Drenaż Rozsączający: Zasada Działania i Zastosowanie
- Szczegóły
Właściciele gruntów, które pozbawione są dostępu do kanalizacji, często zastanawiają się nad wyborem rozwiązania, które będzie najlepszą alternatywą odprowadzania ścieków. Wybór pada najczęściej na tradycyjne szambo, które jest tanie i łatwe w eksploatacji, wymaga jednak regularnego opróżniania. Drugim, równie popularnym rozwiązaniem są przydomowe oczyszczalnie ścieków.
Drenaż rozsączający w oczyszczalniach ścieków jest metodą, która pozwala na naturalne oczyszczanie ścieków bytowych w warunkach domowych. System ten polega na przepuszczaniu wstępnie oczyszczonych ścieków przez specjalnie przygotowany układ drenarski, co umożliwia ich filtrację i rozkład przez mikroorganizmy glebowe. Proces ten odbywa się w sposób ekologiczny, ponieważ wykorzystuje naturalne właściwości gleby do dalszego oczyszczania ścieków. Jest to metoda szczególnie korzystna dla indywidualnych gospodarstw domowych, gdzie istnieje potrzeba skutecznego, ale niezbyt kosztownego rozwiązania w zakresie oczyszczania ścieków.
Zasada Działania i Elementy Składowe
Drenaż rozsączający to system rur, które są kolejnym elementem po osadniku gnilnym i studzience rozdzielczej. W osadniku gnilnym dochodzi do wstępnego oczyszczenia ścieków, które następnie docierają do studzienki. Ma ona za zadanie rozprowadzenie ścieków do rur drenażowych, które ułożone są równomiernie w gruncie.
Schemat działania oczyszczalni rozsączających nie jest zbyt skomplikowany. Ścieki najpierw trafiają do osadnika gnilnego, gdzie są wstępnie oczyszczane, a następnie przepływają przez drenaż rozsączający. Jest to układ drenów w postaci perforowanych rur, które rozsączają ścieki do gruntu. W czasie gdy ścieki przechodzą przez drenaż, zachodzą procesy biologiczne, które skutkują dalszym oczyszczaniem w warunkach tlenowych. Jest to możliwe, ponieważ oczyszczalnia rozsączająca posiada szczepy bakterii rozkładające zanieczyszczenia na mniejsze cząstki, które następnie mogą zostać rozpuszczone w wodzie.
Budowa oczyszczalni ścieków z drenażem rozsączającym obejmuje kilka kluczowych komponentów: osadnik gnilny, studzienkę rozdzielczą oraz układ drenów. W osadniku gnilnym następuje wstępne oczyszczanie ścieków, gdzie dochodzi do oddzielenia substancji stałych od płynnych. Następnie ścieki są kierowane do studzienki rozdzielczej, która dystrybuuje je równomiernie do układu drenów. W drenach ścieki są dodatkowo oczyszczane przez mikroorganizmy glebowe. Kluczowym aspektem działania tego systemu jest zapewnienie odpowiedniego dopływu tlenu, niezbędnego dla procesów biologicznych zachodzących w glebie. Dzięki temu procesowi oczyszczania, ścieki są bezpiecznie rozprowadzane w glebie, co minimalizuje ryzyko zanieczyszczenia środowiska.
Przeczytaj także: Oczyszczalnia drenażowa: osadnik gnilny
W pierwszym etapie oczyszczania ze ścieków usuwane są substancje nierozpuszczone w wodzie. Etap ten nazywany jest często podczyszczeniem ścieków. W osadniku gnilnym dochodzi do oddzielenia substancji lekkich takich jak oleje i tłuszcze (flotacja) tworzących tzw. kożuch od substancji cięższych opadających na dno zbiornika (sedymentacja) i tworzących tam osad. Zatrzymane w osadniku gnilnym zanieczyszczenia organiczne rozkładane są wstępnie na drodze procesów fermentacji beztlenowej. Prawidłowo wykonany i eksploatowany osadnik pozwala na usunięcie do 65 % zawiesin i 40% zanieczyszczeń organicznych. Ścieki wstępnie podczyszczone przepływają przez filtr do dalszego oczyszczania w drenażu rozsączającym.
