Oczyszczalnia ścieków bytowych - zasada działania
- Szczegóły
Rosnące zainteresowanie przydomowymi oczyszczalniami ścieków wynika z licznych zalet, jakie oferują właścicielom domów jednorodzinnych. W dobie troski o środowisko te innowacyjne rozwiązania umożliwiają efektywne zarządzanie odpadami.
Jak działa przydomowa oczyszczalnia ścieków?
Przydomowa oczyszczalnia ścieków to niezwykle praktyczna alternatywa dla szamba i sieci kanalizacyjnej, szczególnie na terenach, gdzie brak jest możliwości podłączenia do zbiorczej instalacji. System ten składa się z kilku elementów - każdy z nich pełni określoną funkcję. Całość tworzy sprawny mechanizm, który może działać niezawodnie przez długi czas.
Przydomowa oczyszczalnia ścieków to system urządzeń, który umożliwia oczyszczanie ścieków bytowych powstających w gospodarstwie domowym. Zamiast gromadzić nieczystości w szambie i regularnie je wywozić, ścieki trafiają do instalacji, gdzie są poddawane naturalnym procesom biologicznym z udziałem bakterii. Efektem jest oczyszczona woda, którą można bezpiecznie odprowadzać do gruntu, rowu melioracyjnego czy nawet wykorzystać do podlewania ogrodu.
Przydomowe oczyszczalnie ścieków działają na zasadzie biologicznego oczyszczania, wykorzystując mikroorganizmy do rozkładu zanieczyszczeń. Ścieki trafiają do komory osadnika, gdzie oddzielane są ciała stałe od wody. Następnie ciecz przechodzi do komory biologicznego oczyszczania, gdzie mikroorganizmy rozkładają substancje organiczne. Oczyszczona woda poddawana jest filtracji końcowej, usuwając drobne cząsteczki i bakterie.
Etapy działania przydomowej oczyszczalni ścieków:
- Osadnik wstępny: Tam dochodzi do oddzielenia większych zanieczyszczeń stałych, które opadają na dno, tworząc osad, oraz lżejszych substancji, które unoszą się na powierzchni jako kożuch.
- Bioreaktor: Ścieki przepływają do bioreaktora, gdzie rozpoczyna się właściwy proces biologiczny. Złoże biologiczne stanowi powierzchnię, na której rozwijają się kolonie bakterii tlenowych.
- Osadnik wtórny: Ostatni etap to doczyszczanie i usuwanie osadu nadmiernego w osadniku wtórnym.
Rodzaje przydomowych oczyszczalni ścieków
Wybór odpowiedniego typu przydomowej oczyszczalni ścieków nie jest łatwy. Musisz uwzględnić m.in. rodzaj gruntu, poziom wód gruntowych i wielkość gospodarstwa domowego.
Przeczytaj także: Przydomowe oczyszczalnie ścieków Zawiercie
- Oczyszczalnie drenażowe: Bazują na drenażu rozsączającym albo filtrze piaskowym lub żwirowym. Tego typu oczyszczalnie są najtańsze i najprostsze w montażu, ale wymagają przepuszczalnego gruntu, niskiego poziomu wód gruntowych i wykorzystania stosunkowo dużej powierzchni działki.
- Oczyszczalnie biologiczne: Są dostępne w trzech wersjach - z osadem czynnym, ze złożem biologicznym lub przy zastosowaniu obu technologii na raz. Oczyszczalnie biologiczne zajmują mało miejsca i można je zainstalować właściwie wszędzie, bez względu na poziom wód gruntowych lub rodzaj gruntu.
- Oczyszczalnie roślinne: Wykorzystują naturalne procesy przyrodnicze, które zachodzą w glebie dzięki obecnym w niej mikroorganizmom, naśladując ekosystem mokradeł.
Zasada działania oczyszczalni biologicznej
Technologia oczyszczania ścieków bazująca na złożu biologicznym (biomasa utwierdzona) opiera się na biochemicznym rozkładzie zanieczyszczeń organicznych zawartych w ściekach. Zasadniczym elementem procesu oczyszczania jest materiał, na którym tworzy się błona biologiczna, składająca się z mikroorganizmów roślinnych i zwierzęcych.
Osad czynny (biomasa zawieszona) to zespół mikroorganizmów (biocenoza) złożony z bakterii, grzybów mikroskopowych i pierwotniaków.
W oczyszczalni biologicznej, podobnie jak w oczyszczalni drenażowej, pierwszy etap oczyszczania odbywa się w osadniku gnilnym. Część substancji zawartych w ściekach opada na dno, tworzy osad, który ulega powolnemu procesowi fermentacji, w efekcie którego cząstki zanieczyszczeń są rozkładane na substancje rozpuszczalne w wodzie oraz nierozpuszczalne substancje mineralne, które odkładają się na dnie osadnika.
Kolejny etap w procesie oczyszczania już różni się od zasady działania oczyszczalni drenażowej. Otóż ścieki podczyszczone w osadniku gnilnym przepływają do dalszego oczyszczania biologicznego, czyli procesu osadu czynnego. Proces osadu czynnego jest biologicznym, tlenowym sposobem oczyszczania ścieków. Wykorzystywana jest tu metaboliczna reakcja mikroorganizmów (głównie bakterii), w wyniku której otrzymuje się w wysokim stopniu oczyszczone ścieki.
