Woda Mineralna: Skład, Rodzaje i Znaczenie dla Zdrowia
- Szczegóły
Woda jest niezbędna dla naszego organizmu, stanowiąc około 55-60% masy ciała. Wchodzi w skład każdej komórki, warunkuje prawidłowe krążenie krwi, jest potrzebna do trawienia i wchłaniania, regulacji ciepłoty ciała oraz wydalania produktów przemiany materii.
Niemal każdy wie, że wodę pić należy, lecz mało kto wie, że woda wodzie nierówna i nie każda nadaje się do codziennego picia. Na półkach sklepowych stoi mnóstwo różnorodnych butelek z wodą i do końca nie wiadomo po którą sięgnąć. W niniejszym artykule postaram się rozwiązać ten problem i mam nadzieję, że każdy znajdzie coś dla siebie.
Za minimalną ilość wody, którą człowiek dorosły musi bezwzględnie otrzymać uznano 0,8-1 l/24h, ale przeciętnie, łącznie z napojami i pokarmem stałym powinniśmy spożyć 2-2,5 l/24h (ok. 20% pokrywa woda z pokarmów). Można też przedstawić tę ilość jako 1 l wody na 1000 spożytych kcal. Przy bardzo intensywnym wysiłku fizycznym, wysokiej temperaturze otoczenia lub niektórych stanach chorobowych (np. gorączki, biegunki, wymioty) spożycie może wzrosnąć nawet do 3-4 l/24h.
Eksperci zalecają, by czysta woda stanowiła ok. 70% całkowitego spożycia płynów. Wodę należy pić w ciągu całego dnia małymi porcjami (100-150 ml), gdyż nerki są w stanie przefiltrować około 1 l płynów na godzinę, jeżeli w ciągu tego czasu wypijemy zdecydowanie więcej, wówczas można doprowadzić do niewydolności nerek.
Skutkiem niedoboru wody mogą być bóle i zawroty głowy, wysychanie jamy ustnej, niska produkcja śliny, zaburzenia ciśnienie tętniczego oraz zaburzenia elektrolitowe. Na niedobór szczególnie narażone są niemowlęta i osoby cierpiące na biegunki. Ubytek wody o wartości 20% masy ciała prowadzi do zgonu.
Przeczytaj także: Gdzie kupić wodę destylowaną?
Nadmierne spożycie płynów o małej zawartości elektrolitów powoduje również zaburzenia elektrolitowe, osłabienie, nudności, brak apetytu, obniżenie ciśnienia krwi, w skrajnych wypadkach może prowadzić do hiponatremii, czyli zatrucia wodnego (zmniejszonej zawartości sodu). Zatrucie wodne objawia się osłabieniem, nudnościami, wymiotami, brakiem apetytu, obniżeniem ciśnienia krwi. Nadmierne spożycie płynów o dużej zawartości elektrolitów może przyczynić się z kolei do odwodnienia organizmu, ponieważ powoduje odpływ wody z krwiobiegu do przewodu pokarmowego. Niekorzystne skutki nadmiernego spożycia płynów u osób zdrowych występują bardzo rzadko.
Na naszym rynku dostępnych jest wiele wód, zarówno mineralnych jak i źródlanych. Wody wysokozmineralizowane polecane są dla osób o dużej aktywności fizycznej, nie nadają się jednak do gotowania, gdyż wytrąca się z nich dużo kamienia. Wody te także można pic przy niedoborach określonych składników mineralnych. Wody średniozmineralizowane nadają się do codziennego picia, jednak według zaleceń Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego nie są odpowiednie dla dzieci poniżej 3 roku życia. Wody średniozmineralizowane mogą u osób dorosłych spełniać funkcję profilaktyczną, wspomagając naszą dietę w utrzymaniu odpowiedniego poziomu składników mineralnych w organizmie. Wody nisko- i bardzo niskozmineralizowane, którymi są wody źródlane idealne są do przygotowywania posiłków dla dzieci i niemowląt, można je gotować i stosować w razie wątpliwej czystości wody wodociągowej.
