Wilgotność Względna w Gdańsku: Dane Historyczne i Ich Znaczenie
- Szczegóły
Zamieszczone poniżej pliki zawierają typowe lata meteorologiczne oraz opracowane na ich podstawie statystyczne dane klimatyczne dla obszaru Polski. Z bazy danych Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej wygenerowane zostały zbiory danych niezbędne do wyznaczenia typowych lat meteorologicznych i zagregowanych danych klimatycznych dla potrzeb analiz i symulacji energetycznych budynków.
Wygenerowane zbiory zawierały dane źródłowe z okresu trzydziestu lat począwszy od roku 1971, a skończywszy na roku 2000, dla stacji meteorologicznych z obszaru Polski posiadających ciągi danych terminowych co najmniej 3-godzinne z okresu co najmniej 10 lat. Dla pozostałych 19 stacji meteorologicznych długości ciągów danych źródłowych wynoszą od 11 do 29 lat, z tym, że nie zawsze są to kolejne lata.
Wygenerowane dane źródłowe zawierały dane obserwacyjne godzinowe lub 3-godzinowe. W przypadku danych obserwacyjnych o 8 terminach w ciągu doby przeprowadzono interpolację w celu wyznaczenia danych godzinowych. Wszelkie dalsze analizy ciągłości i spójności danych wykonywane były podczas wyznaczania typowych lat meteorologicznych.
Typowe Lata Meteorologiczne
Poniżej zamieszczono skrócony opis typowych lat meteorologicznych opracowanych dla Polski.
- Typowy rok meteorologiczny dla obliczeń energetycznych ISO: Został opracowany przez International Organization for Standardization i zakceptowany przez CEN jako norma EN ISO 15927-4. Roczny ciąg danych pogodowych dla obliczeń energetycznych tworzony jest z 12 miesięcy wybranych z okresu minimum 10 lat obserwacji meteorologicznych dla danej lokalizacji. Wybór miesiąca przeprowadza się poprzez wyznaczenie z wielolecia trzech miesięcy, dla których suma statystyk Finkelsteina-Schafera dla natężenia całkowitego promieniowania słonecznego, temperatury termometru suchego i wilgotności względnej jest najmniejsza.
- Meteorologiczny rok odniesienia Weather Year for Energy Calculations, Version 2 (WYEC2): Został opracowany dla ASHRAE przez Watsun Simulation Laboratory. Roczny ciąg danych pogodowych dla obliczeń energetycznych tworzony jest z 12 miesięcy wybranych z okresu minimum 30 lat obserwacji meteorologicznych dla danej lokalizacji. Poszczególne miesiące wybierane są poprzez porównanie statystyczne pojedynczego miesiąca z wartościami wieloletnimi.
- Typowy rok meteorologiczny Typical Meteorological Year, Version 2 (TMY2): Został opracowany przez National Renewable Energy Laboratory. Roczny ciąg danych pogodowych dla obliczeń energetycznych tworzony jest z 12 miesięcy wybranych z okresu minimum 30 lat obserwacji meteorologicznych dla danej lokalizacji. Poszczególne miesiące wybierane są poprzez porównanie statystyczne pojedynczego miesiąca z wartościami wieloletnimi.
- Rok meteorologiczny zaproponowany przez ASHRAE o nazwie TRY - Typical Reference Year: Z ciągu kilkudziesięciu lat obserwacji wybiera się jeden rzeczywisty rok danych pomiarowych opierając się na obliczanych średnich miesięcznych temperaturach termometru suchego. W metodzie zaproponowanej przez ASHRAE należy unikać lat z ekstremalnymi wartościami średnich miesięcznych temperatur. Spośród ciągu lat branych pod uwagę należy wybrać ten rok, który jest najłagodniejszy i ma najmniejszą liczbę ekstremalnych wartości średnich miesięcznych temperatury powietrza.
