Woda Mineralna Chodelanka: Skład i Właściwości
- Szczegóły
Wszelkie wody dostępne w sprzedaży podlegają regulacjom prawnym, które określają szczegółowe warunki, jakie powinny spełniać, aby były dopuszczone do spożycia przez człowieka. Unormowania prawne wprowadzają również dokładne definicje każdego z rodzaju wód dostępnych w sprzedaży, a mianowicie pozwalają wyróżnić trzy rodzaje wód: naturalną wodę mineralną, naturalną wodę źródlaną i wodę stołową.
Regulacje Prawne Dotyczące Wód Mineralnych
Szczegółowe uregulowania prawne dotyczą również składu mineralnego wód. Do 2010 roku za wodę mineralną uznawano wodę, która zawierała ponad 1000 mg składników mineralnych w 1 litrze wody, zaś obecnie za wodę mineralną można praktycznie uznać każdą wodę wydobywaną spod ziemi, niezależnie od stopnia jej mineralizacji.
Ze względu na stopień mineralizacji ustawodawca wprowadził podział wód na 4 rodzaje, a mianowicie na wody:
- wysoko zmineralizowane (o ogólnej mineralizacji od 1500 do 4000 mg/L),
- średnio zmineralizowane (o ogólnej mineralizacji od 500 do 1500 mg/L),
- nisko zmineralizowane (o ogólnej mineralizacji od 50 do 500 mg/L),
- lecznicze (wody o udokumentowanych właściwościach farmakodynamicznych, o dużej zawartości niektórych składników mineralnych, tzw. swoistych).
W przypadku wód mineralnych dopuszcza się jednak przekroczenie norm w stosunku do norm wody do picia dla wapnia, magnezu, sodu, żelaza, chlorków, siarczanów, wodorowęglanów, fluorków oraz jodków, jeśli zapewnia to korzystne oddziaływanie wody na organizm człowieka.
Pomimo ostatniej nowelizacji ustawy dotyczącej wód mineralnych, istnieją luki prawne pozwalające na wprowadzanie wód butelkowanych z nieaktualnymi zawartościami składników mineralnych przedstawianych na opakowaniu. Sytuacja ta jest skrzętnie wykorzystywana przez producentów.
Przeczytaj także: Gdzie kupić wodę destylowaną?
Składniki Mineralne i Ich Właściwości
Lit
Jest to pierwiastek, którego rola w procesach życiowych jest nie do końca poznana. Wiadomo, że wpływa na aktywność niektórych enzymów, działa stymulująco na funkcje przytarczyc, a hamująco na tarczycę, zwiększa ilość witaminy B12 w komórkach. Bierze udział w procesach krwiotwórczych i krzepnięcia krwi, zapobiega miażdżycy i chorobom serca.
Dzienne spożycie tego pierwiastka powinno wynosić 1,0-3,1 mg/L, więc w wodzie do picia to stężenie powinno wynosić powyżej 0,15 mg/L.
Wyniki badań wód butelkowanych wykazały, iż w większości próbek wód lit występował w oznaczalnych ilościach (<16,4 mg/L), jedynie w dwóch próbkach (5 Plus, Czantoria) lit był w ilościach poniżej granicy oznaczalności metody. Generalnie, 22 wody wykazały stężenie powyżej granicy znaczenia fizjologiczno-odżywczej, najwyższą zawartość miała woda Muszyńskie Zdroje (16,4 mg/L).
Sód i Chlorki
Pierwiastki te odpowiadają za równowagę osmotyczną w płynach ustrojowych, a co za tym idzie regulują całą gospodarkę wodą organizmu. Ponadto sód uczestniczy w przewodzeniu przez neurony impulsów nerwowych. Zwiększone zapotrzebowanie na sód i chlorki występuje podczas wzmożonego wysiłku fizycznego, upałów oraz stanach chorobowych takich jak biegunka i wymioty.
