Ciśnienie wody w miejskiej instalacji wodociągowej – normy i optymalizacja
- Szczegóły
Właściwe i utrzymane na stałym poziomie ciśnienie wody w domu ma względy praktyczne i ekonomiczne. Z jednej strony stanowi gwarancję, że szybko dotrze ona do każdego kranu i będzie z niego płynąć odpowiednio intensywnym strumieniem. Jest to szczególnie ważne wtedy, gdy z kranu korzysta użytkownik na drugim końcu domu. Zbyt długie oczekiwanie na wypłynięcie wody z kranu lub zbyt słaby strumień prysznica z pewnością nie wpływają pozytywnie na komfort użytkowników.
Jeśli chodzi o względy ekonomiczne, to zbyt niskie ciśnienie wody w kranie oddziałuje na pracę wszystkich urządzeń AGD, które ją pobierają. Pralka i zmywarka napełniają się dłużej, przez cały ten czas zużywając prąd. Wielu użytkowników mieszkań i przyszłych przedsiębiorców inwestujących w domy jednorodzinne zastanawia się, jakie powinno być ciśnienie wody w kranie. Jego wartość nie jest przypadkowa, gdyż warunkują ją określone przepisy.
Normy ciśnienia wody w instalacjach wodociągowych
Zacznijmy od przepisów. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie:
Ciśnienie wody w instalacji wodociągowej w budynku, poza hydrantami przeciwpożarowymi, powinno wynosić przed każdym punktem czerpalnym nie mniej niż 0,05 MPa (0,5 bara) i nie więcej niż 0,6 MPa (6 barów). Ustawodawca wyraźnie określił ramy, w których możemy się poruszać. Dopuszczalny zakres wartości wydaje się jednak dosyć szeroki, dlatego naturalnie nasuwa się pytanie: czy lepiej operować w dolnej granicy, czy może jednak w górnej, bo im więcej, tym lepiej?
Zgodnie z nimi woda z wodociągów powinna być tłoczona pod ciśnieniem 0,5-6 barów. Jest to wartość wyższa od optymalnej, gdyż już przy 4 barach można komfortowo korzystać z kranów i prysznica. Nadwyżka jednak może być dowolnie regulowana za pomocą domowych zaworów. Osoby, które lubią mocny strumień wody z prysznica, mogą pozostawić wartość pierwotną. Osoby oszczędne, które chcą zużywać mniej wody, mają możliwość ograniczyć jej przepływ przez zmniejszenie ciśnienia.
Przeczytaj także: Gdzie kupić wodę destylowaną?
Ciśnienie a komfort użytkowy
Ciśnienie w wyższym zakresie może mieć wpływ na komfort korzystania z pierwszych trzech wymienionych przyborów, ponieważ ilość wody, którą zużywamy, jest bezpośrednio powiązana z czasem ich użytkowania (ewentualnie wyłączamy z tego wannę, jeśli jesteśmy miłośnikami długich kąpieli z aromatycznymi olejkami i nastrojową muzyką). I tak np. wzrost ciśnienia o 1 bar, od wartości 1,5 bara do 2,5 bara, powoduje wzrost zużycia wody o 21 litrów.
Wiemy już, że zagwarantowanie odpowiedniego ciśnienia wody w instalacji jest niezwykle ważne nie tylko ze względu na bezpieczeństwo instalacji, ale również z uwagi na komfort jej użytkowania, jak i ze względów ekonomicznych.
Problemy z ciśnieniem wody
Woda dostarczana z wodociągów miejskich najczęściej jest tłoczona do budynkowej instalacji z odpowiednią siłą. W domach wielorodzinnych ma to szczególne znaczenie, gdyż medium musi pokonać wysokość wielu pięter i w najwyżej położonym mieszkaniu płynąć z kranu pod odpowiednim ciśnieniem. Aby osiągnąć taki efekt, instalację wspomaga się pompami i specjalnymi zbiornikami. Nie oznacza to jednak, że w sieci zawsze można liczyć na odpowiednie ciśnienie.
W domu jednorodzinnym problemem może być rozbudowana instalacja z wieloma punktami poboru wody lub też czerpanie wody z własnej studni. Jeśli wiesz, jakie powinno być ciśnienie wody w kranie, sąsiedzi w okolicznych domach nie mają z nim problemu i masz pewność, że pompa w Twojej studni jest odpowiednio wydajna, trzeba poszukać innych przyczyn niskiego ciśnienia. Zazwyczaj jest ono konsekwencją usterki samej instalacji lub jednego urządzenia wspomagającego.
Metody na zwiększenie ciśnienia wody
Jeśli instalacja funkcjonuje prawidłowo, trzeba rozwiązać problem od drugiej strony. Oznacza to, że zamiast szukać awarii, należy pomyśleć, jak zwiększyć ciśnienie wody w domu. Istnieją na to sprawdzone metody, jednak będą one wymagały zainwestowania nieco pieniędzy i pomocy wykwalifikowanego hydraulika. W przypadku ujęcia ze studni głębinowej można pomyśleć o zmianie pompy na wydajniejszą. Jeśli woda pochodzi z wodociągów, trzeba wspomóc jej bieg już w domowej instalacji.
