Synklina: Definicja, Charakterystyka i Konteksty Użycia
- Szczegóły
Synklina to termin o szerokim zastosowaniu w geologii i geografii, odnoszący się do specyficznej formacji skalnej oraz elementu krajobrazu. W niniejszym artykule przyjrzymy się bliżej definicji synkliny, jej charakterystyce oraz różnym kontekstom, w których termin ten jest używany.
Definicja i Najważniejsze Konteksty Znaczeniowe
Synklina jest to wklęsła część fałdu skorupy ziemskiej, której wnętrze zbudowane jest ze skał najmłodszych. Najważniejsze konteksty znaczeniowe słowa "synklina" to:
- Geografia
- Geologia
- Deformacja tektoniczna
- Przeciwieństwo antykliny
- Dolina
- Łęk w paśmie górskim
- Niecka
- Niecułka
W geologii synklina to deformacja tektoniczna, w której warstwy skalne są wykrzywione ku dołowi.
Synklina a Fałdowanie
Fałdowanie to rozpowszechniony proces geologiczny, odpowiadający za powstawanie gór, w tym wielu tych, które powstały w orogenezie alpejskiej. Fałd to deformacja ciągła, składająca się z dwóch głównych części: antykliny (siodła) wygiętej ku górze i synkliny (łęku) w postaci zagłębienia.
Część synkliny lub antykliny nachylonej w jednym kierunku nazywa się skrzydłem, zaś obszar między nimi przegubem, po środku którego znajduje się jądro antykliny/synkliny (jądrem nazywa się wewnętrzną część fałdu).
Przeczytaj także: Sterowniki i usterki ASUS K52J
W przypadku zginania, gdy siły oddziałują pionowo lub poziomo, powstają fałdy o stałej grubości warstw w skrzydłach i zmiennej w przegubach, w których dodatkowo występuje odspojenie przegubowe.
Klasyfikacja Fałdów
Fałdy można klasyfikować na różne sposoby, biorąc pod uwagę geometrię, kinematykę oraz morfologię:
- Fałdy stojące: Skrzydła zapadają pod takim samym kątem, a nachylone są w przeciwnych kierunkach, oś fałdu jest pionowa.
- Fałdy pochylone: Skrzydła fałdu zapadają pod różnym kątem i są nachylone w przeciwnych kierunkach, oś fałdu jest pochylona.
- Fałdy obalone: Skrzydła fałdu zapadają pod różnym kątem, ale w tym samym kierunku, oś fałdu jest pochylona.
- Fałdy leżące: Skrzydła fałdu leżą poziomo, oś jest pozioma.
- Fałdy przewalone: Skrzydła fałdu są zawinięte i osady starsze leżą na młodszych.
Płaszczowiny
Wyróżnia się trzy typy płaszczowin:
- Płaszczowiny z przefałdowania
- Płaszczowiny z odkucia
- Płaszczowiny ze ścinania
Płaszczowiny z przefałdowania powstają z fałdu leżącego o znaczących rozmiarach. Rozwój tej płaszczowiny rozpoczyna się od fałdu symetrycznego, następnie przechodzącego w pochylony i obalony, by w końcu przejść w leżący. Jego skrzydło grzbietowe i jądro oderwało się od skrzydła dolnego i przemieściło niezależnie od niego.
Przeczytaj także: Zastosowanie wężyków do filtra osmozy
Przeczytaj także: Odwrócona osmoza: Twój przewodnik