Chlorki wchodzą w skład soków trawiennych, a ich utrata powoduje zaburzenia optymalnego pH organizmu. Dla prawidłowego funkcjonowania organizm codziennie potrzebuje 575 mg sodu i 750 mg chlorków.
Przeczytaj także: Inwestycje w Jakość Wody w Proszówkach
Należy jednak pamiętać, że ważnym źródłem tych pierwiastków jest sól kuchenna, więc należy wybierać wody do picia o stężeniu <200 mg Na/L oraz <200 mg Cl/L.
W wodach butelkowanych stężenia sodu mieściły się w zakresie 1,2-319 mg/L, zaś chlorków 1,3-56,6 mg/L. W przypadku sodu tylko dwie wody przekraczają granicę znaczenia fizjologiczno-odżywczą: Słotwinka (319 mg/L) i Muszyńskie Zdroje (274 mg/L), dlatego powinny być one pite przede wszystkim w stanach zwiększonego zapotrzebowania na sód. Dla diety niskosodowej dobrze się nadają Górska Natura (1,19 mg/L) i Dobrowianka (1,20 mg/L). W przypadku chlorków granica znaczenia fizjologiczno-odżywcza nie została przekroczona w żadnej z badanych wód, a spośród wód butelkowanych najwięcej chlorków zawierała woda S.Pellegrino (56,6 mg/L).
Jon Amonowy
Zgodnie z wytycznymi Światowej Organizacji Zdrowia nie ma on bezpośredniego wpływu na zdrowie człowieka, może on natomiast zmniejszać skuteczność dezynfekcji wody oraz przyczyniać się do powstawania azotynów w sieci wodociągowej i utrudniać usuwanie manganu. Dopuszczalna zawartość tego jonu w wodach do picia została ustalona na 0,5 mg/L.
Potas
Obok sodu i chloru jest to podstawowy elektrolit w płynach ustrojowych organizmu. Ma działanie antagonistyczne w stosunku do sodu, czyli zwiększa objętość płynów wewnątrz komórki, kosztem zmniejszania objętości płynów zewnątrzkomórkowych. Ponadto kontroluje pracę i skurcze mięśni oraz pobudza wydzielanie insuliny.
Dzienne zapotrzebowanie organizmu człowieka na potas wynosi 2000 mg, a stężeniem mającym znaczenie fizjologiczno-odżywcze jest 300 mg/L.
Przeczytaj także: Woda mineralna Józef: Zalety
W wodzie butelkowanej nie wykazano przekroczenia wartości fizjologiczno-odżywczej, a najwięcej potasu zawierała woda Staropolanka 2000 (51 mg/L).
Wapń
Jest to główny budulec kości i zębów, ponadto jest odpowiedzialny za prawidłowe krzepnięcie krwi, działanie układu nerwowego, procesu skurczu mięśni oraz regulację pracy serca. Prawidłowe spożycie wapnia w okresie dzieciństwa i dojrzewania zapewnia odpowiednie kostnienie i uwapnienie kośćca, co w przyszłości zmniejsza ryzyko łamliwości kości oraz osteoporozy.
Wody butelkowane zawierały wapń w stężeniu od 28,3 mg/L do 228 mg/L. Zawartością o znaczeniu fizjologiczno-odżywczym wykazały się tylko 4 wody: Muszyna Józef (228 mg/L), Słotwinka (183 mg/L), S.Pellegrino (177 mg/L) oraz Skarb Życia Muszyna (163 mg/L).
Magnez
Magnez bierze udział w budowie kości i zębów, przemianie materii, w syntezie kwasów nukleinowych i białka. Ma także ważną rolę w procesie widzenia oraz uczestniczy w przekazywaniu informacji pomiędzy nerwami a mięśniami. Chroni przed zakrzepami w naczyniach krwionośnych, przez hamowanie krzepnięcia krwi.
Dzienne zapotrzebowanie tego składnika wynosi 300 mg, dlatego powinno się wybierać wody, które mają stężenie magnezu, co najmniej 50 mg/L.
