Nadzwyczajny Szafarz Komunii Świętej a Puryfikacja
- Szczegóły
Kwestia puryfikacji naczyń liturgicznych, a w szczególności jej dopuszczalność przez nadzwyczajnych szafarzy Komunii Świętej (NSKŚ), budzi wiele pytań i kontrowersji. Niniejszy artykuł ma na celu przybliżenie tego zagadnienia w oparciu o dostępne dokumenty i opinie.
Kto może dokonywać puryfikacji?
Zgodnie z powszechnie przyjętymi zasadami, puryfikacji naczyń liturgicznych może dokonywać prezbiter, diakon lub ustanowiony akolita. W OWMR (nry 278 - 280) czytamy: "Naczynia liturgiczne puryfikuje kapłan, diakon albo ustanowiony akolita po Komunii lub po Mszy świętej, w miarę możliwości na kredensie".
Na stronie internetowej w punkcie piątym sprawa jest postawiona jasno: puryfikować może kapłan, diakon lub ustanowiony akolita.
Puryfikacja to puryfikacja, gdziekolwiek się ona odbywa. Może tylko prezbiter, diakon lub akolita.
Nadzwyczajny Szafarz Komunii Świętej a puryfikacja po udzieleniu Komunii choremu
Pojawia się pytanie, czy NSKŚ może puryfikować naczynia po udzieleniu Komunii choremu, zwłaszcza gdy nie ma innej osoby uprawnionej do tego. Szukałem i nie znalazłem nigdzie informacji aby NSKŚ mógł w tej sytuacji puryfikować.
Przeczytaj także: Wszystko o uzdatnianiu wody
W "Obrzędach Komunii Świętej Chorych" czytamy: "Jeżeli zostały rozdane wszystkie Hostie, szafarz zbiera pozostałe cząstki z naczynia, spożywa je lub zsypuje do szklanki z wodą. Wodę należy wypić." Zapewne "szafarz" oznacza tutaj osobę udzielającą Komunii.
To jest obrzęd przeznaczony do użytku przez Świeckich Pomocników w udzielaniu Komunii Świętej, jak w Archidiecezji Krakowskiej nazywa się NSKŚ.
Zatem jeżeli nie ma nigdzie, że NSKŚ może puryfikować po za mszą św. to nie może tego robić.
Interpretacje i wątpliwości
Z drugiej jednak strony powyższy dokument pokazuje, że w wydanych dokumentach występuje sporo sprzeczności, które mogą wprowadzać zamieszanie zarówno wśród szafarzy, nadzwyczajnych szafarzy a także wśród wiernych, którzy obserwują naszą posługę. Mam np. na myśli temat puryfikacji kielicha wspomniany wcześniej.
Ciekawe na jakiej podstawie ten "dokument" został napisany. Z tego co wiem to nie ma żadnego dokumentu zatwierdzonego przez Stolicę Apostolską, w której jest zawarte to, że NSKŚ może puryfikować.
Przeczytaj także: Omron A3: Inhalator dla zdrowia
Wydaje mi się, że dopuszczalna jest puryfikacja puszki, czy pateny, jeżeli oczywiście nie może tego zrobić szafarz zwyczajny. Czym bowiem różni się puryfikacja puszki czy pateny od puryfikacji cyborium w domu chorego po zakończeniu udzielania Komunii św.?
Zatem wydaje mi się, że szafarz który udzielił Komunii św. choremu musi wypuryfikować naczynie w którym przechowywane były święte postacie w domu chorego. Jest to naturalne. To samo dotyczy puryfikacji pateny komunijnej.
Stanowisko Kościoła
Generalnie dokumenty Kościoła mówią, że puryfikować może tylko prezbiter, diakon lub ustanowiony akolita.
Zadaniem NSKŚ czy to czasowo czy jednorazowo ustanowionego, jest rodzielanie Komunii świętej w sytuacjach nadzwyczajnych, zgodnie z przepisami prawa. Na tym się kończy zadanie NSKŚ i nie rozszerzajmy niepotrzebnie jego zadań, bo zadanie ma tylko jedno i to nadzwyczajne.
Jeśli NSKŚ mam pomagać szafarzom zwyczajnym, którzy np. nie mogą wykonywać swoich obowiązków związanych z udzielaniem Komunii św. ze względu na wiek czy stan zdrowia to uważam, że puryfikacja naczyń liturgicznych mieści się na logikę w zakresie tej pomocy. I trudno tu posądzać kogokolwiek o nadużycie.
Przeczytaj także: Nebulizacja i inhalacja: Porównanie urządzeń.
Przyjrzyjmy się następnemu dokumentowi.
Kapłan, po powrocie do ołtarza po udzieleniu Komunii, stojąc przy ołtarzu lub przy kredensie, puryfikuje patenę lub puszkę nad kielichem, następnie puryfikuje kielich, zgodnie z przepisami Mszału, i wyciera kielich puryfikaterzem. Gdzie jest obecny diakon, on podchodzi do ołtarza wraz z kapłanem i puryfikuje naczynia. Naczynia przeznaczone do puryfikacji, zwłaszcza jeśli jest ich wiele, po odpowiednim nakryciu wolno jednak pozoŹstawić na korporale na ołtarzu lub na kredensie; w tym przypadku kapłan lub diakon puryfikuje je zaraz po Mszy, po odesłaniu ludu. Podobnie prawnie ustanowiony akolita pomaga przy ołtarzu lub kredensie kapłanowi albo diakonowi przy puryfikacji naczyń liturgicznych i ich porządkowaniu.
P. 279 Ogólnego wprowadzenia do Mszału rzymskiego postanawia: „Naczynia liturgiczne puryfikuje kapłan, diakon albo ustanowiony akolita po Komunii lub po Mszy świętej, w miarę możliwości, na kredensie. Kielich puryfikuje się wodą albo wodą i winem; spożywa ją ten, kto dokonuje puryfikacji.
Jest do “Instrukcja w sprawie formacji i sposobu wykonywania posługi nadzwyczajnego szafarza Komunii św. “(…) Po zakończeniu udzielania Komunii św. kapłan i szafarz wracają do ołtarza.
Podsumowanie
Kwestia puryfikacji przez NSKŚ pozostaje dyskusyjna. Z jednej strony, przepisy liturgiczne wskazują na prezbitera, diakona lub akolitę jako osoby uprawnione do puryfikacji. Z drugiej strony, w sytuacjach nadzwyczajnych, takich jak udzielanie Komunii chorym, pojawiają się wątpliwości, kto powinien dokonać puryfikacji, jeśli nie ma innej osoby uprawnionej. Warto zachować zdrowy rozsądek i roztropność w podejmowaniu decyzji w tej materii.
tags: #nadzwyczajny #szafarz #komunii #puryfikacja
