Oczyszczalnia ścieków Małobądz: Zasada działania i wpływ na środowisko
- Szczegóły
W celu poprawy jakości życia mieszkańców i gospodarki ściekowej należy stworzyć sprawny system odprowadzania i oczyszczania ścieków bytowo-gospodarczych i deszczowych.
Podstawy prawne i definicje
Podstawowym aktem prawnym regulującym sprawy w dziedzinie gospodarki wodno-ściekowej jest ustawa z dnia 18 lipca 2001 - Prawo Wodne. Ustawa uwzględnia szczegółowe rozwiązania zawarte m.in.
- Ustawie Prawo ochrony środowiska z dnia 27 kwietnia 2001 r.
- Ustawie o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków z dnia 7 czerwca 2001 r.
- Ustawie Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r.
Pojęcie aglomeracji zdefiniowane jest w art. 43 ust. 2 Ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Wodne. Zgodnie z ust. 1 art. 43 ww. ustawy, aglomeracje wyznacza się zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 1 lipca 2010 r., w sprawie sposobu wyznaczania obszaru i granic aglomeracji.
Wody podlegają ochronie niezależnie od tego, czyją stanowią własność. Ustawa nakazuje, aby aglomeracje o równoważnej liczbie mieszkańców powyżej 2000 były wyposażone w sieci kanalizacyjne dla ścieków komunalnych zakończone oczyszczalniami ścieków (art. Zapis powyższy jest implementacją dyrektywy Rady nr 91/271/EWG i w negocjacjach stowarzyszeniowych Polska uzyskała 10 letni okres przejściowy (do 31.12. W miejscach, gdzie budowa systemów kanalizacyjnych nie przyniosłaby korzyści dla środowiska lub powodowałaby nadmierne koszty, należy stosować systemy indywidualne lub inne rozwiązania (art.
Produkcję rolną należy prowadzić w sposób ograniczający i zapobiegający zanieczyszczaniu wód związkami azotu pochodzącymi ze źródeł rolniczych. Należy upowszechniać dobre praktyki rolnicze, w szczególności na drodze organizowania szkoleń dla rolników (art. 47 ustawy). Dyrektywa 91/676/EEC w sprawie ochrony wód przed zanieczyszczeniem azotanami ze źródeł rolniczych definiuje właściwy sposób postępowania z nawozami i odpadami w gospodarstwach rolnych, który pozwoli zapewnić wysoki poziom ochrony wód przed zanieczyszczeniem azotanami.
Przeczytaj także: Przydomowe oczyszczalnie ścieków Zawiercie
Władze samorządowe powinny wyznaczyć tzw. strefy wrażliwe - czyli obszary, na których w wyniku działalności rolnej nastąpiło lub prawdopodobne jest zanieczyszczenie wód azotanami tak, że ich stężenie wynosi ponad 50 mg N/dm3. W zakresie ochrony przed powodzią i suszą obowiązek ten ciąży na organach administracji rządowej i samorządowej (art. kształtowanie zagospodarowania przestrzennego dolin rzecznych lub terenów zalewowych, budowanie oraz utrzymywanie wałów przeciwpowodziowych, a także kanałów ulgi (art.
Ochrona wód jest realizowana również z uwzględnieniem ustawy - Prawo ochrony środowiska z dnia 27 kwietnia 2001 r. i polega na zapewnieniu ich jak najlepszej jakości, w tym utrzymywaniu ilości wody na poziomie zapewniającym ochronę równowagi biologicznej. Warunki, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego zostały określone w Rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 29 listopada 2002.
Oczyszczone ścieki komunalne wprowadzane do wód lub do ziemi nie powinny przekraczać najwyższych dopuszczalnych wartości wskaźników zanieczyszczeń, lub powinny spełniać minimalny procent redukcji. Rozporządzenie określa wymagania odnośnie oczyszczalni ścieków, które będą obsługiwały system kanalizacji miasta. Z uwagi na wymagania stawiane oczyszczonym ściekom komunalnym, zastosowana technologia oczyszczania powinna zapewniać wymaganą redukcję biogenów (azotu i fosforu ogólnego).