- Rok meteorologiczny zaproponowany przez dr inż. Piotra Narowskiego o nazwie HSY - Hottest Summer Year: Z ciągu kilkudziesięciu lat obserwacji wybiera się jeden rzeczywisty rok danych pomiarowych opierając się na obliczanych średnich miesięcznych temperaturach termometru suchego. W metodzie tej porównuje się miesiące średnie temperatury lipca i sierpnia i wybiera się rok z ekstremalnymi wartościami średnich miesięcznych temperatur dla tych miesięcy.
- Rok meteorologiczny zaproponowany przez dr inż. Piotra Narowskiego o nazwie CWY - Coldest Winter Year: Z ciągu kilkudziesięciu lat obserwacji wybiera się jeden rzeczywisty rok danych pomiarowych opierając się na obliczanych średnich miesięcznych temperaturach termometru suchego. W metodzie tej porównuje się miesiące średnie temperatury stycznia i lutego i wybiera się rok z ekstremalnymi wartościami średnich miesięcznych temperatur dla tych miesięcy.
W wyniku przetworzenia danych źródłowych przy pomocy programu TMY.EXE autorstwa dr inż. Piotra Narowskiego otrzymano 61 plików z typowymi latami meteorologicznymi według standardu ISO zawierających meteorologiczne dane źródłowe oraz 61 plików, w których zapisano statystyki, na podstawie których dokonano wyboru poszczególnych miesięcy lub lat dla typowych lat meteorologicznych. Pliki te posłużyły do wygenerowania przy pomocy programu MIP.EXE autorstwa dr inż. Piotra Narowskiego plików typowych lat meteorologicznych z danymi rozszerzonymi.
Przeczytaj także: Poradnik: walka z wilgocią w mieszkaniu
Parametry znajdujące się w wersji rozszerzonej typowych lat meteorologicznych, które nie pochodzą z obserwacji meteorologicznych zostały wyznaczone na podstawie odpowiednich modeli matematycznych i równań termodynamicznych. Drukiem wytłuszczonym wskazano parametry meteorologiczne pochodzące z obserwacji. Pozostałe wielkości zostały obliczone na podstawie parametrów pochodzących z obserwacji.
Pliki mają nazwy w postaci wmo12xxx0iso.txt. Litery xxx należy zastąpić odpowiednim skróconym numerem stacji meteorologicznej. Trzy litery występujące po numerze stacji w nazwie pliku oznaczają rodzaj typowego roku meteorologicznego dla tej stacji. Odpowiednio oznaczenie "try" to Test Reference Year, "hsy" - Hottest Summer Year, "cwy" - Coldest Winter Year, "wec" - Weather Year for Energy Calculations, Version 2, "tmy" - “Typical Meteorological Year, Version 2" oraz "iso" typowy rok meteorologiczny według EN ISO 15927-4.
Opis dotyczy wszystkich plików typowych danych meteorologicznych ISO. Dane typowych lat meteorologicznych znajdują się w plikach tekstowych których nazwa jest następującego formatu wmo12xxx0iso.txt. Litery xxx odpowiadają numerowi stacji meteorologicznej. Na przykład plik wmo123750iso.txt to plik zawierający dane typowego roku meteorologicznego dla Warszawy obliczony w oparciu o normę ISO.
Wszystkie pliki danych typowych lat meteorologicznych zostały skompresowane do archiwów ZIP. Klucz kierunku wiatru - pole nr 9 rekordów w plikach typowych lat meteorologicznych. Kierunek północy - 0º.
Pliki statystyk miesięcznych, których nazwy mają format wmo12xxx0iso_stat.txt, gdzie xxx odpowiada numerowi stacji meteorologicznej, zawierają statystyki miesięczne, które były obliczane podczas wyznaczania typowych lat meteorologicznych dla poszczególnych stacji.
Przeczytaj także: Wakacje w Bodrum
Poniżej w tabeli zestawiono typowe lata meteorologiczne opracowane na podstawie normy EN ISO 15927:4 dla 61 stacji meteorologicznych Polski w postaci pliku tekstowego TXT oraz w postaci spakowanego archiwum ZIP. Ze względu na znacznie mniejszą objętość zaleca się pobieranie plików w postaci spakowanej.
