Odpowiednia wilgotność w stolarni – normy i wpływ na meble drewniane
- Szczegóły
Meble z drewna litego, meble loftowe w obecnych czasach cieszą się ogromną popularnością. Coraz więcej osób decyduje się na posiadanie mebli drewnianych tj. stoły, stoliki kawowe, regały, komody czy szafki RTV. Meble wykonane z drewna są ponadczasowe, trwałe i dają możliwość renowacji.
Nie wszyscy jednak zdają sobie sprawę z tego, iż drewno wymaga odpowiednich warunków w pomieszczeniu, w którym się znajdują. Zdarza się, że po jakimś czasie użytkowania np. stołu dochodzi do jego „odkształceń” czy „wygięcia blatu”. Dlaczego tak się dzieje? Zaraz wszystko wyjaśnimy.
Dlaczego drewno jest wilgotne?
Drewno żyje swoim życiem, jest to materiał naturalny i dopasowuje się do klimatu, który go otacza czyli do warunków jakie posiadasz w domu. Drewno jest materiałem higroskopijnym, co oznacza, że pochłania i oddaje wilgoć z otoczenia. Jego wilgotność i objętość zmienia się w zależności od warunków panujących, zatem drewno poddaje się procesom kurczenia i rozprężania. Z tego powodu właściwa wilgotność drewna konstrukcyjnego i budowlanego jest podstawą trwałości każdego projektu.
Drewno, jako materiał organiczny, naturalnie reaguje na zmiany wilgotności w otoczeniu, co prowadzi do jego pęcznienia (gdy wilgoć jest wchłaniana) lub kurczenia się (gdy wilgoć jest oddawana). Drewno, które absorbuje wilgoć, zwiększa swoją objętość (pęcznieje), natomiast gdy traci wilgoć, kurczy się.
Co więcej, zdolność drewna do pochłaniania wilgoci oznacza, że w niewłaściwych warunkach może ono zbyt łatwo pochłaniać wodę. Prowadzi to do degradacji, pleśni, gnicia, czy nawet uszkodzenia całej struktury. Kontrolowanie higroskopijności pomaga w zapobieganiu takim problemom. Drewno o stabilnej wilgotności zachowuje swoje właściwości mechaniczne, co jest kluczowe w budownictwie. Nadmierne zmiany wilgotności mogą obniżyć jego wytrzymałość.
Przeczytaj także: Wilgotność powietrza i głos
Druga ważna cecha drewna to nasiąkliwość, czyli zdolność do wchłaniania wody (lub innych cieczy) przez drewno, które jest w tej cieczy zanurzone. Stopień nasiąkliwości zależy od porowatości drewna, która z kolei ma związek z jego gęstością. Dlatego też drewno o dużej gęstości wolniej wchłania wodę, ponieważ ma mniej porów od drewna o małej gęstości.
Jak określa się wilgotność drewna?
Wilgotność drewna wpływa, a właściwie decyduje o jego właściwościach. Drewno o zbyt wysokiej wilgotności ma słabsze właściwości izolacyjne, co wpływa na energooszczędność budynku. Zmiany wilgotności prowadzą także do tworzenia szczelin, co z kolei obniża efektywność cieplną.
Wyróżniamy:
- Wilgotność techniczną - której poziom zależy od wymagań związanych z obróbką drewna.
- Wilgotność użytkową - której zakres zależy od zastosowania i warunków użytkowania drewna.
Dlaczego właściwa wilgotność drewna jest taka ważna?
Zbyt wilgotne drewno jest podatne na rozwój grzybów, ale przede wszystkim kurczy się podczas suszenia, a podczas nasiąkania wodą pęcznieje. Najczęściej skutkuje to uszkodzeniami powierzchni, np. Idealna wilgotność drewna jest różna i zależy od rodzaju drewna oraz jego przeznaczenia.
Pożądana wilgotność drewna dla elementów montowanych wewnątrz pomieszczeń, które nie będą miały kontaktu z powietrzem zewnętrznym, czyli wilgotność drewna na schody, wilgotność drewna na meble oraz wilgotność drewna na podłogę wynosi od 6 do 10 %. Drewno o stabilnej wilgotności zachowuje swoje właściwości mechaniczne, co jest kluczowe w budownictwie.
Przeczytaj także: Jak dbać o wilgotność palm?
Jakie posiadać odpowiednie warunki w pomieszczeniu?
Meble, dostarczane mają wilgotność na poziomie 9-10%. Aby utrzymać te idealne warunki dla mebli w pomieszczeniu powinna być stała temperatura powietrza między 20 a 22 st. C oraz wilgotności powietrza od 55 do 65%. Podczas lata parametry wilgotności z reguły mogą być przekroczone, co może powodować, że drewno będzie pęczniało, w zimie włączamy ogrzewanie więc będą niższe, a drewno zacznie się kurczyć. Dlatego bardzo ważne jest utrzymywanie stałych warunków przez cały rok.
Może się okazać, iż blat stołu może się wygiąć, może dojść do mikropęknięć, efektu „klawiszowania”, pojawią się małe szczeliny, np. pod koniec okresu grzewczego, a później gdy warunki znów zmienią się wszystko może wrócić do normy.
Dlatego, aby uniknąć procesów zachodzących w meblach z drewna litego, należy zachować stałe warunki w pomieszczeniu w którym znajdują się meble, np. zwiększać poziom wilgotności podczas okresu grzewczego przy użyciu dostępnych na rynku nawilżaczy powietrza, aby stała wilgotność wynosiła 55-65%, wpłynie to również na pozytywną jakość powietrza dla domowników, nie tylko tych z drewna. W nowych budynkach często montowana jest już rekuperacja w opcji z odzyskiem wilgoci, wtedy warunki temperatury jak również wilgotności są bardziej ustabilizowane.
