Oczyszczalnie Ścieków w Rafineriach: Procesy Technologiczne i Innowacyjne Rozwiązania

Szczegóły: Opublikowano: 18. April 2026

Eksploatacja przemysłowych oczyszczalni ścieków wiąże się z wysokimi kosztami energii i zużycia chemikaliów, a jednocześnie instalacje te muszą spełniać rygorystyczne normy środowiskowe. Produkcja przemysłowa w większości przypadków generuje ścieki o różnym stopniu i charakterystyce zanieczyszczenia.

Bioreaktory Membranowe (MBR) w Oczyszczalniach Ścieków

Reaktory membranowe, zwane również membranami MBR, łączą biologiczne oczyszczanie z filtracją membranową, zapewniając skuteczne usuwanie zanieczyszczeń i odzysk wody najwyższej jakości. Rozwiązania takie jak membrany MBR Alfa Laval łączą w sobie zalety technologii włókien drążonych i płaskich arkuszy, przy czym gwarantują efektywność przy niskich kosztach eksploatacji.

Jak Działają Reaktory MBR?

Reaktory MBR działają, łącząc biologiczne oczyszczanie ścieków z separacją mechaniczną za pomocą zaawansowanej technologii membranowej. Proces rozpoczyna się w bioreaktorze, gdzie mikroorganizmy rozkładają zanieczyszczenia organiczne zawarte w ściekach.

Dzięki unikalnej konstrukcji membran, łączącej zalety włókien drążonych i płaskich arkuszy, zredukowane zostaje ryzyko zatykania oraz opory przepływu, co przekłada się na niższe zużycie energii i mniejsze koszty eksploatacji. Każdy element unikatowych płaskich membran został specjalnie zaprojektowany przy uwzględnieniu warunków panujących w oczyszczalniach ścieków.

Reaktory membranowe Alfa Laval, dzięki unikalnej konstrukcji LowResist, charakteryzują się wyjątkowo niskim spadkiem ciśnienia i minimalnym zapychaniem. Dlatego też nasze membrany MBR mogą pracować z wykorzystaniem siły grawitacji przy napełnieniu zbiornika wodą tylko 1 m powyżej modułu, co umożliwia maksymalizację wydajności w zbiorniku bez konieczności stosowania pomp.

Przeczytaj także: Poprawa stanu środowiska w Jaśle

Konstrukcja samoczynnego płukania zapewnia niezawodne włączanie i wyłączanie dopływu powietrza podczas pracy, co umożliwia uruchamianie modułów membranowych ze zmiennym napowietrzaniem. Oznacza to, że oczyszczanie powietrzne jest stosowane naprzemiennie w systemach z więcej niż jednym modułem membranowym. Dzięki temu reaktor membranowy Alfa Laval obniża zużycie energii, koszty utrzymania oraz zapewnia większą efektywność.

Dzięki tej technologii, wymiana całego pakietu membran może odbywać się szybko i efektywnie, bez konieczności wyjmowania całego modułu ze zbiornika. Różne rozmiary modułów w połączeniu, wykorzystujące małą głębokość wody do pracy grawitacyjnej, umożliwiają optymalizację wykorzystania istniejących zbiorników i maksymalizację zainstalowanej powierzchni membrany.

Zalety Membran Alfa Laval MBR

Membrany Alfa Laval są kluczową częścią oczyszczalni ścieków wykorzystujących technologię MBR. Membrany Alfa Laval MBR są łatwe w użyciu i mogą być w pełni zautomatyzowane. Wszystkie ważne aspekty, takie jak oczyszczanie powietrza, długość cyklu i CIP mogą być inicjowane, kontrolowane i monitorowane zdalnie.

Bardzo niskie ciśnienie trans-membranowe (TMP), które jest podstawą technologii modułu membranowego LowResist, minimalizuje osadzanie się zanieczyszczeń, a tym samym potrzebę czyszczenia. Membrany MBR Alfa Laval zapewniają maksymalną wydajność w każdej dostępnej przestrzeni.

