Oczyszczalnia ścieków: rodzaje i zasada działania
- Szczegóły
Masz dom położony z dala od zbiorczej sieci kanalizacyjnej? Na pewno zastanawiasz się, jak w takim przypadku rozwiązać problem odprowadzania nieczystości. Własna przydomowa oczyszczalnia ścieków będzie świetnym rozwiązaniem. Z powodzeniem zastąpi przestarzałe już szambo i zapewni komfortowy i ekologiczny sposób utylizacji ścieków. Takie rozwiązanie pozwala również na oszczędności finansowe za sprawą niewielkich kosztów eksploatacji i możliwości wykorzystania wody z oczyszczonych ścieków na przykład do podlewania ogrodu. Sprawdź, czym jest i jak działa przydomowa oczyszczalnia ścieków.
Przydomowa oczyszczalnia ścieków - zasada działania
Zasada działania oczyszczalni polega na przetworzeniu ścieków w taki sposób, aby możliwe było ich odprowadzenie do gruntu, rowu melioracyjnego lub rzeki bez ryzyka skażenia środowiska. Oczyszczanie można podzielić na dwa etapy:
- Pierwszy to wstępne oczyszczanie w osadniku gnilnym. Zachodzą tam procesy biochemiczne wywołane przez bakterie beztlenowe oraz zjawiska fizyczne. W ich wyniku zbiera się osad, który ulega fermentacji i rozkłada się na proste związki rozpuszczalne w wodzie, które przechodzą razem z wodą do kolejnego etapu oczyszczania, i nierozpuszczalne, które pozostają na dnie osadnika. Następnie ścieki przechodzą przez kosz filtracyjny i płynna część przepływa do osadnika wtórnego.
- W drugim etapie zgromadzone ścieki są poddawane dalszemu oczyszczaniu w warunkach tlenowych. Następuje rozkładanie i neutralizowanie zanieczyszczeń groźnych dla środowiska.
Przydomowa oczyszczalnia ścieków - rodzaje
Przydomowa oczyszczalnia ścieków to coraz bardziej popularne rozwiązanie. Nie tylko za sprawą niskich kosztów eksploatacji, ale również dzięki swojemu ekologicznemu charakterowi. Jak działa przydomowa oczyszczalnia ścieków? Podstawowym elementem oczyszczalni jest osadnik, czyli zbiornik z tworzywa sztucznego, do którego trafiają ścieki w pierwszej kolejności. Tam dochodzi do wstępnego oczyszczania ścieków w warunkach beztlenowych. Dalszy proces oczyszczania jest uzależniony od rodzaju zastosowanej oczyszczalni. Do wyboru są oczyszczalnie biologiczne lub ekologiczne.
Ekologiczna oczyszczalnia ścieków - jak działa?
Taka oczyszczalnia składa się z osadnika i z rur drenażowych, które zakopuje się w gruncie. W osadniku gnilnym usuwana jest większość zanieczyszczeń, a wstępnie oczyszczone ścieki trafiają do drenażu. Tam są poddawane tlenowemu procesowi oczyszczania. Oczyszczalnia ekologiczna, inaczej drenażowa, potrzebuje dobrze przepuszczalnego gruntu i niskiego poziomu wód gruntowych. Nie wymaga zasilania energią elektryczną. Warto pamiętać, że woda pochodząca z oczyszczalni ekologicznej wymaga ponownego doczyszczenia przed jej ponownym wykorzystaniem. Nie nadaje się do podlewania roślin jadalnych, ale może służyć do podlewania trawy lub roślin ozdobnych.
Wybór rodzaju przydomowej oczyszczalni ścieków uzależniony jest zarówno od indywidualnych pferencji inwestora, jak i właściwości działki, na której ma stanąć budynek. Do wyboru jest m.in. tradycyjne - oczyszczalnia składa się ze specjalnego układu perforowanych rur (drenów), które umieszcza się w gruncie. Trafiają do nich wstępnie oczyszczone ścieki, transportowane z osadnika. tunelowe - tunel filtracyjny tworzy specjalny, znajdujący się pod ziemią zbiornik retencyjny, który w sytuacji zwiększonego napływu ścieków kumuluje je i powoli infiltruje do gruntu. z przepompownią - przepompownia to zbiornik w kształcie walca o przestrzeni jednokomorowej. W jej wnętrzu znajduje się pompa pływakowa, która służy do przepompowywania oczyszczonego cieku do systemu drenażowego. Jednocześnie zbiornik przepompowni służy do gromadzenia wody, która w późniejszym etapie może zostać ponownie wykorzystana np.
