Woda pitna: Co to jest i dlaczego jest ważna?
- Szczegóły
Woda pitna to woda, która jest wystarczająco czysta, aby mogła być spożywana lub używana bez ryzyka natychmiastowej lub długoterminowej szkody dla zdrowia. Jest to zasób niezbędny do życia, a jej dostępność i jakość mają kluczowe znaczenie dla zdrowia publicznego i środowiska.
Jakość wody pitnej w Polsce
W Polsce dbałość o jakość wody pitnej jest priorytetem. Wiele miast i gmin podejmuje działania mające na celu zapewnienie dostępu do czystej i zdrowej wody. Przykładem jest Giżycko, gdzie woda z kranu wyróżnia się wyśmienitym smakiem i bogatym składem mineralnym.
Giżycko: przykład miasta promującego picie wody z kranu
Giżycko ma powód do dumy! Miejska kranówka została ponownie nagrodzona w prestiżowym konkursie Samorządowy Lider Komunikacji i Promocji. Organizowany jest on w ramach ogólnopolskiego rankingu Perły Samorządu inicjowanego przez Dziennik Gazety Prawnej. Swój udział mogą zgłosić przedstawiciele administracji lokalnej, agend rządowych, biznesu, nauki oraz mediów. Giżycka kranówka została doceniona w kategorii ZDROWIE, jako inicjatywa przemawiająca za piciem wody prosto z kranu i promująca płynące z tego korzyści dla zdrowia.
To ważne wyróżnienie, które potwierdza doskonałą jakość i wartość giżyckiej wody oraz zaangażowanie tego miasta w promowanie zdrowego stylu życia. Nagroda w konkursie Samorządowy Lider Komunikacji i Promocji została odebrana przez burmistrza Wojciecha Karola Iwaszkiewicza, podczas uroczystej gali w Muzeum Miasta Gdyni.
Woda płynąca z giżyckich kranów wyróżnia się nie tylko wyśmienitym smakiem, ale również bogatym składem mineralnym. Posiada wysoki poziom mineralizacji, przekraczający 700 mg/l, wyższy niż wiele popularnych, dostępnych na rynku wód butelkowanych. Woda z giżyckiego kranu nie wymaga chlorowania ani ozonowania, co korzystnie wpływa na jej smak i jakość. Dodatkowo zawiera cenne minerały, takie jak wapń i magnez, które pozytywnie oddziałują na zdrowie, zwłaszcza układ krążenia.
Przeczytaj także: Gdzie kupić wodę destylowaną?
Woda dostarczana do giżyckich kranów pochodzi z zasobów wód podziemnych Puszczy Boreckiej i pobierana jest z głębokości od 44 do 212 m. W pobliżu stacji uzdatniania wody znajduje się 15 studni wierconych, które doprowadzają wodę surową do punktu uzdatniania za pomocą podwodnych agregatów.
Projekt “Czysta | Woda z Giżycka” odzwierciedla zaangażowanie miasta w ochronę środowiska i promocję zdrowego stylu życia. Dzięki piciu wody prosto z kranu możemy zmniejszyć zużycie plastikowych butelek i ograniczyć swój negatywny wpływ na planetę.
Woda prosto z kranu posiada minerały, w tym biopierwiastki takie jak wapń i magnez. Przegotowanie czy filtrowanie powoduje wytrącenie w postaci osadu (kamienia) części minerałów - zwłaszcza związków wapnia i magnezu - co zmiękcza wodę, ale również powoduje zubożenie jej składu mineralnego.
Polskie Towarzystwo Magnezologiczne przedstawia dowody na to, że twarda woda, zawierająca większe ilości takich biopierwiastków jak magnez i wapń, może być zdrowsza od miękkiej. Wielu właścicieli restauracji i instytucji dołączyło do inicjatywy „Czysta Giżycka”, oferując swoim klientom darmową kranówkę.
