Woda Mineralna Gazowana: Właściwości i Wpływ na Zdrowie
- Szczegóły
Woda gazowana to napój, wokół którego narosło wiele kontrowersji. Zwolennicy cieszą się jej orzeźwiającym smakiem i dowodzą, że na wielu płaszczyznach wspomaga funkcjonowanie organizmu. Przeciwnicy zaś są zdania, że picie wody gazowanej szkodzi zdrowiu. Zła sława wody nasyconej dwutlenkiem węgla najprawdopodobniej wynika z faktu, że w świadomości wielu osób należy ona do tej samej kategorii, co inne napoje gazowane, które trudno uznać za zdrowe.
Aby lepiej zrozumieć, w jaki sposób picie wody gazowanej wpływa na ludzki organizm, trzeba wiedzieć, czym dokładnie ona jest. Wbrew definicji woda - ta, która wypływa z naturalnych źródeł - nie jest związkiem tlenu i wodoru. To mieszanina substancji (głównie - soli mineralnych), dla których H2O jest doskonałym rozpuszczalnikiem. W wodzie rozpuszczają się także gazy. Z reguły wody źródlane czy polodowcowe mają stosunkowo niewielkie stężenie składników innych niż H2O.
Wody podziemne zaś, które często docierają na powierzchnię przez wiele warstw skalnych, nasycone są licznymi związkami mineralnymi. Jeśli woda pochodzi z rejonów dużej aktywności tektonicznej, która umożliwia przedostawanie się do niej gazów z głębszych warstw skorupy ziemskiej, dodatkowo może być nasycona dwutlenkiem węgla (CO2). Jak widać, woda gazowana nie jest wynalazkiem epoki ulicznych saturatorów, jakie wiele z nas pamięta z końca ubiegłego wieku. Odkryto ją już wiele wieków temu.
Obecnie w Polsce wody naturalnie nasycone CO2 (w ilości przekraczającej 1000 mg/l) nazywa się szczawami. Dostępne są w kurortach, ale też butelkowane jako wody lecznicze. Swoje wyjątkowe właściwości szczawy zawdzięczają w znacznej mierze dużemu stężeniu substancji mineralnych. Termin „woda gazowana” często używany jest zamiennie z określeniem „woda sodowa”. Nie są to jednak synonimy. Wodą gazowaną jest każda, która ma bąbelki.
Woda sodowa zaś jest sztucznie nasycona CO2. To wynalazek końca XVIII w. (zawdzięczamy go angielskiemu chemikowi Josephowi Priestleyowi), który powstał w związku z intensywnym rozwojem balneologii, czyli nauki o właściwościach i zastosowaniu leczniczym wód mineralnych. Początkowo wodę wysycano dwutlenkiem węgla pozyskiwanym w wyniku reakcji sody (stąd jej nazwa) i kwasu winowego. Obecnie wodę sodową produkuje się poprzez przepuszczenie gazu pod wysokim ciśnieniem przez mocno schłodzoną ciecz.
Przeczytaj także: Gdzie kupić wodę destylowaną?
Jak widać, dostępne w sklepach sztucznie gazowane wody to produkty wysokiej jakości (spełniające określone ustawą standardy dla wód mineralnych i źródlanych), które od niegazowanych różnią się jedynie zawartością dwutlenku węgla. Na skutek nasycenia wody CO2 tworzą się w niej niewielkie ilości kwasu węglowego (w stężeniu 0,2-1%). Wiele osób zapytanych o to, czy woda gazowana jest zdrowa, z pewnością zaprzeczyłoby, twierdząc, że taki napój tuczy, psuje zęby, kości i jest szkodliwa dla żołądka.
Mity na Temat Wody Gazowanej
- Woda gazowana ma wartość energetyczną 0 kcal. To skojarzenie ze słodkimi napojami gazowanymi sprawia, że niekiedy uznaje się ją za produkt niepotrzebnie podnoszący wartość kaloryczną jadłospisu. Tymczasem jest dokładnie odwrotnie. Czystą (bez dodatków smakowych) wodę gazowaną warto pić, będąc na diecie odchudzającej, ponieważ nie dostarczając jednej nawet kalorii, zapewnia uczucie sytości.
- Woda gazowana nie zakwasza organizmu. Pojęcie zakwaszenia organizmu to mit - dieta nie ma większego wpływu na równowagę kwasowo-zasadową, a z pewnością nie ma żadnego znaczenia pH spożywanych potraw. Tak zwane produkty kwasotwórcze (np. wysokoprzetworzone dania typu past-food) szkodzą nam z zupełnie innej przyczyny.
