Jakość Powietrza w Brukseli: Normy i Strefy Czystego Transportu
- Szczegóły
Zanieczyszczenie powietrza stanowi poważny problem, zwłaszcza w Brukseli, stolicy Unii Europejskiej. Każdego roku z powodu fatalnej jakości powietrza w tym mieście umiera około 900 osób, co stanowi około 10 proc. wszystkich zgonów w Brukseli. W niektórych regionach miasta jego poziomy przekraczają normy dopuszczalne przez Światową Organizację Zdrowia aż pięciokrotnie.
W związku ze zbliżającymi się wyborami krajowymi oraz lokalnymi, 140 belgijskich lekarzy i ekspertów, zrzeszonych w ramach kampanii „Les chercheurs d’air”, podpisało list otwarty do kandydatów w tegorocznych wyborach. Apelują w nim o niezwłoczne zajęcie się problemem fatalnej jakości powietrza w Brukseli, podkreślając, że wpływa zarówno na zdrowie mieszkańców miasta, jak i jego budżet.
Strefy Niskiej Emisji (LEZ) w Belgii
Strefy niskiej emisji (LEZ), nazywane również strefami ekologicznymi, to obszary, w których ogranicza się emisję spalin uczestników ruchu drogowego. W Belgii obowiązują strefy niskiej emisji w Brukseli, Antwerpii oraz Gandawie. Aby można było przejechać przez strefę, silnik pojazdu musi spełniać aktualne wymagania lub uzyskać specjalne zezwolenie lub karnet na przejazd. Niezastosowanie się do przepisów może skutkować karą.
Wprowadzenie stref ekologicznych ma poprawić jakość powietrza i chronić zdrowie mieszkańców Belgii. Do 2026 roku planuje się całkowicie wyeliminować pojazdy z silnikiem Diesla bez filtra cząstek stałych, ponieważ to one emitują najwięcej sadzy, która może powodować zachorowania na nowotwór. Kiedy uda się ograniczyć emisję sadzy, przepisy obejmą również nowsze samochody z silnikiem Diesla, które pomimo wbudowanego filtra cząstek stałych, nadal emitują spore ilości dwutlenku azotu. Tlenki azotu to szkodliwe gazy, które pogarszają jakość powietrza, powodują problemy z oddychaniem i zwiększają ryzyko ataków astmy.
Wymagania dla Ciężarówek Wjeżdżających do Stref Ekologicznych w Belgii
Wymagania dotyczące wjazdu do stref niskiej emisji są ciągle aktualizowane. Aby skorzystać z tych opcji, jeszcze przed wjazdem trzeba dokonać rejestracji pojazdu i opłacić bilet. Zasady różnią się jednak w zależności od miasta, więc przed podróżą warto sprawdzić aktualne przepisy dla danej strefy LEZ (w Brukseli, Antwerpii, czy Gandawie).
Przeczytaj także: Rola Inspekcji w ochronie powietrza
- Strefa ekologiczna w Brukseli: Od 1 stycznia 2022 r. obowiązuje zakaz wjazdu dla pojazdów poniżej normy Euro 5. Od 2027 roku do tej strefy LEZ będą mogły wjeżdżać jedynie pojazdy spełniające normę euro 6 Diesla.
- Strefa ekologiczna w Antwerpii i Gandawie: Wymagania dotyczące wjazdu do tych stref niskiej emisji są ciągle aktualizowane.
Wjazd bez ważnego zezwolenia skutkuje wysokim mandatem. Jeśli nieuprawniony pojazd wjedzie do strefy niskiej emisji LEZ bez pozwolenia, kara może wynosić od 150 do 350 €. Przestrzeganie przepisów monitorują nieustannie kamery ANPR, które rejestrują każdą tablicę, a następnie porównują ją z bazą danych pojazdów uprawnionych do przejazdu. Zakaz obejmuje każdy pojazd bez wyjątku, zatem są to również na przykład samochody osób zamieszkujących strefę.
Bruksela Jako Przykład Innych Europejskich Miast
Brukselska minister zajmująca się m.in. sprawami środowiska Celine Fremault chce, by od 2030 r. obowiązywał zakaz wjazdu do Brukseli samochodów napędzanych silnikiem Diesla. Belgijski dziennik podkreśla, że taki krok byłby pójściem w kierunku, w jakim zwróciły się inne metropolie europejskie.
Przykłady innych miast:
- Paryska SCT zaczęła obowiązywać we wrześniu 2015 roku.