Propozycja planu aglomeracji Będzin-Sosnowiec
Przedmiotem niniejszej dokumentacji jest propozycja planu aglomeracji współtworzonej przez Gminę Będzin i Sosnowiec, opartej o funkcjonowanie 2 oczyszczalni ścieków komunalnych zlokalizowanych w Będzinie. Propozycja planu aglomeracji dostosowana jest do wymogów Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 lipca 2010 r., w sprawie sposobu wyznaczania obszaru i granic aglomeracji.
- w obrębie Obszaru I współtworzonego przez tereny należące do gminy Będzin i we fragmencie - miasta Sosnowiec - oczyszczalnia ścieków komunalnych w Będzinie, przy ul. Kościuszki 140.
- w obrębie Obszaru II - oczyszczalnia ścieków Elektrowni "Łagisza" w Będzinie, zlokalizowana w dzielnicy Łagisza, przy ul. Dąbrowskiej na dz.
Tabela I. Gmina i Miejscowości Aglomeracji
Przeczytaj także: Oczyszczalnia oksydacyjna: zasady działania
| Gmina | Miejscowość |
|---|---|
| Będzin | Brzozowica, Gzichów, Grodziec (fragment), Małobądz, Warpie (fragment), Bory, Łagisza, Stara Łagisza, Glinice. |
| Sosnowiec | ul. Chemiczna - płn. - wsch. |
Projekt planu aglomeracji dotyczy oczyszczalni ścieków w Będzinie, przy ul. Kościuszki 140 (obszar I) oraz czyszczalni ścieków należącej do PKE S.A. Elektrownia Łagisza (obszar II ) miejscowości Łagisza , zlokalizowanej przy ul. Dąbrowskiej na dz.
Miasto Będzin położone jest w zlewni Wisły. Analizowany obszar należy do bytomsko-olkuskiego regionu hydrogeologicznego z głównym poziomem wodonośnym w utworach triasu dolnego i środkowego. Wody użytkowe występują w piętrach wodonośnych: karbonu, triasu i czwartorzędu. Zasoby wód podziemnych występujące na terenie miasta stanowią źródło zaopatrzenia w wodę aglomeracji.
Większość przepływających cieków w obszarze Miasta niesie ładunek zanieczyszczeń z gmin sąsiadujących. Na terenach nie skanalizowanych, powstające ścieki socjalno-bytowe odprowadzane są do szamb lub bezpośrednio do rowów i potoków. Nieszczelne szamba oraz "dzikie" wyloty kanalizacji, stanowią znaczące zagrożenie dla stanu czystości wód podziemnych i powierzchniowych.
Ładunek zanieczyszczeń wprowadzanych do środowiska przez niedostateczne oczyszczanie ścieków powiększany jest przez dużą filtrację ścieków z sieci kanalizacji ogólnospławnej, wykonanej w przeważającej ilości z betonu, która znajduje się w złym stanie technicznym. Dotyczy to również ścieków przemysłowych mniejszych zakładów, niewystarczająco podczyszczonych przed odprowadzeniem.
Następną grupą zagrożeń jest skażenie gleby. Są one ponadnormatywnie zanieczyszczone metalami ciężkimi tj. cynk, ołów, kadm. Pozostałe po eksploatacji węgla kamiennego zwałowiska skały płonnej stanowią zagrożenie dla czystości wód podziemnych i powierzchniowych. W wyniku oddziaływania szkód górniczych znaczna część sieci kanalizacyjnej uległa zniszczeniu.
Przeczytaj także: Jak ustawić napowietrzanie?
Powstały załamania oraz zmiany spadków kolektorów kanalizacyjnych, co doprowadziło do zamulenia niektórych odcinków i obniżenia ich przepustowości, bądź przerwania ich prawidłowego działania. W związku z tym, znaczna część odcinków tych sieci wymaga przebudowy. Teren Miasta znajduje się pod wpływem zakończonej eksploatacji górniczej.
