Jak Zmniejszyć Wilgotność Inkubatora Jaj: Kompleksowy Poradnik
- Szczegóły
Wraz z rozwojem technologii, inkubacja jaj kurzych staje się coraz bardziej popularna wśród hodowców drobiu. Sztuczna inkubacja pozwala na zwiększenie ilości ptaków w hodowli, przewyższając naturalne lęgi. Kwoka jest w stanie odchować maksymalnie 20 piskląt, a ta liczba maleje w przypadku większych jaj. Na domowych fermach domowy inkubator do jaj jest w zupełności wystarczający.
Wylęgarka do jaj to jednak nie wszystko. Kluczem do sukcesu jest wysoka skuteczność wylęgu, czyli stosunek ilości wylęgniętych piskląt do ilości jaj umieszczonych w inkubatorze. Skuteczność na poziomie 80-85% to ogromny sukces dla hodowcy. Ważne jest również zalężenie jaj, dlatego należy upewnić się, że nałożone jaja są zapłodnione i nadają się do inkubacji. Dla kur niosek stosunek liczby kogutów do liczby kur powinien wynosić 1:10-15.
Parametry Inkubacji Jaj
Kluczem do udanego wylęgu jaj, niezależnie od gatunku drobiu, są dwa ważne czynniki: temperatura i wilgotność. Są to kryteria kluczowe zarówno w gotowych inkubatorach, jak i w wylęgarkach opracowanych według własnych projektów. Wartości wilgotności i temperatury w komorze lęgowej zależą od gatunku jaj. Bardzo ważne jest również umiejscowienie urządzenia, z dala od grzejników, okien i drzwi, ponieważ może to poważnie zaburzać temperaturę w komorze lęgowej. Jeśli Twoje lęgi charakteryzują się niską skutecznością, koniecznie sprawdź te parametry!
Zbyt wysoka lub niska wartość wilgotności prowadzi do zaburzenia temperatury i w efekcie do niskiego procentu wylęgu. Należy zwracać uwagę na wszelkie wahania, nawet te najmniejsze, ponieważ mogą one prowadzić do większych zmian i zaburzeń w procesie inkubacji, a dokładniej w rozwijającym się zarodku. W komorze lęgowej musi być zapewniona stała temperatura; jaj nie można ani wychłodzić, ani przegrzać, ponieważ może to doprowadzić do nieprawidłowego rozwoju zarodków.
Wysoka temperatura inkubacji jaj prowadzi do deformacji embrionu w pierwszych dniach inkubacji, a w końcowej fazie hamuje rozwój zarodka i przedwczesny wylęg. Wysoka temperatura prowadzi również do obniżenia wilgotności w komorze, czyli do zaburzenia całego procesu. Jak widać, temperatura musi pozostać optymalna, a jej wartość zależy od gatunku inkubowanych jaj. Temperaturę w komorze lęgowej można kontrolować za pomocą zwykłego termometru, który należy umieścić 1 cm nad jajkami, nie na jajkach. Do tego celu najlepiej zastosować termoregulator lub sterownik, który zarządza grzałką i wentylatorem, tak aby temperatura w komorze lęgowej była optymalna, czyli nie za wysoka ani nie za niska.
Przeczytaj także: Poradnik: Wilgotność w kurniku pod kontrolą
Jeśli wystąpi awaria w postaci przerwy w dostawie prądu, należy otworzyć inkubator i schłodzić jaja. Będzie to najrozsądniejsze rozwiązanie.
