Czy woda w Rzeszowie jest zdatna do picia? Jakość wody w Rzeszowie
- Szczegóły
Rzeszowskie Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji sp. z o.o. zgłosiło swój sztandarowy produkt, którym jest „woda o wysokich walorach czystości, zdatna do picia z kranu”. Dlatego rzeszowianie mogą nalewać sobie wodę do picia prosto z kranu i cieszyć się jej jakością.
Źródło wody i proces uzdatniania
Rzeszowska woda pochodzi z Wisłoka. Nie jest to zadanie proste, ponieważ woda jest pobierana z rzeki Wisłok, co wymaga wysokosprawnego i skomplikowanego procesu uzdatniania. Właśnie ten proces ostał w ostatnich latach znacznie zmodernizowany.
Modernizacja rzeszowskiego Zakładu Uzdatniania Wody była konieczna, gdyż woda z Wisłoka jest bardzo zmienna pod względem zawartości zanieczyszczeń. W zależności m. in. pory roku, ilości opadów i od tego jak skutecznie pracują oczyszczalnie ścieków znajdujących się powyżej ujęcia wody dla Rzeszowa. Nie zapominajmy też, że Wisłok zalicza się do rzek górskich, która niesie z nurtem wiele różnych zanieczyszczeń, które wraz z wodami opadowymi spływają z gór, pól, łąk i dostają się do głównego nurtu Wisłoka.
Zanim jednak stanie się w pełni zdatną do picia bez przegotowywania, przechodzi skomplikowany proces poprawy jakości w Zakładzie Uzdatniania Wody. Na dobę uzdatniane jest średnio 40 tys. m³ wody, choć możliwości zakładu są znacznie wyższe (ponad 84 tys. m³ na dobę). Teraz pobrana na ujęciu woda dla Rzeszowa jest uzdatniana skomplikowaną technologią opartą m.in. na ozonowaniu, filtracji na węglu aktywnym, dezynfekcji za pomocą dwutlenku chloru oraz dodatkową stabilizację parametrów mikrobiologicznych za pomocą promieniowania ultrafioletowego.
Dzięki inwestycji „Poprawa jakości wody pitnej dla aglomeracji rzeszowskiej”, zrealizowanej w latach 2007-2008 za ponad 160 mln zł z wykorzystaniem funduszy unijnych, wieloetapowy proces uzdatniania wody jest jednym z najnowocześniejszych w Europie. Zastosowano w nim wysokoefektywną technologię opartą m.in. na ozonowaniu, filtracji na węglu aktywnym i dezynfekcji za pomocą dwutlenku chloru. Wprowadzono także biomonitoring jakości wody surowej z wykorzystaniem żywych małży, w celu wczesnego ostrzegania o potencjalnych zanieczyszczeniach wody oraz dodatkową stabilizację parametrów mikrobiologicznych za pomocą promieniowania ultrafioletowego.
Przeczytaj także: Gdzie kupić wodę destylowaną?
Mając na uwadze ochronę środowiska, zmieniono system pobierania wody poprzez zastosowanie tzw. sit ssawnych.
Kontrola jakości wody
Oprócz wymaganych prawem badań jakościowych uzdatnianej wody w Rzeszowie zastosowano dodatkowo tzw. biomonitoring jakości wody surowej. Do wczesnego ostrzegania o ewentualnych zanieczyszczeniach wykorzystuje się żywe małże.
Są one sprowadzane do Rzeszowa z czystych jezior w północnej Polsce i co najważniejsze są one wrażliwe na zanieczyszczenia wody. Gdy woda jest skażona małże się zamykają. Stopień ich otwarcia jest monitorowany online przez system komputerowy i informacje o ich otwarciu są przekazywane do centrum kontrolującego pracę całej stacji uzdatniania. Sygnałem ostrzegawczym dla pracowników stacji o zanieczyszczeniu wody jest sytuacja, gdy sześć z ośmiu małży zamknie się równocześnie w krótkim czasie.
