Odwrócona Osmoza: Zasada Działania, Zalety i Wady
- Szczegóły
Odwrócona osmoza jest jednym z najbardziej znanych i najczęściej wybieranych filtrów kuchennych. To też obecnie najdokładniejsza metoda na oczyszczanie wody w domu, dzięki której można uzyskać wodę praktycznie doskonale czystą. Jak dokładnie działa odwrócona osmoza? Jakie są jej wady i zalety?
Co to jest Odwrócona Osmoza?
Odwrócona osmoza jest procesem membranowym, który został sprytnie wykorzystany w filtrach kuchennych. To jeden z najbardziej znanych i najczęściej wymienianych w pierwszej kolejności domowych filtrów do wody, o którym można usłyszeć. W Polsce o odwróconej osmozie było głośno jeszcze w latach 90-tych. Wtedy to akwizytorzy prezentowali w domach niezwykłe i niezrozumiałe doświadczenia, a same urządzenia nie znajdowały przychylności ze względu na swój wygląd. Od tamtej pory jednak sporo się zmieniło.
Odwrócona osmoza jest urządzeniem przystosowanym do uzdatniania wody z jednego miejsca poboru. To filtr kuchenny, który montuje się najczęściej w okolicach zlewozmywaka. Obecnie systemy odwróconej osmozy znacznie różnią się od siebie wyglądem, funkcjami oraz zastosowanymi etapami uzdatniania wody. Producenci stale przedstawiają nowe propozycje w tym zakresie. Elementami łączącymi wszystkie dostępne teraz i wcześniej urządzenia jest zasada działania oraz membrana osmotyczna. Te produkty w procesie wykorzystują siłę ciśnienia wody w instalacji. Rzadko zdarza się potrzeba, jednak istnieje możliwość założenia osobnej pompy zwiększającej ciśnienie.
Zasada Działania Odwróconej Osmozy
Każdy system odwróconej osmozy dostępny na rynku to w rzeczywistości układ wkładów filtracyjnych współpracujących z membraną osmotyczną. Każdy dodatkowy etap wnosi nowe właściwości. W zestawie z odwróconą osmozą znajdziemy wylewkę do pobierania oczyszczonej wody oraz akcesoria montażowe. W przypadku standardowych modeli niezbędnym elementem wyposażenia jest zbiornik na magazynowanie oczyszczonej wody, na który należy pozostawić nieco większą przestrzeń. Nowoczesne systemy odwróconej osmozy są zazwyczaj wyposażone w dynamiczny zbiornik lub działają przepływowo.
Podstawowe modele odwróconej osmozy składają się z czterech etapów uzdatniania wody. W skład takiego urządzenia wchodzą: wkłady mechaniczne, wkłady z węglem aktywnym i membrana osmotyczna. Każdy kolejny etap daje możliwości związane z doczyszczaniem wody bądź wzbogacaniem jej w dodatkowe składniki. Bardzo istotne jest wstępne przygotowanie wody zanim wpłynie na membranę osmotyczną. Najbardziej rozbudowane modele posiadają nawet w zestawie lampy bakteriobójcze, służące ochronie przed mikroorganizmami.
Przeczytaj także: Sterowniki i usterki ASUS K52J
Działanie odwróconej osmozy zaliczane jest do procesów molekularnych. Najpierw woda jest wstępnie oczyszczana z zanieczyszczeń mechanicznych na wkładach wstępnych. Pyłki, rdza oraz inne drobne cząstki mechaniczne szybko doprowadziłyby do zapchania membrany osmotycznej i spadku jej wydajności. Często jeszcze przed membraną osmotyczną pojawia się wkład węglowy, dzięki któremu z wody usuwany jest chlor i jego pochodne. Wstępnie oczyszczona woda jest kierowana na membranę osmotyczną.
Ta zbudowana jest z cienkich błon półprzepuszczalnych, które rozdzielają wodę na dwa roztwory o różnym stężeniu. Przez membranę przechodzi praktycznie tylko i wyłącznie woda, pozbawiona nawet pojedynczych jonów. Nie przenikają natomiast substancje rozpuszczone w postaci soli i związków organicznych. Wszystko dzięki budowie oraz mikroskopijnym porom (wielkość około 0,0005 mikrona), przez które woda przepływa dzięki ciśnieniu z instalacji wodociągowej. Doskonale oczyszczona woda przepływa dalej przez urządzenie, natomiast zanieczyszczenia są odprowadzane do kanalizacji.