- W Barcelonie Strefa funkcjonuje od roku 2020. Obszar obejmuje łącznie 95 km² w obrębie obwodnicy miasta. Strefa obowiązuję od poniedziałku do piątku w godzinach od 7:00 do 20:00. LEZ funkcjonuje 24 godziny na dobę, we wszystkie dni w roku, łącznie z weekendami oraz wszystkimi świętami państwowymi i państwowymi.
- Londyńska LEZ weszła w życie w roku 2008 i dotyczy samochodów użytkowych. Od roku 2021 pojazdy, które chcą być zwolnione z opłat za poruszanie się po niej muszą spełniać normę co najmniej normę Euro 6. Londyńska ULEZ weszła w życie w roku 2019 i dotyczy wszystkich samochodów. ULEZ wyraźnie poprawiła jakość powietrza w Londynie.
- Mediolan posiada SCT o dużym zasięgu i składającą się z kilku obszarów. Od 2019 r. Normy emisyjne dla pojazdów mogących wjechać do miasta będą podnoszeone do roku 2030. Docelowo miasto chce wyeliminować wszystkie z ruchu po Strefie wszystkie samochody napędzane silnikiem diesla. Wraz z ograniczeniami dla najbardziej szkodliwych samochodów miasto zwiększa kursów autobusów o docelowo chce, aby w 2030 roku wszystkie autobusy posiadały napęd elektryczny. Mediolan to miasto o jednym z najwyższych wskaźników zanieczyszczenia powietrza w Europie. Miasto szacuje, że dzięki SCT w „Obszarze B” do 2026 r.
Działania Unii Europejskiej na Rzecz Czystego Powietrza
Komisja Europejska prowadzi intensywne działania na rzecz eliminacji zanieczyszczeń powietrza, wody i gleby. W ramach Zielonego Ładu Komisja Europejska postawiła sobie za cel zmniejszenie zanieczyszczenia powietrza, wody i gleby do poziomów, które uznawane są za nieszkodliwe dla zdrowia oraz neutralne dla ekosystemów środowiska. Ambicja ta została zawarta w dedykowanym dokumencie strategicznym zaprezentowanym przez organ wykonawczy UE w maju 2021 r. tj. „Planie działania na rzecz eliminacji zanieczyszczeń powietrza, wody i gleby”, w którym zwrócono szczególną uwagę na ilość przedwczesnych zgonów spowodowanych m.in. zanieczyszczeniem powietrza.
Konsekwencją działań Komisji Europejskiej jest obecnie procedowany przez Parlament Europejski projekt łączący dwie unijne dyrektywy w sprawie jakości powietrza w jedną dyrektywę COM(2022)542 - w sprawie jakości powietrza i czystszego powietrza dla Europy, która oficjalnie wprowadza cel osiągnięcia zerowego zanieczyszczenia powietrza w 2050 r.
Przeczytaj także: Analiza jakości powietrza w Serocku
10 listopada Komisja przedstawiła wniosek mający na celu ograniczenie emisji zanieczyszczeń przez nowe pojazdy silnikowe sprzedawane w UE, aby osiągnąć zerowy poziom emisji w ramach Europejskiego Zielonego Ładu. Normy Euro 7 i normy emisji CO2 dla pojazdów działają równolegle, aby zapewnić obywatelom wyższą jakość powietrza, ponieważ upowszechnienie pojazdów elektrycznych również przynosi pewne korzyści w zakresie jakości powietrza. Wniosek dotyczy emisji z rur wydechowych, jak również z hamulców i opon.
Tabela: Porównanie Norm Emisji Euro 6 i Euro 7 (dane szacunkowe)
| Emisja | Norma Euro 6 | Norma Euro 7 | Redukcja |
|---|---|---|---|
| NOx (Tlenki azotu) - samochody osobowe i dostawcze | [Dane] | [Dane] | 35% |
| NOx (Tlenki azotu) - samochody ciężarowe i autobusy | [Dane] | [Dane] | 56% |
| Pyły zawieszone (PM) - samochody osobowe i dostawcze | [Dane] | [Dane] | 39% |
W 2018 r. w UE z transportu pochodziło ponad 39 proc. emisji tlenków azotu i 10 proc. emisji pierwotnego pyłu zawieszonego PM2,5 i PM10. w UE-28 transport drogowy spowodował około 70 tys. przedwczesnych śmierci.
Przeczytaj także: Pomiary zanieczyszczeń w Stacji Czernica
tags: #bruksela #jakość #powietrza #normy