Fluor
Jest to istotny pierwiastek w mineralizacji zębów i kości, jego właściwości są zauważalne przy stężeniu fluoru wynoszącym 1 mg/L. Przy czym należy pamiętać, że ten pierwiastek w nadmiernych ilościach ma działanie szkodliwe, jego stężenie nie może przekroczyć wartości 5 mg/L, a szczególnie niebezpieczny jest dla dzieci, dlatego nie należy podawać dużych jego dawek.
Żadna z wód butelkowanych nie zawierała znaczących ilości tego anionu, tylko w 17 przypadkach przekroczyła ona granicę oznaczalności, a wyniki wynosiły od 0,01mg/L dla Cisowianki Clasique do 0,338 mg/L dla S.Pellegrino.
Azotyny
Jest to produkt pośredni przemiany amoniaku w azotany. W nadmiernych ilościach są bardzo niebezpieczne dla zdrowia człowieka, ponieważ mogą wywołać chorobę zwaną metemoglobinemią, związaną z przekształceniem się hemoglobiny w methemoglobinę, która nie posiada zdolności transportowania tlenu we krwi.
Są one również uznawane za prekursorów nitrozoamin, które mają udowodnione działanie rakotwórcze i mutagenne.
Bromki
Jest to anion stosunkowo nielicznie występujący w wodach słodkich, rzędu μg/L, zdecydowanie większe jego stężenie jest w wodach morskich.
Bromki nie mają bezpośredniego wpływu na zdrowie człowieka, jednak w wyniku ich utleniania w procesach uzdatniania wody z udziałem chlorowania lub ozonowania, przekształcają się one w bardzo toksyczne bromiany, które są sklasyfikowane, jako związki rakotwórcze i mutagenne. W polskich normach nie ma ustalonych dopuszczalnych ilości bromków w wodzie pitnej, dla bromianów wynosi ona 0,01 mg/L.
Azotany
Jego naturalnym źródłem jest przebiegający w środowisku cykl azotowy, związany m.in. z rozkładem roślin. Jednak najbardziej problematycznym są źródła antropogeniczne np. ścieki miejskie i przemysłowe, nawozy sztuczne i naturalne oraz kwaśne deszcze i pyły, które dostarczają znaczne ilości azotanów do środowiska.
Bezpośrednio nie są one groźne dla człowieka, jednak w przewodzie pokarmowych mogą się przekształcić w azotyny.
Azotany występowały w znaczącej większości wód, tylko 6 z nich wykazały się zawartością poniżej granicy wykrywalności. Ich stężenie wynosiło <20,4 mg/L.
Fosforany
Stanowią najczęściej występującą w środowisku postać fosforu, pierwiastka o bardzo dużym znaczeniu w środowisku.
Związki fosforu biorą udział w wielu podstawowych procesach życiowych organizmów, wchodzą w skład m.in. kwasów nukleinowych, fosfolipidów i fosfoprotein. W organizmie człowieka występuje on głównie w kościach i szkliwie zębów. Fosfor jest podstawą metabolizmu węglowodorów, tłuszczu i białek. Pierwiastek ten umożliwia rozprowadzanie substancji w organizmie.
Jednak nadmiar tego pierwiastka może powodować groźne skutki zdrowotne m.in. zaburzenie wchłaniania żelaza, niewydolność nerek oraz osteoporozę przez zaburzanie równowagi wapniowo-fosforanowej.
Siarczany
Mają one pozytywne oddziaływanie na prace wątroby i trzustki. Zalecane są przede wszystkich w stanach cukrzycowych, a ich działanie jest zauważalne, gdy występują w wodzie w stężeniu 250 mg/L.
Wody butelkowane zawierały siarczany w zakresie od 0,424 mg/L do 456,7 mg/L. Najwięcej siarczanów zawierała woda S.Pellegrino (457 mg/L) i Woda Magnezowa (220 mg/L).