Dla typowych lat meteorologicznych zbudowanych z miesięcy wybieranych z różnych lat kalendarzowych np. UWAGA: Znakiem (-) umieszczonym przed nazwą stacji wyróżniono typowe lata meteorologiczne dla stacji meteorologicznych, które wyznaczono na podstawie niepełnych 30-letnich ciągów pomiarowych w danych źródłowych. Kolorem czerwonym wyszczególniono również numery lat kalendarzowych z danymi pomiarowymi, które były wykorzystane przy opracowaniu typowych lat meteorologicznych dla tych miejscowości.
Obliczenia symulacji energetycznej budynków przeprowadzone na podstawie tych danych mogą być obarczone błędem i nie należy ich uznawać za w pełni reprezentatywne. W przypadku wątpliwości lub obliczeń wymagających dużej wiarygodności należy wybrać najbliższą stację meteorologiczną, dla której typowe lata meteorologiczne opracowano na podstawie pełnych 30-letnich ciągów pomiarowych.
Należy zwrócić szczególną uwagę w przypadku wykorzystywania typowych lat meteorologicznych opracowanych na podstawie ciągów pomiarowych, krótszych niż 20 lat.
Prognozowanie Pogody i Dostępne Modele
Portal jest wspólnym przedsięwzięciem Wydziału Inżynierii Lądowej i Środowiska Politechniki Gdańskiej oraz Centrum Informatycznego TASK. W modelu HRWRF została zastosowana zoptymalizowana parametryzacja fizyki dla terenu Europy Środkowej. Wykorzystano również wysokorozdzielcze dane geograficzne zawierające pola topografii, szorstkości podłoża, oraz zagospodarowania i pokrycia terenu, które pozyskano z krajowych i zagranicznych baz danych. System obliczeniowy prognozowania pogody pracuje na superkomputerze "TRYTON" wykorzystując kilkaset rdzeni obliczeniowych procesorów Haswell.
Przeczytaj także: Poradnik pomiaru wilgotności
Do prognozowania pogody wykorzystywane są dane z globalnego modelu GFS (Global Forecast System) o rozdzielczości 0.25°, który zawiera w sobie sprzężone modele atmosfery, gleby, oceanu i lodu morskiego. Model w ciągu doby uruchamiany jest dla czterech głównych terminów synoptycznych 00, 06, 12 i 18 z czasem prognozy wynoszącym 60 godzin.
Strona prezentuje 3-dniową prognozę pogody dla Polski oraz krótkie komentarze dotyczące bieżącej pogody i ciekawostek meteorologicznych.
Przedstawia prognozy pogody i wizualizacje danych meteorologicznych (temperatura powietrza na różnych wysokościach, temperatura odczuwalna, opady, zachmurzenie - całkowite i przez chmury poszczególnych pięter, prędkość wiatru na różnych wysokościach, animacja kierunków przepływu powietrza, ciśnienie powietrza, wilgotność względna, występowanie burz, grubość pokrywy śnieżnej). W serwisie dostępne są również parametry falowania na Bałtyku.
Dla prognoz możliwość wyboru modelu (globalny GFS oraz modele regionalne).
Na stronie znajduje się szereg zakładek do: ‘Prognoz numerycznych’ - gdzie dla Polski można wywołać mapy prognoz (do 72 godzin) prędkości [m/s] i kierunku wiatru na wysokości 10 m oraz mapy rozkładu ciśnienia [hPa] na poziomie morza na tle zachmurzenia [okt]. Wszystkie mapy aktualizowane są 4 razy na dobę (0:00, 6:00, 12:00 i 18:00 czasu UTC).
W tej zakładce można również wygenerować zmiany warunków pogodowych dla wielu miast; ‘Prognoz nowcastingowych’ - gdzie dla najbliższych 9 godzin można wywołać rozkład przestrzenny temperatury powietrza na wysokości 2 m, temperatury punktu rosy, temperatury gruntu, temperatury odczuwalnej, wilgotności względnej, opadu i wiatru.