W przypadku nowych instalacji, wybierając Alfa Laval, można znacznie zaoszczędzić na pracach ziemnych.
Wielkość zbiornika może być mniejsza niż w przypadku innych systemów MBR, dzięki wysokiej gęstości membrany i możliwości pracy przy wyższym stężeniu zawiesiny ciał stałych.
W systemie Alfa Laval nie ma potrzeby instalowania pomp do recyrkulacji osadu. Odbywa się to za pomocą podnośnika powietrznego, co oznacza, że powietrze oczyszczające cyrkuluje osad.
Dzięki prostej konstrukcji membrany MBR Alfa Laval, oszczędza się również na pompach i rurociągach.

W przypadku istniejących instalacji, duża elastyczność naszego systemu filtracji MBR umożliwia dopasowanie go do każdej istniejącej infrastruktury. Możesz wybrać, czy chcesz pozwolić grawitacji napędzać system, czy użyć niskoenergetycznych pomp permeatu.

Przeczytaj także: Przydomowe oczyszczalnie ścieków Zawiercie

Nasze systemy MBR charakteryzują się łatwą i rzadką obsługą. Wszystkie prace konserwacyjne wykonywane są z modułami membranowymi w zbiorniku.

Ponieważ membrany MBR Alfa Laval działają w oparciu o siłę grawitacji i unoszenie powietrza, nie ma potrzeby serwisowania pomp wody czy szlamu. Jeśli musisz wymienić membrany w module pod koniec ich żywotności, przekonasz się, że nasza nowa konstrukcja QuickSwap znacznie ułatwia tę pracę. Modułowa konstrukcja oznacza, że potrzebujesz tylko 1,3 m wolnej przestrzeni nad krawędzią zbiornika, aby podnieść moduły na miejsce podczas instalacji.

Innowacyjne Technologie Oczyszczania Ścieków

Oprócz reaktorów membranowych, w oczyszczalniach ścieków stosuje się szereg innych innowacyjnych technologii:

ASOS®: Innowacyjny system, który łączy cyfrowego bliźniaka instalacji z algorytmami optymalizacyjnymi, zapewniając redukcję kosztów, większą niezawodność i pełną zgodność z wymogami prawa. W praktyce ASOS® działa jak wirtualny ekspert, pracujący 24/7 - monitoruje, analizuje i optymalizuje procesy oczyszczania, aby każda instalacja funkcjonowała stabilnie, ekonomicznie i w zgodzie z celami ESG.
Proces ANAMMOX®: Efektywny ekonomicznie i zrównoważony ekologicznie sposób usuwania azotu amonowego ze ścieków i amoniaku z gazów odpadowych. Jest eleganckim skrótem w naturalnym cyklu azotu.
Demineralizacja przy użyciu złóż jonowymiennych: Polega na stopniowym usuwaniu z wody rozpuszczonych związków, czyli jonów. Proces ten odbywa się poprzez przepuszczenie wody przez trzy etapy: złoże kationowe, złoże anionowe oraz złoże dwujoinitowe.

Modernizacja Oczyszczalni Ścieków

RCEkoenergia, spółka z Grupy Unimot, rozpoczyna modernizację oczyszczalni ścieków w Czechowicach-Dziedzicach. Projekt zakłada wdrożenie nowoczesnego, zautomatyzowanego systemu podczyszczania, który zwiększy efektywność i stabilność pracy instalacji, przy zachowaniu obecnej wydajności. Inwestycja usprawni procesy technologiczne, ograniczy wpływ obiektu na środowisko poprzez zmniejszenie ilości odprowadzanych zanieczyszczeń i odpadów niebezpiecznych, zapewniając czystszy odpływ ścieków.

Modernizacja, zaplanowana na 2026 rok, pozwoli także osiągnąć znaczące oszczędności operacyjne. Prace modernizacyjne obejmą wszystkie kluczowe etapy przepływu ścieków: od zainstalowania mechanicznej kraty w kanale wlotowym, która automatycznie usuwa największe zanieczyszczenia, po montaż płuczki piasku umożliwiającej oczyszczenie piasku z części organicznych do poziomu poniżej 3 procent zawartości.

Przeczytaj także: Oczyszczalnia oksydacyjna: zasady działania

Komory oczyszczania mechanicznego zostaną przekształcone w zbiornik uśredniający, który ustabilizuje przepływ ścieków oraz zapobiegnie ich zastojom w okresach niskiego dopływu. Modernizacja obejmie także oczyszczanie mechaniczne oraz chemiczne - dotychczasowe komory olejowe, wodne i chemiczne pozostaną w rezerwie, a ich funkcję przejmie flotator, zapewniający efektywniejsze podczyszczanie przy zachowaniu wymaganej przepustowości.