Tak wnikliwie przebadana woda jest zdatna do bezpośredniego picia i z Zakładu Uzdatniania Wody płynie do odbiorców ponad 1150-kilometrową siecią wodociągową.
Rzeszowski MPWiK realizuje jeden z kluczowych społecznych interesów zaopatrując w wodę pitną 200-tysięczną aglomerację oraz 5 okolicznych gmin.
Przeczytaj także: Inwestycje w Jakość Wody w Proszówkach
Działania proekologiczne MPWiK Rzeszów
Nowoczesność stanowi również normę w oczyszczalni ścieków. Zastosowano w niej najnowocześniejsze dostępne rozwiązania techniczne i technologiczne. Rozbudowano znacznie suszarnię osadów ściekowych. Inwestycje w oczyszczalnię to także potężne osadniki, do których trafiają bezpośrednio ścieki z miasta. Są one hermetycznie przykryte, dzięki czemu ograniczono uciążliwość odorową dla otoczenia. W Rzeszowie w procesie oczyszczania ścieków powstaje rocznie ok. 20 tys. ton osadów ściekowych.
Dbałość o środowisko i proekologiczne działania to znak rozpoznawczy rzeszowskiej Spółki. Działa ona na wielu polach, co lokuje ją w czołówce przedsiębiorstw dbających o środowisko. Na terenach Zakładu Uzdatniania Wody oraz oczyszczalni ścieków powstały farmy fotowoltaiczne. Instalację fotowoltaiczną zamontowano także na ścianach budynku administracji.
W zależności od ilości wyprodukowanej przez farmę energii, na specjalnych elektronicznych tablicach można wyczytać istotne informacje, np. „Zasadzone drzewa - 617, przejechane kilometry 160 tysięcy”:
- Te liczby pokazują, iż dzięki wyprodukowanej przez farmę ekologiczną energii oszczędziliśmy atmosferze tyle emisji dwutlenku węgla, ile pochłonęłoby 617 drzew, a także ile dwutlenku wyemitowałby samochód, który przejechałby ponad 160 tysięcy kilometrów. To obrazuje, jak wielki pozytywny wpływ na stan powietrza może mieć produkowanie energii z alternatywnych źródeł - wyjaśnia Robert Potoczny, Dyrektor ds. technicznych MPWiK.
Farma fotowoltaiczna na terenie Zakładu Uzdatniania Wody dysponuje powierzchnią 2,5 ha. Składa się na nią 4 000 modułów fotowoltaicznych, o łącznej mocy 1,2 MW. Energia wytworzona przez instalację jest w całości przeznaczana na potrzeby Zakładu Uzdatniania Wody. W 2016 roku na potrzeby własne oczyszczalni ścieków, przy udziale środków z Funduszu Spójności, została wybudowana instalacja fotowoltaiczna o mocy 1 MW. Składa się ona z 3 220 paneli fotowoltaicznych, zajmując powierzchnię 2 ha.
Przeczytaj także: Woda mineralna Józef: Zalety
Oczyszczalnia ścieków wykorzystuje również odnawialne źródła energii do produkcji skojarzonej energii elektrycznej i cieplnej. Podczas procesu stabilizacji osadów ściekowych powstaje biogaz, z którego za pomocą kogeneratorów produkowana jest energia elektryczna i cieplna. Oczyszczalnia eksploatuje trzy kogeneratory zasilane biogazem, o łącznej mocy elektrycznej 1 MW i mocy cieplnej 1,5 MW.
Wprowadzenie systemu produkcji energii elektrycznej z ogniw fotowoltaicznych i kogeneracji, pozwala na ich wzajemne uzupełnianie. Uzyskiwana w ten sposób energia zielona pokrywa w 80% zapotrzebowanie oczyszczalni ścieków na energię elektryczną oraz w 100% na energię cieplną. Dzięki temu, w samym tylko 2019 roku zaoszczędzono na zakupach energii elektrycznej i cieplnej 4,5 mln zł. Ponadto wszystkie instalacje fotowoltaiczne rzeszowskiego MPWiK pozwalają na ograniczenie emisji dwutlenku węgla do atmosfery o 1 427 t.
