Historia Wołomina i Starej Oczyszczalni: Przemysł, Rozwój i Wyzwania
- Szczegóły
Stara, zniszczona zabudowa centrum upodabnia Wołomin do innych miejscowości podwarszawskich, ale jest to bodaj jedyna ich wspólna cecha. Nie ma tu nic z przysłowiowej senności małego miasteczka. Poranne pociągi dowożą do pracy w Warszawie niespełna czwartą cześć mieszkańców. Nieco więcej znajduje zatrudnienie na miejscu, głównie w przemyśle.
Początki i rozwój Wołomina
Przemysł stworzył to miasto. Zaczęło się ono rozwijać wokół linii kolejowej i hut szkła. Prawa miejskie otrzymało dopiero w 1919 roku. Oprócz Huty Szkła im. Feliksa Paplińskiego zatrudniającej około 2.200 pracowników są tam m.in. Zakłady Stolarki Budowlanej - największe tego typu w Polsce, Przedsiębiorstwo Poszukiwań Nafty i Gazu, Przedsiębiorstwo Elektryfikacyjne, spółdzielnie pracy.
W 1921 roku Tłuszcz (wieś i osada) miał 1548 mieszkańców, w tym 454 wyznania mojżeszowego. W 1933 roku mieszkańców było już 3115. W latach międzywojennych rozkwita życie gospodarcze i kulturalne, powstaje m.in. huta szkła „Przyszłość”, Spółdzielnia Rolniczo-Handlowa „Rolnik”.
Impulsem do szybszego rozwoju miejscowości stała się budowa linii kolejowych, warszawsko-petersburskiej w 1862 roku i pilawsko-ostrołęckiej w 1897. Odtąd Tłuszcz stał się bardzo ważnym węzłem komunikacyjnym. Budowa stacji kolejowej i wspomnianych linii, podzieliła teren dotychczasowego folwarku. Wkrótce ziemia dworska została wykupiona i podzielona na parcele, na których wyrosła osada. Do niej zaczęła napływać ludność żydowska, co wywarło pozytywny wpływ na handel i rzemiosło.
II Wojna Światowa i Okres Powojenny
3 września 1939 roku na Tłuszcz spadają pierwsze bomby. Wojska niemieckie zajęły osadę już 11 dnia wojny. W czasie okupacji istniało tu getto, gdzie spędzeni zostali wszyscy Żydzi. Getto zostało zlikwidowane w 1942r., a jego mieszkańcy pognani do Radzymina. W Tłuszczu powstał Ośrodek III Obwodu Armii Krajowej „Rajski Ptak”-„Burak”, którego komendantami byli: ppor. Stanisław Cybulski „Brzeszczot”, następnie ppor. Wacław Wierzba „Odrowąż”.
Przeczytaj także: Kompleksowe rozwiązania uzdatniania wody Wołomin
Po wojnie nastał czas odbudowy osady, która stopniowo podnosiła się ze zniszczeń wojennych.
Wołomin dzisiaj
Razem z gminą Wołomin liczy 42 tyś. mieszkańców, z czego 10 tyś. mieszka na wsi. W wieku poprodukcyjnym jest około 10 tyś. mieszkańców, a więc znacznie powyżej średniej krajowej.
Wołomin dobrze wyszedł na likwidacji województwa warszawskiego, do którego należał i przyłączeniu do stołecznego, co zgodnie stwierdzają, naczelnik miasta Bogdan Kowalski i jego zastępca Jan Włodarek. Wraz ze zmniejszeniem obszaru województwa zmniejszyła się bariera oddzielająca je od stolicy.
Wyzwania Infrastrukturalne
Największy kłopot jest z odprowadzaniem ścieków. Rozbudowa miejscowej oczyszczalni zaspokoi potrzeby pierwszej kolonii, może jeszcze następnej, ale to już wątpliwe. Cała nadzieja w budowie kolektora tłocznego z Wołomina do Czajek, bez niego nie będzie mieszkań. Ścieki wołomińskie to problem sam w sobie. Oczyszczane na miejscu tylko wstępnie płyną do rzeki Długiej w Zielonce, skąd przez Kanał Żerański wpadają do Zalewu Zegrzyńskiego.
Na mieszkanie czeka 17 tyś. osób i to jest problem numer jeden Wołomina potwierdzający ogólnopolską regułę. W mieście kolejka liczy 12 tyś. osób, resztę stanowią mieszkańcy gminy i okolic, w tym także terenów byłego powiatu wołomińskiego należących obecnie do sąsiednich województw.