Wilgotność Inkubacji Jaj Kurzych
Wilgotność w inkubatorze jaj kurzych jest równie istotna jak temperatura. Hodowcy często o niej zapominają, myśląc, że tylko odpowiednia temperatura jest ważna. Jest to poważny błąd! Dlaczego? Prawidłowa wilgotność w komorze lęgowej zapobiega utracie wagi jajka. Skorupka posiada pory, przez które jajko „oddycha” - oddaje wodę i pobiera tlen z zewnątrz. Zarodek rozwija się w środowisku wodnym, dlatego zbyt niski poziom wilgotności może prowadzić do przyklejenia się pisklęcia do skorupki, niemożliwości jego obrotu oraz opuszczenia jajka, a nawet zahamowania rozwoju zarodka. Z kolei zbyt wysoka wilgotność może prowadzić do utopienia zarodka w wodzie znajdującej się wewnątrz jaja.
Higrometr do inkubatora to urządzenie, które pozwoli na kontrolę wilgotności w komorze lęgowej. W dniach 1-18 wilgotność powinna wynosić 50-55%.
Jak Zmniejszyć Wilgotność w Inkubatorze?
W czasie lęgu może dojść do sytuacji, że pomimo trzymania się instrukcji poziom wilgotności nie trzyma parametrów. Co robić? Odpowiedź: otwórz wylęgnik w celu usunięcia z niego nadmiaru pary wodnej lub otwórz wszystkie otwory wentylacyjne lub wybierz wodę z tacki. Do wylania wody z inkubatorów można posłużyć się czystą ściereczką, watą, gazą.
W przypadku za małego % wilgoci w początkowej fazie wylęgania należy dolewać więcej wody. Uwaga: jeżeli w swoim inkubatorze używasz ceramicznych podstawek na wodę (w przypadku własnoręcznie zbudowanego inkubatora) zamień je na metalowe. Złota zasada: im bardziej naczynie jest płaskie tym lepsze będzie parowanie !
Przeczytaj także: Jak wyregulować wentylator łazienkowy?
Jak Obracać Jaja w Inkubatorze?
II etap - faza klucia - 3 ostatnie dni inkubacji, w zależności od gatunku jaj, wtedy zatrzymujemy również obracanie jaj. W przyrodzie kwoka obraca jaja w gnieździe, dlaczego? Ponieważ zapobiega przyklejeniu się zarodka do błony płodowej i skorupy. Obracanie jaj umożliwia równomierny rozwój zarodków i zapobiega ich deformacji. Również podczas domowych lęgów ten proces musi zostać zapewniony. Częstość obrotu jest zależna od gatunku jaj, ale jest to zazwyczaj co najmniej 2 - 3 razy dziennie.
Inkubator do jaj automatyczny posiada wbudowany silnik, który obraca tacę z jajami, hodowca nie musi pamiętać o ich ręcznym obrocie. Jeśli jednak nie posiadamy automatycznego urządzenia to żaden problem obrócić jaj dwa razy dziennie - najlepiej rano oraz wieczorem. Obracanie jaj to kolejny parametr, który zapewni wysoką skuteczność lęgów, zaraz obok temperatury oraz wilgotności. Jeśli obracamy jajka ręcznie najlepiej oznaczyć je np. d i w - jako dzień i wieczór, aby wiedzieć którą stroną zostały obrócone.
Prześwietlanie Jaj Przed Kluciem
Kiedy prześwietlać jajka kurze? Przed włożeniem do inkubatora czy później? Przede wszystkim czynność ta służy do sprawdzenia czy dane jajko jest zalężone i ewentualne „puste” jaja wyeliminować. Do tego celu służy specjalna lampa do prześwietlania jaj. Niestety przed nałożeniem jaj do inkubatora nie da się stwierdzić w ten sposób czy dane jajko jest zalężone, takie urządzenia nie istnieją.
W odpowiednich warunkach embrion zaczyna się rozwijać, co widać po ok. 7 dniach od włożenia jaj do inkubatora - wtedy można wykonać prześwietlanie jaj. Jeśli podczas prześwietlania jaj kurzych zauważymy brak widocznych żyłek, oznacza że jajko jest niezapłodnione i trzeba je wyeliminować, dlaczego? Takie jajo szybo się psuje i wydziela szkodliwe gazy, mogące zaburzyć rozwój innych jaj zapłodnionych.
