Jaka powinna być twardość wody kranowej? Norma i wpływ na codzienne życie
- Szczegóły
Woda wypływająca z naszych kranów ma różne cechy, a jedną z nich jest twardość. Czy wiesz, jaka jest twardość wody, z której korzystasz w swoim domu i jakie jest jej znaczenie? Zastanawia Cię zatem, jaka powinna być twardość wody w domu? W tym artykule wyjaśniamy, co kryje się pod pojęciem twardości wody oraz co się dzieje, kiedy ilość minerałów w wodzie jest zbyt wysoka lub zbyt mała.
Co to jest twardość wody?
Twardość wody jest jej naturalną właściwością, powodowaną przez obecność rozpuszczonych składników mineralnych, głównie soli wapnia i magnezu (najczęściej w postaci kwaśnych węglanów, węglanów oraz siarczanów i chlorków).
Sole wapnia i magnezu dostają się do wody w wyniku kontaktu zawartego w niej dwutlenku węgla z glebą i skałami zawierającymi wapienie i magnezyt. Kontakt ten powoduje przejście trudno rozpuszczalnych w wodzie wapieni i magnezytu w dobrze rozpuszczalne wodorotlenki wapnia i magnezu.
- Twardość węglanowa - związana z zawartością związków w postaci wodorowęglanów, węglanów i wodorotlenków wapnia i magnezu. To rodzaj twardości przemijającej, wytrącanej jako osad podczas gotowania wody.
- Twardość niewęglanowa - wynikającą z obecności innych związków wapnia i magnezu, np. siarczanów, chlorków i azotanów. Drugi typ to twardość stała, niewęglanowa, która pozostaje w wodzie, nawet gdy ją przegotujemy. Powodują ją nierozpuszczalne sole magnezu i wapnia. Są to siarczany, azotany i chlorki obecne w wodzie wodociągowej.
- Najbardziej znany jest termin twardości ogólnej wody. To, innymi słowy twardość całkowita, a daje ją suma dwóch powyższych: twardości węglanowej i niewęglanowej. Suma tych twardości daje nam twardość ogólną.
Normy twardości wody w Polsce
W Polsce ogólna twardość wody przeznaczonej do spożycia według norm może zawierać się w przedziale 60-500 mg CaCO3/l (6-50°fH - stopni francuskich lub ok. 3-28°dH - stopni niemieckich). Według obowiązującego rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2017 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, dopuszczalna wartość twardości ogólnej dla wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi powinna mieścić się w granicach (60 - 500) mg CaCO3/l.
Do określania ilości soli wapnia i magnezu w wodzie, czyli tzw. twardości wody służy jednostka zwana stopniem twardości. W literaturze technicznej twardość wody przedstawia się głównie w mg CaCO3/l i stopniach niemieckich [°dH].
Przeczytaj także: PE a bezpieczeństwo wód mineralnych
Klasyfikacja wód według twardości ogólnej:
| WODA | mg CaCO3/l | °dH |
|---|---|---|
| Bardzo miękka | 0 - 100 | 0 - 5,6 |
| Miękka | 100 - 200 | 5,6 - 11,2 |
| Średnio twarda | 200 - 350 | 11,2 - 19,6 |
| Twarda | 350 - 500 | 19,6 - 28 |
| Bardzo twarda | >500 | >28 |
Za wodę miękką przyjmuje się taką wodę, która zawiera nie więcej niż 140 mg CaCO3/l (czyli 14°fH lub 8°dH). Wody o małej zawartości ww. związków są wodami miękkimi.
Wpływ twardości wody na zdrowie
Uważa się, że obecność wapnia i magnezu w wodzie jest wskazana z uwagi na zdrowie człowieka. Wapń jest składnikiem kości, a magnez jest konieczny dla prawidłowego działania układu krwionośnego i nerwowego. Wprawdzie główny źródłem składników mineralnych powinno być pożywienie, lecz obecność wapnia i magnezu w wodzie także przyczynia się do utrzymania ich prawidłowego poziomu w organizmie.
Wapń jest niezbędny do budowy kości i zębów, wspiera pracę mięśni, układu nerwowego, serca oraz krzepliwość krwi. Magnez wspomaga budowę kości i komórek, zwłaszcza mięśniowych, reguluje układ nerwowy i uczestniczy w działaniu enzymów.
Negatywne skutki twardej wody W przypadku wody pitnej twardość wody, czyli większa ilość jonów wapnia jest w porządku - minerały w wodzie pitnej są porządanym zjawiskiem. O ile wyższa twardość wody do picia nie jest nieporządana, o tyle w przypadku użytkowej wody redukcja twardości jest wskazana.
Jednak po pierwsze, wysokie stężenie minerałów może zaburzać barierę lipidową skóry, co prowadzi do jej przesuszenia i uczucia dyskomfortu. Niektórzy badacze podejrzewają, że jedną z przyczyn problemu jest fakt, że wapń obniża zdolność do pienienia się mydła. Co więcej, twarda woda przyspiesza starzenie się skóry.