Woda Butelkowana vs. Woda Wodociągowa
Wiele osób kupuje wodę butelkowaną, motywując się przede wszystkim smakiem oraz jej czystością. W takim razie czy woda wodociągowa jest gorsza pod względem jakości? Jeszcze kilkanaście, a zwłaszcza kilkadziesiąt lat temu woda kranowa zawierać mogła wiele zanieczyszczeń, jednak dzisiaj firmy wodociągowe muszą spełniać wiele rygorystycznych norm i być poddawane regularnym badaniom fizyczno-chemicznym, dlatego w praktyce podstawowym kryterium są walory smakowe wody.
Woda wodociągowa często może mieć gorszy smak na przykład przez obecność kamienia, czy resztek chloru używanego do dezynfekcji wody wodociągowej, stąd też woda kranowa może mieć niezachęcający zapach. Nie sposób pominąć aspektu ekologicznego. Woda kranowa w tym przypadku jest znacznie lepszym wyborem. Trzeba wziąć pod uwagę, że kupując butelki 1,5 L, zużywamy dziennie ponad jedną butelkę plastikową, która stanowi odpad. Ponadto, wiele związków szkodliwych dla naszego zdrowia może przenikać z plastiku do wody. Takimi związkami są m. in. bisfenole, składniki poprawiające właściwości plastyczne tworzyw sztucznych. Bisfenole (np. bisfenol A lub BPA) świetnie „udają” hormony i przez to zaburzają funkcjonowanie układu hormonalnego ludzi i zwierząt. Przenikanie ich z butelek do wody zależy od czasu przechowywania i zwiększa się znacznie pod wpływem ciepła i promieni słonecznych.
Za skorzystaniem z wody kranowej przemawia także aspekt ekonomiczny.
Jaką Wodę Wybrać?
To pytanie zadaje sobie wielu konsumentów. Nie ma jednoznacznej odpowiedzi. Wybierając wodę do picia należy zastanowić się, jakie będzie miała ona przeznaczenie, czy ma zastępować wodę wodociągową, ma nam dostarczać profilaktyczne ilości składników mineralnych czy ma wspomagać leczenie danego schorzenia. Istnieje na rynku bardzo wiele wód, dlatego każdy powinien znaleźć coś odpowiedniego dla siebie. Do codziennego picia nadają się wody średnio zmineralizowane. Zawierają one pewną porcję składników mineralnych, dzięki czemu nie wypłukuje ich z organizmu człowieka i bardzo dobrze gaszą pragnienie. Jeśli natomiast wymagamy od wody, aby miała dodatkowe korzyści dla zdrowia należy wybierać wody wysoko zmineralizowane, które jednak mają ograniczenia dotyczące ilości wypicia.
Test Wód Butelkowanych
Fundacja Pro-Test na zlecenie Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeprowadziła test wody. Oddaliśmy 15 wód butelkowanych (11 mineralnych i cztery źródlane) do akredytowanego laboratorium, gdzie zostały poddane szczegółowym badaniom. Wszystkie wody miały opakowania półtoralitrowe i były w okresie pełnej przydatności do spożycia. Wybraliśmy je na podstawie przeprowadzonego szczegółowego rekonesansu w sieciach super- i hipermarketów. I tak do koszyka wkładaliśmy te najpopularniejsze albo najintensywniej reklamowane. Zdecydowaliśmy się na wspólne zestawienie w naszym teście wód mineralnych i źródlanych, żeby pokazać wybór, przed jakim staje konsument.
W przypadku naturalnych wód mineralnych oceniono zgodność składu mineralnego z deklaracją na etykiecie na podstawie oznaczenia wybranych składników mineralnych w laboratorium. Oznaczono więcej składników mineralnych niż zostało zadeklarowanych na etykietach wód. Wartości oznaczone w badaniach laboratoryjnych porównano z deklaracjami producentów na etykiecie i obliczono różnicę, która w tabeli z wynikami podano w procentach.