Miejskie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji jest również pionierem w innych działaniach proekologicznych, nie mających bezpośredniego związku z działalnością statutową spółki. W 2020 roku na terenie Zakładu Uzdatniania Wody zorganizowano pierwszą w Rzeszowie pasiekę miejską składającą się z dziesięciu uli, a na początku czerwca 2021 roku zebrano pierwszy miód. Posadzono tu także miododajne krzewy i drzewa oraz urządzono kwietne łąki. Na tym jednak nie koniec, bowiem rzeszowscy wodociągowcy podjęli się … odbudowania populacji jerzyków w mieście. Na terenach spółki zainstalowano 100 budek lęgowych dla tych ptaków.
Inwestycje w OZE nie są traktowane jako koszt, ale inwestycja w rozwój i ograniczenie uciążliwości dla otoczenia co leży bezsprzecznie w interesie społecznym - podkreśla Marcin Lewandowski, prezes zarządu MPWiK w Rzeszowie.
Nagrody i wyróżnienia
Za swoje działania i inwestycje rzeszowski MPWiK był wielokrotnie wyróżniany w licznych konkursach. Lista wyróżnień jest obszerna, a najważniejsze z nich to m. in.: Top Inwestycje Polski Wschodniej 2018, Wielki Modernizator Polski 2018, TOP Builder 2019, Brylanty Polskiej Gospodarki 2018, TOP Inwestycje Polski Wschodniej 2019, Kryształy Przetargów Publicznych 2019, Brylanty Polskiej Gospodarki 2019, Złota Setka Firm, Dobra Firma 2020, Brylaty Polskiej Gospodarki 2020.
Badania wody
Aby móc czerpać wodę ze studni, należy zbadać to źródło pod kątem obecności wszelkiego rodzaju zanieczyszczeń. Dopiero po wykonaniu odpowiednich badań można stwierdzić, m.in. czy woda jest zdatna do picia. Na czym dokładnie polega badanie wody?
Badanie wody ze studni obejmuje analizę parametrów fizykochemicznych i mikrobiologicznych. W badaniach fizykochemicznych sprawdzane są cechy fizyczne wody oraz jej skład chemiczny.
Bakterie mogą pojawić się w wodzie w każdej chwili, dlatego tak istotne jest, aby badać ją regularnie pod kątem mikrobiologicznym. Obecność bakterii może być m.in.
Badanie wody należy zlecić po wykonaniu ujęcia lub m.in.
Pobieranie próbek wody
Należy zgłosić się do Sanepidu w celu odbioru pojemników do badania wody. Pobrana próbka powinna być dostarczona do laboratorium jak najszybciej.
Przed rozpoczęciem pracy należy usunąć z kranu wszelkie perlatory, wkładki, przedłużki lub inne akcesoria, a także upewnić się, że kran jest czysty. Kiedy kran będzie czysty, można przejść do kolejnego kroku, jakim jest dezynfekcja powierzchni.
Dopiero wtedy można rozpakować pojemnik, a zakrętkę odłożyć dolną jałową częścią ku górze, chroniąc przed zanieczyszczeniem. Próbkę do badań fizykochemicznych należy pobrać po przygotowaniu próbki do badań mikrobiologicznych.
W pierwszej kolejności należy zdjąć wszystkie urządzenia z kranu, odkazić końcówkę i odczekać ok. 30 sekund, aby temperatura wody mogła się ustabilizować. Przed napełnieniem butelki należy trzykrotnie przepłukać pobieraną wodą, a następnie napełnić butelkę aż do momentu, gdy woda się przeleje. Wodę ze studni kręgowej należy pobrać przy pomocy wiadra przeznaczonego jedynie do wody.
