkim w instalacjach sprężonego powietrza oraz gazów technicznych np. azotu, tlenu, argonu, wodoru. Oczywiście do gazów technicznych musi być to filtr odpowiednio przystosowany i potwierdzony (zwłaszcza w przypadku wodoru czy tlenu muszą być to wersje wykonane z odpowiednich materiałów, często też odtłuszczone itp.).

Filtry wstępne stosowane są zazwyczaj na początku instalacji za sprężarką jako element filtracji przemysłowej. Stosuje się je również przed urządzeniami końcowymi jako element bloku przygotowania powietrza, w filtroreduktorze, który się znajduje w bloku filtroreduktora i smarownicy, jako pojedynczy filtr przed stanowiskiem do przedmuchu, gdzie jest już odpowiednio zredukowane ciśnienie. Najczęściej jednak wykorzystuje się go w filtroreduktorze przed siłownikami z zaworami rozdzielającymi, elektrozaworami, sterowaniem napędami zaworów kulowych czy zasów itp. elementów.

Filtry wstępne znajdą zastosowanie we wszystkich branżach, w których występuje pneumatyka. Będzie to przemysł meblarski, automotive, zakłady stolarskie, produkcja okien, elementów z tworzyw sztucznych, przemysł chemiczny, petrochemia, przemysł spożywczy, farmaceutyczny, warsztaty.

Linie produkcyjne
Przemysł motoryzacyjny
Przemysł spożywczy
Przemysł petrochemiczny
Przemysł chemiczny
Przemysł farmaceutyczny

Rodzaje filtrów wstępnych

Filtry wstępne można klasyfikować biorąc pod uwagę:

Ciśnienie maksymalne:
- filtry standardowe do 15-16 barów
- filtry do 40 barów do instalacji o podwyższonym ciśnieniu
- filtry do bardzo wysokich ciśnień (wykonania do gazów technicznych) do 220-300 bar
Materiał korpusu:
- wykonania podstawowe z aluminium, cynku, tworzyw sztucznych
- wykonania z mosiądzu
- wykonania ze stali nierdzewnej
Rodzaj medium:
- filtry do powietrza
- filtry do gazów technicznych

Oferujemy filtry wstępne w kilku zróżnicowanych seriach:

Przeczytaj także: Jak wymienić filtr w Vespa LX 50?

Filtry wstępne powietrza standard

Filtr do montażu pionowego, dedykowany sprężonemu powietrzu. Filtry wstępne dla max. ciśnienia 15 bar dla gwintów od G1/4 do G1. Przepływ dla tej serii filtrów wstępnych wynosi od 1900 do 6250 NI/min i uzależniony jest od rozmiarów filtrów. Stopień filtracji wynosi 20µm.

Filtr wstępny powietrza serii standard-mini

Filtr powietrza montowany pionowo dla stałego przepływu 800NI/min. Filtry wstępne standard-mini dostępne z gwintami G1/8 i G1/4. Spust kondensatu typu ręcznego-półautomatycznego. Zakres temperatury pracy wynosi od -10/50ºC.

Filtr wstępny powietrza serii futura

Wysoki poziom filtracji wstępnej na poziomie 5 mikrometrów. Filtry wstępne pracująca dla zakresu ciśnienia 1,5 - 16 bar. Filtr wstępny futura z szerokim zakresem gwintów od G1/4 do 1 oraz odpowiadającym im przepływom od 2200 do 8000l/min. Dla każdego rozmiaru filtrów dostępne są zróżnicowane części zamienne takie jak uchwyty, łączniki naścienne, szklanki filtrów, kopułki smarownicy, nakrętki czy zestawy naprawcze.

Filtr wstępny sprężonego powietrza serii multifix-mini

Grupa filtrów wstępnych o gwintach G1/8 i G1/4 dla stałego przepływu 990 l/min. Seria multifix-mini dla ciśnienia max. 16 i 20 bar (w zależności od użytej obudowy). Filtry wstępne z półautomatycznym zrzutem kondensatu i filtracją równą 5 mikrometrów. Temperatura cyklu pracy nie powinna przekroczyć zalecanej wartości 60°C. Wśród części zamiennych m.in. automatyczny spust kondensatu, wkłady do filtrów, łączniki, metalowe szklanki czy zestawy połączeniowe.

Filtry powietrza wstępne flowmatik

Dla szerokiego zakresu gwintów i filtracji 20 mikrometrów. Wartość max. przepływu wynosi od 500 do 11500 l/min. Filtry wstępne flowmatik mogą posiadać pojemnik ochronny, a dedykowana temperatura pracy to -10 - +60.