- Woda gazowana nie psuje szkliwa zębów. Substancje o kwaśnym odczynie rzeczywiście mogą powodować jego erozję. Szkodzi mu nadmiar kwaśnych (o odczynie poniżej pH 4,5) produktów w diecie albo refluks żołądkowo-przełykowy. Odczyn wody gazowanej rzadko osiąga wartość pH 4,5. Zależy to od stopnia nasycenia CO2, ale przeciętnie mieści się w granicach pH 5-6.
- Woda gazowana nie powoduje osteoporozy. Tymczasem to fosforany - obecne w dużym stężeniu w takich napojach, jak cola, a nie w wodzie - wiążą w organizmie wapń, skutkiem czego może brakować go w kościach.
- Woda gazowana nie wywołuje problemów żołądkowych u zdrowych osób. Takie dolegliwości mogą wystąpić jednak tylko u osób cierpiących na niektóre schorzenia układu pokarmoweg0 (o czym będzie mowa niżej) lub w przypadku wypicia zbyt dużej ilości wody gazowanej (picie bez umiaru wody niegazowanej może być równie przykre w skutkach).
Korzyści Płynące z Picia Wody Gazowanej
Jak widać, woda gazowana nie tylko nie szkodzi zdrowiu, ale wręcz może płynąć z jej picia sporo korzyści. Wbrew obiegowym opiniom, picie wody gazowanej sprzyja pracy układu pokarmowego. Warto sięgać po nią zarówno na pół godziny przed jedzeniem, jak i po nim - zwłaszcza po spożyciu obfitego, ciężkostrawnego dania. Zawarty w wodzie sodowej dwutlenek węgla działa lekko drażniąco na ściany żołądka, powodując wydzielanie kwasu solnego, a tym samym ułatwia trawienie.
Dwutlenek węgla wykazuje korzystne właściwości także w dalszych odcinkach przewodu pokarmowego. Ułatwia wchłanianie niektórych substancji mineralnych. Stymuluje pracę jelit, a tym samym dobrze służy profilaktyce zaparć. Woda sodowa przyspiesza usuwanie z organizmu zbędnych produktów przemiany materii, ponieważ ma działanie moczopędne. Z powyższych względów woda gazowana wspomaga odchudzanie.
Jak wiadomo, woda powinna być nieodłącznym towarzyszem aktywności ruchowej - zarówno w czasie uprawiania sportu, jak i pracy fizycznej. „Sodówką” łatwiej jest ugasić pragnienie. Bąbelki znakomicie orzeźwiają, dając - tak miłe po wysiłku - uczucie ochłody. Przede wszystkim jednak dwutlenek węgla wspomaga „rozkręcony” fizyczną aktywnością metabolizm oraz sprzyja wchłanianiu utraconych elektrolitów.
Dwutlenek węgla jest naturalnym konserwantem. Obniża ph „sodówki”, a tym samym stabilizuje jej skład fizykochemiczny i tworzy środowisko nieprzyjazne dla chorobotwórczych mikroorganizmów. Tym samym woda o lekko kwaśnym odczynie dłużej nadaje się do picia niż ta o pH obojętnym lub zasadowym.
Przeczytaj także: Inwestycje w Jakość Wody w Proszówkach
Przeciwwskazania do Picia Wody Gazowanej
Jak w przypadku niemal każdego produktu spożywczego, istnieje nieco przeciwskazań do picia wody gazowanej. Zawarty w wodzie sodowej gaz może bowiem podrażniać śluzówkę żołądka czy ścianki jelit, nasilając objawy wyżej wymienionych problemów zdrowotnych. Wody gazowanej nie należy podawać najmłodszym dzieciom. Ich narządy - nawet jeśli w pełni zdrowe - są bardziej wrażliwe na działanie drażniących substancji.
Wodę gazowaną możemy pić tak samo, jak niegazowaną. Warto sięgać po nią często, regularnie, wypijając za każdym razem kilka łyków. Dzienna podaż płynów jest kwestią indywidualną.
Woda Wysokozmineralizowana
W ostatnich czasach coraz częstszym trendem jest wybór wody wysokozmineralizowanej, która nie tylko dostarcza nam dużej dawki płynów, ale też zawiera w sobie sporą dawkę cennych dla zdrowia minerałów. Woda, charakteryzująca się dużą dawką składników mineralnych stanowi więc najlepszą i najtańszą opcję na uzupełnienie niedoborów cennych składników odżywczych.
Jeżeli zależy nam zarówno na nawodnieniu organizmu, jak i dostarczaniu wysokiej dawki minerałów, najlepiej zdecydować się na wodę wysokozmineralizowaną. Woda źródlana często wybierana jest w celach nawodnienia, jednak jest niskozmineralizowana, co oznacza, że nie zawiera dużej dawki składników mineralnych. Wyższą zawartością substancji odżywczych wyróżniają się wody mineralne, wśród których wody wysokozmineralizowane zawierają najwyższą ilość cennych dla organizmu pierwiastków.