Dodatkowo powstanie nowa stacja przygotowania chemii, umożliwiająca precyzyjne i bezpieczne dozowanie środków chemicznych. Efektem inwestycji będzie pełniejsza automatyzacja procesów, łatwiejsze utrzymanie wymaganych parametrów jakościowych oraz znaczące ograniczenie zużycia chemikaliów.

Dzięki zdalnemu systemowi sterowania pracownicy będą mogli nadzorować oczyszczalnię w czasie rzeczywistym, co zwiększy bezpieczeństwo i pozwoli szybciej reagować na zmiany w przepływie ścieków. Montaż płuczki piasku znacząco zmniejszy ilość odpadów niebezpiecznych wymagających kosztownej utylizacji, a stabilizacja przepływu ścieków przełoży się na bardziej przewidywalną i wydajną pracę całej instalacji.

Głównym beneficjentem usług oczyszczalni są przedsiębiorstwa działające na terenie byłej Rafinerii Czechowice.

- Modernizacja naszego obiektu to inwestycja w nowoczesność, efektywność i odpowiedzialność wobec środowiska. Planujemy wdrożenie rozwiązań, które poprawią jakość procesów technologicznych, ograniczą zużycie surowców oraz zwiększą bezpieczeństwo pracy. Dzięki temu instalacja będzie działać stabilniej oraz czyściej, a jednocześnie pozwoli nam osiągnąć znaczące oszczędności operacyjne - mówi Włodzimierz Popielewski, prezes zarządu RCEkoneregia.

Inwestycja wpisuje się w strategię Grupy Unimot, która zakłada sukcesywne podnoszenie efektywności operacyjnej, obniżanie kosztów prowadzonej działalności oraz rozwój działań zgodnych z zasadami zrównoważonego rozwoju.

Przykłady Wdrożeń Technologii Oczyszczania Ścieków

Uczestnicy wycieczki, która zorganizowana zostanie 13 października 2021 r. w ramach XV Kongresu Gospodarki Wodno-Ściekowej będą mogli zobaczyć oddaną do użytku w 2020 roku w trzebińskiej rafinerii ORLEN Południe oczyszczalnię ścieków przemysłowych, socjalnych, wód deszczowych oraz moduł dla ścieków pochodzących z produkcji biodiesla i gliceryny z produkcją biogazu wykorzystywanego do potrzeb grzewczych oddziału. Zapoznać się z kompleksem zbiorników, budynków i pompowni, technologicznie dedykowanych dla zanieczyszczeń trzebińskiego zakładu.

Projektując obiekt, dużą uwagę przyłożono do potrzeby zapewnienia ciągłości i bezpieczeństwa procesowego instalacji. Pracuje ona w sposób zautomatyzowany. Ciągi technologiczne wykonano w układzie 2 x 100% przepływu nominalnego. Zdublowanie urządzeń oraz poszczególnych zbiorników pozwala na nieprzerwany przepływ i oczyszczanie ścieków do parametrów zrzutu do potoku Ropa w ciągu całego roku.

Przegląd Firm i Technologii Oczyszczania Ścieków

Poniższa tabela przedstawia przegląd firm oferujących innowacyjne technologie i systemy oczyszczania ścieków:

