Fundusze Unijne dla Kędzierzyna-Koźla: Inwestycje w Oczyszczalnię Ścieków i Bezpieczeństwo Powodziowe
- Szczegóły
Ponad 80 milionów złotych władze województwa opolskiego przeznaczą na rewitalizacje, a także na inwestycje w infrastrukturę wodno-ściekową. Zarząd województwa rozstrzygnął kolejne konkursy w ramach regionalnego programu Fundusze Europejskie dla Opolskiego na lata 2021-2027. Tym razem samorządy lokalne otrzymały pieniądze na projekty związane z rewitalizacją i gospodarką wodno-ściekową.
Przypomnijmy, że rewitalizacja zakłada jak najlepsze wykorzystanie specyficznych uwarunkowań danego obszaru oraz wzmacnianie jego lokalnych potencjałów. Dotacje na rewitalizację otrzyma w sumie 16 gmin. Będzie to dofinansowanie na konkretne inwestycje, związane z rewitalizacją na obszarach miejskich. Całkowita wartość tych 16 inwestycji przekracza 91 milionów złotych. Z tego ponad 80 milionów złotych pokryje dotacja z Unii Europejskiej.
Inwestycje w Gospodarkę Wodno-Ściekową
Dotacje w ramach działania FEO, związanego z poprawą gospodarki wodno-ściekowej, otrzymają dwie gminy: Popielów i Polska Cerekiew. Inwestycja zakłada zakończenie jeszcze w tym roku prac w Siołkowicach Starych, realizowanych już od kilku lat. Popielów rozbuduje i zmodernizuje oczyszczalnie ścieków w Siołkowicach Starych. Na tę inwestycję otrzyma ponad 3,7 miliona złotych. Wartość całego projektu przekracza 23 miliony złotych, ale gmina zdecydowaną większość tej kwoty pokrywa ze środków pochodzących z innych źródeł. Polska Cerekiew rozbudowuje sieć kanalizacyjną i wodociągową w Zakrzowie za ponad 14 milionów złotych. Dotacja unijna dla gminy wyniesie 10,392 miliona złotych.
Bezpieczeństwo Powodziowe Kędzierzyna-Koźla
Stan bezpieczeństwa powodziowego oraz plany dalszych działań w kierunku poprawy infrastruktury przeciwpowodziowej były tematem ostatniej sesji Rady Miasta Kędzierzyna-Koźla. Z pewnością naszych czytelników najbardziej interesuje aktualny stan zaawansowania tych inwestycji, które odpowiadać mają za ograniczenie skutków ewentualnych powodzi. Pierwszoplanowe znaczenie dla bezpieczeństwa miasta - co pokazały niezwykle groźne wezbrania Odry z września 2024 roku - mają zadania realizowane przez Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie.
Na zeszłotygodniowej sesji RM instytucję tę z ramienia RZGW reprezentowali: dyrektor Zarządu Zlewni w Gliwicach - Marcin Nowak oraz jego zastępca Ewa Ochman. Dyrektor Nowak mówił o dwóch etapach inwestycji. Jest to budowa, przebudowa i modernizacja lewostronnego wału rzeki Odry Lasaki - Poborszów w miejscowości Kędzierzyn-Koźle (etap I) oraz budowa lewostronnego wału rzeki Odry Lasaki - Poborszów na terenie gminy Reńska Wieś (etap II). Przypomnijmy, na realizację przez PGW Wody Polskie wyszczególnionych zadań Rada Miasta Kędzierzyna-Koźla udzieliła w formie dotacji celowych pomocy finansowej w wysokości 687 147 zł dla województwa opolskiego. Były to dotacje w kwocie 405 060 zł na opracowanie dokumentacji technicznej oraz 275 087 zł na odszkodowania za planowane zajęcia gruntów pod inwestycję.