Ta praktyka, powszechnie znana w restauracjach na Zachodzie, staje się coraz bardziej popularna również w Polsce. Restauratorzy, świadomi wpływu produkcji plastikowych butelek na środowisko naturalne oraz wartości wody potrzebnej do ich wytworzenia, postanowili podjąć działania mające na celu ograniczenie tego negatywnego działania. Wśród partnerów, którzy dołączyli do tej szlachetnej inicjatywy, znajdują się takie miejsca jak: Browar Chmury, Tawerna Siwa Czapla, Restauracja Hotelu Masovia, Restauracja i Hotel Wodnik, Hotel St.
Przeczytaj także: Inwestycje w Jakość Wody w Proszówkach
Giżycko to również stolica polskiego żeglarstwa. Picie wody z kranu to nawyk, który zyskuje coraz większą popularność w Polsce i na świecie. Celem akcji jest nie tylko promocja zdrowego stylu życia, ale także zwrócenie uwagi na kwestie ekologiczne i ekonomiczne.
Wodę dla mieszkańców pobiera i uzdatnia Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w Giżycku. Pobór odbywa się z głębokości od 44 do nawet 212 metrów. Giżycka woda charakteryzuje się wysokim stopniem mineralizacji - ponad 700 mg/l. PWiK stosuje nowoczesne technologie uzdatniania, które zapewniają pełne bezpieczeństwo sanitarne. Woda jest wolna od wirusów i drobnoustrojów chorobotwórczych.
Najczęstszy argument przeciwników picia kranówki to stan instalacji w budynkach. Rzeczywiście, w starszych rurach mogą pojawiać się osady i metale. Giżycka kranówka nie wymaga chlorowania ani ozonowania, co pozytywnie wpływa na jej smak. Według Polskiego Towarzystwa Magnezologicznego, twarda woda (bogata w magnez i wapń) może obniżać ryzyko chorób układu krążenia.
Zwyciężczyni MasterChefa i aktywistka ekologiczna, Aleksandra Juszkiewicz, została ambasadorką kampanii „Czysta Giżycka”. Elementem kampanii jest także promocja TAP WATER - darmowej wody z kranu w restauracjach i instytucjach publicznych. Hotel St. Wszyscy zainteresowani mogą zgłosić się do Biura Promocji Urzędu Miejskiego w Giżycku. W Giżycku z kranu płynie woda czysta, smaczna i bogata w minerały. Jej picie to korzyść dla zdrowia, portfela i środowiska.
Miasto Giżycko we współpracy z Przedsiębiorstwem Wodociągów i Kanalizacji w Giżycku rozpoczęło kampanię zachęcającą do picia wody kranowej. Celem kampanii jest poszerzanie świadomości mieszkańców w zakresie racjonalnego wykorzystania zasobów wodnych, realny wpływ na zmniejszenie produkcji plastiku i przekonanie giżycczan o tym, że w ich kranach płynie naprawdę pyszna woda.
Przeczytaj także: Woda mineralna Józef: Zalety
Wody te są znacznie czystsze od wód powierzchniowych. Wynika to z faktu iż są chronione przed bezpośrednimi wpływami zanieczyszczeń atmosferycznych oraz z powierzchni ziemi.
Skład poszczególnych związków mineralnych (na podstawie badania zlec. Smak wodyGiżycka kranówka nie potrzebuje chlorowania, ani ozonowania, to zdecydowanie wpływa korzystnie na jej smak. Przed piciem wody należy zlać ją pełnym strumieniem wodę, do czasu gdy będzie zimna. Zlaną wodę można wykorzystać np. do podlewania kwiatów.
Woda z kranu posiada minerały w tym biopierwiastki takie jak wapń i magnez. Najlepsza jest woda prosto z kranu. Jak podaje Polskie Towarzystwo Magnezologiczne są dowody na to, że twarda woda, zawierająca większe ilości takich biopierwiastków jak, magnez i wapń, może być zdrowsza od miękkiej, ponieważ na terenie gdzie występuje, zaobserwowano niższą zapadalność na choroby układu krążenia.
Przykładem są mieszkańcy Gruzji, którzy pijąc wodę twardą, w mniejszym stopniu cierpią na choroby miażdżycowe i dożywają sędziwego wieku. Inaczej jest w Finlandii, której obywatele mający do dyspozycji wodę miękką, polodowcową, częściej zapadali na choroby serca i umierali nawet w młodym wieku.
