Odwrocona Pozycja Kalgaru: Definicja i Kontekst
- Szczegóły
W lutym do Polski przyjedzie już po raz trzeci dr Norman Sjoman, pochodzący z Kanady sanskrytolog, badacz indyjskich tekstów, autor wielu książek na temat jogi i kultury Indii. Poprowadzi w Poznaniu warsztaty jogi wzbogacone o praktykę pranajamy oraz wykłady dotyczące interpretacji "Jogasutr". Jego nauka u Iyengar’a trwała ponad pięć lat.
Badania Normana Sjomana nad asanami
Podczas swojej praktyki Sjoman zaczął zastanawiać się, skąd pochodzą asany. W podręcznikach Iyengara jest opisanych prawie 600 asan. Zastanowiło go, skąd wzięły się te wszystkie pozycje, gdyż nie ma o nich mowy w tradycyjnych tekstach indyjskich. W "Jogasutrach" Patanjalego jest zaledwie parę wersetów na temat asany. "Hathapradipika" wspomina o 18 lub 19 asanach, a "Gernadasamhita" mówi o 35. Jednak jego głównym tematem badań w Indiach był sanskryt.
Odkrycie manuskryptu Sritattwanidhi
Aby pogłębić swoją wiedzę, Sjoman postanowił pojechać do Mysore, aby dalej uczyć się u tamtejszych panditów. Gdy przebywał w Instytucie Orientalnym w Mysore, pokazano mu manuskrypt zatytułowany "Sritattwanidhi". Ta XIX wieczna księga zawierała opisy 122 asan z ilustracjami. Dla Normana Sjomana było to szczególnie interesujące odkrycie, gdyż większość systemów jogi znanych we współczesnym świecie zachodnim wywodzi się od nauczycieli jogi z pałacu w Mysore.
Pracując nad tym manuskryptem Sjoman doszedł do pewnych wniosków, które opublikował w swojej pierwszej książce z 1996 r. "The Yoga Tradition of the Mysore Palace" (Tradycja jogi z pałacu w Mysore),w której zamieścił także własne tłumaczenie dotyczących jogi fragmentów manuskryptu "Sritattwanidhi". Powszechnie uważa się, że źródeł współczesnych systemów jogi należy szukać w naukach Krishnamacharii, Pattabhi Jois’a i BKS Iyengar’a, jednak ten manuskrypt pokazuje, że podobne idee były już promowane w Indiach jakieś 100 lat wcześniej w pierwszej połowie XIX wieku.
W swojej książce Sjoman chciał należycie uhonorować osobę Mummadi Krishnaraja Wodeyar’a, gdyż to on był osobą, która podjęła trud, aby przekazać swoim poddanym to, co najlepsze z nauk starożytnych Indii. To on też wpadł na pomysł, aby połączyć różne systemy aktywności fizycznej i stworzyć system, który znamy pod hasłem jogi współczesnej.
Przeczytaj także: Sterowniki i usterki ASUS K52J
Podręcznik do gimnastyki Vyayama Dipika
W Mysore Sjoman natrafił również na podręcznik do gimnastyki zatytułowany "Vyayama Dipika", który pochodził z 1890 roku , a więc z czasów poprzedzających obecność Krishnamacharii w pałacu. Jego celem było połączenie różnych systemów ćwiczeń fizycznych, aby stworzyć odpowiedni system edukacji księcia. Opisane ćwiczenia obejmowały ćwiczenia na drążkach równoległych, czy podnoszenie ciężarów, ale także jogę i inne elementy z tradycji indyjskiej, które zostały połączone w jednym podręczniku do gimnastyki napisanym w języku kaanada.
Sjoman miał możliwość wglądu do pałacowej biblioteki i dzięki temu znalazł wiele materiałów i źródeł, z których swą wiedzę czerpał m.in. Sri Tirumali Krishnamacharia. Ze swoich badań w Mysore Sjoman wyciągnął wniosek, że system jogi i asany, które znamy obecnie są swego rodzaju systemem "odrodzonym", a główni nauczyciele tego nurtu byli nie tyle joginami, co akademikami, a więc to, co znamy, to bardziej przekaz akademicki, niż duchowy jogi.