Przeczytaj także: Przydomowe oczyszczalnie ścieków Zawiercie
Cechami charakterystycznymi takiej oczyszczalni są: prosta konstrukcja, niskie koszty instalacji oraz eksploatacji, łatwa obsługa i mała awaryjność. Do jej montażu wymagany jest przepuszczalny grunt i odpowiednio głębokie ułożenie rur drenarskich w podłożu na poziomie co najmniej 1,5 metra powyżej zwierciadła wód gruntowych, a równocześnie w warstwie gruntu, gdzie rozwijają się mikroorganizmu niezbędne do prawidłowego działania oczyszczalni, czyli na głębokości od 0,6 do 1,2 metra. Po wstępnym oczyszczeniu w osadniku gnilnym ścieki trafiają do systemu rur drenarskich, a następnie do gruntu. Wykonując poletko filtracyjne z rurami drenującymi obsypanymi warstwą płukanego żwiru kluczowe jest, aby każda z nich była podłączona do osobnego wyjścia studzienki rozdzielnej i miała długość nie przekraczającą 20 metrów.
W tego typu oczyszczalni drenażowej, po wstępnym oczyszczeniu ścieki trafiają przez studzienkę rozprowadzającą do drenów oraz do filtra. Po przejściu przez złoże, dreny zbierające kierują je do studni zbiorczej, a następnie do zbiornika, z którego można je odzyskać i wykorzystywać do podlewania roślin czy mycia samochodu. Tego typu system jest stosowany wówczas, gdy rodzimy grunt jest słabo przepuszczalny lub mamy do czynienia z wysokim poziomem wód gruntowych. W pierwszym wypadku niezbędne jest usunięcie gruntu na głębokości 1,5 metra i zastąpienie go piaskiem lub żwirem, tworzącym naturalny filtr. W drugim buduje się natomiast przepompownię ścieków oraz kopiec filtracyjny, który jest oddzielony od rodzimego podłoża przy pomocy folii.
Mechanizm filtracji w oczyszczalniach drenażowych nie jest skomplikowany. Na początku ścieki są wstępnie oczyszczane w osadniku gnilnym, po czym przepuszcza się je przez drenaż rozsączający, gdzie zostają oczyszczane w sposób tlenowy. Na powierzchni gruntu tworzy się błona biologiczna, a znajdujące się w niej mikroorganizmy rozkładają zanieczyszczenia na proste związki chemiczne, które mogą się rozpuścić w wodzie. Po zakończeniu całkowicie oczyszczone ścieki można bezpiecznie odprowadzać do gruntu.
Biologiczna oczyszczalnia ścieków - jak działa?
W tym przypadku proces oczyszczania zachodzi w jednym zbiorniku. Ten rodzaj oczyszczalni może być stosowany bez względu na rodzaj gruntu i poziom wód gruntowych. Wymaga zasilania energią elektryczną. Woda pozyskana z oczyszczalni biologicznej może zostać od razu ponownie wykorzystana na przykład do podlewania trawnika i roślin ozdobnych. Wśród rodzajów biologicznych oczyszczalni można wyróżnić:
- Oczyszczalnie z osadem czynnym - działanie polega na funkcjonowaniu mikroorganizmów, czyli osadu czynnego. Rozkładają one tlenowo ścieki przy pomocy urządzenia napowietrzającego.
- Oczyszczalnie ze złożem biologicznym - w procesie oczyszczania wykorzystuje się napowietrzone złoże biologiczne. Na jego powierzchni rozwijają się bakterie, które odżywiają się różnymi związkami ze ścieków.
- Oczyszczalnie hybrydowe - łączy ona właściwości oczyszczalni z osadem czynnym i ze złożem biologicznym. Dzięki technologii hybrydowej możliwa jest bardzo wysoka skuteczność oczyszczania ścieków.
Inna ich nazwa to oczyszczalnia mechaniczno - biologiczna. Do grupy tej zalicza się oczyszczalnie z osadem czynnym oraz biologicznym. Wymagają one mało miejsca (średnio jest to około 8 metrów kwadratowych), a co za tym idzie - znajdą zastosowanie na małych działkach. Do ich wad zaliczyć można natomiast wysoki koszt budowy i późniejszej obsługi. Zbiornik tego typu oczyszczalni składa się przeważnie z trzech komór. Wstępnie oczyszczone w pierwszej w nich ścieki są podawane do komory napowietrzania i dalej. Pływające mikroorganizmy, które tlenowo rozkładają ścieki na osad i ciecz nasadową pracują wydajnie pod warunkiem, że są dobrze dotlenione i wymieszane ze ściekami (gwarantuje to urządzenie napowietrzające). Niedotlenione kłaczki opadają na dno, a następnie są przepompowywane do osadnika wtórnego w postaci osadu nadmiernego. W takiej oczyszczalni celowo inicjuje się proces recyrkulacji, co sprawia, że część wracającego osadu powstałego na skutek procesu sedymentacji także zostaje rozłożona.