Oszczędność pieniędzy 1 m3 wody kranowej kosztuje nieco ponad 3 zł. Za tę samą wodę butelkowaną trzeba by zapłacić niemal 1000 zł!(1 m3 to mniej więcej 666 butelek 1,5 l. Przy założeniu, że butelka wody kosztuje 1,5 zł otrzymujemy kwotę 999 zł).
Stosowane w giżyckim Przedsiębiorstwie Wodociągów i Kanalizacji Spółka z o.o. metody uzdatniania wody są nowoczesne i powszechnie stosowane przez inne przedsiębiorstwa wodno-kanalizacyjne. Zapewniają pełne bezpieczeństwo sanitarne wody, zarówno pod względem obecności wirusów, jak i innych mikroorganizmów chorobotwórczych. Badania jakości wody przeprowadzane są regularnie, minimum raz w tygodniu. PWiK zapewnia, że woda przekazana konsumentom jest sprawdzona, pewna i zawsze świeża.
Większość osób, która obawia się picia wody prosto z kranu, podaje jako argument stare rury doprowadzające wodę do mieszkań i domów. Z takiej instalacji rzeczywiście mogą wytrącać się osady i szkodliwe metale. Nie ma idealnych instalacji, znaczenie ma nie tylko materiał, z których są zbudowane, ale też zdolności korozyjne samej wody. Ważnym praktycznym wnioskiem wynikającym z badań przeprowadzanych na ten temat jest fakt, że zawartość metali jest wyraźnie najwyższa po otwarciu kranu rano po stagnacji nocnej instalacji. Dlatego rano wodę do spożycia należy nabierać dopiero po wykorzystaniu pierwszych jej partii do higieny lub podlewania kwiatów.
Darmowa kranówka w restauracji to standard w zachodnich restauracjach i coraz bardziej popularna praktyka także w Polsce. Lista giżyckich lokali i instytucji, które wkrótce będą ją miały w swojej ofercie, zaskakuje! Ich właściciele bez wahania przystąpili do akcji Czysta Giżycka, bo mają świadomość, że dzięki temu ograniczają produkcję plastikowych butelek i zużycie cennej wody potrzebnej do ich wytworzenia. Hotel St. Wszystkich zainteresowanych udziałem w akcji zapraszamy do kontaktu z Biurem Promocji Urzędu Miejskiego.
Zbiornik Dobczyce: przykład zrównoważonego zarządzania zasobami wodnymi
Zbiornik Dobczyce to jeden z ważnych elementów systemu gospodarowania wodami w dorzeczu górnej Wisły. Zapora i zbiornik Dobczyce są oddalone około 30 kilometrów od Krakowa, a spacer po koronie zapory to niejedyna atrakcja turystyczna w okolicy. Decyzja o budowie zapory na Rabie w rejonie Dobczyc zapadła w 1970 r. W latach 70. opracowano koncepcję techniczną, wykonano dokumentację projektową i rozpoczęto roboty przygotowawcze. Główne prace budowlane prowadzone były w latach 1974-1985. W ramach inwestycji dokonano m.in. przesiedlenia kilkuset rodzin, likwidacji i przebudowy odcinków infrastruktury drogowej oraz zabezpieczenia linii energetycznych i teletechnicznych.
Zapora w Dobczycach została wykonana jako konstrukcja ziemna z rdzeniem i ekranem asfaltobetonowym. Ma długość 617 m, wysokość 30,6 m i szerokość korony 8,5 m. W korpusie zapory znajduje się galeria kontrolno-zastrzykowa. Pojemność całkowita zbiornika Dobczyce to 127 mln m³, w tym rezerwa powodziowa rzędu 25,8 mln m³. Powierzchnia czaszy przy normalnym piętrzeniu wynosi 9,5 km² (maksymalna - 10,65 km²). Średnia głębokość zbiornika to ok.
Zlewnia bezpośrednia Raby powyżej zapory obejmuje obszar ok. 700-770 km². W ramach ujęcia wody funkcjonuje wieża poboru trójpoziomowego, umożliwiająca dobór warstwy wodnej o najlepszych parametrach jakościowych. Zbiornik współpracuje z siecią krakowskiego MPWiK, pokrywając w niektórych okresach ponad 50% zapotrzebowania aglomeracji na wodę pitną. Jezioro Dobczyckie, bo taka nazwa także funkcjonuje, jest źródłem wody pitnej. Zbiornik Dobczyce pokrywa okresowo nawet do 55% zapotrzebowania Krakowa na wodę.