Przeczytaj także: Kędzierzyn-Koźle: oczyszczalnia ścieków
Według informacji przekazanych przez Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Gliwicach (RZGW), pochodzących z początku marca 2025 roku, stan zaawansowania tych projektów przedstawia się dość obiecująco, aczkolwiek na sfinalizowanie tych zadań będziemy musieli jeszcze poczekać. Wymienione inwestycje zostały ujęte w ramach jednego projektu pn. „Przebudowa, modernizacja wałów rzeki Odry na odcinku od m. Lasaki gm. Kędzierzyn-Koźle do m. Poborszów gm. Reńska Wieś” w aktualizacji Planów Zarządzania Ryzykiem Powodziowym opublikowanym 23 marca 2023 r. Dla tego projektu wskazano najwyższy priorytet wykonalności.
Inwestycje te zostały zgłoszone do realizacji w ramach dofinansowania ze środków Unii Europejskiej, w perspektywie na lata 2021-2027 z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko. Jeszcze w 2025 roku, w ramach dotacji budżetu państwa, planowane są roboty związane z wykonaniem części zakresu zadania pn. „Budowa lewostronnego wału rzeki Odry Lasaki - Poborszów na terenie gminy Reńska Wieś (etap II). Realizacja tej inwestycji przez wybranego wykonawcę powinna zostać sfinalizowana do końca listopada 2025 roku.
Natomiast jeśli chodzi o kolejne etapy, to po pozyskaniu funduszy z programu FEnIKS (Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021-2027 - red.), będą one realizowane w latach 2026-2029. Jeżeli do tego czasu nie wystąpią nieprzewidziane przeszkody i te pieniądze zostaną przyznane, to taki termin realizacji jest jak najbardziej realny. Czyli do 2029 roku lewostronne obwałowanie poniżej Kędzierzyna-Koźla będzie w pełni domknięte - zadeklarował Marcin Nowak. Ponadto z jego informacji wynika, że realizowany będzie również 3-kilometrowy wał w Dziergowicach w gminie Bierawa, która także narażona jest na zalanie podczas wyższych stanów wód w Odrze.
Natomiast w dalszej kolejności zarządca zabiegał będzie o środki finansowe niezbędne do opracowania koncepcji prawostronnego obwałowania Odry, począwszy od Dziergowic przez Bierawę, Stare Koźle i Brzeźce w kierunku Kędzierzyna-Koźla, by spiąć ów wał z istniejącym w rejonie miejskiej oczyszczalni ścieków. Pieniądze posłużą na wykonanie koncepcji przedstawiającej dokładny przebieg wału i realne koszty niezbędne do realizacji tego zadania.
Jak zapewnił dyrektor Nowak, na przyjęcie fali powodziowej przez cały czas gotowy jest zbiornik Racibórz Dolny. Dodatkowo w programie planowanych inwestycji w gospodarce wodnej RZGW w Gliwicach uwzględniona jest inwestycja pn. „Modernizacja Kanału Gliwickiego - szlaku żeglownego i jego ubezpieczeń brzegowych” - częściowo również na terenie gminy Kędzierzyn-Koźle. Tym razem oczyszczalnia ścieków nie była zagrożona m.in. dlatego, że w 2022 roku powstał wał „Kędzierzyn”, który - jak widać - zdał egzamin.
Przeczytaj także: Opinie o filtrach do wody Kędzierzyn-Koźle
Czym jest FEnIKS?
Przypomnijmy, PGW Wody Polskie mogą ubiegać się o dofinansowanie 25 projektów w ramach unijnego programu FEnIKS. Projekty Wód Polskich dotyczą działań z zakresu renaturyzacji i poprawy stanu wód oraz ochrony przed powodzią i suszą. Projekty w kategorii ograniczania powodzi lub suszy dotyczą przede wszystkim budowy i przebudowy wałów przeciwpowodziowych, modernizacji zbiorników retencyjnych czy budowy i przebudowy polderów oraz suchych zbiorników przeciwpowodziowych. Realizacja projektów w obu kategoriach pozwoli zwiększyć ochronę przeciwpowodziową i bezpieczeństwo ponad 250 tysięcy ludzi.