Jest to drugi etap oczyszczania, zwanym również tlenowym doczyszczeniem ścieków. Jego celem jest usunięcie ze ścieków pozostałych rozpuszczonych w wodzie substancji organicznych. Na tym etapie wykorzystywany jest naturalny proces tlenowy, polegający na biochemicznym rozkładzie zanieczyszczeń. Do tego celu stosowane są głownie bakterie, dla których zawartość ścieków stanowi pokarm.
Drenaż rozsączający jest to układ drenów ułożonych pod powierzchnią terenu. Zadaniem drenażu jest równomierne (rozłożone na dużej powierzchni) wprowadzenie do systemu wstępnie podczyszczonych ścieków (oczyszczonych w 65 %) wypływających z osadnika gnilnego. Ścieki muszą dopływać do rowów drenarskich w bardzo małych dawkach. Jest to warunek ich dalszego skutecznego unieszkodliwienia.
Wymagania i Lokalizacja
Instalacja rozsączająca wymaga odpowiednich warunków gruntowo-wodnych. Optymalne są gleby przepuszczalne, najlepiej piaszczyste. Wysoki poziom wód gruntowych oraz słaba przepuszczalność gruntu mogą stanowić przeszkody w efektywnym działaniu systemu. Również należy zachować odpowiednią odległość od studni z wodą pitną, aby uniknąć ryzyka jej skażenia.
Montaż drenażu wymaga dość sporej powierzchni, bo około 40 metrów kwadratowych. Nad drenażem nie można sadzić roślin, których korzenie mogłyby uszkodzić poszczególne elementy. Długość nitek drenujących zwykle określana jest przez producenta danego systemu. Zazwyczaj jednak układa się kilka ciągów drenarskich przy zachowaniu odpowiednich odległości pomiędzy nimi. Rury rozkłada się z odpowiednim spadkiem i otacza warstwą żwiru oraz przykrywa geowłókniną.
Przeczytaj także: Osadnik wstępny w oczyszczalni ścieków
W systemach oczyszczalni ścieków z drenażem rozsączającym, kluczowym elementem jest efektywne rozprowadzenie wody ze szamba. Po przejściu przez osadnik gnilny, ścieki są przesyłane do układu drenarskiego, gdzie następuje ich dalsze oczyszczanie. Układ ten, składający się z rur drenażowych, rozprowadza wstępnie oczyszczoną wodę równomiernie pod powierzchnią gruntu. Ta metoda pozwala na wykorzystanie naturalnych procesów filtracji gleby, zwiększając absorpcję wody i minimalizując ryzyko zanieczyszczenia. Rozsączanie wody w glebie jest nie tylko ekologiczne, ale również zwiększa efektywność całego procesu oczyszczania ścieków, zapewniając ich bezpieczne odprowadzenie.
Zalety i Wady
Oczyszczalnie z drenażem są nie tylko ekologiczne i bezpieczne dla środowiska, ale także ekonomiczne. Tego typu oczyszczalnie są tanie w eksploatacji, ponieważ nie wymagają wywożenia nieczystości wozem asenizacyjnym. A zatem stosunek wydajności do kosztów budowy i użytkowania jest niezwykle korzystny.
Oczyszczalnie drenażowe są praktycznie bezobsługowe - konieczne jest jedynie dawkowanie preparatu biologicznego i usuwanie osadu raz w roku.
Oczyszczalnie ścieków z drenażem rozsączającym oferują wiele zalet, w tym niski koszt instalacji, co czyni je atrakcyjnym rozwiązaniem dla gospodarstw domowych. Ich prosta konstrukcja i niewielkie wymagania eksploatacyjne sprawiają, że są łatwe w obsłudze i utrzymaniu. Jednakże, system ten ma również pewne wady. Ograniczenia związane z rodzajem gruntu mogą utrudniać instalację, ponieważ wymagany jest grunt dobrze przepuszczalny. Dodatkowo, konieczność posiadania wystarczającej powierzchni działki do zainstalowania systemu drenarskiego może być problemem w przypadku mniejszych działek. Pomimo tych ograniczeń, oczyszczalnie z drenażem rozsączającym pozostają popularnym wyborem ze względu na ich efektywność kosztową i przyjazność dla środowiska.
Ograniczenia drenażu rozsączającego
Drenaż rozsączający nie nadaje się do warunków gruntowo - wodnych o słabej przepuszczalności oraz wysokim poziomie wód gruntowych. W przypadku tego rozwiązania grunt musi być naprawdę dobrze przepuszczalny i suchy; na innym gruncie ta technologia zwyczajnie się zamuli i szybko przestanie odbierać ścieki.
