Ozonowanie: Słownik Języka Polskiego

Ozon (O3) to alotropowa odmiana tlenu. Homoatomowa cząsteczka ozonu zbudowana jest z trzech atomów tlenu związanych wiązaniami o długości 1,28 Å pod kątem 116,8° w stanie gazowym oraz 117,9° w stanie stałym.

Właściwości i Powstawanie Ozonu

W warunkach normalnych ozon jest niebieskim gazem o większej gęstości od powietrza. W temperaturze od −193 °C do −111 °C jest fioletową cieczą. Jest gazem niepalnym, ma natomiast zdolność, podobnie jak ditlen - O2, podtrzymywać proces spalania. Dobrze rozpuszcza się w wodzie. Jest nietrwały termicznie i rozpada się stopniowo do tlenu już w temperaturze pokojowej.

Ozon powstaje z tlenu pod wpływem czynników dostarczających dużą energię, np. podczas naturalnych wyładowań elektrycznych w atmosferze lub pod wpływem promieniowania UV-C (λmaks. Otrzymywany jest sztucznie w ozonizatorach, w których prowadzone są ciche wyładowania elektryczne. Uzyskuje się stężenie 5-8% ozonu w powietrzu lub ok. 15%, jeśli stosuje się czysty tlen.

Historia Odkrycia Ozonu

Zapach ozonu był znany zawsze jako unoszący się po burzy. W 1839 roku Christian Friedrich Schönbein stwierdził jego występowanie w okolicy łuku elektrycznego i przy anodzie podczas elektrolizy wody. W 1840 r. zasugerował, że jest to nowa substancja chemiczna i nazwał ją ozonem. W 1845 r. ustalono, że ozon jest odmianą tlenu. Wzór O3 ustalony został w roku 1865 przez Jacques’a-Louisa Soreta.

Zastosowanie Ozonu w Dezynfekcji

Ozon jest jednym z najskuteczniejszych znanych środków dezynfekcyjnych. Działanie bakteriobójcze wykazuje w stężeniu ok. 13 μg/dm³. Dla porównania, działanie bakteriobójcze ozonu jest około 50 razy skuteczniejsze i 3000 razy szybsze niż chloru. Ozon najskuteczniej niszczy bakterie, ale jest nietrwały, dlatego wodę trzeba jeszcze chlorować. Ozonowana woda potrzebuje jednak mniej chloru.

Przeczytaj także: Działanie ozonowania soli fizjologicznej

Ozonowana woda albo ozonowane roztwory NaClO lub KMnO4 wykorzystuje się również podczas dezodoryzacji.

Miasto pobiera ją z Wisły i Zalewu Zegrzyńskiego. W oczyszczalni najpierw się ją ozonuje, potem dezynfekuje. Dezynfekcja niszczy wszelkie bakterie i wirusy, zabezpiecza także przed ich powstaniem w rurach.

Jeżeli proces absorpcji łączy się z ozonowaniem w fazie gazowej, korzystne jest wykorzystanie skruberów rozpryskowych.

Ozon w Atmosferze i Jego Rola

W stratosferze w atmosferze ziemskiej znajduje się warstwa zwiększonej koncentracji ozonu, tzw. ozonosfera. Pochłania ona wysokoenergetyczną część promieniowania ultrafioletowego, które jest częścią promieniowania słonecznego. Warstwa ta ma istotne znaczenie ochronne dla życia na Ziemi, jako że wysokoenergetyczne promieniowanie ultrafioletowe uszkadza cząsteczki DNA i jest czynnikiem rakotwórczym.

Wiele czynników chłodniczych wprowadzonych przez ludzi w XX wieku, szczególnie freony, okazało się być substancjami zubożającymi warstwę ozonową. W latach 1980. odkryto przerzedzenie warstwy ozonowej ponad obszarami okołobiegunowymi, nazwane dziurą ozonową.

Przeczytaj także: Opinie o ozonowaniu w Mysiadle

Zagrożenia Związane z Ozonem

Ozon należy do reaktywnych form tlenu. Jest gazem drażniącym, powoduje uszkodzenie błon biologicznych. Uszkadza białka poprzez utlenianie, zwłaszcza reszt metioniny, cysteiny i tryptofanu. Hamuje działanie enzymów komórkowych, szczególnie w obrębie mitochondriów.

Pierwsze objawy wdychania ozonu (obserwowanymi w stężeniach ⩾0,2 mg/m³) są kaszel, drapanie w gardle, senność i bóle głowy. Przy stężeniu 2-6 mg/m3 objawy te pojawiają się po 1-2 h. W większych stężeniach, 9-20 mg/m3, następuje wzrost ciśnienia tętniczego, przyspieszenie tętna, a po kilku godzinach obrzęk płuc prowadzący do zgonu (w stężeniach 9-20 mg/m³).

Przeczytaj także: Oczyszczanie powietrza: Ozonowanie czy adsorpcja?

tags: #ozonowanie #słownik #języka #polskiego

Popularne posty: