Przydomowe Oczyszczalnie Ścieków: Zasada Działania, Wymagania i Przepisy

Szczegóły: Opublikowano: 06. April 2026

Przydomowa oczyszczalnia ścieków to system zarządzania domowymi ściekami, który wykorzystuje naturalne procesy biologiczne do ich oczyszczania. Niezwykle istotna jest również szeroka edukacja ekologiczna prowadząca do zmiany postaw życiowych ludności.

Zasada Działania i Korzyści

Przydomowe oczyszczalnie ścieków wykorzystują naturalne procesy biologiczne do oczyszczania ścieków. Oczyszczalnia zajmuje niewielką powierzchnię. W lagunie hydroponicznej rosną rośliny wodne, pływają ryby i żyją skorupiaki. W budynku odbywają się wszystkie etapy procesu oczyszczania.

Oczyszczalnie te nie przypominają znanej architektury industrialnej. Naszym zamierzeniem jest, aby nie psuł krajobrazu. Forma oczyszczalni może być dowolna, wkomponowana w regionalną urbanistykę.

Przepisy Prawne i Wymagania

Budowa przydomowej oczyszczalni ścieków wiąże się z koniecznością spełnienia określonych wymogów prawnych.

Przydomowej oczyszczalni ścieków nie można wybudować na terenach objętych siecią kanalizacyjną (jest obowiązek przyłączenia domu do kanalizacji, chyba że oczyszczalnia została wybudowana, zanim ją ułożono).
Na obszarach nieskanalizowanych możliwość budowy oczyszczalni zależy od ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub - gdy go nie ma - od przepisów lokalnych z zakresu bezpieczeństwa i ochrony środowiska.
Nie jest potrzebne pozwolenie wodnoprawne na wprowadzanie oczyszczonych ścieków do wód lub ziemi, jeżeli ich ilość nie przekracza 5 m3/dobę, pochodzących z własnego gospodarstwa domowego lub rolnego, na grunt stanowiący jego własność [zgodnie z art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2017r. poz. 1121)].
Oczyszczalnie ścieków o wydajności do 7,5 m3/dobę są zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, wystarczy jedynie zgłoszenie robót do Starostwa Powiatowego w Wejherowie [zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2017r. poz. 1332)].
Budowę przydomowej oczyszczalni ścieków można rozpocząć po 30 dniach (termin właściwego organu na wniesienie w drodze decyzji sprzeciwu), ale nie później niż po upływie dwóch lat od terminu określonego w zgłoszeniu.
Właściciel nieruchomości przystępujący do eksploatacji przydomowej oczyszczalni ścieków zobowiązany jest dokonać zgłoszenia Wójtowi Gminy Szemud w terminie 30 dni przed planowanym rozpoczęciem instalacji nowo zbudowanej lub zmienionej w sposób istotny (termin tut. Urzędu na wniesienie w drodze decyzji sprzeciwu), [zgodnie z art. 152 ust. 4 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. z 2017r. poz.519 z późn. zm.)].

Wymagane Dokumenty do Zgłoszenia Eksploatacji

Wniosek - zgłoszenie eksploatacji oczyszczalni ścieków o przepustowości do 5 m³ na dobę, wykorzystywanej na potrzeby własnego gospodarstwa domowego lub rolnego w ramach zwykłego korzystania z wód.
Kopia mapy sytuacyjno-wysokościowej z naniesieniem lokalizacji oczyszczalni ścieków lub powykonawczej inwentaryzacji geodezyjnej.
Kopia zgłoszenia zamiaru rozpoczęcia robót budowlanych, nie wymagających pozwolenia na budowę w Starostwie Powiatowym w Wejherowie.
Kopia dokumentacji technicznej oczyszczalni ścieków.