Przeczytaj także: Oczyszczacz Duux: konserwacja filtra

Montaż filtra wstępnego

Montaż filtra jest bardzo prosty. Musi zostać on zainstalowany na wężu lub nagwintowanej rurze poziomej, zgodnie z kierunkiem przepływu wskazanym strzałką na korpusie oraz często także oznaczeniami in/out, wlot/wylot lub 1/2 na gwintach, zawsze szklanką w kierunku dołu, tak by uniknąć ryzyka przedostania się zgromadzonego kondensatu do dalszej części instalacji.

Filtr montowany na wężu należy zainstalować za pomocą uchwytu do ściany lub blachy, a następnie podpiąć wąż poprzez złączkę gwintowaną do korpusu filtra. Montaż na rurze odbywa się przy użyciu złączy gwintowanych.

Wymiana filtra

Częstotliwość wymiany wkładu filtra wstępnego zależy w głównej mierze od jakości powietrza wytwarzanego przez sprężarkę. Aby sprawdzić, czy wkład wymaga wymiany można po wyłączeniu ciśnienia odkręcić szklankę i sprawdzić w jakim jest on stanie. Zalecanym sposobem oceny kondycji wkładu jest jednak stała obserwacja układu - gdy zauważymy spadek ciśnienia w porównaniu do pierwotnego poziomu, oznacza to, że wkład powinien zostać wymieniony.

Warto w tym celu zmierzyć ciśnienie przed i za filtrem po jego zamontowaniu i co jakiś czas (np. co 2 miesiące) dokonywać ponownych pomiarów. Niektórzy producenci określają żywotność wkładu na ok. 1000 roboczogodzin, jednak jest to indywidualna kwestia zależna od jakości powietrza w instalacji.

Filtry pyłowe

Filtry pyłowe to filtry usuwające ze sprężonego powietrza cząsteczki stałe. W zależności od stopnia filtracji najczęściej występują jako filtry zgrubne oraz jako filtry dokładne. Powietrze przepływa przez wkład filtra od środka do zewnątrz. Cząsteczki stałe znajdujące się w sprężonym powietrzu są wyłapywane i zatrzymywane we wkładzie.

Im większa ilość zanieczyszczeń stałych zostaje zatrzymana tym mniejsza jest zdolność filtra do dalszego ich przechwytywania oraz tym większy jest spadek ciśnienia generowany przez filtr. Wszystkie cząsteczki, które mają większy rozmiar niż przestrzenie pomiędzy włóknami wkładu filtra zostają zatrzymane i unieruchomione.

Dotyczą stosunkowo dużych cząsteczek (powyżej 5 mikronów) i/lub dużych prędkości gazu.
Gdy przepływ prądu powietrza zmienia swój kierunek w pobliżu włókna wkładu filtrującego, cząsteczka jest zbyt ciężka aby dostosować się do tej zmiany.
Ma miejsce gdy cząsteczka przemieszczając się przez włókna wkładu nie podąża za przepływem prądu powietrza a promień cząsteczki jest większy niż odległość między linią prądu a obwodem włókna.

Wówczas cząsteczka zostaje przechwycona dzięki siłom kohezji lub adhezji. Zwana również "Ruchami Browna" dotyczy najmniejszych cząsteczek o wielkości poniżej 0,3 mikrona. Mają one tendencje do chaotycznego poruszania się wskutek wzajemnych zderzeń.

Filtry węglowe

Filtry węglowe to filtry usuwające ze sprężonego powietrza pary oleju oraz zapachy. Wkład takiego filtra wypełniony jest węglem aktywowanym a filtracja odbywa się na zasadzie adsorpcji. Węgiel aktywowany ma postać głębokiego złoża w formie granulatu, dzięki czemu posiada dużą powierzchnię zewnętrzną, na której może zachodzić zjawisko adsorpcji zanieczyszczeń.

Kompletny filtr powietrza zawiera : obudowę , wkład filtrujący i dren mechaniczno - pływakowy.

Dodatkowe informacje o filtrach sprężonego powietrza

Filtry sprężonego powietrza usuwają wszelkie zanieczyszczenia w kilku etapach. W pierwszej fazie filtry sieciowe oddzielają duże ilości kondensatu olejowego, wody oraz cząstek stałych, takich jak rdza, pył czy krople oleju. Stosujemy wtedy filtry zgrubne lub wstępne filtry pneumatyczne. Gdy sprężone powietrze ma kontakt z żywnością, lekami lub jest używane w medycynie, stosujemy filtry procesowe. Najpierw są to filtry z węglem aktywnym, które usuwają zapachy i opary oleju. Na końcu stosujemy filtry sterylne serii SPF, eliminujące wirusy i bakterie.

