Przydomowa oczyszczalnia ścieków: Bakterie, rodzaje i działanie
- Szczegóły
W obecnych czasach, kiedy świadomość konieczności dbania o środowisko naturalne ciągle wzrasta, coraz większą popularnością cieszą się przydomowe oczyszczalnie ścieków. Do ich zalet, oprócz ekologii, należy również możliwość komfortowej obsługi, a także oszczędność pieniędzy. Należy jednak pamiętać, że aby oczyszczalnia ścieków sprawowała należycie swoją funkcję, musimy zadbać o odpowiednie preparaty.
Biologiczne oczyszczanie ścieków bazują na rozkładzie i mineralizacji nieczystości organicznych przez mikroorganizmy w warunkach tlenowych, beztlenowych oraz naprzemiennie, tlenowo-beztlenowych (w zależności od systemu oczyszczalni). Zawarte w ściekach, złożone substancje organiczne są „zjadane” przez odpowiednie bakterie i w ten sposób, w dużym uproszczeniu, rozkładane na proste związki chemiczne i wodę.
Proces oczyszczania ścieków
Oczyszczanie ścieków odbywa się dwuetapowo - początkowo jest to beztlenowe podczyszczenie, a następnie doczyszczenie wtórne z użyciem bakterii tlenowych. Pierwszym etapem procesu oczyszczania jest oczyszczanie wstępne w osadniku wstępnym. Początkowa obróbka ścieku polegającą na usunięciu największych zanieczyszczeń jest przeprowadzana poprzez procesy sedymentacji (opadania grawitacyjnego), flotacji oraz fermentacji.
Na tym etapie zostają oddzielone większe zanieczyszczenia stałe, nieorganiczne, nierozpuszczalne w wodzie, które następnie redukowane są przez bakterie beztlenowe (anaeroby - beztlenowce) na dnie zbiornika. Następnie, wstępnie podczyszczony ściek poddawany jest właściwemu procesowi oczyszczania w komorze tlenowej - bioreaktorze napowietrzanym.
We wszystkich typach oczyszczalni zachodzą procesy oczyszczania tlenowego i beztlenowego, natomiast inaczej są realizowane w oczyszczalniach biologicznych, a inaczej w oczyszczalniach drenażowych. Niezależnie od tego, cel jest ten sam - zredukować związki materii organicznej i upłynnić osady ściekowe.
Przeczytaj także: Oczyszczalnia oksydacyjna: zasady działania
Różnice między tlenowym a beztlenowym oczyszczaniem ścieków
Jak sama nazwa wskazuje oczyszczanie tlenowe, to proces, który zachodzi przy udziale bakterii tlenowych w obecności tlenu. Z kolei, podczas oczyszczania beztlenowego wszystkie procesy następują bez dostępu powietrza - głównie są to procesy biochemiczne fermentacji beztlenowej.
W biologicznych oczyszczalniach proces oczyszczania beztlenowego odbywa się w osadniku wstępnym, a w oczyszczalniach drenażowych w osadniku gnilnym. Z kolei oczyszczanie tlenowe występuje w reaktorze biologicznym (biooczyszczalnia) lub w drenażu rozsączającym (oczyszczalnia gnilna z systemem drenażowym).
Obecność tlenu jest bardzo ważnym elementem funkcjonowania przydomowej oczyszczalni, ponieważ dostęp tlenu ma bezpośredni wpływ na typy bakterii i innych mikroorganizmów, które bez tlenu nie mogłyby aktywnie wydzielać enzymów odpowiedzialnych za upłynnianie ścieków. Z tego powodu w tlenowym oczyszczaniu biorą udział aeroby, czyli mikroorganizmy wykorzystujące tlen w postaci cząsteczkowej do obróbki organicznych zanieczyszczeń, tzn. przekształcania ich na chemiczne związki proste. Dodatkowo. enzymatyczne procesy bioredukcji biomasy w obecności tlenu charakteryzują się znacznie większą dynamiką reakcyjną.
Odpowiednie natlenienie ścieku rzutuje bezpośrednio na właściwy wzrost i rozwój korzystnych bakterii saprofitycznych. Zbyt rzadkie dostarczanie tlenu, lub jego brak w przypadku awarii urządzeń napowietrzających może skutkować obumieraniem kolonii bakterii, co wiąże się ze spadkiem wydajności przydomowej oczyszczalni.
Jakie bakterie do biologicznych oczyszczalni z napowietrzaniem?
W związku z tym, że działanie oczyszczalni biologicznej różni się od oczyszczalni drenażowych (osadników gnilnych), powinniśmy wybierać preparaty o innych parametrach - dedykowane startery do oczyszczalni biologicznych - start boostery. Na rynku znajdziemy dwa rodzaje biopreparatów (starterów oraz preparatów eksploatacyjnych): do osadników gnilnych (szamba ekologiczne, oczyszczalnie drenażowe) oraz do oczyszczalni z napowietrzaniem.