W ciągu 30 dni Wójt Gminy Szemud przyjmujący zgłoszenie może w formie decyzji wnieść sprzeciw dotyczący rozpoczęcia eksploatacji przydomowej oczyszczalni ścieków jeżeli eksploatacja instalacji objęta zgłoszeniem powodowałaby przekroczenie standardów emisyjnych lub standardów jakości środowiska, instalacja nie spełnia wymagań ochrony środowiska o których mowa w art. 76 ust. 2 pkt. 1 i 2 ustawy - Prawo ochrony Środowiska. Zgłoszony sprzeciw wstrzymuje użytkowanie takiej oczyszczalni.

Przeczytaj także: Przydomowe oczyszczalnie ścieków Zawiercie

Pozwolenie Wodnoprawne

Uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego wymagane jest na wykonanie urządzeń wodnych, szczególne korzystanie z wód, usługi wodne, a także inne czynności wskazane w przepisach art. 389-390 ustawy Prawo wodne. Nie wymaga natomiast uzyskania pozwolenia zwykłe oraz powszechne korzystanie z wód.

Dodatkowo, w art. 394 ust. 1 ustawy Prawo wodne zostały wymienione działania, które wymagają zgłoszenia wodnoprawnego. Natomiast wyłączenia z obowiązku wydania pozwolenia wodnoprawnego lub przyjęcia zgłoszenia wodnoprawnego zostały wymienione w art. usługi wodne, które zostały wymienione w przepisie art. 35 ust. szczególne korzystanie z wód, do którego należą, m.in.: wprowadzanie do urządzeń kanalizacyjnych będących własnością innych podmiotów ścieków przemysłowych zawierających substancje szczególnie szkodliwe dla środowiska wodnego określone w przepisach wydanych na podstawie art. 100 ust. regulację wód, zabudowę potoków górskich oraz kształtowanie nowych koryt cieków naturalnych.

Opłaty za Zgody Wodnoprawne

Zgodnie z art. 398 ustawy Prawo wodne za udzielenie zgód wodnoprawnych (zgłoszenie, pozwolenie ocena wodnoprawna) ponosi się opłatę, której wysokość obliczana jest na podstawie stawki ogłaszanej corocznie przez ministra właściwego do spraw gospodarki wodnej w drodze obwieszczenia.

Finansowanie i Aspekty Podatkowe

Wiele gmin oferuje swoim mieszkańcom, którzy z braku odpowiedniej infrastruktury bądź z uwagi na usytuowanie terenu, nie mogą podłączyć swoich nieruchomości do sieci kanalizacyjnej, skorzystanie z możliwości dofinansowania zakupu przydomowych oczyszczalni ścieków.

Inwestycja taka będzie zasadniczo uprawniała podmioty finansujące (gminy czy przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne) do odliczenia podatku naliczonego w związku z jej realizacją. Wartość otrzymanego przez właścicieli gruntów świadczenia w postaci przydomowych oczyszczalni ścieków stanowi dla nich przychód z innych źródeł w rozumieniu art. 20 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o CIT, mogący jednak w większości przypadków korzystać ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 114 tejże ustawy.

Przeczytaj także: Oczyszczalnia oksydacyjna: zasady działania

Problemy i Rozwiązania

Wśród najczęstszych problemów związanych z funkcjonowaniem oczyszczalni ścieków są: zator przepływu w rurach, nadmierna ilość osadu, a także powstawanie kożucha na powierzchni osadnika gnilnego. Problemy te najlepiej rozwiązać poprzez regularne kontrole, czyszczenie systemu, a w przypadku większych problemów - skonsultowanie się z wykwalifikowanym specjalistą.

Edukacja Ekologiczna

Niezwykle istotna jest również szeroka edukacja ekologiczna prowadząca do zmiany postaw życiowych ludności. Wszyscy musimy mieć świadomość, że również od nas zależy los Bałtyku. Zanim działania zmierzające do ograniczenia emisji zanieczyszczeń przyniosą znaczną poprawę stanu środowiska morskiego, musimy już teraz chronić to, co jeszcze nie zostało zniszczone.

Przeczytaj także: Działania rewitalizacyjne w Torzymiu

tags: #los #oczyszczalnia #sciekow #zasada #dzialania