Osuszacz Układu Hamulcowego: Zasada Działania
- Szczegóły
Na bezpieczeństwo poruszania się dowolnym pojazdem ogromny wpływ ma jakość systemu hamulcowego. Im większa i cięższa jest dana maszyna, tym większej mocy potrzeba, by zatrzymać ją w miejscu - zwłaszcza jeśli chce się utrzymać przy tym jak najkrótszą drogę hamowania. Układ hamulcowy samochodu ciężarowego, autobusu czy ciężkiego pojazdu rolniczego musi zatem być silny, niezawodny i dobrze znoszący ogromne obciążenia, jakie powstają podczas jazdy tymi środkami transportu.
Historia układu pneumatycznego sięga II połowy XIX wieku, kiedy to George Westinghouse zaprojektował to rozwiązanie dla ówczesnych pojazdów kolejowych. Opatentowana forma mechanizmu na przestrzeni lat doczekała się mnóstwa modyfikacji. Już na początku XX wieku korzystały z niej nie tylko lokomotywy, lecz również pierwsze ciężkie pojazdy.
Układy pneumatyczne wykorzystują do pracy ciśnienie powietrza. O dostarczenie go do systemu (oraz utrzymanie jego odpowiedniego poziomu) dba sprężarka. W trakcie jej pracy wytwarzana jest także wilgoć (w postaci dostającej się do układu skondensowanej pary wodnej i cząsteczek oleju) - aby zapobiec przedostawaniu się wody do układu hamulcowego, potrzebny jest tzw. osuszacz, wyposażony w odpowiedni filtr, a także we wspomagające ten proces grzałki.
Usuwanie wody z systemu pneumatycznego jest niezwykle istotne zwłaszcza zimą - niskie temperatury mogą doprowadzić do zamarzania cieczy w jego wnętrzu. Zgromadzone w ten sposób sprężone powietrze trafia do cylindrów.
System aktywowany jest przez naciśnięcie pedału hamulca (lub zaciągnięcie hamulca ręcznego). W zatrzymywaniu pojazdu istotną rolę odgrywa siłownik. To właśnie ten element (a zwłaszcza obecny w nim tłok) odpowiada za przekształcenie powietrza pod ciśnieniem w energię mechaniczną.
Przeczytaj także: Instrukcja krok po kroku: Osuszacz w Solaris Urbino
Każdy ciągnik, bus lub inny, ciężki pojazd, wymaga niezawodnego systemu hamulcowego. Hamulce pneumatyczne pozwalają zadbać o odpowiednią siłę hamowania również w pojazdach ciężarowych wyposażonych w naczepę lub przyczepę.
Podstawowym elementem obwodu, na jaki należy zwracać uwagę podczas poszukiwania modelu do naczepy, jest siłownik. To właśnie od niego w dużej mierze zależy długość drogi hamowania. Siłownik musi więc być zaprojektowany tak, by jak najszybciej wytwarzał ilość energii potrzebnej do zatrzymania pojazdu.
Jeśli chodzi o systemy hamulcowe do naczep, do wyboru mamy m.in. obwód jednoprzewodowy i dwuprzewodowy. Różnice między nimi dotyczą sposobu sterowania. Układ jednoprzewodowy integruje elementy układu sterowania hamulcami i zasilania zbiornika w sprężone powietrze, podczas gdy wariant dwuprzewodowy dzieli je na dwa osobne przewody.
Należy także pamiętać, że jeśli planujemy połączenie dwóch przyczep, na przykład do ciągnika, konieczne jest zastosowanie takiego samego systemu hamulcowego w obu z nich.
Od momentu wynalezienia hamulce powietrzne przebyły długą drogę. Z prototypowego, początkowo wadliwego systemu hamowania dla lokomotyw z czasem wyewoluowały w standardowe rozwiązanie, powszechnie stosowane w pojazdach ciężarowych i innych wymagających maszynach. Choć od XIX wieku na rynku pojawiło się mnóstwo innych mechanizmów, system pneumatyczny wciąż doceniany jest ze względu na swoją skuteczność, niską awaryjność i odporność na przegrzewanie nawet przy dużych obciążeniach.
Przeczytaj także: Osuszacze wilgoci - ranking
Dzięki metodzie działania polegającej na wytwarzaniu siły hamującej powietrzem a nie cieczą hamulce pneumatyczne stanowią wprost niezawodne zabezpieczenie Twojej maszyny. Zapobiega to poważnym awariom. Aby zapewnić maksymalną siłę hamowania, zaleca się regularną konserwację.
Rola Osuszacza Powietrza w Układzie Pneumatycznym
Układ pneumatyczny w pojazdach ciężarowych odpowiada za działanie ważnych systemów, takich jak hamulce, zawieszenie i układy pomocnicze. Wilgoć i zanieczyszczenia obecne w powietrzu mogą powodować korozję przewodów, zamarzanie zaworów zimą oraz awarie elementów odpowiedzialnych za bezpieczeństwo jazdy.
Osuszacz powietrza eliminuje te zagrożenia, zapewniając suchą i czystą atmosferę roboczą dla całego systemu pneumatycznego. Jednym z komponentów, które możemy znaleźć w ciężarówce, a którego w samochodach osobowych nie ma, jest osuszacz powietrza. W jakim układzie jest potrzebny i dlaczego?
Osuszacz powietrza to specjalne urządzenie, które zapobiega przedostawaniu się wilgoci do układu pneumatycznego. Skąd mogłaby pochodzić wilgoć w układzie? Z pracy sprężarki, w trakcie której powstaje woda, która jest następnie kondensowana w układzie pneumatycznym.