Czynność tą zaleca się wykonywać co tydzień, ponieważ często zdarza się, że rozwijający zarodek obumiera, może być słaby lub po prostu zostały zaburzone warunki inkubacji. W takich jajach bardzo szybko namnażają się również bakterie, które mogą przejść do kolejnych jaj. Prześwietlanie owoskopem jaj należy wykonywać w zaciemnionym pomieszczeniu, trzymając jajko pionowo do góry, czubkiem do góry.
Przeczytaj także: Poradnik: Kontrola wilgotności w hodowli owadów
Błędy w Inkubacji Jaj
Wielu hodowców zmaga się z niską skutecznością lęgów, dlaczego? Przyczyn może być wiele, od parametrów wspomnianych wcześniej oraz obracania jaj, prześwietlanie jaj, po utrzymanie higieny i czystości podczas inkubacji. Higiena i dezynfekcja - przed nałożeniem jaj do inkubatora należy go dokładnie wyczyścić i zdezynfekować, ponieważ pozwala to ograniczyć rozwój bakterii, wirusów i grzybów, które dość niekorzystnie wpływają na lęgi. Jaja lęgowe również należy przetrzeć wilgotną szmatką lub nasączoną preparatem do dezynfekcji, ponieważ skorupka także może być nośnikiem wielu chorobotwórczych drobnoustrojów.
Uszkodzone jajka - ważne również, aby nie nakładać do inkubatora jaj z pęknięciami. Wentylacja w inkubatorze - jajka oddychają i należy dostarczyć im świeży tlen z zewnątrz, inkubator nie może być szczelnie zamknięty.
Najczęściej złe wyniki inkubacji są spowodowane niewłaściwą wilgotnością. Kontrolujemy ją po to, aby nie dopuścić do nadmiernej utraty wilgoci (wagi) przez jajka wylęgowe. Aby zrozumieć temat przypomnijmy sobie budowę jajka. Składa się ono ze skorupki, która na swojej powierzchni ma wiele porów. Właśnie przez nie odbywa się „oddychanie” jaja i wymiana gazowa. Jajo oddaje wodę i pobiera tlen z zewnątrz. Zarodek musi się rozwijać w środowisku wodnym więc znaczące zaburzenie tego (zbyt szybkie odparowanie) może spowodować niepowodzenie inkubacji.
W czasie, gdy w jaju rozwija się pisklę (zarodek), w jaju jest coraz mniej wody i jednocześnie zwiększa się rozmiar komory powietrznej, która znajduje się w jego szerszym (tępym) końcu. Ta komora jest aparatem tlenowym dla przyszłego pisklęcia. Komora powietrzna powinna rosnąć w odpowiednim tempie. Jeśli wszystko przebiega prawidłowo, komora powietrza powinna zajmować około jednej trzeciej powierzchni wewnątrz jaja na końcu inkubacji. Zbyt niska wilgotność prowadzi do wyschnięcia skorupki i błony jajka. To może powodować przyklejenie się pisklęcia do skorupki, co nie pozwoli mu na obrócenie się i opuszczenie jajka.
Wilgotność w inkubatorze koniecznie należy zwiększyć w II etapie inkubacji, którą nazywamy fazą klucia. Przypada ona na około 3 dni przed końcem długości inkubacji. Oprócz kontrolowania poziomu wody na tacy, w inkubatorze, zwiększamy także wentylację poprzez otworzenie otworów wentylacyjnych znajdujących się w inkubatorze. Niezapewnienie odpowiedniej wentylacji i wymiany gazowej może spowodować uduszenie się jeszcze nie wylęgniętych piskląt.