Przeczytaj także: Oczyszczalnia oksydacyjna: zasady działania
Wśród przydomowych oczyszczalni ścieków dużą popularnością cieszą się oczyszczalnie biologiczne. Dzięki zastosowanej technologii można osiągnąć niezwykle wysoki stopień oczyszczenia ścieków, a uzyskaną w ten sposób wodę odprowadza się do rowu, cieku wodnego, studni chłonnej, pakietów lub tuneli rozsączających. Można ją także wykorzystać chociażby do podlewania grządek.
- biologiczne SBR - w bioreaktorze oczyszczalni typu SBR (sequencing batch reactor, porcjowego dozowania ścieków) następują kolejne fazy oczyszczania. Początkowo nieczystości podlegają sedymentacji w osadniku wstępnym, później są cyklicznie porcjowane i przekazywane do komory reaktora.
- przepływowe - komory działają na zasadzie naczyń połączonych, a oczyszczony ściek jest wypychany przez grawitacyjnie napływającą porcję nowych zanieczyszczeń.
- biologiczno-chemiczne - aby oczyszczalnia biologiczna działała w jeszcze bardziej efektywny sposób, może zostać wyposażona w automatyczny układ dozowania koagulantu. Działa on na zasadzie chemicznego strącania osadu mineralnego oraz intensyfikacji procesu oczyszczania poprzez wspomaganie sedymentacji osadu czynnego.
Oczyszczalnie roślinne
W tym przypadku ścieki oczyszczane są w złożach glebowo - korzeniowych przez bakterie żyjące w korzeniach roślin. Oddzielone folią od macierzystego gruntu złoże składa się z warstw piasku, żwiru oraz urodzajnego gruntu. Oczyszczone ścieki są odprowadzane do stawu, rowu melioracyjnego albo studni chłonnej. Tego typu oczyszczalnie są sprawne i pozwalają na wykorzystanie oczyszczonych ścieków.
Tabela 1: Przykładowe Typy Przydomowych Oczyszczalni Ścieków i Ich Charakterystyka
| Typ oczyszczalni | Metoda oczyszczania | Zalety | Ograniczenia |
|---|---|---|---|
| Drenaż rozsączający | Mechaniczna i przez rozsączanie ścieków w gruncie | Prosta konstrukcja, niskie koszty instalacji | Wymaga odpowiedniego typu gruntu, dużej powierzchni działki |
| Filtr piaskowy | Mechaniczna, przez przesączanie ścieków przez warstwę piasku | Skuteczne usuwanie zanieczyszczeń mechanicznych i biochemicznych | Wymaga regularnej wymiany piasku, i odpowiedniej przepuszczalności gruntu |
| Biologiczne oczyszczalnie | Biologiczna, przez rozkład substancji organicznych przez mikroorganizmy | Wysoka skuteczność oczyszczania, mały wpływ na środowisko | Wymaga regularnej kontroli i konserwacji |
| Roślinne oczyszczalnie | Rośliny i grunt | Wysoka skuteczność, zdolność do dostosowania do różnych warunków | Zazwyczaj wyższe koszty inwestycji i eksploatacji |
Pamiętaj, że wybór odpowiedniego typu oczyszczalni jest jednym z najważniejszych kroków przy planowaniu systemu oczyszczania ścieków w warunkach przydomowych. Zawsze warto zasięgnąć porady specjalisty, aby prawidłowo ocenić lokalne warunki i możliwości, a tym samym dokonać wyboru najbardziej optymalnego rozwiązania.
Jednym z istotnych powodów, dla których przydomowa oczyszczalnia ścieków stanowi lepszą alternatywę niż tradycyjne szambo, jest wyeliminowanie zanieczyszczenia ziemi oraz wód opadowych ściekami, które mogłyby się przedostawać przez nieszczelności. Nie jesteśmy również narażeni na żadne przykre zapachy wydobywające się np. podczas opróżniania szamba. Dodatkowo korzystanie z oczyszczalni jest praktycznie bezobsługowe - wystarczy maksymalnie dwa razy do roku usuwać osad ze zbiornika. Dzięki temu przydomowe oczyszczalnie ścieków zapewniają komfort, spokój oraz bezpieczeństwo użytkowania.
Przeczytaj także: Jak ustawić napowietrzanie?
tags: #oczyszczalnia #sciekow #rodzaje #i #zasada #działania
