Uzdatnianie piaszczystej gleby: Metody i rozwiązania
- Szczegóły
W polskich warunkach klimatycznych, gdzie okresowe niedobory opadów w okresie wegetacji występują lokalnie prawie w każdym roku, a co 3-4 lata susza glebowa występuje na dużych obszarach, nawadnianie roślin uprawnych jest warunkiem efektywnej produkcji rolnej.
Nawadnianie jako metoda uzdatniania gleby
Istotnym problemem jest wybór sposobu nawadniania.
Ze względu na sposób zwilżania gleby wyróżnia się nawodnienia napowierzchniowe (zalewowe, przepływowo-nasiąkowe, deszczowniane, umiejscowione - podkoronowe i kroplowe) oraz podpowierzchniowe (podsiąkowe i przesiąkowe).
Deszczownie półstacjonarne stosuje się na uprawach zmieniających co kilka lat swoją lokalizację.
Istotnym problemem jest dostosowanie do potrzeb wydajności deszczowni, których elementem są zraszacze.
Przeczytaj także: Technologie oczyszczania wody: Przegląd
Mają one średnice dysz od 2,5 do ok. 40 mm, promień nawadniania od kilku do ok. 100 m oraz wydajność do ok. 150 m3/h.
Nawodnia podsiąkowe realizowane są poprzez wprowadzenie wody do rowów na skutek jej spiętrzenia w cieku lub kanale za pomocą jazu lub zastawki.
Rozstawy rowów powinny być określane za pomocą wzorów i modeli matematycznych lub na podstawie normatywów, w których uwzględniono warunki hydrogeologiczne i intensywność parowania terenowego.
Obliczeniowe rozstawy normatywne zawierają się w granicach 10÷300 m.
Wykorzystanie wody deszczowej
W czasach zmian klimatycznych każda kropla wody jest niezwykle cenna. Działając lokalnie można włączyć się w globalną ideę racjonalnego gospodarowania tą życiodajną substancją. Jak to zrobić? Jednym z możliwych rozwiązań jest system zbierania wody deszczowej w domach jednorodzinnych. Zmagazynowana woda może być wykorzystywana na różne sposoby zarówno w gospodarstwie domowym, jak również w jego otoczeniu.
Przeczytaj także: Grupa Azoty Puławy - oczyszczanie wody
Zadbany przydomowy ogród z zieloną trawą jest pewnie marzeniem wszystkich posiadaczy domów jednorodzinnych.
Jeżeli chcielibyśmy korzystać z wody doprowadzonej do naszej posesji wodociągiem, koszt jej użycia mógłby stanowić dla części osób ograniczenie.
Rozwiązaniem tego problemu jest magazynowana w specjalnych zbiornikach retencyjnych do gromadzenia wody deszczowej.
Niekiedy trudno jest jednak wygospodarować odpowiednią ilość czasu, która pozwoliłaby samodzielnie zaangażować się w regularne podlewanie otoczenia domu.
Sam system zbierania wody deszczowej może już więc nie wystarczyć.
Przeczytaj także: Przewodnik po uzdatnianiu wody szkłem
W takim przypadku warto zwrócić uwagę na wykorzystanie automatycznego zarządzania wodą.
Podstawę systemu zbierania wody deszczowej stanowi zbiornik na wodę, którego parametry pozwolą maksymalnie efektywnie wykorzystać zgromadzoną ciecz.
Jego wybór musi być racjonalny - zbyt mały zbiornik może okazać się niewystarczający do osiągnięcia założonych celów.
Z drugiej strony zbyt duży zbiornik może w konsekwencji skutkować obniżeniem jakości długo retencjonowanej wody.
Decyzja o wyborze konkretnego zbiornika jest zawsze indywidualnie dostosowana do warunków przyrodniczych związanych z wielkością opadów oraz do powierzchni, na której woda ma być rozprowadzana.
Obecnie dostępne są zbiorniki o pojemności od 1500 l do 50 000 l.
Pomocą w oszacowaniu, jaki zbiornik jest dla nas najbardziej odpowiedni może być obliczenie tzw. uzysku wody - ilości wody jaka jest możliwa do zgromadzenia, wynikająca z wielkości opadów, powierzchni z jakiej będą one zebrane, pokrycia dachu oraz sprawności filtra.