Przeczytaj także: Inwestycje w Jakość Wody w Proszówkach
Najefektywniejszym rozwiązaniem jest pompa z hydroforem. Zadaniem pompy jest tłoczenie wody do instalacji domowej, przez co zyskuje ona wyższe ciśnienie. Niestety sam taki zabieg nie będzie wystarczający, jeśli ciśnienie w wodociągach jest za niskie. Dlatego w budynku montuje się zbiornik o pojemności około 100 litrów, który magazynuje sprężoną wodę i nie pozwala na spadek ciśnienia w rurach.
Efektywne metody na zapewnienie odpowiedniego ciśnienia wody obejmują montaż zestawów hydroforowych. Zastanawiając się, dlaczego nie wystarcza standardowa pompa, należy zwrócić uwagę na konstrukcję typowych pomp, które nie są przystosowane do ciągłej pracy z ciśnieniowymi źródłami wody. Jeśli instalacja nie obejmuje zbiornika hydroforowego, warto rozważyć jego zakup. Dobór adekwatnego zestawu hydroforowego musi uwzględniać specyficzne potrzeby danego gospodarstwa domowego.
Regulatory i reduktory ciśnienia wody
Z punktu widzenia konstrukcyjnego można dokonać podziału tych urządzeń na membranowe oraz tłokowe. Zasada działania regulatorów i reduktorów opiera się na równoważeniu dwóch sił: siły wywieranej przez sprężynę oraz siły wody działającej na membranę.
Czym różnią się reduktory od regulatorów? Wszystko sprowadza się do konstrukcji elementu regulacyjnego, co ma swoje odzwierciedlenie w pracy zaworu. W przypadku reduktora ciśnienia wody konstrukcja elementu regulacyjnego jest taka jak na rys. 6a. Ciśnienie wejściowe działa wówczas na element regulacyjny tylko w jednym kierunku, co ma bezpośrednie przełożenie na pracę sprężyny. Zmiana ciśnienia wlotowego powoduje zmianę ciśnienia za reduktorem. Konstrukcja regulatora wygląda nieco inaczej. Ciśnienie wejściowe działa na element regulacyjny w dwóch kierunkach. Powierzchnie w jego górnej części oraz w dolnej są takie same, co powoduje kompensację ciśnienia. Nie ma ono wpływu na pracę sprężyny. Regulator ciśnienia wody jest odporny na wahania ciśnienia wlotowego. Wartość ustawiona jest zatem zawsze utrzymywana na takim samym poziomie. W dalszej części tekstu ze względów praktycznych będę posługiwał się pojęciem regulator, ale podane informacje będą dotyczyć również reduktorów.
Wyposażenie dodatkowe
Każdy regulator może być wyposażony dodatkowo w manometry. W zależności od rozwiązania konstrukcyjnego manometr może służyć jedynie do sprawdzenia ciśnienia za urządzeniem lub może być niezbędny do wykonania nastawy. Niezależnie od typu regulatora, przed każdym takim urządzeniem bezwzględnie musi być zamontowany filtr na zanieczyszczenia mechaniczne. Filtr może stanowić niezależny element, ale może być również wbudowany w korpus urządzenia.
Przeczytaj także: Woda mineralna Józef: Zalety
Prawidłowy dobór urządzenia
Dobór regulatora powinien być przedstawiony w opracowaniu projektowym sporządzonym przez projektanta instalacji sanitarnych. W przypadku wymiarowania takiego urządzenia istotny jest prawidłowo policzony przepływ, z którym będzie operowało urządzenie, oraz prędkość przepływu wody przez urządzenie - powinna się zawierać w przedziale od 1 do 2 m/s. Nie bez znaczenia jest również wartość ciśnienia, jaką chcemy zredukować. W pewnych przypadkach może się okazać, że regulator pracuje w zakresie możliwości wystąpienia zjawiska kawitacji (rys. 9). Zjawisko to objawia się powstawaniem małych pęcherzyków gazu (rys. 10), które, rozpadając się, mogą powodować uszkodzenie powierzchni elementu regulacyjnego.
Dbałość o instalację wodną
Budowa domu jednorodzinnego nakłada na inwestora wiele obowiązków. Jednym z nich jest dbałość o domowe instalacje, w tym o instalację wodną. Systematyczność stosowanych metod, przeglądy i konserwacje oraz okresowe czyszczenie rur z kamienia pozwolą utrzymać odpowiedni stan techniczny i nie trzeba będzie zastanawiać się, jak podnieść ciśnienie wody w kranie.
Prostym rozwiązaniem chroniącym instalację wodną są filtry do wody, a w szczególności zmiękczacze. W wielostopniowych stacjach uzdatniania na cały dom stosuje się też złoża filtracyjne z żywicy jonowymiennej, która pochłania jony wapnia i magnezu, a oddaje jonu sodu. Dzięki temu woda staje się bardziej miękka, a instalacja nie zarasta kamieniem.
Podsumowanie korzyści z regulacji ciśnienia
Podsumowując, regulatory ciśnienia wody są niezwykle przydatnymi urządzeniami w instalacjach wody użytkowej. Poza ochroną elementów samej instalacji przed zbyt wysokim ciśnieniem mogącym je uszkodzić, mogą znacząco przyczynić się do ograniczenia niepotrzebnego zużycia wody, oczywiście, pod warunkiem, że są prawidłowo dobrane.
tags: #woda #pitna #miejska #ciśnienie #normy