Po wybraniu laboratorium należy złożyć zamówienie na wykonanie badań wody np. za pośrednictwem strony www laboratorium. Następnie należy ubrać rękawiczki jednorazowe z zestawu, odkręcić sitko i wyciągnąć gumową uszczelkę z kranu.
Po dezynfekcji można przejść do upuszczania wody, tak, aby strumień spływał swobodnie, nie chlapiąc na boki. Jest to etap wstępny, przygotowujący do prawidłowego pobrania próbek. Po zakończeniu poboru próbek należy umieścić próbki w pojemniku termoizolacyjnym razem ze wkładami chłodzącymi i płynem do dezynfekcji.
Następnie należy zakleić opakowanie i przekazać je kurierowi po wcześniejszym umówieniu terminu odbioru próbek. W przypadku badań na użytek własny samodzielny pobór próbek jest możliwy. W przypadku zamówienia wizyty próbkobiorcy laboratorium skontaktuje się z osobą zlecającą badanie, aby umówić termin poboru próbek.
Następnie w wyznaczonym terminie próbkobiorca przyjedzie pod wskazany adres, aby pobrać wodę do zleconych badań zgodnie z obowiązującymi wymogami zatwierdzonymi przez Państwową Inspekcję Sanitarną. Ceny za badanie wody ze studni mogą się różnić w zależności od laboratorium.
Normy i przepisy prawne
Problem bezpieczeństwa zdrowotnego wody w Polsce reguluje Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2017 r. (Dz. U. 2017, poz. 2294) w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, uwzględniające przepisy Dyrektywy Rady Unii Europejskiej 98/83/WE.
Podstawą prawną są również:
- Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (t.j. Dz.U. 2024 poz.
- Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2017 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz.U. 2017 poz.
Parametry wody i ich znaczenie
Woda do spożycia zawiera wiele różnych substancji, głównie składniki mineralne pochodzenia naturalnego, które są wręcz nieodzowne do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Woda przeznaczona do spożycia przez ludzi musi być wolna od substancji szkodliwych, bakterii chorobotwórczych oraz nadmiernych ilości powszechnie występujących w niej składników (żelaza, manganu, chlorków, siarczanów azotanów, azotynów, wapnia i magnezu).
Zanieczyszczenia mikrobiologiczne
Fekalny charakter stwierdzanych w wodzie zanieczyszczeń mikrobiologicznych, powinien być sygnałem dla władz samorządowych do przeanalizowania gospodarki ściekowej na podległym terenie.
- Escherichia coli - znajduje się w dużych ilościach w odchodach ludzkich i zwierzęcych. Ponadto występuje w ściekach surowych i oczyszczonych, glebie oraz w wodzie naturalnej zanieczyszczonej fekaliami pochodzenia ludzkiego, rolniczego lub od dzikich zwierząt i ptaków. Jest to najbardziej przydatny wskaźnik zanieczyszczenia kałowego, potwierdza obecność odchodów w wodzie. Obecność w wodzie Escherichia coli świadczy o świeżym zanieczyszczeniu kałem oraz wskazuje na niewłaściwą dezynfekcję wody lub wtórne zanieczyszczenie w sieci wodociągowej. Bakteria ta wrażliwa jest na chlorowanie, nie przeżywa długo w wodach naturalnych.
- Paciorkowce kałowe (Enterokoki) - wraz z bakteriami grupy coli stanowią wskaźnik jakości uzdatniania systemów wodnych lub uszkodzenia systemu dystrybucji. Ich obecność w badanej próbce świadczy o zanieczyszczeniu wody fekaliami odległymi w czasie. Charakteryzują się dłuższą przeżywalnością w wodzie i są bardziej odporne na działanie chloru niż bakterie grupy coli. Wykrycie tych drobnoustrojów podobnie jak w przypadku Escherichia coli powinno skłaniać do poszukiwania potencjalnych przyczyn zanieczyszczenia np.: niewłaściwego uzdatniania wody, nieszczelności systemu dystrybucyjnego.