Oferujemy szeroki wybór filtrów wysokociśnieniowych, które stosuje się przy rozdmuchu butelek PET, odwiertach i testach wymagających ciśnienia do 400 barów. Wysokociśnieniowe filtry sprężonego powietrza HF przeznaczone są do filtracji przemysłowej sprężonego powietrza o ciśnieniu do 50 bar. Bezsilikonowe filtry sprężonego powietrza AAFs skutecznie oczyszczają powietrze z zanieczyszczeń, takich jak cząstki stałe, woda i olej. Filtry AAF O2 usuwają zanieczyszczenia ze sprężonego tlenu, zapewniając czystość w aplikacjach medycznych i przemysłowych. Wysokociśnieniowe filtry tlenu HF O2 usuwają cząstki stałe, wodę i olej, zapewniając czystość w aplikacjach przemysłowych i medycznych. Wysokociśnieniowe filtry sprężonego powietrza CHP ze stali węglowej przeznaczone są filtracji przemysłowej sprężonego powietrza o ciśnieniu do 400 bar. Filtry sterylne SPF usuwają bakterie ze sprężonego powietrza, seria wykonana ze stali nierdzewnej, posiada przyłącza gwintowane.

System Pro Paint - PP został specjalnie zaprojektowany do oczyszczania sprężonego powietrza od stałych, ciekłych i częściowo gazowych składników.

B-Kondensat jest stale usuwany za pomocą automatycznego spustu kondensatu.
G-Nasady z tworzywa sztucznego bez plastyfikatorów zapobiegają korozji.
F-Wysokowydajny wkład zapewnia maksymalną powierzchnię filtracyjną dzięki specjalnemu zoptymalizowanemu owijaniu materiału filtracyjnego. Konstrukcja oparta na filtracji powierzchniowej, w odróżnieniu od dwuwarstwowych wkładów plisowanych, oferuje znacznie większą powierzchnię wewnętrzną (objętość filtra) w celu zapewnienia maksymalnej filtracji wgłębnej.

Filtry mają za zadanie wychwytywanie ze sprężonego powietrza cząstek stałych, oleju oraz pyłu. W zależności od modelu filtra przyłącza gwintowane zaczynają się od 1/8” a kończą na 3”. Oferujemy zarówno typ gwintu BSP i NPT. Obudowy filtrów do 16 bar wykonane są zazwyczaj z aluminium lub ze stali węglowej.

Dren kondensatu jest konieczny, ponieważ skutecznie odprowadza skropliny poza system pneumatyczny. Do tego celu służy wskaźnik różnicy ciśnień, który zamontowany jest na obudowie filtra sprężonego powietrza.

Filtr odpylający w zależności od konfiguracji systemu, instalujemy za osuszaczem adsorpcyjnym lub za "suchym" zbiornikiem sprężonego powietrza. Ich montaż odbywa się tak jak pozostałych filtrów sieciowych. Jedyna różnica polega na tym, że instalujemy go odwrotnie, tak aby kierunek przepływu sprężonego powietrza przez element filtracyjny był od zewnątrz do wewnątrz. Niektórzy producenci oferują obudowy filtrów już przystosowane do takiego kierunku przepływu powietrza przez wkład filtracyjny.

Przykładowe filtry i ich parametry

Filtr FIL seria BIT:

Zalecany do zdecentralizowanych układów sprężonego powietrza lub w bezpośrednim sąsiedztwie urządzeń wykonawczych.
Rozmiar: 1/8", 1/4".
Stopień filtracji: 5 µm, 20 µm, 50 µm.
Ciśnienie zasilające: do 13 bar.
Temperatura pracy: do +50°C.
Spust kondensatu: ręczny / półautomatyczny (RMSA), automatyczny (SAC).
Przepływ: 1200 l/min - 1/8", 1/4" (przy ciśnieniu wejściowym 6 bar Δp = 1 bar).

Filtry w ofercie Pneumat

Jesteśmy wyłącznym dystrybutorem amerykańskiej firmy EXAIR w Polsce. To producent, który od ponad 40 lat wyznacza standardy w branży produktów zasilanych sprężonym powietrzem. Oferta obejmuje energooszczędne dysze pneumatyczne m.in. noże powietrzne, rurki wirowe, przenośniki i odkurzacze pneumatyczne i wiele innych.