Zalety Odwróconej Osmozy
Posiadanie tak dokładnego filtra kuchennego, jakim jest odwrócona osmoza zapewnia wiele korzyści dla całej rodziny. Jedną z nich jest oczywiście woda idealna do celów spożywczych. Można ją czerpać bezpośrednio z wylewki w każdych ilościach i o każdej porze. Jest bezpieczna i nadaje się do bezpośredniego spożycia. Zapach, smak i barwa pozostają neutralne, dzięki czemu woda ma właściwości zbliżone bądź często nawet lepsze od tej, sprzedawanej w butelkach.
Właśnie z tego powodu to jest doskonała alternatywa plastikowych zgrzewek. Dzięki niej zaoszczędzimy pieniądze, ale i wspomożemy środowisko. Oczyszczona woda stanowi świetną podstawę do przyrządzania napojów gorących i dań. Zupy, sosy, kawy, herbaty i wszystko, do czego woda będzie bazą, wyjdzie wyśmienite. Ich smak i aromat będzie idealnie podkreślony. Ponadto będą wyglądać niezwykle apetycznie. Woda po odwróconej osmozie jest też idealna do przemywania delikatnych powierzchni, jak szkło, okulary, soczewki. Najlepiej myć nią owoce i warzywa. Stanowi również doskonałą podstawę do przyrządzania odżywek dla dzieci.
Odwrócona osmoza sprawia, że woda staje się miękka. Dzięki temu jest też idealna do napełniania ekspresu do kawy, żelazka, czajnika elektrycznego oraz innego, drobnego sprzętu AGD. Użytkowanie odwróconej osmozy nie jest skomplikowane, nie jest też kosztowne. Na co dzień nie trzeba jej doglądać. Nie ma tu także mowy o potrzebie stosowania jakichkolwiek środków chemicznych do regeneracji. Jedyne, co należy robić, to regularnie wymieniać wkłady filtracyjne.
Przeczytaj także: Zastosowanie wężyków do filtra osmozy
Większość systemów odwróconej osmozy posiada zestawy półroczne i roczne. Najlepiej upewnić się jak jest w przypadku produktu, który posiadamy. To bardzo ważne nie tylko ze względu na efekty, jakie dają wkłady filtracyjne w dobrej kondycji, ale również ze względu na zachowanie najwyższego poziomu higieny uzdatniania wody. Oprócz tego w momencie corocznego serwisu warto przeprowadzić dezynfekcję systemu odwróconej osmozy. Można tego dokonać z pomocą specjalnie opracowanych preparatów.
Woda oczyszczona przez system odwróconej osmozy jest w pełni bezpieczna do spożycia. Nie posiada w sobie bakterii, wirusów, ani żadnych substancji, które mogłyby okazać się szkodliwe dla zdrowia. Badania nie wykazały negatywnego wpływu spożywania wody po odwróconej osmozie na organizm. Między bajki można włożyć mit, że woda po odwróconej osmozie wypłukuje z organizmu cenne minerały. Woda po odwróconej osmozie jest w stanie wspomóc detoksykację organizmu i przyspieszy proces przemiany materii.
Kwestia Minerałów
Kwestią dyskusyjną pozostają minerały. Membrana osmotyczna jest niezwykle dokładna i podczas swojego działania zatrzymuje także minerały, przez co woda ich nie zawiera. Warto jednak zdawać sobie sprawę, że substancje odżywcze występujące w wodzie nie są najlepiej przyswajane. Te czerpiemy głównie z pokarmów. Już jedna szklanka świeżo wyciśniętego soku jest nam w stanie dostarczyć tyle minerałów, co 100 litrów wypitej wody! Zrównoważona, zdrowa dieta jest w stanie zapewnić odpowiednie ilości minerałów i witamin, jakich potrzebuje nasz organizm. Woda natomiast ma za zadanie pełnić funkcję ich nośnika.