Uzysk wody:
V = H * A * s * f [l], gdzie:
- H - wysokość opadu [m]
- A - powierzchnia dachu w rzucie poziomym [m2]
- s - współczynnik spływu
- f - sprawność filtra
Przyjmuje się, że przeciętne zużycie wody na ogródku przydomowym lub działce rekreacyjnej wynosi ok. 2,5 l/m2.
Przy wyborze pojemności zbiornika na deszczówkę należy również wziąć pod uwagę rodzaj gleby, na która będzie ona później rozsączania.
Przyjmuje się, że 10 centymetrowa warstwa gleby piaszczystej, mająca małą pojemność wodną, może utrzymać ok. 5-7 l/m2. Dla gleby ciężkiej będzie to z kolei wartość między 12 a 15 l/m2.
Każdy zbiornik na wodę zawiera w sobie tzw. przelew awaryjny, który odpowiada za odprowadzenie nadmiaru wody w głąb gruntu, po maksymalnym wypełnieniu zbiornika.
W przypadku niedoboru wody deszczowej istnieje możliwość zapewnienia stałego dopływu wody poprzez jej dopompowanie do zbiornika ze studni lub z sieci wodociągowej.
Inwestując w podziemny zbiornik na deszczówkę można zaoszczędzić na podlewaniu oraz posiadać własne, niezależne źródło wody.
Jednak często jest to dosyć duży wydatek finansowy, który zwraca się po latach.
Polska jest jednym z krajów o najmniejszej retencji wody przypadającej na jednego mieszkańca, dlatego coraz częściej słyszy się o państwowych dofinansowaniach na małą retencję.
System zagospodarowania wody deszczowej powinien być również wyposażony w odpowiedni filtr gwarantujący właściwą jakość wody.
Pozwoli on oczyścić ciecz z zanieczyszczeń stałych, np. niepożądanych gałązek, liści i innych nietypowych zanieczyszczeń, które mogłyby negatywnie wpłynąć na retencjonowaną wodę.
Urządzenia te mogą być umieszczane zarówno przed zbiornikiem (filtry zewnętrzne) jak również w zbiorniku (filtry wewnętrzne).
Filtry można montować bezpośrednio przy rynnach (tzw. rozwiązanie podrynnowe) lub jeden zbiorczo, przy zbiorniku.
Istotnym elementem każdego systemu zagospodarowania wody deszczowej jest pompa.
Wyróżnia się pompy lokalizowane na powierzchni (nawierzchniowe) lub w zbiorniku z wodą (zanurzeniowo-ciśnieniowe).
Najlepszym rozwiązaniem są pompy zatapialne, które zasysają wodę bezpośrednio ze zbiornika.
Silnik wraz z pompą umieszcza się poniżej lustra wody.
Dzięki specjalnej obudowie jest ona odporna na korozję.
Na sposób wykorzystania urządzenia będzie wpływała jego moc i wydajność, która pozwoli nam określić tzw.
System zbierania wody deszczowej przynosi wymierne oszczędności dla domowego budżetu.
Jeszcze więcej jesteśmy jednak w stanie zaoszczędzić rezygnując z samodzielnego podlewania ogrodu wężem na rzecz automatycznego nawadniania.
Rozwiązanie to pozwoli jeszcze bardziej racjonalnie gospodarować wodą poprzez 30% mniejsze jej zużycie niż w przypadku klasycznego podlewania.
Projektowania automatycznego nawadniania ogrodu najlepiej jest zorganizować na niezagospodarowanym jeszcze terenie.
Wskazany jest podział obszaru na działające naprzemienne sekcje, w których sposób podlewania dostosowany jest do występujących tam roślin.
W każdym z nich można zastosować odmienne elementy dozujące wodę.
W trawnikach najlepiej sprawdzą się statyczne, obrotowe lub wahadłowe zraszacze, montowane tuż pod ziemią.
Co ważne, nie utrudniają one wykonywania innych prac w ogrodzie, np. koszenia.
W innych miejscach mogą to być łatwe do zdemontowania mikrozraszacze, sztywne rury perforowane.
tags: #uzdatnianie #piaszczystej #gleby #metody