Przy zaporze działa niewielka elektrownia przepływowa o mocy 2,5 MW, wyposażona w dwie turbiny Kaplana. Obiekt produkuje rocznie ok. 9,6 GWh energii elektrycznej. Zbiornik wpływa także na stabilizację przepływów w dolnym biegu Raby. Stały zrzut z zapory poprawia warunki hydrologiczne rzeki, ograniczając sezonowe wahania i wpływając korzystnie na jakość wód oraz warunki dla biocenozy.
Zbiornik Dobczyce objęty jest szczególnym reżimem sanitarnym, wynikającym z jego roli jako źródła wody pitnej. Wokół czaszy wyznaczono strefy ochrony bezpośredniej i pośredniej. Zakaz wstępu do strefy ochronnej obowiązuje także dla jednostek pływających, w tym rekreacyjnych. Straż wodna i służby sanitarne regularnie kontrolują przestrzeganie tych zasad. Za ich naruszenie grożą mandaty zgodnie z przepisami kodeksu wykroczeń (art.
W bezpośrednim sąsiedztwie zapory znajduje się Zamek Królewski z XIV wieku, częściowo zrekonstruowany, udostępniony do zwiedzania. Pod względem wielkości i znaczenia regionalnego zbiornik Dobczyce plasuje się w grupie średnich zbiorników retencyjnych w Polsce. Dla porównania - zbiornik goczałkowicki, zlokalizowany na Wiśle, ma pojemność całkowitą ok. Zbiornik Dobczycki jest jednak znacznie nowszy (eksploatacja od 1986 r.) i zaprojektowany w oparciu o nowsze standardy techniczne oraz środowiskowe.
Dobczyce nie są udostępnione do żeglugi ani rekreacji wodnej, co odróżnia je np. od Soliny czy Czorsztyna. Korona zapory udostępniana jest wyłącznie pieszym i tylko w wyznaczonych godzinach. W sezonie letnim (maj-wrzesień) możliwy jest spacer w godzinach 11:00-21:00. Największy parking zlokalizowany jest u podnóża zamku i często wypełnia się przed południem. Zamek Dobczyce jest czynny sezonowo, bilety dostępne są w punkcie obsługi na miejscu. Trasy rowerowe w okolicy prowadzą drogami lokalnymi, częściowo o ograniczonym ruchu. Szosa wokół zbiornika ma ok. Dla zainteresowanych obserwacją ptaków polecamy południową część zbiornika (rejon Osieczan), gdzie często można zaobserwować czaplę siwą, kormorany i bielika.
Dobczyce nie są typowym celem wakacyjnego wyjazdu, ale stanowią interesujący przykład zrównoważonego zarządzania zasobami wodnymi - i dlatego zasługują na miejsce w cyklu „Wakacje z hydrotechniką”.
Wspomniany akwen znajdziemy między miejscowościami Myślenice a Dobczyce. Wygląda hipnotyzująco. Mowa o Jeziorze Dobczyckim gwarantującym malownicze krajobrazy, dostęp do plaż i rozbudowaną infrastrukturę turystyczną. Jest ważnym punktem weekendowych wycieczek m.in. wśród mieszkańców Krakowa i całej Małopolski. Warto tam zajrzeć nawet jeśli jest się spoza wymienionego województwa, zwłaszcza że obok jeziora atrakcją są też same Dobczyce oddalone od stolicy Małopolski tylko o 30 km!
Nad jeziorem najlepiej wypoczywać m.in. w okolicach tamy oraz punktu widokowego, który pozwala podziwiać panoramę jeziora. Ponadto wzdłuż brzegu znajdują się zielone polany, gdzie można zrobić piknik. Trzeba pamiętać, że nie jest to akwen przeznaczony do kąpieli - obowiązuje zakaz! Mimo to w okolicy nad rzeką Rabą dostępne są miejsca przeznaczone do uprawiania sportów wodnych m.in. kajakarstwa.