Woda z odwróconej osmozy może posiadać w sobie minerały i istnieje wiele systemów, które już w standardzie mają wkład, odpowiadający właśnie za ich uzupełnianie. Najpopularniejszym i najczęściej spotykanym rodzajem są wkłady mineralizujące. Wewnątrz wkładu znajduje się złoże, które podczas przepływu wody, uzupełnia ją między innymi w: wapń, magnez, potas, sód, chlorki. Wydajność i efektywność nasycenia w minerały spada wraz ze wzrostem ilości przefiltrowanej wody.
Ciekawą opcją jest nowość - wkład rewitalizujący, który wewnątrz posiada wypełnienie z magnezu w czystej postaci. Kiedy surowa woda wpływa do wnętrza, następuje reakcja chemiczna, na skutek której wzbogacana jest właśnie w duże stężenie magnezu, ale także w wolny wodór. Znacznie wzrasta odczyn pH wody. Przykładem wkładu rewitalizującego jest Ecoperla Elixir. Innym rozwiązaniem jest wybór systemu odwróconej osmozy z wbudowanym mieszaczem. Dzięki temu komponentowi samodzielnie możemy regulować ilość minerałów obecnych w wodzie. Produktem wykorzystującym takie rozwiązanie jest Ecoperla Profine Zero. Surowa woda najpierw przepływa przez membrany osmotyczne, gdzie jest bardzo dokładnie oczyszczana. Następnie miesza się z surową wodą z minerałami.
Przeczytaj także: Odwrócona osmoza: Twój przewodnik
Wady Odwróconej Osmozy
Co mówią użytkownicy o systemie odwróconej osmozy? Że uzyskana dzięki niej woda idealnie nadaje się do gastronomii, ale nie najlepiej do spożywania w domu i to tym bardziej w dużych ilościach. Można ją na przykład wykorzystywać do przygotowania potraw, herbaty czy kawy. Dania i napoje smakują wówczas dużo lepiej. A dlaczego użytkownicy mają zastrzeżenia do używania systemu odwróconej osmozy na co dzień w domu? I to mimo tego, że jest to bardzo rekomendowane rozwiązanie do uzdatniania wody kranowej? Chodzi o to, że proces filtrowania wody w oparciu o odwróconą osmozę usuwa z płynu minerały. Magnez, potas, wapń, czyli składniki niezbędne do tego, by organizm funkcjonował prawidłowo, zatrzymują się na błonie osmotycznej, podobnie jak cząsteczki zanieczyszczeń. I choć najwięcej minerałów dostarcza się organizmowi w dobrze zbilansowanej diecie, to woda również stanowi ich ważne źródło.
Czy w systemie odwróconej osmozy można jeszcze wyróżnić jakieś wady? Na pewno nie powinien być stosowany jako jedyny system filtrowania wody, gdy pochodzi ona ze zbiorników naturalnych lub ze studni i zawiera biologiczne zanieczyszczenia. By zredukować możliwość zużywania się membrany, można dodatkowo użyć filtra węglowego oraz osadowego (gdzie będą "lądować" siarkowodór, żelazo czy chlor). Specjalne filtry stosuje się także do zmiękczania twardej wody.
Alternatywy dla Odwróconej Osmozy
Zamiast RO możesz postawić na mniej wydajne technologie filtracji, takie jak nanofiltracja, mikrofiltracja, czy ultrafiltracja. Musisz pamiętać, że mimo ich zalet będą zatrzymywały mniej zanieczyszczeń niż filtr odwróconej osmozy.
Odwrócona Osmoza - Koszty
Jeśli potraktuje się go jako inwestycję obliczoną na kilka lat, to owszem filtr odwróconej osmozy się opłaca. Za dobrej jakości system można zapłacić 900-1200 złotych (razem z montażem). Co kilka lub kilkanaście miesięcy trzeba wymienić filtry, które kosztują około 100-150 złotych. Membranę zmienia się co kilka lat. Oznacza to, że spory wydatek rozkłada się na niemal dekadę, kiedy zamiast kupowania wody butelkowanej, można korzystać z domowego systemu odwróconej osmozy.
Filtry Bezzbiornikowe
Jednym z najciekawszych kierunków tej ewolucji są nowoczesne bezzbiornikowe filtry odwróconej osmozy, które zdobywają popularność dzięki sprawdzonym technologicznym rozwiązaniom oraz znacznie mniejszemu gabarytowi w porównaniu z tradycyjnymi filtrami ze zbiornikiem.
Jak działają filtry odwróconej osmozy bez zbiornika?