Przeczytaj także: Eco 3000l: cena, opinie, montaż
Aktywator bakteryjny do oczyszczalni napowietrzanej powinien zawierać:
- wysoką dawkę enzymów litycznych wspierających redukcję związków organicznych
- najwyższe stężenie bakterii saprofitycznych, w tym kultury bakterii tlenowych - anaerobów
- odpowiednią pożywkę przeznaczoną dla mikroorganizmów rozwijających się w obecności tlenu
- specjalną kompozycję witamin i mikroelementów stymulujących rozwój kultur bakterii
- dodatek odtłuszczający - kultury bakterii lipolitycznych oraz enzymy - lipazy dla zabezpieczenia instalacji przed powstaniem zatorów
Naturalny proces namnażania bakterii wymaga czasu, dlatego jeżeli nie zastosujemy odpowiednich preparatów rozruchowych, początkowo nasza oczyszczalnia będzie funkcjonowała mniej skutecznie - wiąże się do z okresem czasu wymaganym do namnożenia stabilnej mikroflory bakteryjnej. Stosowanie preparatów biologicznych do oczyszczalni z napowietrzaniem pozwoli nie tylko na szybkie uruchomienie nowo zamontowanej oczyszczalni, ale także pomoże w odbudowie kultur bakteryjnych, które zostały zniszczone przez nadmiar silnych detergentów albo po dłuższej przerwie w dostarczaniu ścieków.
Bakterie wykorzystywane w oczyszczalniach ścieków pełnią kluczową funkcję w rozkładzie substancji organicznych i utrzymaniu prawidłowej pracy całego systemu. Ich obecność przyspiesza proces rozkładu nieczystości, zapobiega powstawaniu nieprzyjemnych zapachów oraz minimalizuje ryzyko zatorów i awarii. Stosowanie odpowiednich preparatów biologicznych pozwala na utrzymanie równowagi mikroflory bakteryjnej wewnątrz instalacji i zwiększa efektywność oczyszczania.
Czy jest sens stosować biopreparaty do oczyszczalni biologicznych?
Niektórzy producenci biooczyszczalni zapewniają, że oferowane przez nich przydomowe oczyszczalnie ścieków nie wymagają dodawania preparatów i zaszczepiania kultur bakteryjnych. Wynika to z faktu, ze błona biologiczna na złożu lub kłaczki w osadzie czynnym pojawiają się samoczynnie. Natomiast wytworzenie odpowiednich bakterii wymaga wiedzy i czasu.
Może się okazać, ze ilość bakterii jest niewystarczająca ze względu na zbyt słabe rozwiniecie złoża biologicznego. Dlatego bardzo ważne jest zastosowanie dawki inicjującej - szczepionki w postaci aktywatora biologicznego (startera do oczyszczalni). Dedykowane preparaty bakteryjne w swoim składzie zawierają immobilizowane enzymy, które rozkładają białka, węglowodany, tłuszcze i inne substancje organiczne na małe cząstki i dokonują ich dalszego rozkładu oraz degradacji szkodliwych substancji.
Przeczytaj także: Oczyszczalnia ścieków krok po kroku
Warto zwrócić uwagę, iż dobry preparat do oczyszczalni biologicznej będzie w swoim składzie posiadał wyselekcjonowane kultury bakterii tlenowych zdolnych do wysokiej sekrecji (wydzielania zewnątrzkomórkowego) enzymów: proteolitycznych, celulolitycznych, lipolitycznych itp. Zastosowanie preparatów rozruchowych zapewnia prawidłowe działanie przydomowej oczyszczalni i pozwala wydajnie rozkładać ścieki na bezpieczne dla środowiska substancje, takie jak woda, dwutlenek węgla i związki azotowe.
Należy pamiętać, ze instalacje biologiczne, z osadem czynnym są wrażliwe na wahania w objętości dostarczanych ścieków, a także na ich skład, który może ulec nadmiernemu rozcieńczeniu czystą wodą, czy dużą ilością detergentów. Dlatego nawet najlepsza biologiczna oczyszczalnia ścieków potrzebuje zastosowania odpowiednich preparatów, aby wznowić lub pobudzić procesy biologicznego rozkładu nieczystości.
Rodzaje preparatów do przydomowych oczyszczalni ścieków i jak działają?
Do przydomowych oczyszczalni ścieków stosuje się różnorodne preparaty, które mają na celu wspomaganie procesów rozkładu organicznego i rozwój flory bakteryjnej. Wyróżniamy głównie:
- Saszetki - wygodne w użyciu, wystarczają na długi czas (nawet do sześciu miesięcy), pomagają w niwelowaniu nieprzyjemnych zapachów.
- Tabletki - kompleksowe rozwiązanie, często wybierane ze względu na łatwość aplikacji.
- Płyny - szybko działające środki, które są stosowane bezpośrednio do systemu oczyszczalni.
Te preparaty inicjują procesy rozkładu w oczyszczalniach, wspomagając działanie bakterii i poprawiając efektywność oczyszczania ścieków.
Jakie środki do oczyszczalni ścieków są zalecane i dlaczego?
