Oczyszczalnia Przyszłości: Innowacyjne Przedsięwzięcie na rzecz Gospodarki Obiegu Zamkniętego
- Szczegóły
Ścieki to uciążliwy problem dla człowieka, środowiska i gospodarki, generujący potężne koszty. Jednak strumień ścieków komunalnych można postrzegać jako zasoby wody, energii i surowców wtórnych, znajdując efektywny i rozsądny cenowo sposób na zagospodarowanie osadów pościekowych.
Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR) zaangażowało się w projekt "Oczyszczalnia przyszłości", odpowiadający na najpilniejsze wyzwania stojące przed gospodarką wodno-ściekową w Polsce. Przedsięwzięcie to jest jednym z dziewięciu nowych projektów NCBR odpowiadających na założenia strategii Europejskiego Zielonego Ładu, które pomogą naszej gospodarce w dochodzeniu do unijnego celu neutralności klimatycznej.
Budżet przedsięwzięcia, realizowanego w trybie zamówień przedkomercyjnych (PCP), wynosi 27 mln zł. Przed kilkoma dniami eksperci zakończyli ocenę wniosków, zmierzającą do wyłonienia wykonawców, którzy po podpisaniu umowy z NCBR rozpoczną prace badawczo-rozwojowe.
Cele i Założenia Projektu
Przedsięwzięcie skupia się na nowym spojrzeniu na strumień ścieków komunalnych jako na zasoby wody, energii i surowców wtórnych, przy jednoczesnym zachowaniu podstawowych wymogów zakładów oczyszczania ścieków, takich jak zapewnienie bezpieczeństwa sanitarnego oraz optymalizacja kosztów eksploatacji oczyszczalni.
Głównym celem przedsięwzięcia jest opracowanie i demonstracja innowacyjnych technologii oczyszczania ścieków, które umożliwią zastosowanie strategii gospodarki bezodpadowej. Pozwoli ona zawrócić i ponownie wykorzystać produkty otrzymane w procesie technologicznym (obiegi zamknięte) albo umożliwi takie ich przetworzenie, które pozwoli na wykorzystanie w innych dziedzinach życia gospodarczego.
Przeczytaj także: Przydomowe oczyszczalnie ścieków Zawiercie
Oczyszczalnia tego typu tworzy gospodarkę obiegu zamkniętego (GOZ), w której cenne surowce są odzyskiwane z odpadów, a nie pochodzą z surowców kopalnych. Dzięki takiemu podejściu, oczyszczalnie ścieków wraz z biogazowniami staną się fundamentem gospodarki cyrkularnej, powodując, że cenne rolniczo biogeny będą krążyły w obiegu zamkniętym, znacznie ograniczając produkcję nawozów na bazie surowców kopalnych.
"Oczyszczalnia przyszłości" ma również zapewnić większy odzysk energii lub wzrost energooszczędności całego procesu. To doprowadzić ma zaś do ograniczenia emisji gazów cieplarnianych.
Oprócz oczyszczalni ścieków przyszłości dzięki zaangażowaniu Funduszy Europejskich opracowane mają być m.in.: innowacyjne biogazownie, domy efektywne energetycznie i procesowo, ciepłownie przyszłości, elektrociepłownie w lokalnym systemie energetycznym, technologia domowej retencji, nowoczesna wentylacja dla szkół i domów, magazyny energii elektrycznej oraz magazyny ciepła i chłodu. Wszystkie przedsięwzięcia zostały wybrane pod kątem ich potencjału masowego wdrożenia i możliwości stania się polską specjalnością.
Etapy Realizacji Projektu
W I etapie, z udziałem wszystkich zakwalifikowanych wykonawców, prace te zostaną zwieńczone testami opracowanych instalacji w warunkach eksperymentalnych, w skali ułamkowo-technicznej - czyli minimum 5% docelowej skali projektowanej oczyszczalni. Testy mają udowodnić, że instalacje działają i mają odpowiednie parametry.
Po zawarciu umów o finansowanie, to jest w toku realizacji przedsięwzięcia, po każdym etapie następuje selekcja wykonawców, w oparciu o warunki i kryteria określone w dokumentacji konkursowej.