Reprezentujemy w Polsce producenta przemysłowych sprężarek powietrza HERTZ KOMPRESSOREN. Założona w 1965 roku w skromnym warsztacie o powierzchni 25 m², dziś to jeden z największych producentów w branży.

Wywodząca się z uniwersyteckiego laboratorium badawczo-rozwojowego w Porto firma, posiada ponad 40 letnie w technologii separacji gazów. To dziś wiodący europejski producent generatorów gazów technicznych w oparciu o technologię PSA.

Reprezentujemy w Polsce amerykańską firmę ALWITCO. To producent, który od ponad 65 lat produkuje przemysłowe urządzenia kontrolujące hałas w zakładach produkcyjnych.

INSERT DEAL to włoski producent regulatorów ciśnienia sprężonego powietrza. Nowoczesny park maszynowy umożliwia precyzyjną obróbkę metalu, a dzięki unikatowemu know-how firma opracowała wiele typów reduktorów ciśnienia do specjalistycznych zastosowań, m.in. reduktory do wodoru, azotu, tlenu i innych gazów technicznych oraz cieczy.

Jesteśmy generalnym przedstawicielem na Polskę firmy GENTILIN, to uznany włoski producent kompresorów bezolejowych. Jego misją jest dostarczanie klientom najbardziej zaawansowanych rozwiązań w zakresie produkcji bezolejowego sprężonego powietrza przy jednoczesnym zapewnieniu wysokiego poziomu produktywności, wydajności i bezpieczeństwa.

jest uznanym na rynku niemieckim producentem rozwiązań do uzdatniania sprężonego powietrza.

Firma JORC z siedzibą w Holandii została stworzona z myślą o wytwarzaniu najwyższej jakości produktów do zarządzania kondensatem sprężonego powietrza przy możliwie najlepszych kosztach i najszybszej dostawie.

Dowiedz się o nowych produktach i promocjach, koncepcjach i obliczeniach dotyczących sprężonego powietrza.

W zależności od potrzeb można stosować 3 stopnie filtracji, jeden, dwa lub zestaw trzech filtrów (w następującej kolejności MF (wstępny) -SMF (dokładny) - AK (węglowy). By osiągnąć najwyższy stopień oczyszczania sprężonego powietrza należy zastosować kompletny zestaw trzech filtrów z wkładami MF, SMF i AK. Dzięki wykorzystaniu różnych mechanizmów filtracji takich jak zderzenie bezpośrednie, efekt sita czy mechanizmy dyfuzyjne, ciekłe areozole oraz cząski stałe są zatrzymywane w filtrze.

Filtr sprężonego powietrza Airpol FP 120 pełni istotną rolę w poprawie jakości sprężonego powietrza oraz innych gazów poprzez eliminację cząstek stałych i oleju. Filtr sprężonego powietrza Airpol FP 120 stanowi kluczowy element w systemie przygotowania sprężonego powietrza. Ma na celu zwiększenie trwałości oraz przedłużenie żywotności elementów pneumatyki, układów sterujących i wykonawczych.

Odpowiednie przygotowanie sprężonego powietrza jest kluczowe dla zwiększenia niezawodności maszyn i efektywności całego procesu. W zależności od zastosowanych wkładów, osiąga się odpowiednią klasę czystości, co oznacza właściwą filtrację. Każda bardziej precyzyjna filtracja powinna być poprzedzona filtracją o mniejszej skuteczności. Przed filtrem z wkładem P powinien znaleźć się filtr Q, przed filtrem S filtry Q i P a przed filtrem C filtry Q , P i S.

*Przepływ dla warunków nominalnych: 1 bar abs.

AIRPOL Sp. z o.o. to największy w Polsce producent sprężarek. Ponad 60-lat doświadczenia w branży pneumatycznej czyni z firmy fachowca w dziedzinie sprężonego powietrza. AIRPOL oferuje pełną obsługę w zakresie od projektu do realizacji sprężarkowni „pod klucz”. Inżynierowie ds. AIRPOL projektuje, produkuje i sprzedaje najwyższej jakości, wydajne i efektywne energetycznie urządzenia. Swym zasięgiem obejmuje nie tylko rynek krajowy, ale i wiele ważnych rynków zbytu na całym świecie. Klienci AIRPOL liczyć mogą zarówno na szeroki wybór urządzeń jak i pomoc specjalistów w doborze rozwiązania, spełniającego wymagania w zakresie jakości, wydajności i energooszczędności systemu sprężonego powietrza.

tags: #filtr #sprężonego #powietrza #wymiary #typy