Czy przeterminowany filtr do maski przeciwgazowej jest szkodliwy?
- Szczegóły
W celu zmniejszenia skutków narażenia na szkodliwe działanie aerozoli i par substancji organicznych w środowisku pracy podejmuje się szereg działań profilaktycznych o charakterze ergonomicznym, technicznym oraz organizacyjnym.
Do najskuteczniejszych środków profilaktycznych w zagrożeniach tymi czynnikami, przenoszonymi drogą powietrzną, należą sprawnie działające systemy wentylacyjne.
Jednakże w wielu przypadkach, stosowanie tych systemów nie jest możliwe ze względu na charakter czynności zawodowych pracowników.
W takich przypadkach dostarczanie pracownikom prawidłowo dobranych środków ochrony układu oddechowego staje się podstawowym obowiązkiem pracodawcy. Należy jednak podkreślić, że dobór ten nie jest łatwy.
Dobór Sprzętu Ochrony Układu Oddechowego
W przypadku stosowania sprzętu ochrony układu oddechowego wobec jednoczesnego działania aerozoli i par substancji organicznej poniżej NDS będzie to półmaska filtrująca z warstwą włókniny zawierającej węgiel aktywny o odpowiedniej zdolności pochłaniania spełniająca wymagania normy przedmiotowej EN 149:200+A1:2009 dotyczącej półmasek filtrujących.
Przeczytaj także: Sędziszów Filtr Powietrza do Astry H - Testy i Opinie
Aby dokonać właściwego doboru klasy ochronnej półmaski filtrującej należy przede wszystkim dokładnie rozpoznać zagrożenia, jakie występują na stanowiskach pracy.
Wiąże się to z określeniem rodzaju zanieczyszczeń oraz pomiarem ich stężeń i ustaleniem maksymalnych wartości występujących w czasie dnia pracy w danym środowisku pracy.
Pomiary te należy odnieść do wartości NDS (najwyższego dopuszczalnego stężenia), bowiem od krotności przekroczenia NDS zależy klasa ochronna sprzętu.
Bardzo często producenci w swoich instrukcjach użycia podają, że półmaska dodatkowo chroni przez parami i gazami poniżej NDS, ale nie podają jej zdolności pochłaniania wyrażonej minimalnym czasem ochronnego działania wobec substancji szkodliwych.
Każdy producent w instrukcji użytkowania powinien podać minimalny czas ochronnego działania sprzętu w określonych warunkach badań np.
Przeczytaj także: Jak wymienić filtr w Vespa LX 50?
W przypadku, gdy zdolność pochłaniania półmaski filtrującej klasy FFP3 jest na poziomie minimalnego czasu ochronnego działania wynoszącego kilkadziesiąt minut (np. 40 minut), to powinna być ona stosowana do ochrony układu oddechowego wobec jednoczesnego działania aerozoli i par substancji organicznych na stanowiskach pracy, gdzie stężenie par organicznych jest poniżej NDS a łączny czas efektywnej pracy wynosi kilka minut nie przekraczając minimalnego czasu ochronnego działania półmaski.
Do sprzętu ochrony układu oddechowego wobec jednoczesnego działania aerozoli i par substancji organicznej zaliczamy oczyszczający sprzęt ochrony układu oddechowego posiadający właściwości filtrujące jak i pochłaniające.
Filtropochłaniacz samodzielnie nie chroni układu oddechowego.
Półmaski filtrującopochłaniające stanowią kompletny sprzęt ochrony układu oddechowego. Osłaniają one nos, usta i podbródek użytkownika.
Półmaski filtrującopochłaniające powinny spełniać wymagania normy PN-EN 405:2005 „Sprzęt ochrony układu oddechowego - półmaski pochłaniające lub filtrującopochłaniające z zaworami - Wymagania, badanie, znakowanie”.
Przeczytaj także: Oczyszczacz Duux: konserwacja filtra
Filtrującopochłaniający sprzęt ze wspomaganiem przepływu powietrza składa się z elementu oczyszczającego (filtropochłaniacza), części twarzowej w postaci maski, półmaski lub ćwierćmaski oraz dmuchawy noszonej przez użytkownika.
Dmuchawa połączona jest z częścią twarzową bezpośrednio lub za pomocą giętkiego węża, a jej zadaniem jest wspomaganie przepływu powietrza przez element oczyszczający. Może być używany również bez włączenia nawiewu.
Zaleca się stosowanie tego typu sprzętu podczas prac, w których występuje czasowe nasilenie zanieczyszczenia, ponieważ pozwala on na zmienne w czasie regulowanie stopnia skuteczności.
Filtrującopochłaniający sprzęt ze wspomaganiem przepływu powietrza powinien spełniać wymagania zawarte w normie PN-EN 12942:2002/A2:2008 „Sprzęt ochrony układu oddechowego - Oczyszczający sprzęt ze wspomaganiem przepływu powietrza wyposażony w maski, półmaski lub ćwierćmaski - Wymagania, badanie, znakowanie”.