Przeczytaj także: Oczyszczalnia oksydacyjna: zasady działania
Technologie, które uzyskają najlepsze wyniki w ramach przeprowadzonej oceny, zostaną promowane do Etapu II. W ramach Etapu II, zwycięzca będzie prowadził dalsze prace badawczo-rozwojowe, których celem jest przeniesienie wyników prac laboratoryjnych i skali ułamkowo-technicznej do skali 1:1 w postaci Demonstratora Technologii modernizacji oczyszczalni ścieków w pełnej skali.
Korzyści z Wdrożenia Innowacyjnych Technologii
Dzięki innowacyjnej technologii, którą opracują firmy biorące udział w przedsięwzięciu „Oczyszczalnia przyszłości”, obiekty te mają się stać „fabrykami surowców”.
Co konkretnie zostanie wyprodukowane? Przede wszystkim woda, służąca do powtórnego wykorzystania w rolnictwie, a w miastach - do zaspokojenia potrzeb komunalnych lub przemysłowych, czyli np. do utrzymania zieleni miejskiej, jako wymiennik ciepła w ciepłownictwie, jako rozpuszczalnik w przemyśle. Zgodnie z założeniami projektu NCBR, co najmniej połowa odzyskiwanej wody powinna wrócić do obiegu wtórnego.
Z kolei odzyskane surowce, takie jak: związki fosforu, azotu i węgla, posłużą do produkcji nawozów oraz polepszaczy gleby w rolnictwie i ogrodnictwie. Z kolei odzyskiwana woda ma być nie tylko odprowadzana do środowiska, ale wykorzystywana do celów użytkowych, takich jak nawadnianie w rolnictwie lub utrzymanie zieleni miejskiej.
Innowacje wypracowane w ramach przedsięwzięcia umożliwią usuwanie mikrozanieczyszczeń obecnych w ściekach oczyszczonych kierowanych do rzek, a także efektywne zagospodarowanie osadów pościekowych. Odzyskane pierwiastki biogenne ograniczą w efekcie obciążenia cieków wodnych tymi substancjami.
Przeczytaj także: Jak ustawić napowietrzanie?
Olbrzymim wyzwaniem projektu jest usunięcie ze ścieków mikrozanieczyszczeń pochodzących z farmaceutyków i pestycydów, a także wyeliminowanie metali ciężkich. Tak więc poprzeczka jest zawieszona bardzo wysoko.
Wyzwania i Perspektywy
Rozwój aglomeracji miejskich wiąże się z rosnącym zapotrzebowaniem na wodę, a jednocześnie ze wzrostem ilości powstających ścieków. Z danych GUS wynika, że w 2018 r. zostało wytworzonych ponad 583,1 tys. ton suchej masy komunalnych osadów ściekowych, podczas gdy 15 lat wcześniej było to 447 tys. ton.
W odpowiedzi na ten problem Ministerstwo Środowiska przyjęło w 2018 roku „Strategię postępowania z komunalnymi osadami ściekowymi na lata 2019-2022”. Celem dokumentu jest zorganizowanie warunków i wykreowanie mechanizmów sprzyjających rozwiązaniu narastającego problemu zagospodarowania komunalnych osadów ściekowych stanowiących odpady. Dużą ich ilość można przetworzyć i powtórnie wykorzystać, ale do tego trzeba dysponować odpowiednią technologią.
Powodzenie przedsięwzięcia da impuls do rozwoju przedsiębiorstw wodno-kanalizacyjnych, firm produkujących innowacyjne technologie dla oczyszczalni oraz dla ich kontrahentów. To z kolei wpłynie pozytywnie na rynek krajowy oraz na eksport. Ożywienie sektora pozwoli też na stworzenie licznych i trwałych miejsc pracy.
Podsumowanie
Przedsięwzięcie „Oczyszczalnia przyszłości” to krok w stronę zrównoważonej gospodarki wodno-ściekowej, w której ścieki są traktowane jako cenne źródło zasobów, a nie problem do rozwiązania. Innowacyjne technologie opracowane w ramach projektu mają szansę zrewolucjonizować sektor, przyczyniając się do ochrony środowiska i rozwoju gospodarki obiegu zamkniętego.
tags: #oczyszczalnia #sciekow #przedsiewziecie #informacje