Zalety przydomowych oczyszczalni biologicznych:
- Wysoki stopień oczyszczania ścieków, sięgający nawet 98%.
- Niskie koszty eksploatacji.
- Możliwość ponownego wykorzystania oczyszczonych ścieków, np. do nawadniania i podlewania roślin.
Oczyszczalnie biologiczne a ekologiczne - porównanie
Podstawowa różnica to napowietrzanie. W oczyszczalniach ekologicznych w ogóle ono nie występuje. Nie dają one możliwości rozwoju osadu czynnego, a więc ich skuteczność jest bardzo niska. Ta nieefektywność przekłada się na jeszcze jedną ważną rzecz, oczyszczalnie ekologiczne są ekologiczne tylko z nazwy. Przyjęło się określać osadniki gnilne jako oczyszczalnie ekologiczne, ale procesy beztlenowe nie pozwalają na osiągnięcie wyników redukcji zanieczyszczeń, których wymaga europejska norma zaimplementowana także do polskich przepisów prawa. W praktyce, przekreśla to szanse inwestora na uzyskanie dofinansowania na taką oczyszczalnię. W przypadku urządzeń biologicznych z natlenianiem, uzyskanie dotacji jest możliwe.
Przeczytaj także: Oczyszczalnia oksydacyjna: zasady działania
Można uznać, że oczyszczalnia drenażowa, niesprawnie działająca, przez wykorzystanie warunków beztlenowych, może być równie niebezpieczna dla środowiska co nieszczelne szambo.
| Cecha | Oczyszczalnie biologiczne | Oczyszczalnie ekologiczne (osadnik gnilny z drenażem rozsączającym) |
|---|---|---|
| Stopień oczyszczania ścieków | Do 98% | Niski, niemierzalny |
| Technologia | Tlenowa z udziałem mikroorganizmów | Beztlenowa |
| Osad czynny | Tak | Nie |
| Klarowność wody pościekowej | Tak | Nie |
| Koszt inwestycji | Wyższy | Niższy |
Koszty eksploatacji
Kolejnym atutem przydomowych oczyszczalni biologicznych są niskie koszty ich serwisu i użytkowania. W porównaniu do tradycyjnych szamb, które wymagają regularnego opróżniania, oczyszczalnie biologiczne są praktycznie bezobsługowe. Nie ma potrzeby częstego wzywania wozu asenizacyjnego, co przekłada się na wymierne oszczędności w domowym budżecie. Ponadto, dzięki energooszczędnym rozwiązaniom stosowanym w nowoczesnych oczyszczalniach, zużycie prądu jest minimalne, co dodatkowo obniża koszty użytkowania.
Zagospodarowanie oczyszczonych ścieków
Ścieki oczyszczone w przydomowej oczyszczalni biologicznej stanowią cenny zasób, który można w różnoraki sposób zagospodarować. Ponowne wykorzystanie ścieków nie tylko ogranicza zużycie wody, ale także przyczynia się do ochrony środowiska. Jedną z opcji jest odprowadzanie oczyszczonych ścieków do gruntu poprzez studnie chłonne lub drenaż rozsączający. Takie rozwiązanie umożliwia naturalne wsiąkanie wody w głąb gruntu, nawadniając teren i wspierając wegetację roślin. Innym sposobem jest wykorzystanie wody pościekowej do nawadniania i podlewania roślin. To szczególnie korzystne rozwiązanie w przydomowych ogrodach i na terenach zielonych.
| Metoda zagospodarowania | Zalety |
|---|---|
| Odprowadzanie do gruntu | Naturalne nawadnianie terenu, wsparcie wegetacji roślin, ochrona zasobów wody pitnej |
| Wykorzystanie do podlewania roślin | Oszczędność wody pitnej, bujny wzrost roślinności, korzyści dla przydomowych ogrodów i terenów zielonych |
Przydomowa oczyszczalnia a obowiązek podłączenia do sieci kanalizacji zbiorczej
Użytkownik, który zdecyduje się na montaż oczyszczalni opartej o procesy biologiczne, która zapewnia przetrzymywanie ścieków w warunkach hermetycznych, a więc w zbiorniku posiadającym atest szczelności i zabezpieczającym przed wyciekiem surowych ścieków do wód nie jest zobowiązany do podłączenia się do sieci kanalizacji zbiorczej nawet w przypadku, kiedy sieć taka powstanie na terenie, który zamieszkuje. Przydomowa oczyszczalnia ścieków sprawdzi się wszędzie tam, gdzie przyłącze kanalizacyjne wymaga wybudowania kosztownej przepompowni ścieków surowych. Najważniejszą kwestią jest to, by zastosowane przez nas rozwiązanie było nieszkodliwe dla środowiska naturalnego. W przypadku szamb przeznaczonych do gromadzenia nieczystości płynnych, możliwość podłączenia się do sieci kanalizacji zbiorczej bywa zbawienna.
Przeczytaj także: Jak ustawić napowietrzanie?
tags: #oczyszczalnia #ścieków #bytowych #zasada #działania