Jeśli nie zostałaby ona usunięta przez osuszacz, w trakcie mrozu mogłaby zamarznąć i w ten sposób zablokować zawory oraz uniemożliwić hamowanie.
Przeczytaj także: Jak naprawić błąd E5 w osuszaczu powietrza Ralf?
Zasada Działania Osuszacza Powietrza
Jak działa osuszacz powietrza? Poniżej przedstawiono cykl jego pracy:
- Ładowanie - sprężarka tłoczy powietrze do osuszacza. Cząstki oleju i wody są zatrzymywane w komorze separacyjnej, a wilgoć - wchłaniana przez wkład adsorpcyjny.
- Regeneracja - po osiągnięciu zadanego ciśnienia otwiera się zawór purge. Część suchego powietrza przepływa przez wkład w przeciwnym kierunku, usuwając z niego wilgoć.
- Restart cyklu - osuszacz gotowy do kolejnego cyklu pracy.
Wkład Osuszacza WABCO Air System Protector PLUS
Wkład ten jest w gruncie rzeczy filtrem, osuszaczem i odolejaczem. Jest najbardziej zaawansowanym z gamy wkładów osuszacza WABCO.
Typowe Usterki i Kody Błędów
Do typowych usterek i kodów błędów związanych z osuszaczem powietrza należą:
- MID 136 SID 21 FMI 8 - zbyt długi czas napełniania układu; możliwa przyczyna: nieszczelność zaworu purge lub zużyty wkład adsorpcyjny.
- MID 136 SID 27 FMI 7 - brak regeneracji; przyczyna: zablokowany zawór purge albo uszkodzony tłumik regeneracyjny.
- MID 128 PID 96 FMI 5 - niskie ciśnienie w układzie; powód: zużycie osuszacza lub nieszczelność przewodów.
Rozwiązania i Regeneracja
Rozwiązania problemów i regeneracja osuszacza powietrza obejmują:
- Regeneracja wkładu adsorpcyjnego - wymiana wkładu lub jego pełna odnowa w procesie serwisowym.
- Kontrola zaworu purge - czyszczenie lub wymiana elementu w przypadku zatarcia lub nieszczelności.
- Test szczelności układu - by wykluczyć wtórne przyczyny spadku ciśnienia, np. nieszczelność przewodów.
Modulator EBS: Ważny Element Układu Hamulcowego
Ważnym elementem układu jest modulator EBS. Otrzymuje on sygnał z nadajnika sygnału oraz czujników prędkości obrotowej kół. Na tej podstawie określa wartość ciśnienia dla przedniej i tylnej osi pojazdu oraz zaworu sterującego naczepy. Ciśnienie wyliczone dla osi przedniej jest porównywane z pomiarem wartości rzeczywistej. Różnice są wyrównywane przez zawór przekaźnikowy. W analogiczny sposób wyznaczane jest ciśnienie dla naczepy.
W momencie blokowania kół jezdnych następuje modulacja ciśnienia w siłownikach hamulcowych przez układ ABS. Moduł centralny wymienia dane z modulatorem osi przez magistralę układu EBS.
Modulator EBS pełni funkcję rozdzielacza ciśnienia. Prawidłowe działanie tego elementu pozwala ograniczyć do minimum opóźnienie w aktywacji hamulców. Dzięki wykorzystaniu elektrozaworów skraca się czas pomiędzy wciśnięciem pedału gazu a zaciśnięciem się okładzin na tarczach hamulcowych.
Sprawne działanie wszystkich podzespołów systemu EBS przynosi wiele korzyści: zwiększenie trwałości okładzin ciernych, redukcja wydatków na eksploatację układu hamulcowego, poprawa komfortu podróżowania, zachowanie stabilności pojazdu w awaryjnych sytuacjach, możliwość wykorzystania auta w trudniejszym terenie.
Regeneracja Modulatorów EBS
Nieprawidłowa praca modulatorów EBS daje następujące objawy: ubytek powietrza w układzie, blokada jednej lub wszystkich osi naczepy, wyświetlanie błędu ABS1, „ostre” hamulce naczepy, ściąganie naczepy w prawo lub w lewo podczas hamowania.
W przypadku pojawienia się wymienionych objawów konieczna jest diagnostyka komputerowa modulatora EBS. W pojazdach ciężarowych weryfikacja tego systemu jest dosyć problematyczna. Powodem są zasadnicze różnice w budowie poszczególnych układów EBS montowanych w pojazdach różnych producentów. W efekcie diagnostyka poszczególnych podzespołów jest nieco inna w każdym przypadku.
Pierwszym etapem regeneracji modulatora EBS jest dokładna weryfikacja całego elementu. Ocenie poddawany jest stopień zużycia obudowy. Następnie modulator jest rozbierany na czynniki pierwsze. Poszczególne elementy są dokładnie czyszczone. Dopiero później specjalista ocenia stopień ich zużycia. Podzespoły, które nie nadają się do naprawy, są wymieniane na nowe. W kolejnym kroku zawór jest składany w całość i poddawany testom. Mają one zweryfikować jego działania.
Wybór Osuszacza Powietrza
Podobnie jak wiele innych części w samochodach ciężarowych, osuszacz powietrza należy regularnie wymieniać oraz poddawać okresowym przeglądom, zwłaszcza jeśli jest narażony na obciążenia i pracę w trudnych warunkach. Zazwyczaj osuszacze powietrza sprawnie pracują przez 12 lub 18 miesięcy.
Pamiętaj także, że wybierając osuszacz powietrza, nie powinieneś kierować się tylko ceną, ponieważ tani zakup oznacza zazwyczaj niską jakość. Jeśli jednak chcesz ograniczyć wydatki, możesz postawić na zakup części używanych.
tags: #osuszacz #układu #hamulcowego #zasada #działania