Jak zmierzyć wilgotność drewna?
Istnieje kilka sposobów pomiaru wilgotności drewna.
- Metoda suszarkowo-wagowa polega na pobraniu próbki o wymiarach 2x2x2 cm ze środka badanej deski czy elementu w odległości 15-25 cm od czoła, zważeniu jej i umieszczeniu w suszarce elektrycznej-laboratoryjnej, wyposażonej w termoregulację (która utrzymuje temperaturę na żądanym poziomie z dokładnością do +/- 5 °C). Proces suszenia próbek odbywa się w granicach 100 °C i do chwili kiedy próbki osiągną stały ciężar, tj. jaki był między przedostatnim a ostatnim ważeniem i nie przekracza 0,3%.
- Metoda elektrometryczna nie wymaga pobrania próbek drewna i polega na pomiarze oporu elektrycznego, który jest zmienny w zależności od poziomu wilgotności drewna. Do pomiarów wilgotności metodą elektromagnetyczną służą wilgotnościomierze.
Wśród nich najczęściej spotykany typ wilgotnościomierza do drewna to model oporowy. Działa na zasadzie pomiaru oporu elektrycznego między dwoma metalowymi elektrodami (igłami) wbitymi w drewno. Drewno, które zawiera więcej wilgoci, przewodzi prąd elektryczny lepiej niż drewno suche. Ten rodzaj pomiaru wilgotności drewna jest bardzo dokładny.
Przeczytaj także: Skuteczna wentylacja w suterenie - porady ekspertów
Alternatywą jest wilgotnościomierz pojemnościowy. Ten typ wilgotnościomierza działa bez konieczności wbijania elektrod w drewno. Zamiast tego mierzy zmianę pojemności elektrycznej na powierzchni drewna. Urządzenie emituje pole elektromagnetyczne. Zawartość wilgoci w drewnie wpływa na zmianę pojemności elektrycznej tego pola. Jego wadą jest to, że urządzenie jest mniej dokładne niż wilgotnościomierz oporowy, szczególnie w głębszych warstwach materiału.
Jak utrzymać odpowiednią wilgotność drewna?
Skutecznym sposobem jest impregnacja drewna. W przypadku drewna przed jego wykorzystaniem bardzo ważne jest też jego prawidłowe przechowywanie. Meble wykonane z drewna, zaraz po procesie produkcji, wymagają starannego zabezpieczenia, które ochronią je przed zanieczyszczeniami, wodą oraz promieniami UV. Dobór odpowiednich środków zminimalizuje również ryzyko powstania drobnych uszkodzeń mechanicznych.
Profesjonalne środki impregnacji drewna wnikają głęboko w jego strukturę oraz dodatkowo tworzą ochronną warstwę zewnętrzną. Stosując tylko sprawdzone produkty renomowanych producentów, mamy gwarancję, że nasz stół będzie przez długi czas cieszył się dobrym wyglądem i nie będzie sprawiał problemów podczas codziennej eksploatacji.
Istnieją różne metody zabezpieczenia drewna. Należą do nich: lakierowanie, olejowanie i woskowanie drewna. Natomiast olejowanie w korzystny sposób podkreśla rysunek drewna i sprawia, o wiele bardziej naturalne wrażenie. Zabezpiecza on stoły przed uszkodzeniami oraz pięknie podkreśla rysunek drewna.
Zasady pielęgnacji mebli drewnianych
- Chroń dębowy stół przed wodą. W związku z tym każdą rozlaną na blat stołu lub stolika kawowego ciecz staraj się niezwłocznie wytrzeć do sucha ręcznikiem papierowym, miękką szmatką bawełnianą lub z mikrofibry.
- Nie kładź gorących lub bardzo zimnych naczyń bezpośrednio na powierzchni stołu. W celu zabezpieczenia powierzchni stosuj odpowiednie podkładki.
- Nie stawiaj swojego stołu w pobliżu kominka, mocnego grzejnika lub bezpośrednio nad grzejnikiem kanałowym. Jeśli posiadasz ogrzewanie podłogowe, nie dopuść do nadmiernego wygrzania podłogi.
- W pomieszczeniu, w którym znajduje się wykonany z naturalnego drewna mebel temperatura powietrza powinna mieścić się w przedziale między 14 a 31 stopni Celsjusza. Pamiętaj również, by nie eksponować swojego stołu bezpośrednio na ostre promienie słoneczne. Nagłe skoki temperatury również nie są wskazane.
- Najlepszą wilgotnością będzie ta z przedziału 50-60%. Narażenie mebli drewnianych na zbyt niską wilgotność może spowodować ich zeschnięcie się a w skrajnych sytuacjach pękanie. Nazbyt wysoka wilgotność, spowoduje pęcznienie drewna i nieprzyjemne w dotyku klawiszowanie. Pamiętaj również, że meble lite dębowe nie nadają się do użytkowania zewnętrznego.
- Regularnie czyść swój stół z nagromadzonego brudu i kurzu za pomocą miękkiej szmatki bawełnianej.
- Pamiętaj, aby stosować łagodny, najlepiej ekologiczny i biodegradowalny środek czyszczący. Wykorzystywanie zbyt ostrej chemii może spowodować trwałe uszkodzenie powierzchni stołu lub nawet zmienić barwę naturalnego drewna.
tags: #odpowiednia #wilgotność #w #stolarni #normy