Przepisy zobowiązują producenta do wykonywania pomiaru pH, choć jego prawidłowy zakres nie jest określony. W ramach testu zbadaliśmy także utlenialność wód. Utlenialność to wskaźnik mówiący o czystości wody, określający przybliżoną zawartość związków organicznych. Limit dla tego parametru nie jest określony w przepisach dotyczących wód butelkowanych, ale woda do spożycia, czyli na przykład ta z kranu, nie może mieć utlenialności wyższej niż 5 mg/l.
Niepożądane Składniki
W wodzie występuje bogactwo różnych składników, z których część jest niepożądana i toksyczna w nadmiernych stężeniach:
- Azotyny i azotany: Ich obecność w wodzie jest niepożądana. Wskazuje na zanieczyszczenia pochodzącymi ze środowiska środkami ochrony roślin oraz substancjami organicznymi.
- Bar: Znajduje się na liście substancji szczególnie szkodliwych. Limit zawartości baru określony polskimi i unijnymi przepisami dla wód butelkowanych określono na poziomie 1 mg/l.
- Fluor (fluorki): Choć fluor jest składnikiem niezbędnym dla prawidłowego funkcjonowania kośćca, to jednak w nadmiernych ilościach może być toksyczny.
- Uran: Jest radioaktywnym metalem ciężkim. Zagrożenia związane z obecnością uranu w wodzie pitnej nie wiążą się z jego radioaktywnością, ale ze szkodliwością chemiczną.
Wody Alkaliczne
Woda alkaliczna jest to woda, która charakteryzuje się wysokim pH. Najogólniej rzecz ujmując, wskaźnik pH pozwala na określenie, czy mamy do czynienia z roztworem kwaśnym (pH 0-6), obojętnym (pH 7) czy zasadowym (pH powyżej 7,5). Chemicznie czysta woda ma pH o wartości 7. Wodę alkaliczną cechuje pH powyżej 7,5. pH spożywanej wody powinno być wyższe niż 7,4, ponieważ większość płynów naszego ciała musi utrzymać równowagę pH na poziomie 7,4. Jest to odczyn ludzkiej krwi. Idealnie by było, gdyby woda, którą pijemy na co dzień miała wartość pH w granicach 7,5 - 9,5.
Korzyści z Picia Wody Alkalicznej:
- Przywraca równowagę kwasowo-zasadową organizmowi i odkwasza środowisko wewnętrzne
- Poprawia nastrój i działa antystresowo
- Dodaje energii i przeciwdziała przewlekłemu zmęczeniu
- Zwiększa wigor i libido
- Jest silnym antyutleniaczem - spowalnia procesy starzenia się
- Odmładza organizm i przeciwdziała starzeniu się komórek
- Poprawia przemianę materii i sprzyja odchudzaniu
- Wspomaga sprawne usuwanie toksyn
- Dotlenia komórki
Alkaliczność kranówki jest relatywnie wysoka, w porównaniu do marketowych wód wypada lepiej. Najwyższe pH wody znajdziemy w kranach Krakowa (7.9), Mysłowic (7.8), Rzeszowa i Wrocławia (7.7). Na najniższe pH natrafimy w Lublinie i Żywcu (7.1), to jednak wciąż lepiej, niż Dobrowianka (6.7)! Kranówka jest więc świetnym zamiennikiem wód mineralnych alkalicznych.
Jeżeli:
- Nie zawsze dbasz o dietę, a można w niej znaleźć substancje zakwaszające organizm, takie jak np. kawa, czarna herbata, alkohol, cola, energy-drinki, słodkie napoje, białkowe suplementy diety, produkty mięsne, wyroby cukiernicze, tłuszcze zwierzęce.
- Masz stresujący tryb życia
- Czujesz się przemęczony
…to pij alkaliczną wodę!
tags: #woda #mineralna #chodelanka #skład #właściwości