Joga, którą znamy dziś, jest połączeniem tradycji jogi i ćwiczeń fizycznych (m.in. zapasów), treningu wojskowego, angielskich ćwiczeń izometrycznych oraz niemieckich i szwedzkich ćwiczeń fizycznych, które trafiały do Indii pod rządami Brytyjczyków, m.in. popularyzowane przez Eugene Sandowa (1867-1925), który odwiedził Indie na początku XX wieku.
Istota Asany według Sjomana
Podczas badań w Mysore Sjoman był już zaawansowanym praktykiem jogi i w pewnym sensie chciał "uratować" wyjątkowość asan. W swojej książce przedstawił pewną tezę. Stwierdził mianowicie, że nie ma tak wielkiego znaczenia, jaką szczególną formę dana pozycja przybiera, lecz chodzi raczej o pewien specyficzny rodzaj ruchu, który jest charakterystyczny dla asany i odróżnia ją od innych form aktywności fizycznej.
Pierwsza książka Normana Sjomana wywołała wielki poruszenie w zachodnich środowiskach jogi, a sam autor przez pewien czas stał się niejako "persona non grata". W drugiej swojej książce "Yoga Touchstone", Sjoman próbuje nadać asanom odpowiednie znaczenie, podkreślić ich należytą wagę. Koncentruje się na dwóch elementach: co jest istotą asany oraz jaka jest idea jogi jako "sztuki ruchu".
Przeczytaj także: Zastosowanie wężyków do filtra osmozy
Sjoman uświadomił sobie, że wszelkie formy ruchu pochodzące z zachodu opierają się na kurczeniu mięśni motorycznych, a ich celem jest wykonanie ruchu wychodzącego poza ciało.
Mięśnie Motoryczne a Strukturalne
Sutra (2.46) "Sthira sukham asanam" mówi o tym, że asana powinna być stabilna i przyjemna. Kolejny werset mówi o tym, że powinniśmy asany wykonywać: "bez wysiłku / medytując nad nieskończonością" (2.47). Sjoman odniósł te dwa wersety do zasad każdego ruchu, który wykonuje nasze ciało, do naszej anatomii. Mięśnie motoryczne są kontrolowane przez nasze pragnienie, intencję ruchu. Co więcej, mięśnie motoryczne w pewnym sensie wytrącają nas ze stanu równowagi, a więc nie dają nam poczucia "stabilności". Nie dają nam także poczucia przyjemności, gdyż raz aktywowane wymagają czasu, aby przejść ponownie w stan pełnego spoczynku.
Ale mamy także mięśnie strukturalne (tzw. głębokie), które kontrolowane są przez nasz autonomiczny układ nerwowy. Jego zadaniem jest przez cały czas przywracanie nas do stanu równowagi. Mięśnie motoryczne w pewnym sensie przejmują pierwszeństwo wobec mięśni strukturalnych, nie pozwalając im swobodnie działać. Ale to praca mięśni strukturalnych pozwalają nam osiągnąć zupełnie inny poziom świadomości obecny w asanie.
We frazie "rtambhara pradźna" Sjoman zwrócił uwagę na cząstkę "rta" odnoszącej się do "sztuki" jako łącznik z najwyższą świadomością, z prawdą kosmiczną. "Pradźna" (czyli: "mądrość, wiedza, wgląd") o której mowa w tej sutrze, odnosi się do joginów, którzy osiągnęli stan tzw. inteligencji rozróżniającej (viveka khyati), gdy już potrafią odróżnić świadomość od obiektywnej percepcji. W naszym zwykłym postrzeganiu te dwa elementy są połączone. Gdy patrzymy na szklankę wody, to nasza świadomość przyjmuje taką formę. Gdyby nie było świadomości, nie bylibyśmy w stanie danego przedmiotu zobaczyć. Cząstka "rta" w " rtambhara" oznacza, że ta percepcja jest prawdziwa.