Wody mineralne pochodzą z jednego złoża, mają stały i stabilny skład. Wody stołowe, także dostępne w naszych sklepach (np. Aquarel, Primavera, Celestynka) to mieszaniny o zmodyfikowanym składzie. Są produkowane z naturalnych wód źródlanych, do których dodaje się wody bogate w minerały lub wzbogaca je samymi solami mineralnymi zgodnie z recepturą.
Czasami na etykietach butelek widnieją różne informacje np. woda niskosodowa - woda o niskiej zawartości sodu, do 20 mg/l. Informacja istotna dla osób cierpiących na nadciśnienie tętnicze i obrzęki, woda hipoosmotyczna - woda o stężeniu minerałów (głównie sodu) niższym niż w płynach ustrojowych, czyli nisko zmineralizowana.
Ponieważ dla osób dorosłych polecane są wody średnio- lub wysokozmineralizowane, postanowiłam dokonać porównania dziesięciu popularnych, ogólnie dostępnych w sklepach wód. Porównałam zawartość kationów, anionów, związków niezdysocjowanych, ogólny stopień mineralizacji oraz cenę (sierpień 2015, sklep Piotr i Paweł). Z kationów najważniejsze są jony wapnia i magnezu, ze względu na ich spore znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania organizmu, a przy tym możliwe pokaźne niedostatki w diecie.
Przeczytaj także: Inwestycje w Jakość Wody w Proszówkach
Co najmniej jeden swoisty składnik zawarty w takiej wodzie powinien działać leczniczo lub profilaktycznie. Można ją pić systematycznie tylko po konsultacji z lekarzem. Tu przytoczę wypowiedź dr n. med. Agnieszki Jarosz ekspertki Instytutu Żywności i Żywienia „Przyswajalność pierwiastków z wody jest korzystna - na przykład w przypadku wapnia na poziomie porównywalnym do przyswajalności tego pochodzącego z produktów mlecznych - wynosi około 25-30%. W przypadku magnezu przyswajalność wynosi około 50%, a chlorków - nawet 80 %.
W przypadku wód o wysokiej mineralizacji, a zwłaszcza wód o udowodnionym działaniu leczniczym, duże znaczenie ma stan naszego zdrowia. Wynika to z tego, że takie wody zawierają niektóre składniki w ilościach mogących mieć znaczenie fizjologiczne dla organizmu i dla jednych mogą być korzystne, a dla innych - przeciwnie. I tak na przykład wody z zawartością wapnia > 150 mg/l wypijane w ilości 0,75 - 1 l dziennie przez okres co najmniej 1 miesiąca, uzupełnią bilans tych pierwiastków w organizmie. Jednak dla osoby ze skłonnością do kamicy nerkowej, gdzie to właśnie wapń jest głównym składnikiem kamieni, taka woda absolutnie nie jest zalecana i mogłaby przynieść skutki odwrotne od zamierzonych.”
Jak wynika z powyższego cytatu, nie wolno przesadzać z piciem tych wód gdyż ich codzienne spożywanie może doprowadzić do np. do kamicy nerkowej. Woda z dużą zawartością wodorowęglanów powyżej 600 mg/l definiuje się jako alkaliczną, jest bardzo korzystna dla osób cierpiących na nadkwasotę żołądkową, gdyż neutralizują kwas żołądkowy. Wspomagają trawienie - środowisko jelit jest alkaliczne. Są również polecane w hiperglikemii i początkowych stadiach cukrzycy - obniżają poziom glukozy we krwi i moczu, wpływają korzystnie na wydzielanie insuliny.
Woda z dużą zawartością siarczanów (250-650 mg/l) pobudza perystaltykę jelit, zatem jest dobra dla osób skarżących się na zaparcia i problemy trawienne. Dwutlenek węgla zawarty we wodzie ułatwia trawienie, bo drażniąc śluzówkę żołądkową, nasila wydzielanie soków trawiennych. Jednorazowe spożycie większej ilości wody z gazem przyspiesza przesuwanie się treści pokarmowej w jelitach. Mechaniczny ucisk na ściany żołądka i jelit powoduje przekrwienie, co sprzyja przyswajaniu pokarmu. Obecność dwutlenku węgla jest zatem korzystna od czasu do czasu, zwłaszcza po zbyt obfitym posiłku, a także dla osób z niedokwasotą. Może jednak zaostrzać objawy nadkwasoty i choroby wrzodowej.