Prowadzona przez ok. 170 lat eksploatacja górnicza węgla kamiennego spowodowała znaczące zmiany w środowisku w tym stosunków wodnych. W wyniku drenującego oddziaływania eksploatacji na górotwór karboński został on najpierw w trakcie eksploatacji niemal całkowicie osuszony z wody, która była wypompowywana do cieków powierzchniowych a obecnie trwa jego zatapianie po zlikwidowaniu kopalń.
Na obszarze gminy nie objętym zbiorczym systemem kanalizacji, zakończonej komunalną oczyszczalnią ścieków, ścieki bytowe są gromadzone w zbiornikach bezodpływowych, z których ścieki trafiają na oczyszczalnię, gdzie poddawane są oczyszczaniu i uzyskują parametry zgodne z obowiązującymi przepisami prawa. Kontrolę systematyczności wywozu ścieków prowadzi Gmina zgodnie z ustawą z dnia 13 września 1996r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.
Na oczyszczalni ścieków w Będzinie został już dodatkowo zabudowany systemu odbioru ścieków dowożonych, charakteryzujących się wysokimi stężeniami zanieczyszczeń. Zrzuty ścieków socjalnych i przemysłowych, dowożonych samochodami na oczyszczalnię ścieków w Będzinie powodowały zakłócenia w procesie oczyszczania. Odbiór ścieków dowożonych i dozowanie ich poprzez stację zlewną z punktem pomiarowo - kontrolnym wyeliminował zakłócenia w pracy oczyszczalni ścieków w Będzinie. Stacja zlewcza została zabudowana na terenie OZŚ przy ul.
Poprzez istniejące instrumenty prawne w mieście (Regulaminem utrzymania czystości i porządku na terenie Miasta Będzin, wprowadzony uchwałą Rady Miejskiej w Będzinie w dn. 27.02.2006 r.) egzekwuje od mieszkańców podłączanie się do sieci, prowadzone są kontrole posesji nie podłączonych jeszcze do wybudowanej kanalizacji informujące o ustawowym obowiązku podłączenia i w ostateczności prowadzące do postępowań egzekucyjnych.
Przez cały okres realizacji Projektu prowadzona była intensywna kampania na rzecz wzrostu świadomości ekologicznej mieszkańców, która po realizacji Projektu jest i będzie kontynuowana aż do czasu osiągnięcia założonych celów. Liczba mieszkańców już podłączonych do systemu kanalizacyjnego w aglomeracji, na obszarze I i II określona została na podstawie analizy liczby mieszkańców zamieszkujących poszczególne ulice na terenie miasta.
Oczyszczalnia ścieków w Będzinie położona przy ul. Kościuszki 140. Właścicielem i eksploatatorem oczyszczalni ścieków w Będzinie jest Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w Będzinie. Oczyszczalnia ścieków w Będzinie została oddana do eksploatacji w latach 70-tych. Rozbudowanie części mechanicznej oczyszczalni wraz z przekazaniem do eksploatacji nastąpiło w roku 1994. Dwa lata później rozpoczęła funkcjonowanie jej część biologiczna. Jest ona oczyszczalnią mechaniczno - biologiczną, z podwyższonym stopniem usuwania substancji biogennych tj. azotu i fosforu.
Oczyszczalnia oczyszcza ścieki komunalne i przemysłowe z terenu aglomeracji w zakresie obszaru I Będzina. Aktualnie oczyszczalnia oczyszcza średnio ok. 36 000 m3/d, jej przepustowość maksymalna wynosi 48.000 m3/d, jest więc obciążona jedynie w ok. Oczyszczalnia ścieków Łagisza Elektrowni Łagisza położona w Będzinie przy ul. Dąbrowskiej na dz. W listopadzie 1996r., po przeprowadzonym rozruchu technologicznym przekazana została do eksploatacji mechaniczno-biologiczna oczyszczalnia ścieków o przepustowości 4 000 m3/dobę. Oczyszczalnia ta zlokalizowana jest na terenie należącym do Elektrowni ŁAGISZA, pomiędzy ul. Dąbrowską, a ul.