W zakładce ‘Dane pomiarowe’ - znaleźć można rozkłady przestrzenne ciśnienia atmosferycznego i temperatury powietrza oraz szereg wyników pomiarów meteorologicznych w wielu miejscowościach Polski, w tym aktualne warunki śniegowe.
Jakość Powietrza i Wilgotność
Na stronie można uzyskać informacje o wartości poszczególnych zanieczyszczeń oraz dane historyczne dotyczące jakości powietrza w poszczególnych miastach (od 2017) - średnie miesięczne wartości PM10, O3, NO2, SO2 i CO. Zawiera mapę z bieżącą informacją o wynikach pomiarów: PM10, PM2.5, O3, NO2, SO2, CO i benzenu (C6H6).
Zakładka dane pomiarowe pozwala wygenerować wykresy lub tabele pokazujące w okresie doby, 3, 10 i 30 dni zmiany wartości poszczególnych elementów pomiarowych na danej stacji. Podstawowa sieć obejmuje 9 stacji referencyjnych rozmieszczonych w różnych lokalizacjach w aglomeracji trójmiejskiej.
Każda stacja jest wyposażona w mierniki parametrów meteorologicznych. Dla wszystkich stacji prezentowane są dane 1-godzinne i średniodobowe.
Wskaźnik wyraża przybliżony stopień zanieczyszczenia powietrza atmosferycznego w czterostopniowej skali wraz z zaleceniami dla mieszkańców Warszawy. Wskaźnik ma dwie wersje: ogólną i zdrowotną.
Profesjonalny serwis prognozy pogody do 15 dni dla wszystkich kontynentów z kilku modeli prognostycznych: GFS, JMA, ECMWF, ENS, GME. Prognoza przebiegu elementów pogody z rozbiciem na kilka poziomów barycznych (poziom morza, 850 hPa, 700 hPa i 500 hPa.
Dla Europy Środkowej szczegółowa prognoza z 3-godzinnym krokiem czasowym. Archiwum map ze wskazanych poziomów barycznych. Prezentowane mapy synoptyczne co 6 godzin oraz ich archiwum.
Strona ‘Analiza modeli i mapy prognoz’ zawiera mapy analizy modelu i prognozy dla wybranych domen na całym świecie, w odstępach dziennych lub 12-godzinnych. Dane pochodzą z modelu GFS, chyba że wskazano inaczej; NAM jest dostępny tylko dla regionu Ameryki Północnej z częstotliwością co 12 godzin.
Mapy są aktualizowane dwa razy dziennie, po uruchomieniu modeli 00Z i 12Z. Model NOGAPS.
Pierwszy adres zawiera zestaw linków do map rozkładów przestrzennych różnych elementów meteorologicznych w Europie. Bieżąca informacja o pogodzie dla kilkunastu tysięcy stacji meteorologicznych z całego Świata oraz kilkudziesięciu stacji meteorologicznych z Polski wraz z możliwością wglądu w archiwum na kilka lat wstecz.
Wilgotność względna powietrza ma duży wpływ na to, jak odczuwamy upał. Bardzo rzadko zdarza się, aby nad Polskę napływało aż tak skrajnie suche powietrze. Wilgotność powietrza spada nawet poniżej 15 procent i jest równie niska, jak na Saharze. Oddychamy nie tylko wyjątkowo gorącym, ale też suchym powietrzem.
Zwykle podczas fali upałów wilgotność względna powietrza nie spada poniżej 20-30 procent. Niestety, od piątku (22.07), gdy nad Polskę dotrze znacznie wilgotniejsze powietrze związane z frontem burzowym, upał stanie się znacznie bardziej męczący, a przez to groźniejszy dla naszego zdrowia, a nawet życia.
tags: #wilgotność #względna #Gdańsk #dane #historyczne