Woda wysokomineralizowana również wydobywana jest z głębin, ale z ziemi o szczególnych parametrach. Taka woda charakteryzuje się wysoką zawartością pierwiastków mineralnych, od 1500 do 4000 mg na litr, dlatego stanowi najlepszą opcję połączenia systematycznego nawadniania z uzupełnianiem niedoborów składników mineralnych. Trzeba jednak pamiętać, że nie każda osoba będzie mogła bez przeszkód pić wodę wysokozmineralizowaną.
Przeczytaj także: Woda mineralna Józef: Zalety
Rola Wody Wysokozmineralizowanej w Organizmie
Woda wysokomineralizowana pełni w organizmie człowieka dwie ważne funkcje:
- nawadnia;
- dostarcza dobrze przyswajalnych minerałów.
Systematyczne picie wody wysokozmineralizowanej może zmniejszyć ryzyko niedoboru ważnych minerałów, a także uzupełnić braki, jeżeli już się pojawiły. Woda wysokomineralizowana sprawdzi się jako metoda nawadniania i uzupełnienia elektrolitów, szczególnie w przypadku, gdy brakuje takich minerałów, jak sód, potas czy magnez.
Są to pierwiastki niezbędne do utrzymania równowagi wodno-elektrolitowej w organizmie, dlatego taka woda jest najlepszą opcją w trakcie upałów, po ciężkim wysiłku fizycznym, w trakcie biegunek oraz innych stanów, zwiększających wydalanie płynów.
Rodzaje wody wysokozmineralizowanej:
- woda szczawa zawierająca co najmniej 1000 mg/ l dwutlenku węgla,
- woda jodkowa, czyli woda lecznicza zawierająca co najmniej 1 mg/ l jonu jodkowego,
- woda fluorkowa, czyli woda lecznicza zawierająca co najmniej 1 mg/ l jonu fluorkowego,
- woda żelazista, czyli woda lecznicza zawierająca co najmniej 10 mg/ l jonu żelazawego,
- woda siarczanowa, w której dominuje jon siarczanowy.
Oprócz powyższych wyróżniamy również wodę bromkową, borową, chlorkową i manganową.
Woda Sodowa - Co To Jest?
Woda sodowa inaczej określana jest jako woda gazowana, która zawiera w sobie dwutlenek węgla. Jest ona przeznaczona do picia. Pod względem chemicznym jest to wodny roztwór kwasu węglowego, a także kationów metali - magnezu, potasu, sodu oraz wapnia i do tego dochodzą jeszcze aniony - wodorowęglanowe, siarczanowe oraz chlorkowe.
W sprzedaży dostępnych jest wiele rodzajów wody sodowej, a różni ich stopień nasycenia dwutlenkiem węgla. W związku z tym znane są jej trzy rodzaje: niskonasycona dwutlenkiem węgla - poniżej 1500 mg/l, średnionasycona dwutlenkiem węgla - od 1500 do 4000 mg/l, wysokonasycona dwutlenkiem węgla - powyżej 4000 mg/l.
Woda Sodowa - Korzyści z Jej Picia
Najważniejszą zaletą picia wody sodowej jest to, że lepiej gasi pragnienie niż zwykła woda niegazowana. Związane jest to z występowaniem w niej dwutlenku węgla, którym jest nasycana. Dlatego polecana jest osobom, które są aktywne fizycznie i często uprawiają sport. Jednak tutaj należy pamiętać o tym, aby pić ją na przemian z wodą niegazowaną.
W składzie wody sodowej znaleźć można wiele cennych składników odżywczych, takich jak: magnez, potas, sód, wapń oraz siarczany. Wody, które mają powyżej 1000 mg/l dwutlenku węgla stanowią doskonałe uzupełnienie niedoborów wyżej wymienionych składników mineralnych. Poza tym dwutlenek węgla ma działanie bakteriostatyczne, a to oznacza, że powoduje zahamowanie wzrostu flory bakteryjnej.
Woda Sodowa - Wady Jej Stosowania
Nie każdy może pić wodę sodową. Regularne sięganie po wodę gazowaną może zaszkodzić przeważnie osobom, które mają problemy z chorobami układu pokarmowego oraz płuc. Do tej grupy należą wszyscy, którzy zmagają się z problemami gastrycznymi, ale też mający zespół jelita drażliwego, wrzody i nadżerki oraz leczący się na przewlekłą obturacyjną chorobę płuc.
Wody gazowanej powinny również unikać osoby z chorą krtanią, z refluksem żołądkowo-przełykowym i pacjenci po niedawno przebytych operacjach przewodu pokarmowego, a także cierpiący na wzdęcia i zgagę, kobiety w ciąży i karmiące piersią oraz małe dzieci.