W roku 2010 do oczyszczalni "Łagisza" dopływało średnio 444 m3/d z całej zlewni. Dopływające grawitacyjnie na teren oczyszczalni ścieki bytowo-gospodarcze oraz ścieki komunalne doprowadzane grawitacyjnie i dowożone wozami asenizacyjnymi oczyszczane są mechanicznie na kracie i piaskowniku. Na kratach zatrzymywane są ciała stałe pływające i wleczone przez ścieki, a w piaskowniku usuwane są ze ścieków piasek i inne ciała ziarniste jak popiół, okruchy węgla itp. do komór osadu czynnego.
W komorach osadu czynnego w ściśle określonych warunkach tlenowych tworzonych poprzez napowietrzanie strumienicami typu Rotox, sterowanymi sondami tlenowymi, prowadzona jest intensywna hodowla mikroorganizmów, dla których pożywką są zanieczyszczenia organiczne i biogenne zawarte w ściekach. W procesach tych następuje przyrost ilościowy materii organicznej drobnoustrojów z jednoczesnym usunięciem pierwotnej materii organicznej stanowiącej zanieczyszczenie ścieków. W zachodzących jednocześnie procesach metabolizmu drobnoustrojów następuje częściowa mineralizacja zawartych w ściekach substancji organicznych do prostych substancji chemicznych.
Dodatkowo należy podkreślić, że ścieki oczyszczone pochodzące z oczyszczalni Łagisza w całości kierowane są do procesu dekarbonizacji, a następnie na zasilanie obiegu chłodzącego elektrowni - wykorzystane w 100 % do procesów technologicznych. Oddzielony osad czynny spływa grawitacyjnie do pompowni osadu recyrkulowanego i nadmiernego. W zależności od stężenia osadu czynnego w komorach napowietrzania część osadu jest zawracana do tych komór w celu podtrzymania wymaganych warunków hodowli, a nadmiar osadu czynnego usuwany jest poprzez przetłaczanie do komór tlenowej stabilizacji osadów.
W komorach tych podczas napowietrzania osadu czynnego, za pomocą strumienicy Rotox, przy braku pożywki następuje częściowa mineralizacja tego osadu. Aktualnie oczyszczalnia jest obciążona jedynie w ok. 11 % swojej przepustowości hydraulicznej. Oczyszczone ścieki bytowo - gospodarcze spełniające wymogi przepisów prawa wodnego odprowadzane są do rowu odwadniającego elektrownię Łagisza.
W celu poprawy jakości życia mieszkańców i gospodarki ściekowej należy:
- Adaptować istniejące sieci ogólnospławne i w systemie mieszanym do rozdziału ścieków sanitarnych i deszczowych.
- Utrzymywać w należytym stanie urządzenia znajdujące się na sieci kanalizacyjnej.
- Zlikwidować zrzuty ścieków nie oczyszczonych do cieków powierzchniowych. Dotyczy to głównie zrzutu ścieków z dzielnicy Grodziec do potoku Wielonka.
- Eliminować zagrożenia epidemiologiczne w rejonach tworzących się rozlewisk.
Zestawienie potrzeb w zakresie kompleksowego rozwiązania problematyki zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków na terenie Gminy Będzin zinwentaryzowano i przedstawiono w opracowanym "Wieloletnim planie rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych (WPI) w mieście Będzin".
Sieć wodociągowa jest rozbudowana w stopniu wystarczającym dla potrzeb mieszkańców gminy. Docelowo przewiduje się jedynie nieznaczny wzrost długości sieci związany z wyposażeniem nowych terenów pod budownictwo mieszkaniowe oraz tereny komercyjne. Ogólny stan sieci wodociągowej na terenie Gminy jest niezadawalający. Spowodowane jest to przede wszystkim złym stanem technicznym, częstymi awariami, rodzajem zastosowanych materiałów (stal, AC, żeliwo)...
tags: #oczyszczalnia #ścieków #Małobądz #zasada #działania
