Czy woda z rzeki nadaje się do picia? Bezpieczeństwo i zagrożenia
- Szczegóły
Piękne bezchmurne niebo, bujna roślinność, skała, z której wytryska krystalicznie czysta woda i turysta zanurzający w niej swoją dłoń, by ugasić pragnienie podczas górskich wędrówek. To obrazy, które nieodzownie kojarzą się ze zdrową wodą. Niestety ten sielankowy obraz przyrody z nieskazitelnie czystą wodą jest już nieaktualny. Choć obraz czerpania krystalicznej wody prosto z górskiego potoku albo leśnego źródełka wydaje się niezwykle kuszący i „naturalny”, w rzeczywistości picie nieprzegotowanej wody prosto z rzeki czy źródełka może być bardzo niebezpieczne dla zdrowia, a nawet życia.
Zagrożenia związane z piciem wody z rzek i strumieni
Woda w naturze często wygląda na czystą i przejrzystą, ale to złudzenie. Nawet najbardziej klarowna woda może być siedliskiem bakterii (np. E. coli, Salmonella), wirusów (np. norowirusy, rotawirusy) czy pierwotniaków (np. Giardia lamblia, Cryptosporidium). Te mikroorganizmy mogą powodować ciężkie zatrucia pokarmowe, ostre biegunki, wymioty i odwodnienie.
Nawet w pozornie „dzikich” miejscach woda może być zanieczyszczona chemicznie. Rolnictwo, które stosuje nawozy sztuczne i pestycydy, przenika do gleby i wód gruntowych. Z kolei w górskich rejonach popularnych wśród turystów, zanieczyszczenia mogą pochodzić z mydeł, detergentów czy odpadów pozostawionych przez ludzi. W niższych biegach rzek do wody mogą trafiać ścieki, przemysłowe lub ślady metali ciężkich.
Zwierzęta dzikie (jelenie, dziki, lisy) oraz gospodarskie (np. owce pasące się w górach) często zanieczyszczają wodę odchodami. Patogeny z ich kału dostają się do wody i mogą wywoływać choroby u ludzi. Woda w naturze bywa zanieczyszczona również z powodu obecności martwych ryb, gryzoni czy ptaków.
Warto również pamiętać o licznych i różnorodnych gatunkach zwierząt, zamieszkujących ten teren, które korzystają z wody w górskich potokach. Pijąc ją jednocześnie ją zanieczyszczają różnymi bakteriami. Do strumieni spływa ponadto woda z otaczającej ich gleby, a na niej i w niej żyje mnóstwo stworzeń, które wydalają różne substancje. W samych potokach górskich również rozwija się życie, począwszy od niewidzialnych gołym okiem drobnoustrojów, a skończywszy na rybach i różnych płazach czy gadach.
Przeczytaj także: Gdzie kupić wodę destylowaną?
Często słyszy się argument: „lokalni mieszkańcy piją wodę z potoku i nic im nie jest!”. To prawda, ale ich organizmy mogą być przyzwyczajone do lokalnej flory bakteryjnej, podczas gdy turysta z miasta nie ma tak wykształconej odporności.
Wielką pomyłką jest więc wiara w krystalicznie czystą wodę z górskich strumieni. Kilkudziesięciu turystów z poważnymi objawami zatrucia znalazło się w zakopiańskim szpitalu, latem zeszłego roku. Zostali ewakuowani m.in. z Doliny Pięciu Stawów i Doliny Roztoki. Wszyscy mieli biegunkę, wymioty i ogólne osłabienie organizmów. Niektórzy musieli być transportowani do szpitala śmigłowcami TOPR, ponieważ byli w ciężkim stanie. Niektórzy musieli zostać w szpitalu aż przez dwie doby. Lekarze szpitalni domyślili się, w wyniku przeprowadzonego wywiadu medycznego, że osoby te napiły się wody ze strumienia i to spowodowało u nich tak gwałtowne reakcje. Tylko jeden turysta tego nie zrobił i pozostał w dobrej kondycji zdrowotnej. W tatrzańskim potoku wykryto winowajcę- groźną bakterię E.Coli. Dodatkowo Sanepid stwierdził obecność norowirusa u jednej z zatrutych osób. To forma bardzo zaraźliwego i szybko rozprzestrzeniającego się wirusa. W przypadku osób starszych, dzieci czy osłabionych, może być nawet niebezpieczna dla życia. Zakażenie wirusem mogło nastąpić w wyniku powstania bioaerozolu w czasie wymiotów. Wtedy skażeniu może ulec także woda np. w górskim potoku.
Jak zabezpieczyć wodę w terenie?
Świadomi sytuacji mieszkańcy górskich miejscowości unikają spożywania wody ze górskich strumieni. Tatry latem to ponad 50 tys. turystów dziennie. Choć woda w górskim potoku czy leśnym źródełku wygląda na krystalicznie czystą, może być pełna niewidocznych zagrożeń. Picie jej bez odpowiedniego przygotowania to prosty sposób na poważne zatrucie, a nawet ryzykowanie zdrowia i życia. Nigdy nie pijcie wody z rzek lub źródełek na wyprawach.