Przeczytaj także: Usytuowanie oczyszczalni przydomowych
Ogólnie rzecz biorąc, budowa systemu drenażowego wiąże się z potrzebną dużą powierzchnią terenu, co dla większości inwestorów jest nie do przyjęcia ze względu na ograniczony rozmiar działki oraz chęć jak najlepszego zagospodarowania ogrodu. Równie istotnym parametrem jest rodzaj gruntu, który musi być przepuszczalny i najlepiej, gdyby był on piaszczysty. Kolejnym elementem silnie wpływającym na drenaż rozsączający są wody gruntowe. Wysoki poziom wód gruntowych jest silnym przeciwwskazaniem do stosowania rozsączania drenażowego.
Alternatywne Rozwiązania
Z tego powodu w większości przypadków najlepiej sprawdzi się oczyszczalnia biologiczna z rozsączaniem napowierzchniowym, liniowym pochłaniaczem roślinnym lub odprowadzeniem do oczka wodnego.
Gdy grunt jest zbyt przepuszczalny, projektant dobiera dłuższy układ drenów lub dodatkową warstwę filtracyjną. To niezbędna praktyka, aby proces zachodził w odpowiednich warunkach tlenowych i nie powodował spływu bez oczyszczania. Przy wysokim poziomie wód gruntowych stosuje się drenaż w nasypie (poletko wyniesione) albo alternatywne odprowadzenie, np. studnia chłonna po oczyszczalni biologicznej Eko-Bio.
Jeżeli Twój grunt przepuszcza wodę słabo lub poziom wód gruntowych jest zbyt wysoki, drenaż rozsączający nie będzie skuteczny. Co wtedy? W ofercie Eko-Bio znajdziesz zestawy zarówno z drenażem, jak i bez, które dobierane są do lokalnych warunków gruntowo-wodnych, wymogów prawnych i lokalnych przepisów.
Konserwacja
Wszystkie elementy instalacji muszą pracować prawidłowo, aby w wymaganym stopniu oczyszczać ścieki. Należy więc dołożyć wszelkich starań, by oczyszczalnia była właściwie eksploatowana przez jej użytkowników.
Należy pamiętać, aby opróżnianie osadnika gnilnego odbywało się po tzw. pełnym stanie. Oznacza to, że w trakcie opróżniania zbiornika należy uzupełnić go czystą wodą, gdyż zbiornik zawsze powinien być pełny. Umożliwia to dokładne wypłukanie jego wnętrza oraz eliminuje ryzyko zgniecenia pustego zbiornika wskutek parcia gruntu.
Porównanie Oczyszczalni Biologicznych i Ekologicznych
Podstawowa różnica to napowietrzanie. W oczyszczalniach ekologicznych w ogóle ono nie występuje. Nie dają one możliwości rozwoju osadu czynnego, a więc ich skuteczność jest bardzo niska. Ta nieefektywność przekłada się na jeszcze jedną ważną rzecz, oczyszczalnie ekologiczne są ekologiczne tylko z nazwy. Przyjęło się określać osadniki gnilne jako oczyszczalnie ekologiczne, ale procesy beztlenowe nie pozwalają na osiągnięcie wyników redukcji zanieczyszczeń, których wymaga europejska norma zaimplementowana także do polskich przepisów prawa. W praktyce, przekreśla to szanse inwestora na uzyskanie dofinansowania na taką oczyszczalnię. W przypadku urządzeń biologicznych z natlenianiem, uzyskanie dotacji jest możliwe. Można uznać, że oczyszczalnia drenażowa, niesprawnie działająca, przez wykorzystanie warunków beztlenowych, może być równie niebezpieczna dla środowiska co nieszczelne szambo.
| Cecha | Oczyszczalnie biologiczne | Oczyszczalnie ekologiczne (osadnik gnilny z drenażem rozsączającym) |
|---|---|---|
| Stopień oczyszczania ścieków | Do 98% | Niski, niemierzalny |
| Technologia | Tlenowa z udziałem mikroorganizmów | Beztlenowa |
| Osad czynny | Tak | Nie |
| Klarowność wody pościekowej | Tak | Nie |
| Koszt inwestycji | Wyższy | Niższy |
tags: #osadnik #gnilny #drenaż #rozsączający #zasada #działania