Filtrującopochłaniający sprzęt z wymuszonym przepływem powietrza składa się z części twarzowej w postaci kaptura lub hełmu, do której (za pomocą dmuchawy noszonej przez użytkownika na pasie nośnym) dostarczane jest powietrze poprzez element oczyszczający (filtropochłaniacz) i giętki wąż.
Sprzęt ten spełniając wymagania odpowiednich norm, stanowi jednoczesną ochronę układu oddechowego, oczu, twarzy i głowy użytkownika. Znajduje zastosowanie głównie na stanowiskach spawania, w przemyśle chemicznym i wydobywczym.
- sprzętu filtrującego tzn.
- sprzętu pochłaniającego tzn. w zależności od rodzaju gazu i/lub pary występujących w powietrzu na stanowisku pracy (typ sprzętu) i ich stężenia objętościowego (klasa sprzętu).
Aby właściwie dobrać klasę ochronną sprzętu do zagrożeń występujących na stanowisku pracy, musimy określić relację w jakiej pozostaje stężenie substancji niebezpiecznej do jej dopuszczalnych wartości NDS.
MPF jest wartością niemianowaną i określa nam krotność przekroczenia wartości granicznych stężenia substancji niebezpiecznej.
W przypadku jednoczesnego występowania mieszaniny aerozoli i par substancji organicznych w powietrzu wdychanym należy zastosować odpowiedni sprzęt filtrującopochłaniający, który jest kombinacją powyżej przedstawionych zakresów ochrony.
Sprzęt filtrujący klasy P1 charakteryzuje się stosunkowo niskimi oporami oddychania i nie przewiduje się znacznego ich wzrostu w czasie jednej zmiany roboczej.
Sprzęt filtrujący klasy P2 charakteryzuje się wyższymi oporami oddychania i w związku z tym może wystąpić wzrost oporu oddychania w czasie jednej zmiany roboczej.
Sprzęt filtrujący klasy P3 charakteryzuje się wysokimi oporami oddychania i w związku z tym może nastąpić szybkie zatkanie powierzchni filtrującej i gwałtowny wzrost oporu oddychania w czasie jednej zmiany roboczej.
Dla użytkownika stosowanie sprzętu wiąże się z trudnościami w określeniu momentu, w którym niezbędna jest wymiana elementu oczyszczającego, spowodowana bądź nasyceniem sorbentu bądź zapchaniem się warstwy filtrującej.
Wybór skuteczności ochronnej sprzętu filtrującopochłaniającego jest podstawowym etapem doboru środków ochrony układu oddechowego, jednakże niewystarczającym do podjęcia ostatecznej decyzji.
Dopiero dokonanie wyboru rozwiązania konstrukcyjnego sprzętu, a nawet ustalenie czasu jego stosowania i bezkolizyjności w stosunku do innych ochron (np. gogli, okularów) pozwala uznać proces doboru za zakończony.
Wyposażając pracownika w środki ochrony indywidualnej należy zawsze pamiętać, że ich użytkowanie wiąże się z odczuwaniem dyskomfortu, co może być przyczyną odrzucenia ochrony przez użytkownika.
Aby temu zapobiec konieczne jest prowadzenie właściwych szkoleń poprzedzających stosowanie ochron.
Użytkowanie Sprzętu filtrującopochłaniającego
W celu zapewnienia jak najlepszej szczelności części twarzowej należy przed użyciem zapoznać się z instrukcją użytkowania części twarzowej oraz elementu oczyszczającego i sprawdzić czy nie została przekroczona ich data ważności oraz nie wykazują uszkodzeń mechanicznych; dobrać rozmiar półmaski w zależności od wysokości twarzy; umieścić ją na twarzy w taki sposób, aby przykrywała usta, nos i podbródek (w przypadku półmaski filtrującej zawierającej warstwę z węglem aktywnym, półmaski lub ćwierćmaski) lub całą twarz (w przypadku maski); założyć dolną taśmę nagłowia na szyję, przyłożyć część twarzową do twarzy i założyć górną część taśmy nagłowia na potylicę, skorygować położenie części twarzowej umiejscawiając ją w taki sposób, aby część twarzowa objęła nos i podbródek w przypadku występowania półmaski oraz całą twarz w przypadku występowania maski; dopasować długość taśm nagłowia tak, aby zapewniały szczelne przyleganie części twarzowej bez jej deformacji; sprawdzić szczelność części twarzowej.
W celu sprawdzenia szczelności dopasowania części twarzowej (maski, półmaski, ćwierćmaski), należy zakryć szczelnie dłońmi wloty elementów oczyszczających i wykonać wdech.
Część twarzowa jest prawidłowo i szczelnie zamocowana jeżeli odczuje się silny opór wdechu, a jej ścianki przybliżą się do twarzy.