Po wizycie nad jeziorem warto odwiedzić wspomniane Dobczyce - zielone i atrakcyjne. Tam wrażenie na turystach robią przede wszystkim zamek, mury starego miasta, skansen czy liczne restauracje. Nad jeziorem wypoczniecie też w takich miejscowościach jak Kornatka, Brzezowa, Droginia, Osieczany i wielu innych.
Wszystko dzięki zbiornikowi zaporowemu, którego budowę zaplanowano już 1970 roku po to, by rozwiązać problem lokalnych powodzi. Te powodowane były wylewami rzeki Raby. Ostatecznie w 1986 roku jezioro powstało poprzez spiętrzenie wód Raby za pomocą właśnie tej zapory. Ma ona 30 m wysokości i 617 m długości. Jezioro zaś zajmuje powierzchnię około 10 km² i pełni ważną funkcję - dostarcza wodę pitną m.in. do Krakowa.
By powstało to miejsce, najpierw trzeba było wyciąć 70 ha lasów, a nawet przenieść kilka miejscowości, dróg, szkół, czy cmentarz. Pracę jednak się opłaciły. Nie dość, że na dobre zażegnano powodzie, to miejsce stało się przyciągnęło wiele ptaków wodnych takich jak czapla siwa, mewa śmieszka, mewa pospolita czy łabędź niemy. To też prawdziwy raj dla turystów i królestwo wyjątkowych widoków.
Zagrożenia dla jakości wód podziemnych
Niestety, nie wszystkie obszary w Polsce mogą poszczycić się taką dbałością o zasoby wodne jak Giżycko czy Dobczyce. Istnieją miejsca, gdzie działalność człowieka stanowi poważne zagrożenie dla jakości wód podziemnych, które są cennym źródłem wody pitnej.
Ponad połowa gminy Dźwierzuty leży na obszarze terenu pierwszej ochrony wód podziemnych, gdzie czas przesiąkania z powierzchni wynosi od mniej niż 5 do 25 lat. Miejsca te wymagają jak najszybszego naniesienia dokumentacji geologicznej, przyjętej przez ministra środowiska w 2008 r. Ponadto wójt gminy dopuszcza do powstania na miejscach najwyższej ochrony inwestycji, które z pewnością zagrożą największemu zbiornikowi wód podziemnych w północno-wschodniej Polsce (GZWP 213), będącemu źródłem wody pitnej dla miasta Olsztyna, powiatów Szczytno, Biskupiec i Dobre Miasto.
Wpływ na stan zbiornika GZWP 213 mają wszystkie inwestycje działające i planowane w jego bezpośredniej bliskości, a zwłaszcza na południu gminy Biskupiec, przy granicy z gminą Dźwierzuty. Na tym obszarze burmistrz Biskupca zezwoliła na działanie 5 kopalni obok siebie. Niedługo zakończą się procedury wydawania zezwoleń dla dwóch kolejnych kopalni, w tym dużej kopalni we wsi Rasząg o pow. Zagrożeniem dla byłego użytku ekologicznego Łąki Dymerskie jest będący w trakcie uzgadniania plan powstania kopalni w Labuszewie.
Obszar tego użytku jest zlotowiskiem żurawia oraz miejscem bytowania ptaków wodno-błotnych, takich jak czapla biała, czapla siwa, bocian biały czy bąk, których siedliska Polska zobowiązała się chronić, ratyfikując Konwencję Ramsarską. Zagrożone będą także liczne gatunki ptaków szponiastych, których występowanie stwierdzono na tym terenie.
Ochrona wód podziemnych w świetle prawa
Ochrona wód podziemnych jest regulowana przez przepisy prawa krajowego i europejskiego. Art. 4 ust. 1 dyrektywy 2000/60/WE określa cele środowiskowe także dla wód podziemnych, mówiąc o tym, iż państwa członkowskie wdrażają działania konieczne, aby zapobiec lub ograniczyć dopływ zanieczyszczeń do wód podziemnych i zapobiec pogarszaniu się stanu wszystkich części wód podziemnych.
Dyrektywa 2006/118/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r.
tags: #woda #pitna #siwa #co #to #jest