"Rta" (ruta, rtha) to wedyjskie słowo określające "prawdę absolutną". Istnieje także słowo "satya", jest to późniejszy termin sanskrycki, który był także używany w Wedach; jest to słowo, które przetrwało w sanskrycie i mówi o "obiektywnej prawdzie", natomiast termin "rta" mówi o "prawdzie kosmicznej", prawdzie, która trzyma razem cały wszechświat. W języku angielskim wskazuje się na pochodzenie słowa "sztuka" (art) z łaciny od "ars". Odnosi się ono do bardziej do formy rozrywki, zabawy, "ulicznej błazenady". Ale de facto słowo "art" wywodzi się z sanskryckiego terminu "rta". W praktyce oznacza to, że artyści to nie ci, którzy dostarczają rozrywki, ale ci, którzy mają dostęp do świadomości.
Przeczytaj także: Odwrócona osmoza: Twój przewodnik
Gerhard Richter, współczesny artysta niemiecki, stwierdził, że skoro nie ma już kapłanów i filozofów, to najważniejszymi ludźmi we współczesnym świecie są artyści, gdyż oni jako ostatni maja dostęp do prawdziwej świadomości. O tym wszystkim mówi książka "Yoga Touchstone". Intencją autora było, aby przekaz tych treści był prosty, bez używania duchowej terminologii.
Analiza Jogasutr w Yogasutracintamani
Wiele osób postrzega "Jogasutry" jako ostateczne i kompletne źródło wiedzy na temat jogi. Poruszając się w ramach wyznaczonych przez "Jogasutry" Sjoman cofnął się w tradycji piśmiennictwa o 1500 lat i odnalazł cytaty z Wed, Upaniszad, tekstów palijskich, tekstów mahayany oraz innych zapisów, szukając odpowiedzi na pytanie, jaka jest tradycja, która byłaby podobna do przekazu w "Jogasutrach", tj. z jakiej tradycji wywodzą się "Jogasutry" (gdyż współcześnie najczęściej postrzegamy to dzieło jak osobny, wyizolowany tekst).
Sjoman przeanalizował także teksty, które powstały w okresie 1500 lat po "Jogasutrach", w tym m.in. teksty lingajatów, śiwaizmu kaszmirskiego, śiwaizmu tamilskiego, teksty o hatha jodze, w tym "Hatha Pradipika" i "Yoga Vashishta".
Dr Norman Sjoman urodził się w Kanadzie; ukończył studia na Uniwersytecie British Columbia oraz Uniwersytecie w Sztokholmie. W 1969 r. wyjechał do Indii, aby dalej uczyć się sanskrytu w Centrum Zaawansowanych Badań nad Sanskrytem na Uniwersytecie w Pune, gdzie zdobył tytuł doktorski. Tytuł pandita został mu nadany przez Mysore Maharaja Mahapathasala. Spędził 14 lat w Indiach studiując u panditów cztery różne szastry w sanskrycie. Jest także artystą malarzem, interesuje się sztuką. Spędził ponad 30 lat podróżując po świecie i ucząc jogi.
Publikacje Normana Sjomana
- An Introduction to South Indian Music(with H.V. Dattatreya) Saraswati Project, Netherlands.
- The Yoga Tradition of the Mysore Palace Abhinav Publications. New Delhi, India.
- A South Indian Treatise on the Kamasastra (with Swami Sivapriyananda). Abhinav Publications. New Delhi, India.
- Yoga Touchstone (with H.V. Dattatreya). Black Lotus Books. Calgary, Canada.
- Artists in Mysore (under the pseudonym Naramani Somanath). Black Lotus Books. Calgary, Canada.
- Dead Birds (with H.V. Dattatreya on accompanying DVD). Black Lotus Books. Calgary, Canada.
- Art: The Dark Side. Black Lotus Books. Calgary, Canada.
- Yogasutracintamani. Black Lotus Books, Calgary, Canada.
tags: #odwrocona #pozycja #kalgara #definicja