Temperatura w inkubatorze jaj powinna być kontrolowana, tak jak wilgotność. Temperaturę mierzymy zawsze nad jajkami w odległości około 1 cm nad nimi. Termometr nie może dotykać ścianek inkubatora ani też jajek. Nie wolno kłaść termometrów na jajkach. Temperaturę wylęgu należy ustawić tak, aby nie zmieniała się więcej niż 0,2 - 0,3°C. Za wysoka temperatura w pierwszych dniach inkubacji powoduje deformację embrionu (galaretowa masa), a za wysoka w końcowej fazie hamuje jego rozwój i prowadzi do wcześniejszego lęgu. Wysoka temperatura prowadzi do przegrzania jaj i zmniejszenie wilgotności.
W przypadku kiedy zarodek pozostaje przez 30 minut w temperaturze powyżej 40°C nie należy spodziewać się wylęgu - temperatura krytyczna. W sytuacjach awaryjnych (brak prądu, awaria systemu grzania) nawet do kilkunastu godzin polecamy szybkie otworzenie inkubatora i schłodzenie jaj. Taki zabieg będzie mniej szkodliwy dla zarodków niż powolne obniżanie temperatury. Każdy producent inkubatora powinien podać informację jak długo inkubator „trzyma” temperaturę w czasie braku prądu.
W czasie inkubowania jaj ważne jest regularne obracanie jaj, szczególnie we wczesnej fazie przebywania jajek w inkubatorze. Wtedy pisklę przygotowuje się do wyjścia i samodzielnie obraca się w jajku. Przyjmuje najdogodniejszą pozycję do dziobania skorupki.
Tabela: Parametry Inkubacji Jaj dla Różnych Gatunków Papug (Inkubator Cimuka CT60 SH)
| Gatunek | Okres inkubacji (dni) | Faza | Temperatura (°C) | Wilgotność (%) | Schładzanie (min/dzień) | Obniżenie temperatury (°C) | Rozpoczęcie schładzania |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Ara ararauna | 24-26 | Początkowa | 37,5 | 50-60 | 15-20 | 5-7 | Po 7-10 dniach |
| Ara ararauna | 24-26 | Wykluwanie | 37,2 | 70-80 | Brak | - | - |
| Ara szafirowa | 25-27 | Początkowa | 37,5 | 50-60 | 15-20 | 5-7 | Po 7-10 dniach |
| Ara szafirowa | 25-27 | Wykluwanie | 37,2 | 70-80 | Brak | - | - |
| Ara zielonoskrzydła | 25-28 | Początkowa | 37,5 | 55-65 | 20-25 | 7-10 | Po 8-10 dniach |
| Ara zielonoskrzydła | 25-28 | Wykluwanie | 37,2 | 75-85 | Brak | - | - |
| Ara żółtoskrzydła | 24-26 | Początkowa | 37,5 | 50-60 | 15-20 | 5-7 | Po 7-10 dniach |
| Ara żółtoskrzydła | 24-26 | Wykluwanie | 37,2 | 70-80 | Brak | - | - |
| Ara oliwkowa | 25-27 | Początkowa | 37,5 | 50-60 | 15-20 | 5-7 | Po 7-10 dniach |
| Ara oliwkowa | 25-27 | Wykluwanie | 37,2 | 70-80 | Brak | - | - |
| Ara militaris | 24-26 | Początkowa | 37,5 | 50-60 | 15-20 | 5-7 | Po 7-10 dniach |
| Ara militaris | 24-26 | Wykluwanie | 37,2 | 70-80 | Brak | - | - |