Następnie należy zakryć szczelnie dłońmi wyloty zaworów wydechowych i wykonać wydech.
Część twarzowa jest prawidłowo i szczelnie zamocowana jeżeli odczuje się silny opór wydechu a jej ścianki oddalą się od twarzy.
Jeżeli część twarzowa okaże się nieszczelna, należy dopasować ją ponownie i powtórnie sprawdzić jej szczelność.
Założyć pas nośny wraz z dmuchawą tak, aby włączniki i wskaźniki znajdujące się na dmuchawie były łatwo zauważalne i możliwe do łatwej regulacji; dmuchawę połączyć z wężem oddechowym i nagłowiem; włączyć dmuchawę i dopiero wówczas nałożyć część twarzową (maskę półmaskę, kaptur, hełm); dopasować nagłowie w taki sposób, aby zapewnić stabilne i wygodne noszenie części twarzowej; po zakończeniu pracy i wycofaniu się ze strefy zanieczyszczonej zdjąć część twarzową i dopiero wówczas wyłączyć dmuchawę.
Po zakończeniu pracy należy opuścić strefę zagrożenia, a następnie uprzednio zmontowane elementy oczyszczające (filtropochłaniacze i filtry stosowane w półmaskach filtrującopochłaniających) należy rozłączyć.
Części twarzowe w postaci: półmaski filtrującej zawierającej warstwę z węglem aktywnym i i uszczelkę po wewnętrznej stronie czaszy, półmaski filtrującopochłaniające oraz półmaski lub maski z wymiennymi filtropochłaniaczami jeżeli przewidziane są do dalszej eksploatacji, powinny być po uprzedniej dezynfekcji umieszczone w hermetycznym opakowaniu jednostkowym, jeżeli podaje to w swojej instrukcji użytkowania producent.
Część twarzową po każdorazowym użyciu należy umyć środkami myjącymi podanymi przez producenta w instrukcji użytkowania. Następnie dokładnie wysuszyć, pozostawiając do wyschnięcia w powietrzu wolnym od zanieczyszczeń.
Okresowych przeglądów sprzętu i napraw mogą dokonywać jedynie osoby przeszkolone.
Sprzęt filtrującopochłaniający może być używany wielokrotnie jeżeli w trakcie użytkowania nie utracił swoich właściwości ochronnych. Dlatego przydatne jest zanotowanie daty oraz godziny rozpoczęcia i zakończenia jego stosowania.
Sprzęt powinien być przechowywany wyłącznie w hermetycznych opakowaniach fabrycznych, w pomieszczeniach suchych o odpowiedniej temperaturze i wilgotności, pozbawionych szkodliwych par i gazów.
Okres przechowywania sprzętu filtrującopochłaniającego nie powinien być dłuższy niż podany przez producenta w instrukcji użytkowania.
Do każdego egzemplarza sprzętu filtrującopochłaniającego (np. półmaska filtrująca zawierająca warstwę z węglem aktywnym, półmaska filtrującopochłaniająca, półmaska do kompletowania z elementami oczyszczającymi) lub najmniejszego opakowania (np. filtropochłaniacze) producent ma obowiązek dołączyć instrukcję użytkowania.
Instrukcja może mieć formę ulotki, książeczki lub może być umieszczona na opakowaniu jednostkowym.
W Instrukcji użytkowania sprzętu filtrującopochłaniającego powinny znajdować się informacje o:
- Zakresie stosowania - w tym punkcie producent podaje przed jakimi zanieczyszczeniami sprzęt stanowi ochronę i jakie warunki muszą zaistnieć, aby spełniał on właściwie swoją funkcję. Np. przy półmasce filtrującopochłaniającej klasy FFA2P1 będzie to informacja mówiąca, że chroni ona przed określonymi przez producenta gazami organicznymi i parami substancji organicznych, których temperatura wrzenia jest wyższa niż 65oC przy stężeniu substancji toksycznych nie przekraczających 0,5 % obj.
- jakie czynności należy wykonać przed użyciem sprzętu (np.
- jak należy sprzęt kompletować (np.
- jak dopasować sprzęt (informacja ta może być podana np.
Konserwacja i przechowywanie - jeżeli instrukcja dotyczy sprzętu wielokrotnego użytku, podane są czynności, które należy wykonać po zakończeniu pracy, aby sprzęt nie utracił swoich parametrów ochronnych i mógł być nadal użytkowany. Użytkownik jest informowany jak i jakimi środkami należy sprzęt czyścić oraz w jakich warunkach powinien być przechowywany.
Kiedy nie wolno stosować sprzętu filtrującopochłaniającego?
Filtrującopochłaniającego sprzętu ochrony układu oddechowego nie wolno stosować wówczas, gdy:
tags: #czy #przeterminowany #filtr #do #maski #przeciwgazowej