Zalecane są środki pochodzenia naturalnego, które nie zawierają złożonych substancji chemicznych mogących negatywnie wpływać na działanie oczyszczalni i bakterii. Aktywatory biologiczne do szamb i oczyszczalni są szczególnie polecane, ponieważ wspomagają one szybki rozwój flory bakteryjnej, co jest kluczowe dla efektywnego działania systemu. Wybierając preparaty, należy unikać tych, które mogą zabijać bakterie, ponieważ są one niezbędne do prawidłowego funkcjonowania oczyszczalni.
Oczyszczalnia biologiczna a ekologiczna
Podstawowa różnica to napowietrzanie. W oczyszczalniach ekologicznych w ogóle ono nie występuje. Nie dają one możliwości rozwoju osadu czynnego, a więc ich skuteczność jest bardzo niska. Ta nieefektywność przekłada się na jeszcze jedną ważną rzecz, oczyszczalnie ekologiczne są ekologiczne tylko z nazwy. Przyjęło się określać osadniki gnilne jako oczyszczalnie ekologiczne, ale procesy beztlenowe nie pozwalają na osiągnięcie wyników redukcji zanieczyszczeń, których wymaga europejska norma zaimplementowana także do polskich przepisów prawa. W praktyce, przekreśla to szanse inwestora na uzyskanie dofinansowania na taką oczyszczalnię. W przypadku urządzeń biologicznych z natlenianiem, uzyskanie dotacji jest możliwe.
Można uznać, że oczyszczalnia drenażowa, niesprawnie działająca, przez wykorzystanie warunków beztlenowych, może być równie niebezpieczna dla środowiska co nieszczelne szambo.
| Cecha | Oczyszczalnie biologiczne | Oczyszczalnie ekologiczne (osadnik gnilny z drenażem rozsączającym) |
|---|---|---|
| Stopień oczyszczania ścieków | Do 98% | Niski, niemierzalny |
| Technologia | Tlenowa z udziałem mikroorganizmów | Beztlenowa |
| Osad czynny | Tak | Nie |
| Klarowność wody pościekowej | Tak | Nie |
| Koszt inwestycji | Wyższy | Niższy |
Podsumowując, oczyszczalnie biologiczne wykazują liczne zalety w porównaniu do oczyszczalni ekologicznych. Wyższy stopień oczyszczania ścieków, zaawansowana technologia i efektywne usuwanie zanieczyszczeń to główne powody, dla których coraz więcej osób decyduje się na wybór oczyszczalni biologicznej dla swojego gospodarstwa domowego.
Możliwości zagospodarowania oczyszczonych ścieków
Ścieki oczyszczone w przydomowej oczyszczalni biologicznej stanowią cenny zasób, który można w różnoraki sposób zagospodarować. Ponowne wykorzystanie ścieków nie tylko ogranicza zużycie wody, ale także przyczynia się do ochrony środowiska. Jedną z opcji jest odprowadzanie oczyszczonych ścieków do gruntu poprzez studnie chłonne lub drenaż rozsączający. Takie rozwiązanie umożliwia naturalne wsiąkanie wody w głąb gruntu, nawadniając teren i wspierając wegetację roślin. Innym sposobem jest wykorzystanie wody pościekowej do nawadniania i podlewania roślin. To szczególnie korzystne rozwiązanie w przydomowych ogrodach i na terenach zielonych. Rozsączanie ścieków za pomocą drenażu zapewnia stały dopływ wody do gleby, co sprzyja bujnemu wzrostowi roślinności.
| Metoda zagospodarowania | Zalety |
|---|---|
| Odprowadzanie do gruntu | Naturalne nawadnianie terenu, Wsparcie wegetacji roślin, Ochrona zasobów wody pitnej |
| Wykorzystanie do podlewania roślin | Oszczędność wody pitnej, Bujny wzrost roślinności, Korzyści dla przydomowych ogrodów i terenów zielonych |
Wybierając sposób zagospodarowania oczyszczonych ścieków, warto kierować się zarówno aspektami praktycznymi, jak i ekologicznymi. Odpowiednie rozsączanie ścieków i wykorzystanie ich do nawadniania przyczynia się do ochrony środowiska i zrównoważonego gospodarowania zasobami wodnymi. Dzięki temu możemy cieszyć się pięknem zieleni wokół naszego domu, jednocześnie dbając o naturę.
Dozowanie i przechowywanie preparatów do oczyszczalni
Aby zapewnić efektywna eksploatacja oczyszczalni, niezwykle istotne jest właściwe dozowanie preparatów do oczyszczalni. Regularne dodawanie preparatów, zgodnie z instrukcją producenta, gwarantuje stabilne i efektywne działanie systemu oczyszczania ścieków. Zaniedbanie tej czynności może prowadzić do nieoczekiwanych problemów i spadku wydajności oczyszczalni.
Przechowywanie biopreparatów wymaga szczególnej uwagi. Aby zachować żywotność mikroorganizmów w preparatach, powinny one być przechowywane w chłodnym miejscu, z daleka od światła i skrajnych temperatur. Niewłaściwe warunki przechowywania mogą skutkować utratą skuteczności produktu i negatywnie wpłynąć na proces oczyszczania ścieków.
tags: #przydomowa #oczyszczalnia #ścieków #bakterie #rodzaje #i