| Ara hiacyntowa | 26-29 | Początkowa | 37,5 | 55-65 | 20-30 | 7-10 | Po 10-12 dniach |
| Ara hiacyntowa | 26-29 | Wykluwanie | 37,2 | 80-85 | Brak | - | - |
| Ara modra (Spix) | 25-28 | Początkowa | 37,5 | 50-60 | 15-20 | 5-7 | Po 7-10 dniach |
| Ara modra (Spix) | 25-28 | Wykluwanie | 37,2 | 70-80 | Brak | - | - |
| Kakadu alba | 23-25 | Początkowa | 37,5 | 50-55 | 10-20 | 5-7 | Po 7-10 dniach |
| Kakadu alba | 23-25 | Wykluwanie | 37,2 | 70-75 | Brak | - | - |
| Kakadu żółtoczuba | 23-25 | Początkowa | 37,5 | 50-55 | 10-20 | 5-7 | Po 7-10 dniach |
| Kakadu żółtoczuba | 23-25 | Wykluwanie | 37,2 | 70-75 | Brak | - | - |
| Kakadu różowa | 22-24 | Początkowa | 37,8 | 50-55 | 10-15 | 5 | Po 7-10 dniach |
| Kakadu różowa | 22-24 | Wykluwanie | 37,2 | 65-75 | Brak | - | - |
| Kakadu salomońska | 23-25 | Początkowa | 37,5 | 50-60 | 15-25 | 5-8 | Po 7-10 dniach |
| Kakadu salomońska | 23-25 | Wykluwanie | 37,2 | 75-80 | Brak | - | - |
| Żałobnica palmowa | 28-30 | Początkowa | 37,5 | 55-65 | 20-30 | 7-10 | Po 10-12 dniach |
| Żałobnica palmowa | 28-30 | Wykluwanie | 37,2 | 80-85 | Brak | - | - |
| Żałobnica rudosterna | 27-29 | Początkowa | 37,5 | 50-60 | 15-25 | 5-8 | Po 8-10 dniach |
| Żałobnica rudosterna | 27-29 | Wykluwanie | 37,2 | 75-80 | Brak | - | - |
| Żałobnica żółtosterna | 27-29 | Początkowa | 37,5 | 50-60 | 15-25 | 5-8 | Po 8-10 dniach |
| Żałobnica żółtosterna | 27-29 | Wykluwanie | 37,2 | 75-80 | Brak | - | - |
| Kakadu krasnogłowa gang-gang | 24-26 | Początkowa | 37,5 | 50-55 | 10-20 | 5-7 | Po 7-10 dniach |
| Kakadu krasnogłowa gang-gang | 24-26 | Wykluwanie | 37,2 | 70-75 | Brak | - | - |
| Amazonka żółtogardła | 26-28 | Początkowa | 37,8 | 50-55 | 10-15 | 5 | Po 10-14 dniach |
| Amazonka żółtogardła | 26-28 | Wykluwanie | 37,2 | 65-75 | Brak | - | - |
| Amazonka żółtoszyja | 26-28 | Początkowa | 37,8 | 50-55 | 10-15 | 5 | Po 10-14 dniach |
| Amazonka żółtoszyja | 26-28 | Wykluwanie | 37,2 | 65-75 | Brak | - | - |
| Amazonka niebieskoczelna | 26-28 | Początkowa | 37,8 | 50-55 | 10-15 | 5 | Po 10-14 dniach |
| Amazonka niebieskoczelna | 26-28 | Wykluwanie | 37,2 | 65-75 | Brak | - | - |
| Amazonka modrobrewa kurika | 26-28 | Początkowa | 37,8 | 50-55 | 10-15 | 5 | Po 10-14 dniach |
| Amazonka modrobrewa kurika | 26-28 | Wykluwanie | 37,2 | 65-75 | Brak | - | - |
| Żako | 28-30 | Początkowa | 37,5 | 50-60 | 15-20 | 5-7 | Po 8-10 dniach |
| Żako | 28-30 | Wykluwanie | 37,2 | 70-80 | Brak | - | - |
| Lora wielka | 24-26 | Początkowa | 38,0 | 55-65 | 10-15 | 5-7 | Po 7-10 dniach |
| Lora wielka | 24-26 | Wykluwanie | 37,2 | 75-80 | Brak | - | - |
tags: #jak #zmniejszyć #wilgotność #inkubatora #jaj