Przeczytaj także: Optymalna wilgotność powietrza
Wpływ twardości wody na urządzenia i instalacje
Korzystanie z wód bardzo twardych jest niepożądane ze względów technicznych i ekonomicznych. Wysoka twardość wody powoduje wytrącanie się na urządzeniach sanitarnych i w armaturze kamienia, co wpływa m.in. na ich żywotność. Typowym zjawiskiem twardej wody - najbardziej widocznym dla klienta jest biały osad-szron najczęściej widoczny na kabinie prysznicowej na kranach, wapienny nalot pojawia się również wewnątrz instalacji wewnętrznych wodnych oraz grzewczych w postaci - „kamienia kotłowego”. Można go zaobserwować w postaci białej, szarej lub brązowej powłoki.
Wysoka twardość wody jest zjawiskiem niepożądanym także ze względu na domowe urządzenia i rury. Kamień może skrócić żywotność wielu urządzeń, a także spowodować inne problemy. Inny problem związany z wysoką twardością wody to spadek efektywności instalacji grzewczych, który może wynieść nawet 12%.
Obecność twardej wody w instalacjach zawsze jest przyczyną licznych problemów. Do najczęstszych należy występowanie osadów wapnia, czyli tak zwanego „kamienia kotłowego”. Tworzy on brązową, białą lub szarą powłokę (niekiedy warstwę) na powierzchniach wodnych technologii, powodując zarastanie wymienników ciepła, instalacji, zaworów oraz rurociągów. Wówczas skraca się okres funkcjonalności wymienionych elementów instalacji.
Kamień kotłowy poprzez osiadanie powoduje znaczne obniżenie efektywności pracy pieca oraz systematyczne zarastanie instalacji, powoduje znaczne zwiększenie kosztów eksploatacji oraz obniżenie czasu ich żywotności. Powoduje również szereg zagrożeń. Zarastające instalacje będą sprzyjały rozwojowi biofilmu co może spowodować zakażenie instalacji bakteriami.
Jak sprawdzić twardość wody?
Informację o twardości wody znajdziemy u dostawcy (np. na stronach internetowych lokalnych wodociągów). Chcesz wiedzieć, jaka twardość wody jest w Twoim regionie? Na stronach internetowych lokalnych wodociągów, można znaleźć informacje o aktualnych parametrach wody w danym miejscu. Za okresowe sprawdzanie twardości wody i innych jej cech odpowiada dostawca wody. Publicznie powinna być podawana do wiadomości ogólna twardość wody. Oznaczenie twardości wody jest dostępne do wglądu wraz z innymi parametrami u dostawcy wody wodociągowej.
Przeczytaj także: Mierniki wilgotności owsa – przegląd i zastosowanie
Jeżeli mamy wodę z własnego ujęcia, chcąc sprawdzić jej twardość (i inne własności), należy ją oddać do badania lub samodzielnie wykonać test twardości za pomocą testera. Poszukujesz informacji o tym, jak zbadać twardość wody w domu? Nie wiesz jak zastosować przelicznik twardości wody do swojego wyniku? Wykonanie takiego pomiaru jest niezwykle łatwe z pomocą kropelkowego testera twardości. Ten prosty w użyciu test pozwala dokładnie zmierzyć poziom kamienia w wodzie.
- Najprostszym sposobem na sprawdzenie twardości wody jest wykonanie testu paskowego. Tester ma postać paska pokrytego substancjami chemicznymi, które reagują na obecność jonów wapnia i magnezu.
- Alternatywna metoda to tester kropelkowy. Aby go wykonać, należy wlać wodę do pojemnika, a potem dodawać pojedyncze krople odczynnika do momentu zmiany koloru cieczy na tę wskazaną w instrukcji (zwykle z zieloną).
- Dostępne są również elektroniczne mierniki twardości wody.
Jak zmniejszyć twardość wody?
Sposobem na uporanie się z problemem twardej wody jest montaż zmiękczacza. Jeśli stężenie minerałów w wodzie jest zbyt wysoka, można obniżyć je na kilka sposobów. To rozwiązanie odpowiednie w przypadku poważnych problemów z twardością wody. Urządzenie zatrzymuje jony i wypłukuje je do kanalizacji.
Zmiękczacz wody to specjalne urządzenie, które wymienia jony wapnia i magnezu, odpowiedzialne za pojawianie się osadów kamiennych, na jony sodu. W sprzedaży znaleźć można zarówno zmiękczacze wody przeznaczone do montażu w małych, jak i w dużych domach z kilkoma łazienkami. Takie urządzenie mogą też zainstalować mieszkańcy budynków wielorodzinnych. Produkowane z myślą o nich zmiękczacze wody mają niewielkie wymiary.
Tego typu filtr do wody pracuje na zasadzie wymiany jonowej. Proces ten zachodzi dzięki żywicy zmiękczającej. Takie złoże jonowymienne zatrzymuje cząsteczki odpowiedzialne za kamień, kiedy twarda woda przepływa przez komorę ze złożem. Do instalacji wodociągowej w domu za zmiękczaczem, trafia już woda zmiękczona. Miękka woda nie powoduje żadnych osadów i chroni urządzenia podgrzewające wodę - AGD i instalację grzewczą.
System odwróconej osmozy najczęściej wykorzystuje się w kuchni, ponieważ jej celem jest poprawa jakości wody pitnej. Jednak jest to skutek uboczny a nie cel, ponieważ filtry bazujące na odwróconej osmozie mają usuwać z wody szkodliwe zanieczyszczenia, takie jak pestycydy czy metale ciężkie.
tags: #jaka #powinna #być #twardość #wody #kranowej