Woda Sodowa a Otyłość
Osoby otyłe powinny unikać wody sodowej. Taka woda wzmaga apetyt, gdyż powoduje pobudzenie wydzielania soków żołądkowych. Gaz, który jest uwalniany w żołądku, rozpycha go. W związku z tym rozprężający się gaz przyczynia się do przepełnienia oraz do niepotrzebnego rozciągnięcia żołądka.
Woda Sodowa a Refluks Żołądkowy oraz Zespół Jelita Drażliwego
Dwutlenek węgla uwalniany jest w żołądku i napiera na jego górne ściany, gdy dochodzi do jego rozprężania. Spożywanie dużych ilości napojów gazowanych może uszkodzić zwieracz, który łączy przełyk z żołądkiem. Ten niedomykający się zwieracz przyczynia się do wyrzutu kwaśnej treści żołądka do przełyku, co powoduje uszkodzenie śluzówki.
Woda Sodowa i Występowanie Po Niej Gazów
Pojawienie się niekorzystnych objawów po wypiciu wody gazowanej zależy od cech indywidualnych danej osoby. U niektórych osób po spożyciu takich napojów dochodzi do występowania nieprzyjemnego uczucia wzdęcia brzucha, a także powstawanie nadmiernej ilości gazów. Jednak u innych, takie objawy nie będą występowały w ogóle.
Woda Gazowana a Zdrowie Zębów
Czy woda gazowana ma szkodliwy wpływ na zęby, a przeważnie na ich szkliwo, które jest bezpośrednio narażone na działanie kwasu? Jest wiele badań na ten temat. Badanie „The erosive potential of flavoured sparkling water drinks” pokazuje, że zwykła woda sodowa nie stanowi dużego ryzyka dla zdrowia zębów, gdyż szkodliwe są tylko cukry.
Woda Sodowa - Wpływ na Zdrowie Kości
Wydaje się, że woda sodowa nie wpływa na zdrowie kości. Inaczej jest z napojami typu cola, ponieważ mają one dużo fosforu. W związku z tym naukowcy zwrócili uwagę, że osoby, które piją takie napoje, mogły wprowadzać do diety zbyt dużo fosforu oraz bardzo małą ilość wapnia, co jest czynnikiem ryzyka utraty zdrowia kości.
Wodę sodową można pić wtedy, gdy nie ma żadnych ku temu przeciwwskazań. Nie tylko bardzo dobrze nawadnia, ale również dostarcza cennych witamin i minerałów. To również zdrowszy zamiennik kolorowych napojów gazowanych. Jednak trzeba pamiętać, że jej częste picie może zaszkodzić, dlatego należy sięgać po nią z rozwagą.
Jak Uzyskać Wodę Gazowaną?
Najprostszym sposobem jest jej zakup w butelce plastikowej, ale nie jest to ani pro ekologiczne, ani tanie. Dzięki domowym urządzeniom jakimi są saturatory do wody gazowanej, możemy produkować wodę gazowaną w domu, wykorzystując do tego wodę filtrowaną. Najbardziej wydajną formą uzyskania wody gazowanej w warunkach domowych jest instalacja baterii do wody gazowanej, która pełni też rolę podgrzewacza wody oraz posiada system filtracji wody.
Podsumowanie
Woda gazowana powstaje przez wysycenie wody niegazowanej źródlanej lub mineralnej dwutlenkiem węgla. Wyróżnić można wody gazowane niskonasycone ( stężenie dwutlenku węgla - CO2 do 1500ml/L), średnionasycone ( zawartość CO2 od 1500 do 4000mg/L) oraz wysokonasycone ( o stężeniu CO2 powyżej 4000ml/L).
Woda gazowana w żadne sposób nie szkodzi zdrowej osobie. Przeciwwskazana jest w niektórych przypadkach ze względu na schorzenia takie, jak: nadkwasota, zaburzenia trawienia (zespół jelita drażliwego, choroba wrzodowa żołądka, wzdęcia), choroby gardła czy strun głosowych.
Zatem wybór między wodą gazowaną a niegazowaną to kwestia indywidualnych preferencji.
Klasyfikacja wód mineralnych ze względu na zawartość składników mineralnych:
| Rodzaj wody mineralnej | Stężenie składników mineralnych |
|---|---|
| Bardzo niskozmineralizowane | Poniżej 50mg/l |
| Niskozmineralizowane | Do 500mg/l |
| Średniozmineralizowane | Od 500 do 1500mg/l |
| Wysokozmineralizowane | Powyżej 1500mg/l |
tags: #woda #mineralna #z #duza #iloscia #dwutlenku