- Bakterie grupy coli - są to głównie bakterie pochodzenia kałowego. Do systemu dystrybucji wodnej mogą przedostawać się ze ścieków, gleby lub rozkładającego się materiału roślinnego. Stwierdzenie ich obecności w wodzie sugeruje nieodpowiednie jej uzdatnienie, wtórne zanieczyszczenie lub nadmierną zawartość substancji odżywczych w uzdatnionej wodzie. Bakterie z grupy coli to parametr niepożądany w wodzie. Kiedy wartość graniczna zostaje przekroczona, to należy doprowadzić do obniżenia tego parametru, ale jego obecność nie ma znaczenia zdrowotnego.
- Clostridium perfringens - stanowią wskaźnik prawidłowości prowadzonych procesów uzdatniania wody (tj. koagulacja, sedymentacja i filtracja, ponieważ powinny być wyeliminowane właśnie na tych etapach uzdatniania) oraz zanieczyszczenia wody ściekami. Clostridium perfringens znajduje się zwykle w odchodach, jednakże w mniejszych ilościach niż Escherichia coli. Może być wskaźnikiem informującym o odległym w czasie zanieczyszczeniu kałowym. Przetrwalniki tych bakterii mogą przetrwać w wodzie znacznie dłużej niż bakterie z grupy coli i są bardziej odporne na dezynfekcję. Najbardziej skuteczną metodą eliminacji tej bakterii jest promieniowanie UV. Cechą charakterystyczną tych organizmów jest zdolność do długiego przeżywania w środowisku. Jest to przede wszystkim problem wód powierzchniowych, dlatego obowiązujące przepisy sanitarne nakładają obowiązek kontroli Clostridium w wodach powierzchniowych, bądź zmieszanych z wodami podziemnymi. Clostridium perfringens, może wywoływać zatrucia pokarmowe, ale również zakażenia ran czy zakażenia szpitalne.
- Legionella - występuje powszechnie w naturalnym środowisku wodnym i w glebie. Pałeczki Legionella stanowią grupę drobnoustrojów powszechnie przenoszonych przez wodę. Zachorowania na legionellozę (postać kliniczna choroby legionistów - zapalenie płuc i gorączka Pontiac - objawami przypominająca grypę) związane są zwykle z przebywaniem w okolicy chłodni kominowych oraz z korzystaniem z urządzeń wytwarzających aerozole wodne, w instalacjach ciepłej wody i w ośrodkach spa. Stanowią one główne źródła zakażenia ludzi (zakażenie następuje jedynie przez wdychanie aerozolu). Drobnoustroje te są wrażliwe na dezynfekcję.
Cechy organoleptyczne wody
Do cech organoleptycznych wody należą: mętność, barwa, zapach i smak.
- Mętność - w wodzie do spożycia wywoływana jest drobnymi cząsteczkami stałymi, które mogą znajdować się w wodzie na skutek nieodpowiedniego uzdatniania lub z powodu unoszenia się cząstek pochodzących z osadów w sieci wodociągowej.
- Zapach, smak - to parametry organoleptyczne. Smak i zapach nadają wodzie rozpuszczone w niej związki nieorganiczne tj. kwasy, sole, gazy lub organiczne - najczęściej produkty metabolizmu organizmów żywych w wodzie w warunkach naturalnych. Mogą być również ubocznym skutkiem uzdatniania wody (np. chlorowania), a także powstawać w trakcie magazynowania i dystrybucji wody. Nietypowy zapach, smak mogą być wskaźnikiem obecności potencjalnych szkodliwych substancji.
Inne parametry
- Odczyn - wyrażany wykładnikiem pH. Odczyn wody ma istotny wpływ na efektywność procesów jej uzdatniania.
- Przewodność - jest miarą podatności wody na przepływ prądu elektrycznego. Jest wywołana obecnością rozpuszczonych w wodze soli oraz amoniaku i dwutlenku węgla.