Lp.	Nazwa Firmy/Dane kontaktowe	Nazwa technologii/systemu	Opis technologii/systemu
1.	Far Data Sp. z o.o. Sp.k. ul. Lipowa 330-702 Kraków+48 12 255 99 99www.fardata.pl	Stacja monitorowania środowiska ENVIRO	Stacja monitorowania środowiska ENVIRO przeznaczona do ciągłej i długookresowej rejestracji poziomu dźwięku, parametrów jakości powietrza takich jak pyły zawieszone, lotne związki organiczne i gazy, natężenia ruchu pojazdów oraz warunków meteorologicznych, takich jak temperatura, wilgotność powietrza, ciśnienie atmosferyczne, prędkość i kierunek wiatru, opady. Umożliwia w niektórych wypadkach wskazać źródła zanieczyszczeń.
2.	Petroster-Serwis Sp.J.	Ochrona środowiska oraz bezpieczeństwo przeciwwybuchowe w epoce Przemysłu 4.0	Odczytywanie danych z systemów kontrolnych zostaje wzbogacone o ich zapis i raportowanie, wszystko w czasie rzeczywistym. Idealne rozwiązanie dla każdego przedsiębiorcy magazynującego ciecze.
3.	PPHU AGATA Jacek Jagiełło Kuczki Kolonia 1126-634 Gózd, woj. mazowieckieJakub Wardzyński: + 48 693 956 946www.kontrolapylenia.plwww.dustcontrol.expert	CELLUGUARD®	Technologia celluguard® jest skierowana do elektrowni węglowych, elektrociepłowni, kopalni oraz fabryk, które borykają się z problemem wtórnego pylenia substancji lotnych na składowiskach. Jest to metoda hydrodynamicznego pokrycia powierzchni pylących, elastyczną, zbrojoną, płynną powłoką.
4.	EkoWodrol Sp. z o.o.ul. Słowiańska 1375-846 KoszalinKonrad Chudzik: + 48 607 799 098 + 48 94 346 22 18www.ekowodrolinnowacje.pl	Pneumatyczna Przepompownia Ścieków EPP	Pierwsze polskie urządzenie do tłoczenia ścieków sprężonym powietrzem spełniające normę PN-EN 12050-1. Tłocznia ścieków EPP jest kompletnym, w pełni zautomatyzowanym urządzeniem, niewymagającym stałej obsługi, przeznaczonym do przepompowywania ścieków komunalnych w systemach kanalizacji ciśnieniowej, w szerokim zakresie wydajności i wysokości podnoszenia jedynie za pomocą sprężonego powietrza - układ bez pomp.
5.	METALERG Sp. z o.o. ul. Portowa 1a55-200 Oława Grzegorz Skrzypczak +48 606 117 872 Krzysztof Damczyk +48 696 492 508www.metalerg.pl	Ekologiczne kotły wsadowe opalane całymi balotami słomy.	Są to nowoczesne i ekologiczne kotły wsadowe opalane całymi balotami słomy. Dzięki ich zastosowaniu użytkownicy mają możliwość taniego i ekologicznego ogrzewania za pomocą własnego lub lokalnego, ekologicznego, odnawialnego paliwa.
6.	Dagas sp. z o. o. ul. Gośniewska 4605-660 Warkadr Marek Mieńkowski + 48 608 305 546 www.dagas.pl	1. Biologiczna Oczyszczalnia Ścieków „Przenośnik biologiczny GPI” 2. Aktywator do spalenia paliw Reduxco	1. Biologiczna Oczyszczalnia Ścieków Technologia biologicznego głębokiego oczyszczania ścieków wykorzystuje tzw. „przenośnik biologiczny GPI”, jest oparta na polibiocenonozie i może być zastosowana w zakładach o zróżnicowanym profilu działalności np.: komunalnych, chemicznych, przetwórstwa ropy naftowej, lakierniczych, koksochemicznych, poligraficznym, spożywczym, itp. 2. Katalizator REDUXCO jest polskim produktem innowacyjnym, substancją chemiczną, zmniejszającą energię reakcji chemicznych, co skutkuje zmniejszeniem zużycia paliwa i emisji szkodliwych gazów.
7.	Instytut Nowych Technologii Inżynierii Środowiskaul. Różana 1267-100 Nowe Żabno+ 48 607 033 780www.int.edu.pl	Bioreaktor hydrofitowy - biologiczna oczyszczalnia ścieków	Technologia bioreaktora hydrofitowego jest ekoinnowacyjnym rozwiązaniem, które zapewnia wysoką skuteczność usuwania ze ścieków związków organicznych i biogennych. Jego budowa gwarantuje eliminację wpływu niekorzystnych warunków pogodowych (tj. ujemnych temperatur) na odpływ oczyszczonych ścieków do środowiska.
8.	AQT Water SA ul.	Oczyszczalnia ARGO	W przeciwieństwie do konkurencyjnych rozwiązań oczyszczalnia ARGO pracuje w każdych warunkach terenowych i klimatycznych, bez użycia energii elektrycznej. Ma zerowy wydatek CO2 do atmosfery, a zarazem wysoką efektywność oczyszczania ścieków.

tags: #rafineria #oczyszczalnia #ścieków #procesy #technologiczne