Zasada działania bezzbiornikowych osmoz jest zbliżona do dostępnych od lat filtrów ze zbiornikiem. Woda sieciowa jest poddawana kilkuetapowej filtracji, aby finalnie trafić do szklanki lub butelki spragnionego użytkownika. Kluczowymi różnicami są: tempo filtracji, czas, kiedy woda jest filtrowana oraz sposób przechowywania przefiltrowanego napoju.
Tradycyjne systemy wyposażone są w dedykowany zbiornik, w którym magazynowana jest wcześniej uzdatniona woda. Uzdatnianie wody jest procesem powolnym i ciągłym do chwili napełnienia zbiornika. Woda płynąca z kranika pobierana jest właśnie ze zbiornika. W sytuacji, gdy zbiornik zostanie opróżniony, użytkownik musi zaczekać na uzupełnienie go przefiltrowaną wodą.
Systemy bezzbiornikowe uzdatniają wodę w chwili otwarcia obiegu np. gdy użytkownik chce napełnić szklankę, karafkę lub inne naczynie. Bezzbiornikowe osmozy wyposażone są wydajną membranę oraz zintegrowaną pompę, które zapewniają odpowiednie tempo filtracji wody. Ogromną zaletą jest świeżość napoju, który filtrowany jest na bieżąco. Warto natomiast zaznaczyć, że zazwyczaj między odkręceniem kranu a strumieniem wody filtrowanej pojawia się 2-3 sekundowe opóźnienie w dystrybucji. Spowodowane jest to wyrównaniem ciśnienia w systemie i przepłynięciem wody przez wkłady filtrujące.
Jak przebiega proces filtracji wody w bezzbiornikowej osmozie?
Nowoczesna konstrukcja bezzbiornikowych filtrów osmotycznych przyniosła zmiany również w budowie wkładów filtrujących. Tradycyjna kilkuetapowa filtracja wstępna wody została zmodernizowana, a klasyczne wkłady zastąpiono hybrydowymi np. Midea PAC lub PCB, które są połączeniem bloku węglowego z pianką polipropylenową zamknięte w jednym korpusie. Dokładność oraz efektywność filtracji wstępnej została niemal na takim samym poziomie, a oszczędność miejsca i wygoda użytkownika jest znacząco większa. Unowocześnienie objęło również serce systemu, czyli membranę osmotyczną. Dotychczas wykorzystywane membrany zostały zastąpione wysokowydajnymi wersjami np. 800GPD, które w połączeniu z dodatkową pompą wody gwarantują sprawny proces filtracji oraz ograniczony odrzut wody do kanalizacji.
Czy bezzbiornikowe filtry dostarczają wodę zmineralizowaną?
Zazwyczaj bezzbiornikowe filtry w podstawowej konfiguracją odpowiadają klasycznym systemom RO5, czyli dostarczają czystą wodę bez dodatkowej mineralizacji, jonizacji lub alkalizacji. Woda osmotyczna jest bezpieczna do spożycia, lecz pozbawiona minerałów. Powszechnie stosowanym rozwiązaniem przywracającym wartościowe składniki oraz poprawiającym walory wody są dodatkowe wkłady liniowe, które w prosty sposób można podłączyć do urządzenia.
Czym jeszcze różnią się nowoczesne bezzbiornikowe osmozy?
Zasadnicze różnice między zbiornikowymi a bezzbiornikowymi systemami zostały już wcześniej poruszone, lecz możemy do nich jeszcze dodać: gabaryt, design i budowę urządzeń, wydajność, odrzut wody, poziom skomplikowania, który przekłada się na montaż i serwis, a także dodatkowe funkcje np. WiFi lub dedykowaną aplikację.
Podsumowanie Zalety i Wady Odwróconej Osmozy
| Zalety | Wady |
|---|---|
| Wysoka skuteczność filtracji | Usuwanie minerałów z wody |
| Bezpieczna woda do spożycia | Generowanie wody odrzutowej |
| Poprawa smaku i zapachu wody | Stosunkowo wolne tempo filtracji |
| Możliwość mineralizacji wody | Zajmowanie miejsca pod zlewem |
| Oszczędność w porównaniu z wodą butelkowaną | Konieczność regularnej wymiany filtrów |
tags: #odwrocona #osmoza #zasada #działania #wady #i