- Żelazo i mangan - są jednymi z najbardziej rozpowszechnionych metali i zazwyczaj występują w wodzie razem. Zawartość obu pierwiastków w większych stężeniach powoduje brudzenie urządzeń sanitarnych i prania, a także skutkuje zmianami barwy i mętności oraz wywołuje niepożądany smak i zapach wody.
- Twardość - parametr ten zależy od ilości rozpuszczonych w wodzie związków, głównie wapnia i magnezu. Wody bardzo miękkie są szkodliwe dla organizmu, ponieważ wypłukują z organizmu sole wapnia i inne, co powoduje problemy z układem kostnym, zaburzenia pracy mięśni, w tym mięśnia sercowego.
- Azotany i azotyny - są powszechnie występującymi jonami w środowisku człowieka: wodzie, glebie i żywności, co jest konsekwencją naturalnego obiegu azotu, zanieczyszczeń antropogenicznych oraz stosowania ich w przetwórstwie spożywczym. Szkodliwość azotanów wynika z możliwości przekształcenia w azotyny, których nadmierne spożycie wywołuje niedokrwistość. Niska zawartość azotanów w wodzie jest konieczna w przypadku niemowląt.
- Chlorki - jon chlorkowy jest powszechnie występującym i naturalnym składnikiem wody.
- Utlenialność - Jedna z form wyrażania chemicznego zapotrzebowania tlenu. Jest wskaźnikiem zawartości w wodzie substancji organicznych, utleniających się w umownych warunkach pod wpływem KMnO4. Utlenialność jest oznaczana zwykle w wodach podziemnych, nie zanieczyszczonych.
- Arsen - w wodach naturalnych może być obecny w wyniku rozpuszczania składników skorupy ziemskiej, zanieczyszczenia spowodowanego przez ścieki przemysłowe lub na skutek stosowania insektycydów w rolnictwie lub gospodarce leśnej. Kontakt z arsenem może powodować różne efekty zdrowotne włączając w to zmiany: dermatologiczne, kardiologiczne.
- Kadm - dostaje się do środowiska wraz ze ściekami i z obszarowych zanieczyszczeń pochodzących ze stosowania nawozów sztucznych oraz z lokalnego zanieczyszczenia powietrza. Skażenie wody do picia może pochodzić z rur ocynkowanych, spawów i niektórych metalowych elementów uzbrojenia przewodów. Jest metalem bardzo toksycznym dla organizmu człowieka.
- Miedź - duże jej ilości w wodach powierzchniowych mogą pochodzić z zanieczyszczenia ich ściekami przemysłu metalurgicznego lub maszynowego. Sole miedzi stosuje się do niszczenia zakwitów w zbiornikach zaporowych, katalizowania procesu utleniania manganu w wodzie oraz zapobiegania rozwojowi śluzu w przewodach wodociągowych. Do zwiększenia stężenia miedzi w wodzie w znacznej mierze mogą przyczynić się miedziane przewody wodociągowe, z którymi styka się woda o właściwościach korozyjnych, zwłaszcza o podwyższonej temperaturze. Wówczas w czasie zastoju wody stężenie miedzi może osiągnąć kilka miligramów na litr, podczas gdy przeciętna zawartość miedzi w wodzie wynosi zaledwie kilka mikrogramów na litr. Większe dawki miedzi szkodzą zdrowiu i mogą wywoływać wymioty, a w efekcie stałego narażenia prowadzą do uszkodzenia wątroby.
- Ołów - może pochodzić z wymywania gruntu zawierającego związki ołowiu, z zanieczyszczeń doprowadzanych ze ściekami przemysłowymi, może dostawać się do wody wskutek korozji rur ołowianych (stosowanych dawniej w wodociągach) lub zbiorników pokrytych farbami zawierającymi związki ołowiu. W okręgach przemysłowych, gdzie znajdują huty metali kolorowych, może dostawać się do wód powierzchniowych z opadami atmosferycznymi. Źródłem ołowiu są spaliny samochodowe. Hamuje biochemiczne procesy rozkładu substancji organicznych, opóźnia przebieg procesów samooczyszczania w wodach powierzchniowych. Ołów pogarsza własności organoleptyczne wody. Ze względu na silne własności toksyczne oraz zdolności kumulowania się w organizmie ludzkim, jest szkodliwy dla zdrowia - wywołuje chorobę zwaną ołowicą. Jest toksyczny dla ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego.