Inwestycje Gminne w Ochronę Przeciwpowodziową
Z kolei budowa wału przeciwpowodziowego wraz z zastawką na potoku Lineta od ul. Głubczyckiej do ul. Bolesława Chrobrego finansowana jest z budżetu gminy Kędzierzyn-Koźle. Jej wartość kosztorysowa wynosi 17 281 916 zł, w tym koszt dokumentacji projektowej wraz z uzyskaniem niezbędnych uzgodnień, opinii oraz decyzji administracyjnych - 391 255 zł. Koszt dotychczas wykonanych robót wraz z dokumentacją projektową wyniósł 1 503 968 zł. Opisana inwestycja jest istotna dla ochrony przed powodzią osiedli Południe, Stare Miasto, Zachód i Rogi z uwagi na konieczność poprowadzenia wód powodziowych przez tereny niezamieszkałe i nieużytki na zachodnich obrzeżach gminy.
Jak wynika z informacji wydziału inwestycji, remontów i eksploatacji, po zrealizowaniu pierwszego etapu zadania, polegającego na budowie zastawki (śluzy wałowej na potoku Lineta) w kozielskim parku, zaplanowano wykonanie zamiennej dokumentacji projektowo-kosztorysowej budowy wału przeciwpowodziowego. Obecnie trwa procedura uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, która spodziewana jest za około pół roku. Termin wykonania dokumentacji projektowej to 419 dni od daty uprawomocnienia decyzji (czyli koniec 2026 roku). Z tego powodu nie jest możliwe precyzyjne określenie kosztów, terminu realizacji kolejnych etapów i zakończenia budowy.
Konserwacja i Monitorowanie Urządzeń
Warto przypomnieć, że pracownicy wydziału zarządzania kryzysowego UM na bieżąco monitorują stan urządzeń i budowli służących do ochrony terenów gminy Kędzierzyn-Koźle przed wodami powodziowymi. W razie stwierdzenia uszkodzeń bądź ich niesprawności zlecane są stosowne prace naprawcze i konserwacyjne. Na zlecenie Wydziału Zarządzania Kryzysowego w 2024 roku dokonano przeglądu i konserwacji sześciu urządzeń administrowanych przez gminę.
Natomiast PGW Wody Polskie będzie miało za zadanie naprawę jednego z podległych mu urządzeń hydrotechnicznych. Chodzi o przepust wałowy, usytuowany w prawym wale Odry w rejonie ul. Młynarskiej w Kędzierzynie-Koźlu, który we wrześniu 2024 roku wykazał nieszczelność zasuwy w czasie przejścia wysokich wód wezbraniowych. Sprawę przypomniała na ostatniej sesji radna Ewa Odulińska. - W tym roku zabezpieczyliśmy kwotę około pół miliona złotych na przegląd urządzeń znajdujących się w obwałowaniu rzeki Odry i na pewno tym tematem również się zajmiemy - obiecał dyrektor Nowak.
Przeczytaj także: Środki na Czajkę
Rozjeżdżony Wał i Apel o Odpowiedzialność
Na sesji RM poruszona też została kwestia rozjeżdżonej przez ciężki sprzęt rolniczy korony wału przeciwpowodziowego od ulicy Odrzańskiej do Miejskiej Oczyszczalni Ścieków w Kędzierzynie-Koźlu. Ze strony Sabiny Nowosielskiej pojawił się apel, aby mieszkańcy, będący świadkami takich zdarzeń, nie pozostawali obojętni i zgłaszali takie przypadki na policję. Prezydent miasta zaprezentowała zdjęcie zniszczonego wału, na którym widać znak zakazu wjazdu z wyłączeniem rowerów.