Należy wziąć pod uwagę możliwość zanieczyszczenia wody kranowej przez stare instalacje wodociągowe. "Zdrowa woda życia doda" mówi staropolskie przysłowie. Jednak na przestrzeni wieków, a szczególnie ostatnich lat, wiele się pod tym względem zmieniło. Dziś liczy się nie tylko ilość zawartych w niej minerałów czy cena, ale także miejsce wydobywania wody, opakowanie, a nawet nazwa.
Przeczytaj także: Woda mineralna Józef: Zalety
Niemal każdy dietetyk czy specjalista od zdrowego żywienia zaleca picie wody mineralnej. Minimalne dziennie zapotrzebowanie to 1,5 litra. Ważne jest też uważne czytanie etykiet i zwracanie uwagi na ilość zawartych w niej składników mineralnych.
Wybór wody ma bardzo duże znaczenie dla naszego organizmu. Warto więc zwrócić uwagę przede wszystkim na jej skład i wybrać taką, która zaspokoi najważniejsze potrzeby naszego organizmu. Lecznicza woda mineralna "Henryk" szczególnie polecana osobom cierpiącym na nadkwasotę i niedobór jodu. Przynosi ulgę również w chorobie wrzodowej żołądka i dwunastnicy, zaburzeniach przemiany materii oraz schorzeniach dróg żółciowych. Najlepiej stosować miesięczna kurację pitną O ile lekarz nie zaleci inaczej pić 3-4 razy dziennie po 250ml jednorazowo na około pół godziny przed posiłkiem. Nie należy spożywać owoców na pół godziny przed piciem wody. Zaleca się miesięczną przerwę pomiędzy kuracjami.
Woda mineralna charakteryzuje się wysokim stężeniem cennych składników mineralnych - co najmniej 1000 mg/l lub zawiera co najmniej jeden składnik mineralny w stężeniu zapewniającym jego pozytywny wpływ na organizm, najczęściej wapń (powyżej 150 mg/l), magnez (powyżej 50 mg/l) i wodorowęglany (powyżej 600 mg/l). Są to pierwiastki potrzebne m.in. dla sprawnego funkcjonowania układu krążenia, a brakujące w diecie większości Polaków. Z kolei wodorowęglany neutralizują kwasy żołądkowe i są korzystne dla osób, które mają problemy z nadkwasotą, refluksem i zgagą. Wyróżniamy również wody niskosodowe (tzw. odpowiednie dla diety ubogiej w sód), w których zawartość sodu jest mniejsza niż 20 mg/l.
Wybór wód dostępnych w większości sklepów, m.in. Biedronka, Lidl, Tesco, E.Leclerc, Piotr i Paweł, Alma, w przeważającej części stanowią wody mineralne średniozmineralizowane. Wśród nich znajdują się: Staropolanka, Cisowianka, Nałęczowianka, Kinga Pienińska czy Jurajska. Spośród wymienionych w tej grupie wód największą ilością wapnia i magnezu wyróżniają się Staropolanka, Cisowianka i Nałęczowianka.
Jeśli uprawiasz sport, w dniu treningu warto sięgać po wody wysokozmineralizowane, wśród których największą popularnością cieszą się Kryniczanka i Muszynianka, dostępna w Real w sześciopaku za 10,99 i Selgrosie za 9,84 za 6 sztuk. Woda źródlana jest polecana szczególnie dla osób mających problemy z nerkami oraz dla małych dzieci, które nie ukończyły 5 roku życia (ich nerki nie są jeszcze odpowiednio przygotowane do picia wody wysokozmineralizowanej).
tags: #woda #mineralna #piotr #i #pawel #skład
