Jednostkowe Ładunki Zanieczyszczeń w Oczyszczalni Płaszów w Krakowie
- Szczegóły
Rzadko zastanawiamy się, co dalej dzieje się z tym wszystkim, co beztrosko spuszczamy w toalecie. Niesłusznie! Ze ścieków można wyczytać mnóstwo informacji o dobrostanie społeczeństwa: co jemy, na jakie choroby cierpimy, czy często boli nas głowa, a nawet… czy i czym próbujemy sobie poprawiać nastrój.
Proces Oczyszczania Ścieków
Pierwszy etap pracy to oczyszczanie mechaniczne, czyli odsianie wszystkich „grubszych” zanieczyszczeń, które nazywamy skratkami. Znajdziemy w nich np. resztki kuchenne, papier, woreczki foliowe, ale zdarzają się też elementy zaskakujące, jak telefony komórkowe czy… cegłówki.
Kolejny jest proces sedymentacji. Dalej mamy najważniejszy etap: oczyszczanie biologiczne w wielkich reaktorach z osadem czynnym. To w zasadzie pojemniki z bakteriami i innymi mikroorganizmami, którym sztucznie stworzono odpowiednie warunki, by jak najłatwiej było im żyć i się namnażać.
Tę metodę wymyślono 120 lat temu w Manchesterze. Wciąż jest optymalizowana, bo zdolność mikroorganizmów do pomagania ludziom, szczególnie w procesach inżynieryjnych, inspiruje wielu badaczy. Następnie mieszanina ścieku z osadem czynnym trafia do osadników wtórnych, gdzie się rozdziela: na dno opada osad, a pozostała ciecz to tzw. ściek oczyszczony.
Problemy i Wyzwania w Oczyszczaniu Ścieków
Podstawowym problemem jest ciągle niska świadomość społeczna. Przykładowo tylko ok. 20% ścieków bytowo-gospodarczych z polskich zbiorników bezodpływowych (tzw. szamb), głównie zlokalizowanych na terenach wiejskich, trafia do profesjonalnych oczyszczalni komunalnych. Do kanalizacji dostaje się mnóstwo odpadków, które bardzo często prowadzą do licznych awarii na sieci kanalizacyjnej (zatory), ale i uszkadzają urządzenia technologiczne w przepompowniach ścieków, jak i prowadzą do licznych awarii w samych już oczyszczalniach.
Przeczytaj także: Rekultywacja gleby zanieczyszczonej
Są to odpadki higieniczne (patyczki, podpaski) czy kuchenne, np. resztki tłustych pokarmów typu zupa. Wylewanie tłustego jedzenia do toalety to jest bardzo zły pomysł. Do ścieków trafia też sporo produktów, które nie ulegają biodegradacji, przykładowo środki chemii domowej czy farmaceutyki.
Warto zmienić środki czyszczące na takie, z którymi łatwiej poradzi sobie osad czynny w oczyszczalni. Popularne jest ostatnio sprzątanie z wykorzystaniem sody oczyszczonej i kwasku cytrynowego. Do oczyszczalni dopływa kilka ton ibuprofenu rocznie. Jest to najpopularniejszy lek przeciwbólowy. Na szczęście ibuprofen jest lekiem bardzo łatwo biodegradowalnym, a nasze oczyszczalnie ścieków pracują na bazie osadu czynnego.
Monitoring Ścieków jako Źródło Informacji o Społeczeństwie
Możemy wyczytać dobrostan naszego społeczeństwa. W ten sposób, że możemy wyczytać, jakie środki poprawiające nastrój znajdują się w ściekach. Są to środki, które są przepisywane przez lekarzy, związane z różnymi terapiami, ale mogą to być też różne niedozwolone środki, które stosujemy, żeby poprawić sobie nastrój.
W związku z tym oczywiście analiza ścieków może dotyczyć lokalnej zlewni, oczyszczalni, ale mogą też być analizowane np. studzienki w szkołach, w różnych ośrodkach. I taka analiza ścieków powie nam o istnieniu jakiegoś problemu, który w danej szkole, w danym ośrodku może mieć miejsce. Co ciekawe, bezpieczne jest to, że analiza ścieków nie ma twarzy, jest bezosobowa.
Jeżeli mocz i kał trafia do ścieków, to również to mówi nam o dobrostanie naszego społeczeństwa. W związku z tym możemy bardzo wiele rzeczy z tych ścieków wyczytać.
Przeczytaj także: Ranking oczyszczaczy powietrza z analizatorem
Finansowanie Inwestycji w Sektorze Wodociągowo-Kanalizacyjnym
Dla naszego sektora, a zwłaszcza dla dużych spółek wodociągowych, najważniejszym źródłem finansowania inwestycji rozwojowych są fundusze infrastrukturalne UE, przede wszystkim program FEnIKS. Z jego środków realizujemy inwestycje umożliwiające spełnienie obecnych kryteriów jakościowych rynku wspólnotowego w sektorze wodociągowym i kanalizacyjnym, a także wymogów wynikających z regulacji prawnych, które zaczną obowiązywać w niedalekiej przyszłości.
Pod koniec czerwca 2025 r. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej rozstrzygnął konkurs w programie Woda do spożycia, gdzie pierwotna alokacja środków z programu FEnIKS 2021-2027 wynosiła 300 mln zł na cały kraj! Później zwiększono tę pulę do 680 mln zł.
Kraków i wiele innych miast uzyskało pieniądze na realizację projektów inwestycyjnych, jednak trzeba sobie jasno powiedzieć, że jest to dalece niewystarczające w zakresie potrzeb.
Pieniądze z programu FEnIKS miały nas podnieść z popiołów swoimi wielkimi środkami. Jeszcze raz podkreślę, że 680 mln zł w skali Polski to jest kropla w morzu potrzeb.
Przeczytaj także: Technologie Uzdatniania Powietrza
tags: #jednostkowe #ładunki #zanieczyszczeń #oczyszczalnia #Płaszów #Kraków