Przeczytaj także: Wilgoć w domu? Rozwiązanie z Wołomina
Problemy Edukacyjne
W Wołominie powstało po wojnie pięć osiedli mieszkaniowych, ale w żadnym nie wybudowano szkoły. Ostatnią szkołę podstawową oddano do użytku 16 lat temu. Oceniając w 1979 roku stan techniczny szkół wołomińskich Biuro Planowania Rozwoju Warszawy uznało, że na terenie miasta nadają się do dalszego wykorzystania dwie szkoły, pozostałe powinny być zlikwidowane.
Podobnie jest z przedszkolami. Na terenie Wołomina opieką przedszkolną objęto 60 proc. dzieci, a na terenie gminy - 29 proc.
Gmina Radzymin: Ograniczenie Przyjmowania Ścieków
Od 1 lutego punkt zlewny w Radzyminie będzie przyjmował wyłącznie ścieki pochodzące z terenu gminy Radzymin. Decyzja ma związek z czasowym zamknięciem oczyszczalni ścieków przy ul. Odlewniczej w Warszawie, która została wyłączona z eksploatacji na co najmniej rok z powodu remontu. Spowodowało to znaczące obciążenie punktów zlewnych w regionie.
W 2024 roku punkt zlewny w Radzyminie przyjmował średnio około 12 000 m³ ścieków miesięcznie, co odpowiadało blisko 50 pojazdom dziennie. Około 65% tej ilości pochodziło z terenu gminy. W grudniu udział ścieków spoza gminy wzrósł jednak do niemal 50%, co zaczęło wpływać na dostępność usługi dla mieszkańców.
Równolegle PWiK Radzymin planuje ogłoszenie w najbliższym miesiącu przetargu na rozbudowę punktu zlewnego wraz z budową zbiornika buforowego. Cała inwestycja, obejmująca projekt i realizację, potrwa około 18 miesięcy.
Przeczytaj także: Wołomin: oczyszczalnie przydomowe
Wykaz Podmiotów Posiadających Zezwolenie na Opróżnianie Zbiorników Bezodpływowych i Transport Nieczystości Ciekłych z Obszaru Gminy Radzymin:
- F.H.U. CLEAN WORLD Firma Usługowo-Handlowa Marek Woch, Leśniakowizna, ul. 22 787 80 08, 502 023 322, poj. beczek: 9 i 10 m³.
- P.H.U. WALUS Waldemar Jachacy, Czarna, ul. 601 877 672, poj. beczek: 9, 15, 20 m³.
- KINGKAN Sławomir Kaczmarczyk, Dobczyn, ul. 787 342 182, poj. beczek: 10 i 20 m³.
- Wywóz Nieczystości Płynnych Marek Jeziorski, ul. 606 895 975, poj. beczek: 15 i 20 m³.
- Usługi Asenizacyjne Kazimierz Mędrzycki, Stary Dybów, ul. 602 899 195, poj. beczek: 16 i 18 m³.
- P.H.U. Grzegorz Więch, ul. 501 984 445, poj. beczek: 9 i 16 m³.
- Usługi Asenizacyjne Andrzej Rudzki, al. 603 606 313, poj. beczek: 8 i 15 m³.
- P.P.U.H. IMPERF s.c. Dariusz Szpański, Gabriel Staniec, ul. 22 786 89 46, 22 787 88 65, poj. beczek: 8, 12, 20, 25 m³.
- Wywóz Nieczystości Artur Wojcieszkiewicz, ul. 602 119 313, poj. beczek: 16 m³.
- 607 664 283, poj. beczek: 10 m³.
- ROJA TRANS Jarosław Cipkowski, os. 604 591 943, poj. beczek: 10, 14, 16, 20 m³.
- 503 104 605, poj. beczek: 15 m³.
- 501 867 560, poj. beczek: 9 m³.
- BUDRYS Usługi Asenizacyjne Jakub Gałązka, ul. 517 056 261, poj. beczek: 9 i 18 m³.
- Usługi Asenizacyjne Piotr Jeleń, Cegielnia, ul. 502 651 786, poj. beczek: 9 m³.
- Ryszard Szczepanek, Cegielnia, ul. 664 427 654, poj. beczek: 16 m³.
- Usługi Kostrzewa Łukasz, Słupno, ul. 720 826 905, poj. beczek: 12 m³.
- NEMO Rafał Zieleniucha, Ludwinów, ul. 699 899 924, poj. beczek: 22 i 25 m³.
- M&M Tomasz Mańk, Kąty Węgierskie, ul. 501 170 848, poj. beczek: 18, 21, 22 m³.
- FASS Tomasz Stańczak, Mokre, ul. 609 123 567, poj. beczek: 16 m³.
- ASENIC Adam Żmuda, Nadma, ul. 516 633 654, poj. beczek: 19 i 20 m³.
tags: #wołomin #stara #oczyszczalnia #historia