Dlatego nigdy nie pij jej bez odpowiedniego przygotowania. Jak zatem zabezpieczyć wodę w terenie?
- Przegotuj wodę.
- Użyj filtrów.
- Zastosuj tabletki lub krople do odkażania.
- Łącz metody.
Metody uzdatniania wody
Bardzo wygodnym rozwiązaniem jest podręczny filtr do wody, który można mieć przy sobie w kieszeni. Na rynku znajdziemy dużą ofertę m.in. QuickDraw Platypusa, który filtruje 3 l wody w 1 minutę, oczyszczając ją z pierwotniaków, bakterii oraz mułu, szczątków roślin i mikroplastiku, na które można natknąć się w jeziorze lub rzece.
Przeczytaj także: Inwestycje w Jakość Wody w Proszówkach
W przypadku większej grupy turystów, warto być zaopatrzonym w filtr grawitacyjny do wody. Wystarczy napełnić worek wodą i powiesić na gałęzi czy namiocie. Woda przepłynie przez filtr, który usunie z niej: bakterie, wirusy, pierwotniaki i zanieczyszczenia. Przy okazji poprawi smak i zapach wody.
Jeszcze innym sposobem na uzyskanie czystej wody pitnej są tabletki do uzdatniania wody. Po ich zastosowaniu wodę można wykorzystać do przygotowywania posiłków, płukania warzyw i owoców, mycia zębów lub po prostu picia. Substancje czynne zawarte w tabletkach usuwają z wody wirusy, bakterie i grzyby. Jedna tabletka służy do oczyszczenia jednego litra wody. Tabletki można używać także w przypadkach zagrożenia epidemiologicznego. Dodatkową zaletą jest to, że można zawsze mieć je pod ręką (są małe, prawie nic nie ważą, a mogą nas uratować przed niemiłymi konsekwencjami picia zanieczyszczonej wody.
Woda z rzek czy źródełek może wyglądać czysto i zachęcająco, ale to złudzenie. Zawiera niewidoczne zagrożenia biologiczne i chemiczne, które mogą zrujnować zdrowie i cały wyjazd. Dlatego warto już dziś zaopatrzyć się w odpowiedni sprzęt tak by wyjazd wakacyjny nie skończył się obolałym brzuchem, a radosnymi wspomnieniami z odkrywania piękna przyrody.
Skażenie rzek i jego konsekwencje
O ile w naszej świadomości od lat funkcjonuje ostrzeżenie przed kąpaniem się w niektórych polskich rzekach, to obawa przed jeziorami czy strumieniami już tak powszechna nie jest. Jeszcze trudniej jest oswoić się z myślą, że wodę z górskich strumieni również trzeba traktować z rezerwą. Rzeki, jeziora czy tereny podmokłe, czyli środowiska z wodą słodką wyróżniają się największą bioróżnorodnością na Ziemi. Mimo, iż zajmują jedynie 1% kuli ziemskiej są miejscem występowania wielu gatunków zwierząt i roślin.
Skażenie rzeki oznacza zubożenie ekosystemu i śmierć wielu gatunków. Z zatrutej Odry tylko na kilkukilometrowych odcinkach wyławiane są tony śniętych ryb, w tym okazy pospolite jak i te rzadko występujące. Skażenie wód spowodowało również śmierć ptactwa i bobrów. Pozbawiło także okolicznych mieszkańców możliwości korzystania z dobrodziejstw rzeki. Dotyczy to chociażby rolników, którzy wodą rzeczną nawadniali uprawy, a także wykorzystywali ją przy hodowli zwierząt.
Przeczytaj także: Woda mineralna Józef: Zalety
Odnosząc się do skażenia rzeki Odry Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji we Wrocławiu wydało następujący komunikat: "W związku z ostatnimi doniesieniami o obecności substancji toksycznych w Odrze, informujemy, że w żaden sposób nie wpływa to na jakość wody, którą dostarczamy do kranów.
Jaka woda jest zdatna do spożycia?
Woda jest zdatna do użycia, jeżeli jest wolna od mikroorganizmów chorobotwórczych, pasożytów i wszelkich substancji w stężeniach stanowiących potencjalne zagrożenie dla zdrowia ludzkiego oraz nie wykazuje agresywnych właściwości korozyjnych i spełnia określone wymagania. Truizmem, ale w związku z tytułem niniejszej pracy niezbędnym, jest stwierdzenie, że woda jest konieczna do życia i stanowi jedno z głównych źródeł substancji mineralnych (i nie tylko) dla naszego organizmu. Z niej się składamy, a z wiekiem jej ilość w organizmie zmniejsza się z około 75% u dzieci, do poniżej 50% u człowieka dorosłego. Podczas doby w normalnych warunkach człowiek traci od około 2 do 3 litrów wody, co zależy od wysiłku, warunków zewnętrznych i stanu zdrowia. Uzupełniamy te braki przede wszystkim poprzez picie wody, herbaty, kawy, soków oraz jedzenie różnych potraw.
tags: #czy #zagotowana #woda #z #rzeki #nadaje