- Nikiel - wyższe jego stężenie w wodzie może występować na skutek przenikania z armatury wodociągowej oraz przedostawania się z do wody z naturalnych bądź przemysłowych odkładów. Nadmiar niklu w organizmie może skutkować zaburzeniami układu trawiennego i uczuleniami. Ponadto w przypadku stwierdzonego uczulenia, obecność niklu w wodzie wodociągowej może aktywować nawrót zmian lub nasilać wcześniej istniejące objawy. Zawartość niklu w wodzie zależy m.in. od typu rur doprowadzających. W przypadku rur metalowych, więcej niklu zawiera woda gorąca, natomiast jeżeli rury wykonane są z PCV - woda zimna. Z uwagi na możliwość kumulacji niklu i jego gromadzenia się po nocy w rurach wodociągowych, nie należy pić i gotować wody z kranu z pierwszego strumienia.
- Rtęć - jest pierwiastkiem, który wraz z jego wszystkimi związkami wykazuje dużą toksyczność oraz zdolność kumulowania w organizmie ludzkim. Związki rtęci zawarte w wodach mają ujemny wpływ na przebieg samooczyszczania wód wskutek hamowania procesów biochemicznych. Źródłem rtęci w wodach są ścieki przemysłowe z zakładów farmaceutycznych, produkcji pestycydów, produkcji mas plastycznych i przemysłu petrochemicznego, drzewnego, celulozowego, fabryk akumulatorów oraz spływy z pól, na których używano środków ochrony roślin typu rtęciowego. Również może przedostawać się do wód z powietrza, wskutek spalania paliw płynnych i stałych. Rtęć i jej związki łatwo przenikają przez łożysko, stanowiąc duże zagrożenia dla płodu.
- Trihalometany - Powstają w wodzie do picia głównie na skutek reakcji chloru z naturalnie występującymi składnikami organicznymi i znajdującymi się w wodzie bromkami. Stężenie trihalometanów można ograniczyć poprzez stosowanie wielostopniowego uzdatniania wody, redukującego zawartość organicznych prekursorów trihalometanów.
- Chloroform - stężenia w wodzie do picia mogą czasami nawet sięgać kilkaset mikrogramów na litr. Stężenia w otaczającym powietrzu są zwykle niskie, chloroform jest także wykrywany w niektórych pokarmach w stężeniach 1-30 µg/kg.
- Chlorany - produkt rozkładu dwutlenku chloru; obecne również w przypadku stosowania podchlorynów do dezynfekcji wody. Dane literaturowe o wpływie chloranów na zdrowie ludzi nie są wystarczające do ustalenia dopuszczalnej wartości.
- Chloryny - zgodnie z wytycznymi WHO tymczasowa dopuszczalna wartość chlorynów w wodzie do spożycia wynosi - 200 [g/l] (wartość zaokrąglona).
- Bromiany - mogą powstawać w wyniku utleniania jonów bromkowych podczas ozonowania wody i być może podczas działania innych środków utleniających w procesie uzdatniania wody.
- Wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne (WWA) - mogą pochodzić ze źródeł naturalnych (pożary lasów) jak i antropogenicznych (produkty niepełnego spalania paliw kopalnych i drewna). Do wody przedostają się wraz z deszczem lub ściekami przemysłowymi. Związki te są także wymywane z gleby i nawierzchni dróg. Mogą również być wypłukane z powłok antykorozyjnych rur wodociągowych.
- Pestycydy - głównym źródłem pestycydów w wodach powierzchniowych jest rolnictwo.
tags: #czy #woda #w #Rzeszowie #jest #zdatna