- Nasze służby nie są w stanie 24 godziny na dobę upilnować wszystkich odcinków wałów. Tutaj faktycznie ciężkie maszyny rolnicze wjeżdżają na wspomniany wał, zgłosiliśmy już ten fakt na policję, prosząc o wzmożone kontrole tego odcinka. Nie przyniosło to na razie efektu - ubolewa dyrektor Nowak. - Są przejazdy wałowe, z których rolnicy powinni korzystać, ale niestety skracają sobie drogę i jeżdżą po wale przeciwpowodziowym.
Dyrektor Nowak zadeklarował, że podległe mu służby spróbują lepiej zabezpieczyć to miejsce przed nieodpowiedzialną dewastacją. Podobne przypadki występują także w innych miejscach naszego regionu. Natomiast montowanie barier (np. szlabanów) dla pojazdów kończy się ich omijaniem bądź niszczeniem przez osoby jeżdżące na ogół sprzętem rolniczym bądź quadami. I przeważnie pozostają one bezkarne.
Przebudowa, modernizacja wałów rzeki Odry - harmonogram realizacji
| Etap | Zakres prac | Termin realizacji | Źródło finansowania |
|---|---|---|---|
| Etap II | Budowa wału na odcinku 332 m | Do końca listopada 2025 roku | Dotacja budżetu państwa |
| Kolejne etapy | Realizacja dalszych prac | 2026-2029 | Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko (FEnIKS) |
Podsumowanie
Lista inwestycji na rewitalizację
- Gmina Krapkowice - Rewitalizacja centrum miasta w Krapkowicach - etap I Rynek - 4 999 811 zł
- Gmina Dobrodzień - Odnowa Parku Miejskiego oraz utworzenie klubu młodzieżowego - 3 441 402 zł
- Gmina Ozimek - Rewitalizacja Wyspy Rehdanz’a - 4 999 657 zł
- Fundacja Na Rzecz Zamku Książęcego Niemodlin1313 - Rewitalizacja i zagospodarowanie historycznej przestrzeni Zamku Niemodlin na cele społeczne i kulturalne - 4 966 315 zł
- Opolskie Centrum Rehabilitacji w Korfantowiesp z o.o. - Rewitalizacja parku przy zamku - 2 014 877 zł
- Powiat Prudnicki - Przywrócenie do funkcjonalności terenów i obiektów zdegradowanych przy szpitalu powiatowym - 4 995 421 zł
- Gmina Gorzów Śląski - Rewitalizacja rynku w Gorzowie Śląskim - 4 106 385 zł
- Gmina Prudnik - Rewitalizacja przestrzeni publicznej śródmieścia Prudnika - 1 971 645 zł
- Gmina Niemodlin - Rewitalizacja Parku Miejskiego przy ul. Wojska Polskiego - 4 324 531 zł
- Gmina Leśnica - Rewitalizacja byłego Gimnazjum na potrzeby utworzenia Centrum Usług Wspólnych w Leśnicy - 5 000 000 zł
- Gmina Zawadzkie - Rewitalizacja Parku Miejskiego obok Urzędu Miejskiego - 4 991 286 zł
- Gmina Biała - Rewitalizacja centrum Łącznika - 4 551 869 zł
- Gmina Olesno - Rewitalizacja istniejącego kompleksu sportowo-rekreacyjnego przy ulicy Kościuszki w Oleśnie - kortu tenisowego, boiska oraz modernizacja infrastruktury towarzyszącej II etap - 922 302 zł
- Powiat Opolski - Rewitalizacja zabytkowego parku przy Zespole Szkół im. Józefa Warszewicza w Prószkowie - 4 999 999 zł
- Gmina Ujazd - Przebudowa i zmiana sposobu użytkowania budynku mieszkalnego przy ul. 3 Maja 3 w Ujeździe z przeznaczeniem na cele kulturalno-społeczne - 4 980 738 zł
- Gmina Paczków - Odbudowa kościoła pw. św. Całkowita wartość tych 16 inwestycji przekracza 91 milionów złotych.
tags: #kędzierzyn #koźle #fundusze #unijne #oczyszczalnia #ścieków
